Mateus 22
Ʉlwitɨkano Ʉlʉpya (NYY) vs NTLH
1 Po Jesu, alɨnkʉjoba kangɨ na balongosi mfifwanikɨsyo alɨnkʉtɨ,
1 De novo Jesus usou parábolas para falar ao povo. Ele disse:
2 “ɄBʉnyafyale bwa kʉmwanya aabukwisa bo ʉlwa malafyale jʉmo, ʉjʉ aabɨɨkile ʉlʉsekelo lwa bwegi ʉbwa mwanaake ʉndʉmyana.
2 — O
3 Alɨnkʉbatʉma ababombeli baake, kʉkʉbakoolela aba aabapaalile ʉkʉtɨ biise kʉ bwegi, looli abeene balɨnkʉkaana ʉkwisa.
3 Depois mandou os empregados chamarem os convidados, mas eles não quiseram vir.
4 “Po alɨnkʉbatʉma kangɨ ababombeli abangɨ, alɨnkʉtɨ, ‘Mubabʉʉle aba mbapaalile ʉkʉtɨ, “Ndendekiisye ɨfindʉ fyosa ɨfya bwegi. Mboolile ɨngʼombe syangʉ ɨsi situpile fiijo, namwisege kʉ bwegi!” ’
4 Então mandou outros empregados com o seguinte recado: “Digam aos convidados que tudo está preparado para a festa. Já matei os bezerros e os bois gordos, e tudo está pronto. Que venham à festa!”
5 Looli abeene balɨnkʉsita kʉpaasya. Balɨnkʉsookapo, bamo balɨnkʉbʉʉka mmigʉnda gyabo, abangɨ mu mbombo syabo.
5 — Mas os convidados não se importaram com o convite e foram tratar dos seus negócios: um foi para a sua fazenda, e outro, para o seu armazém.
6 Bamo balɨnkʉbakola ababombeli baake bala, balɨnkʉbakoma fiijo nʉ kʉbagoga.
6 Outros agarraram os empregados, bateram neles e os mataram.
7 Ʉmalafyale jʉla alɨnkʉkalala fiijo, alɨnkʉbatʉma abasikali baake, balɨnkʉbʉʉka kʉkʉbagoga abagogi bala, nʉ kʉkosya akaaja kaabo.
7 O rei ficou com tanta raiva, que mandou matar aqueles assassinos e queimar a cidade deles.
8 Po ʉmalafyale alɨnkʉbabʉʉla ababombeli abangɨ alɨnkʉtɨ, ‘Ɨfindʉ ɨfya lʉsekelo ʉlwa bwegi fitendekesiigwe, looli aba naabapaalile bakaabagiisye.
8 Depois chamou os seus empregados e disse: “A minha festa de casamento está pronta, mas os convidados não a mereciam.
9 Po ʉlʉ namubʉʉke moosa nkaaja, boosa aba mukwakʉbaaga mukabakoolele kʉ bwegi.’
9 Agora vão pelas ruas e convidem todas as pessoas que vocês encontrarem.”
10 Ababombeli bala balɨnkʉbʉʉka nkaaja moosa. Balɨnkʉbabʉngaania abandʉ boosa aba babaagile, abanunu na babiibi. Po abaheesya balɨnkwisʉla mu nyumba jaa bwegi.
10 — Então os empregados saíram pelas ruas e reuniram todos os que puderam encontrar, tanto bons como maus. E o salão de festas ficou cheio de gente.
11 “Leelo ʉmalafyale bo ingiile nnyumba nkʉbakeeta abaheesya, alɨnkʉmmbona ʉmundʉ jʉmo ʉjʉ akaafwele ʉmwenda ʉgwa bwegi.
