Atos 27
Zapoteco, Guevea de Humboldt NT (ZPG) vs NVT
1 Hor-ba nac diidz tzo noꞌ nacioṉ-Italia, pteedy yâme Pabl no zrieñ meññ-nu yahc lidzyguiib lo ña to mpyquie ni le July ni nac xcapitáṉ to cuib soldad ni rahc cuent lee lahd batallóṉ ni le Augusto.
1 Quando chegou a hora, zarpamos para a Itália. Paulo e muitos outros prisioneiros foram colocados sob a guarda de um oficial romano chamado Júlio, capitão do Regimento Imperial.
2 Güyuꞌ noꞌ leññ to barcü-ro ni ria to ciuda ni le Adramitio ru rbiahz barcü, no hor-güyuꞌ noꞌ leññu, ba nuw de ni gyruuw par tzau xtâ ru rbiahz yahc barcü coo ṟegioṉ-Asia. No zegahc ziyno noꞌ Aristarcü, meññ-Tesalónyc ni nu lo ṟegioṉ-Macedony.
2 Aristarco, um macedônio de Tessalônica, nos acompanhou. Partimos num navio que tinha vindo do porto de Adramítio, no litoral noroeste da província da Ásia. Estavam previstas diversas paradas em portos ao longo da costa.
3 Ni byre guiaal bydzihñ noꞌ Sidóṉ ru rbiahz barcü. No July naꞌ, bioob me Pabl hor-bydzihñ noꞌ uga. Bdee me ñahz güya Pabl bictixlo xmígü par gucno yâme leeme no ni tedydzé me.
3 No dia seguinte, quando ancoramos em Sidom, Júlio demonstrou bondade a Paulo permitindo-lhe que desembarcasse para visitar amigos e receber ajuda material deles.
4 Hor-byruu noꞌ Sidóṉ, gaguihñ mbedun-ro barcü ni nu noꞌ leññ. Leewe güdedy noꞌ gahsh gá to lyu ni le Chipre ni nu nisdoo guingybi; wé nehx ma rxuu mbeꞌ.
4 Quando partimos de lá, fomos costeando a ilha de Chipre, devido aos ventos contrários que tornavam difícil manter o rumo.
5 Were güdeedy noꞌ to lo nisdoo ru rtzoo Cilicy mdad no Panfilia. Biaht noꞌ xtâ to guiedzy ni le Mira, ni nu lo ṟegioṉ-Licia.
5 Prosseguindo por mar aberto, passamos pelo litoral da Cilícia e da Panfília, chegando a Mirra, na província de Lícia.
6 Uga bydzial capitáṉ to barcü ni rruu guiedzy-Alejandría, ria Italia. Güyuꞌ noꞌ leññu par zo noꞌ.
6 Ali, o oficial no comando encontrou um navio egípcio de Alexandria que estava de partida para a Itália e nos fez embarcar.
7 Modni tziaawy gá za barcü lo nisdoo leññ xtahl dzé, no modni gucngannu par bydzihñ noꞌ gahsh gá guiedzy-Gnido porni gydze lad gaguihñ mbeꞌ de ru nac diidz zo noꞌ. Were güdahp noꞌ de ni güdeedy noꞌ xderech sto lyu ni le Cret ni nu nisdoo guingybi. Ñaz-wé riaꞌn guiedzy-Salmóṉ.
7 Navegamos vagarosamente por vários dias e, depois de muita dificuldade, nos aproximamos de Cnido. Por causa dos ventos contrários, atravessamos para Creta, acompanhando o litoral menos exposto da ilha, defronte ao cabo de Salmona.
8 Zo noꞌ leññ barcü gahsh gá coou, nîcze ngannu, xtâ glo bydzihñ noꞌ to ru le Buenos Puertos, ni riaꞌn gahsh to guiedzy ni le Lasea.