11 Quando o rei entrou para ver os convidados, notou um homem que não estava usando roupas de festa
12 Alɨnkʉnndaalʉʉsya alɨnkʉtɨ, ‘Mmanyaani, gwingiile bʉleebʉle muno, bo ʉkafwala ʉmwenda ʉgʉ gʉbagiisye pa bwegi?’ Leelo ʉmundʉ jʉla alɨnkʉtoligwa ɨsya kʉjoba.
12 e perguntou: “Amigo, como é que você entrou aqui sem roupas de festa?”
13 Po ʉmalafyale alɨnkʉbabʉʉla ababombeli baake alɨnkʉtɨ, ‘Mumpinye amalʉndɨ na maboko, muntaage panja mu ngiisi. Abandʉ aba ʉko bikwakʉlɨlaga nʉ kʉsyegetula amiino kʉnongwa jaa ndaamyo.’
13 Então o rei disse aos empregados: “Amarrem os pés e as mãos deste homem e o joguem fora, na escuridão. Ali ele vai chorar e ranger os dentes de desespero.”
14 Ababɨlɨkɨligwa bingi, looli abasʉngʉligwa banandɨ itolo.”
14 E Jesus terminou, dizendo:
15 Po aBafalisai balɨnkʉsookapo pala, balɨnkʉntegelela Jesu ʉkʉtɨ bankole mmasyʉ gaake.
15 Os fariseus saíram e fizeram um plano para conseguir alguma prova contra Jesus.
16 Po balɨnkʉbatʉma kwa Jesu abafundigwa baabo, pamopeene na babombeli abaa malafyale Heloti, balɨnkʉnndaalʉʉsya balɨnkʉtɨ, “Gwe Mmanyisi, tʉmeenye ʉkʉtɨ ʉgwe ʉlɨ ngolofu, kʉmanyisya ɨsya Kyala kʉ bwanalooli kɨsita kʉpaasya ʉbʉsisya bwa bandʉ. Kangɨ ʉtikʉpaasya ɨsi bikwinogona abandʉ.
16 Então mandaram que alguns dos seus seguidores e alguns membros do partido de Herodes fossem dizer a Jesus: — Mestre, sabemos que o senhor é honesto, ensina a verdade sobre a maneira de viver que Deus exige e não se importa com a opinião dos outros, nem julga pela aparência.
17 Po tʉbʉʉle muno kʉkeetela. Bʉle, ɨndagɨlo sya Moose sikʉtwitɨkɨsya ʉkʉsonga ɨsongo kʉ malafyale gwa Balooma pamo mma?”
17 Então o que o senhor acha: é ou não é contra a nossa Lei pagar impostos ao Imperador romano?
18 Looli Jesu alɨnkʉsyagania ɨnyiinogono syabo ɨmbiibi, alɨnkʉbaamula alɨnkʉtɨ, “Mwe basyobi ʉmwe, fiki mukʉʉngela?
18 Mas Jesus percebeu a malícia deles e respondeu:
19 Namuunangɨsye ɨndalama ɨsi mukʉhombela ɨsongo.” Boope balɨnkʉntwalɨla ʉlʉtalama lʉmo.
19 Tragam a moeda com que se paga o imposto! Trouxeram a moeda,
20 Po Jesu alɨnkʉbalaalʉʉsya alɨnkʉtɨ, “Ɨkɨfwani ɨkɨ kyani, nɨ ngamu ɨjɨ jaani?”
20 e ele perguntou:
21 Balɨnkʉmmwamula balɨnkʉtɨ, “Fya malafyale gwa Balooma.” Po Jesu alɨnkʉbabʉʉla alɨnkʉtɨ, “Po ɨfya malafyale gwa Balooma mumpege ʉmalafyale gwa Balooma, nɨ fya Kyala mumpege Kyala.”
21 Eles responderam: — São do Imperador. Então Jesus disse:
22 Bo bapɨliike ɨsyo, balɨnkʉswiga, po balɨnkʉnndeka, balɨnkʉsookapo pala.
22 Eles ficaram admirados quando ouviram isso. Então deixaram Jesus e foram embora.
23 Iisikʉ lɨlalɨla, aBasatukai bamo balɨnkʉbʉʉka kwa Jesu. Abeene baamanyisyaga ʉkʉtɨ abandʉ bakabagɨla ʉkʉsyʉka ʉkʉfuma mbafwe. Po balɨnkʉnndaalʉʉsya balɨnkʉtɨ,
23 Naquele mesmo dia chegaram perto de Jesus alguns saduceus , afirmando que ninguém ressuscita.
24 “Gwe Mmanyisi, Moose aatile, ‘Lɨnga ʉmundʉ ikʉfwa kɨsita kʉpaapa ʉmwana najʉmo, ʉgwamyabo ammwingɨlengepo ɨkɨlɨngo ʉnkiikʉlʉ ʉmfwɨle jʉla, ʉkʉtɨ ampaapɨle abaana ʉjʉ afwile.’
24 Eles disseram a Jesus: — Mestre, Moisés ensinou assim: “Se um homem morrer e deixar a esposa sem filhos, o irmão dele deve casar com a viúva, para terem filhos, que serão considerados filhos do irmão que morreu.”
25 Kʉmyɨtʉ, baaliko abanyamundʉ bahaano na babɨlɨ. Ʉgwa kwanda alɨnkwega ʉnkiikʉlʉ, alɨnkʉfwa kɨsita kʉpaapa ʉmwana najʉmo. Alɨnkʉnndekela ʉgwamyabo ʉnkasi.
25 Acontece que havia entre nós sete irmãos. O mais velho casou e morreu sem deixar filhos. Assim, ele deixou a viúva para o segundo irmão.
26 Bʉbʉʉbo ʉgwa bʉbɨlɨ, nʉ gwa bʉtatʉ, mpaka boosa bahaano na babɨlɨ balɨnkʉfwa kɨsita kʉpaapa nagwe.
26 A mesma coisa aconteceu com este, e também com o terceiro, e, finalmente, com todos os sete.
27 Kʉmmalɨɨkɨsyo ʉnkiikʉlʉ jʉla joope alɨnkʉfwa.
27 Depois de todos eles, a mulher também morreu.
28 Abandʉ boosa bo basyʉkile, ʉnkiikʉlʉ jʉla ikwisa kʉjaga nkasi gwani mbanyambala abo? Paapo boosa bahaano na babɨlɨ baalɨmmwegilemo!”
28 Portanto, no dia da ressurreição, de qual dos sete a mulher vai ser esposa? Pois todos eles casaram com ela!
29 Jesu alɨnkʉbaamula alɨnkʉtɨ, “Ʉmwe mukʉsoba paapo mukasyagania ɨsi sisimbiigwe mwa Kalata ʉMwikemo, kangɨ mukagamanya amaka gaa Kyala muno gajɨɨliile.
29 Jesus respondeu:
30 Paapo abafwe bo basyʉkile, bikʉjaga bo ʉlwa bandʉmi aba balɨ kʉmwanya, aba batikwega nʉ kwegigwa.
30 Pois, quando os mortos ressuscitarem, serão como os anjos do céu, e ninguém casará.
31 Looli ɨsya kʉsyʉka abafwe, Kyala aababʉʉlile ʉmwe mwa Kalata ʉMwikemo ʉkʉtɨ,
31 E, quanto à ressurreição dos mortos, será que vocês nunca leram o que Deus disse? Ele afirmou:
32 ‘Ʉne ne Kyala gwa Abulahamu, Kyala gwa Isaka na Kyala gwa Jaakobo.’ Bʉle, mukabalamo ɨsyo? Po Kyala akaja jo Kyala gwa bafwe, looli gwa bʉʉmi!”
32 “Eu sou o Deus de Abraão, o Deus de Isaque e o Deus de Jacó.” E Deus não é Deus dos mortos e sim dos vivos.
33 Ɨkɨlʉndɨlo ɨkya bandʉ bo bapɨliike ɨsyo, baasiswigile fiijo ɨmanyisyo syake.