8 Costeamos a ilha com grande esforço, até que chegamos a Bons Portos, perto da cidade de Laseia.
9 Ba xroꞌ tiémp ganiꞌdy noꞌ, no ba ndzieeby par gxuunn barcü lo nisdoo, porni ba gadzihñ tiemp-naḻ. Leewe, ra Pabl meññ-ziyno leeme:
9 Havíamos perdido muito tempo. As condições climáticas estavam se tornando perigosas para a navegação, pois se aproximava o fim do outono, e Paulo tratou dessa questão com os oficiais do navio.
10 ―Naa rwien ndzieeby mod-zo nó. Duhn znihty barcü gydibyno gyre yuu ni zidnou. No dxgann bâḻ dac gydibyno nó znihty.
10 Disse ele: “Senhores, se prosseguirmos, vejo que teremos problemas adiante. Haverá grande prejuízo para o navio e para a carga, e perigo para nossa vida”.
11 Per capitáṉ nehx pquee ihqy me ni ra Pabl leeyâme, ma pquee ihqy me ni ne mpyquie ni risshuunn barcü no ni ne xbixwaanu.
11 Mas o oficial encarregado dos prisioneiros deu mais ouvidos ao capitão e ao proprietário do navio que a Paulo.
12 Lgar-rieꞌ naꞌ ru rbiahz barcü, nehx mosu ñuꞌ meññu tiemp-naḻ; no leewe casy gyre yâme ne ma mos‑e gyruu noꞌu, lehdy güieꞌ noꞌ bâḻ beeiy gydzihñ noꞌ xtâ to guiedzy ni le Fenice, ni nac sto ru rbiahz barcü ru rtzoo Cret mdad, no lehdy guiaꞌn noꞌu tiemp-naḻ. Lgar-wé nehx ma rxuu mbedunu, no rwieꞌu gyrop coo ru riaꞌb ncübidz.
12 E, uma vez que Bons Portos era uma enseada aberta, um péssimo lugar para passar o inverno, a maioria da tripulação desejava ir a Fenice, que ficava mais adiante na costa de Creta, e passar o inverno ali. Fenice era um bom porto, com abertura apenas para o sudoeste e o noroeste.
13 Guzlo byxuu to mbenihs ndoo gá, nlâdzy yâme beeiy ndzihñ noꞌ uga mod-wé. Were byruu noꞌ, zo noꞌ diby coo gá nisdoo ru rtzoo Cret mdad.
13 Quando um vento leve começou a soprar do sul, os marinheiros pensaram que conseguiriam chegar lá a salvo. Por isso, levantaram âncora e foram costeando Creta.
14 Per leer gá zo noꞌ, byruu to mbedun-ro ni ra yâme lee Euroclidóṉ, guzlo gaguihñu barcü,
14 Mas o tempo mudou de repente, e um vento com força de furacão, chamado Nordeste, soprou sobre a ilha e nos empurrou para o mar aberto.
15 no modé ziyno mbeꞌ leeu. Di ñaḻ niyno noꞌ leeu ru racdadzy noꞌ. Ba ru ne mbeꞌ, bdee noꞌ ñahz tziynou noꞌ.
15 Como os marinheiros não conseguiam manobrar o navio para ficar de frente para o vento, desistiram e deixaram que fosse levado pela tempestade.
16 Güdedy noꞌ sto lyu-yaañ ni le Clauda ni nu nisdoo guingybi, biaꞌn noꞌ lad-ru ma uxiee rxuu mbeꞌ. Uga güdahp noꞌ de ni güluꞌ noꞌ barcü-yaañ ni ziyno noꞌ leññ barcü-ro, per modni gucngannu.
16 Navegamos pelo lado menos exposto de uma pequena ilha chamada Cauda, onde, com muito custo, conseguimos içar para bordo o barco salva-vidas que viajava rebocado.
17 Ru ba gülesy noꞌu, no güluꞌ noꞌu leññ barcü-ro, were cuaꞌ yâme duu, blihby yâme barcü-ro par di gybihshu. Gumm gadzie yâme tzaaz barcü lo yux gahsh gá ru le Sirte la, gülety yâme lahr ihqy barcü ni rqueꞌ mbeꞌ lo par tza barcü lo nisdoo, no luxu bdee yâme ñahz za barcü mod-ne mbeꞌ.
17 Então os marinheiros amarraram cordas em volta do casco do navio para reforçá-lo. Temiam ser arrastados para os bancos de areia de Sirte, diante do litoral africano, por isso baixaram a âncora flutuante para desacelerar o navio e deixaram que fosse levado pelo vento.
18 Ni byre guiaal tohzy mdid gaguihñ mbeꞌ barcü, were cuaꞌ yâme gyre yuu ni zidnou, psaaby yâme lee lo nzeꞌ.
18 No dia seguinte, como ventos com força de vendaval continuavam a castigar o navio, a tripulação começou a lançar a carga ao mar.
19 No ni bionn dzé gyre ni rquihñ leññ barcü, psaaby noꞌ lee lo nzeꞌ.
19 No terceiro dia, removeram até mesmo parte do equipamento do navio e o jogaram fora.
20 No modni xtze nehx bwieꞌ noꞌ xibyniꞌ ncübidz ni mbial. Ba ne noꞌ nehx zlaa noꞌ, porni gatzoo gasahc mbedun barcü.
20 A tempestade terrível prosseguiu por muitos dias, escondendo o sol e as estrelas, até que perdemos todas as esperanças.
21 Ba modni xtze dgueññ gahgü meññ-ziaad leññ barcü, were biahs Pabl, ra me meññ-wé yahc:
21 Fazia tempo que ninguém comia. Por fim, Paulo reuniu a tripulação e disse: “Os senhores deveriam ter me dado ouvidos no princípio e não ter deixado Bons Portos. Teriam evitado todo este prejuízo e esta perda.
22 Per di gydzie laꞌd. Ni to nó nehx zehty. Nunzy barcü, wé we znihty.
22 Mas tenham bom ânimo! O navio afundará, mas nenhum de vocês perderá a vida.
23 Ntzie biahd to ángel ni pshahl Dioz ni nacaꞌ xmeññ no ni rtzon xtziiñ,
23 Pois, ontem à noite, um anjo do Deus a quem pertenço e sirvo se pôs ao meu lado
24 no ángel wé ra naa: “Di gydziehbyiꞌ, Pabl. Lii nehx zdedy de ni gydzihñiꞌ lo emperador-Cézr. Por lii we zioob Dioz gyre meññ-zidnoy.”
24 e disse: ‘Não tenha medo, Paulo! É preciso que você compareça diante de César. E Deus, em sua bondade, concedeu proteção a todos que navegam com você’.
25 No leewe, di gydzie laꞌd. Naa nannaꞌ Dioz stzoo me ni bidne x‑ángel me naa.
25 Portanto, tenham bom ânimo! Creio em Deus; tudo ocorrerá exatamente como ele disse.
26 Per barcü rahpu de ni gydzihñu lo yudahñ bahch lyu ru nu nisdoo guingybi.
26 É necessário, porém, que sejamos impulsionados para uma ilha”.
27 To guiaal‑e naꞌ, ni ba byzaꞌ noꞌ beeiy chohp seman de ni ziyno mbedun noꞌ lo nisdoo ni le Adria, beeiy glaꞌy guiaal meññ-ziyno barcü gunn yâme ba gadzihñ noꞌ gahsh gá lo yudahñ.
27 Por volta da meia-noite, na décima quarta noite de tempestade, enquanto éramos levados de um lado para o outro no mar Adriático, os marinheiros perceberam que estávamos perto de terra firme.
28 Were güloo yâme mdid beeiy blaty guial nzeꞌ. Rahpu treintayseiz metr. Ma stoozy delanty gyzac güloo yâme mdid nzeꞌ sto, ba rahpu veintisiet metr.
28 Lançaram a sonda e verificaram que a água tinha 37 metros de profundidade. Um pouco depois, lançaram a sonda novamente e encontraram apenas 27 metros.
29 Ba rdzie yâme dzicchileꞌ barcü guielaꞌ leññ nzeꞌ, were cuaꞌ yâme tahp guib-roob ni nliiby, gülety yâmeu leññ nzeꞌ traz de barcü no blibyno yâmeu barcü, no riob yâme tzu laaḻ byniꞌ.