33 Quando a multidão ouviu isso, ficou admirada com o ensinamento dele.
34 ABafalisai bo bapɨliike ʉkʉtɨ Jesu abatolile aBasatukai mbʉjobi, balɨnkʉbʉngaana pamopeene.
34 Os fariseus se reuniram quando souberam que Jesus tinha feito os saduceus calarem a boca.
35 Jʉmo mBafalisai bala, ʉmmanyisi gwa ndagɨlo sya Moose, alɨnkʉgela ʉkʉntega Jesu, alɨnkʉnndaalʉʉsya alɨnkʉtɨ,
35 E um deles, que era mestre da Lei , querendo conseguir alguma prova contra Jesus, perguntou:
36 “Gwe Mmanyisi, lo lʉlagɨlo lʉlɨkʉ ʉlʉkʉlʉmba kʉlɨ syosa?”
36 — Mestre, qual é o mais importante de todos os mandamentos da Lei ?
37 Jesu alɨnkʉmmwamula alɨnkʉtɨ, “Ʉnnganege ʉNtwa Kyala gwako nɨ ndumbula jaako joosa, nɨ mbepo jaako joosa, na mahala gaako goosa.
37 Jesus respondeu:
38 Ʉlʉlagɨlo ʉlo, lo lʉkʉlʉmba ʉkʉkɨnda ɨndagɨlo ɨsingi syosa.
38 Este é o maior mandamento e o mais importante.
39 Kangɨ lʉlipo ʉlʉlagɨlo ʉlwa bʉbɨlɨ ʉlʉkʉlʉmba bo ʉlo, lo ʉlʉ lukʉtɨ, ‘Ʉbaganege abanino bo ʉlʉ gwijiiganile ʉgwe.’
39 E o segundo mais importante é parecido com o primeiro: “Ame os outros como você ama a você mesmo.”
40 Mu ndagɨlo ɨsyo ibɨlɨ, silimo syosa ɨsya mwa baakalata abaa Moose na baa bakunguluka.”
40 Toda a Lei de Moisés e os ensinamentos dos
41 ABafalisai bala bo bakaalɨ babʉngeene pamopeene, Jesu alɨnkʉbalaalʉʉsya alɨnkʉtɨ,
41 Quando os fariseus estavam reunidos, Jesus perguntou a eles:
42 “Mukwinogona bʉleebʉle ɨsya Meesija? Bʉle, mwana gwani?” Balɨnkʉmmwamula balɨnkʉtɨ, “Mwana gwa malafyale Ndaabɨti.”
42 — O que vocês pensam sobre o — De Davi! — responderam eles.
43 Jesu alɨnkʉbalaalʉʉsya alɨnkʉtɨ, “Po silɨ bʉleebʉle apa Ndaabɨti bo ikʉlongosigwa na Mbepo Mwikemo, ikʉnkoolela ʉkʉtɨ Ntwa? Paapo aatile,
43 Jesus tornou a perguntar:
44 ‘ɄNtwa Kyala aalɨmmbʉʉlile ʉNtwa gwangʉ,
44 “O Senhor Deus disse ao meu Senhor:
45 “Lɨnga Ndaabɨti ikʉnkoolela Meesija ʉkʉtɨ Ntwa, Meesija ikʉjaga mwanaake bʉleebʉle?”
45 Portanto, se Davi chama o Messias de Senhor, como é que o Messias pode ser descendente de Davi?
46 Akajako ʉmundʉ ʉjʉ aalɨmmwamwile Jesu. Kangɨ ʉkʉfuma iisikʉ ɨlyo, akaagelilepo ʉmundʉ najʉmo ʉkʉnndaalʉʉsya kangɨ Jesu.
46 Ninguém podia responder mais nada, e daquele dia em diante não tiveram coragem de lhe fazer mais perguntas.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Mateus 22, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.