29 Temiam que, se continuássemos assim, seríamos atirados contra as rochas na praia. Por isso, lançaram quatro âncoras da parte de trás do navio e ansiavam para que o dia chegasse logo.
30 No hor-wé meññ-ziyno barcü riñlo nxuunn leññ barcü-yaañ ni nu leññ barcü-ro. Ptzoo yâme beeiy ni galety zrieñ guib-roob delanty. Per nehx uliu, lidxi barcü-yaañ galety yâme.
30 Dando a entender que iriam lançar as âncoras da parte da frente, os marinheiros baixaram o barco salva-vidas, na tentativa de abandonar o navio.
31 Niwé bwieꞌ Pabl, were ra me capitáṉ no zrieñ soldad:
31 Paulo, então, disse ao oficial no comando e aos soldados: “Se os marinheiros não permanecerem a bordo, vocês não conseguirão se salvar”.
32 Were pchug soldad duu ni nliiby barcü-yaañ par biahbu lo nzeꞌ.
32 Então os soldados cortaram as cordas do barco salva-vidas e o deixaram à deriva.
33 Ba zidtzu byniꞌ we naꞌ, ra Pabl gyre meññ-nu leññ barcü gahgü yâme, no ra me leeyâme:
33 Enquanto amanhecia, Paulo insistiu que todos comessem. “De tão preocupados, vocês não se alimentam há duas semanas”, disse ele.
34 Rnabaꞌ laꞌd, lâ gahgü lehdy tzu gan laꞌd. Ndruhty de dlahd nó nehx znihty, ¡ni to guitz-ihqy!
34 “Por favor, comam alguma coisa agora, para seu próprio bem. Pois nem um fio de cabelo de sua cabeça se perderá.”
35 Bylux günii Pabl mod-rieꞌ, cuaꞌ gahc me paṉ lo ña me, no bdee me xquix Dioz ñaz-lo yâme. No luxu güdiiz meu, no guzlo gayahgü me.
35 Em seguida, tomou um pão, deu graças a Deus na presença de todos, partiu-o em pedaços e comeu.
36 Were gyre yâme byxihly no güdahgü yâme zegahc.
36 Todos se animaram e começaram a comer.
37 Chohp gayuu setentayseiz noꞌ ni ziaad leññ barcü por gyre noꞌ.
37 Havia um total de 276 pessoas a bordo.
38 Bylux güdahgü yâme ni biuꞌladzy yâme, cuaꞌ yâme trigü ni biaꞌn, blee yâme lee lo nisdoo lehdy gucnsehzy barcü.
38 Depois de se alimentar, a tripulação aliviou o peso do navio mais um pouco, atirando ao mar toda a carga de trigo.
39 Ru ba güyuꞌ byniꞌ we naꞌ, bwieꞌ yâme lyu, per nehx nann yâme bá glo leeu. Per ba gawieꞌ yâme coo ru bydo nisdoo, no ba neññ yudahñ. No were ra saꞌ yâme güieꞌ yâme bâḻ beeiy guistzihñ yâme barcü lgar-wé.
39 Ao amanhecer, não reconheceram a terra, mas viram uma enseada com uma praia e cogitaram se seria possível chegar ali e atracar o navio.
40 No pchug yâme xduu guib-caḻ ni nliiby barcü, biahbu leññ nzeꞌ, no luxu ptzaꞌdz yâme duu ni nliiby yahc timóṉ ni rtzoo mdad ba lad tza barcü. Luxu pquee yâme lahr ihqy barcü no biscaa yâmeu delanty par tziyno mbeꞌu, no guzlo za barcü xderech yudahñ.
40 Então cortaram as âncoras e as deixaram no mar. Depois, afrouxaram as cordas que controlavam os lemes, levantaram a vela da frente e foram rumo à praia,
41 Per aaḻ, bigyleꞌ barcü ru dxie xtahl yux ru rbiiñ nzeꞌ, no wé biaꞌnu. Nter glaꞌyu delanty ba ni di rniꞌby. No traz de leeu galaꞌy oḻ ni riahs lo nisdoo.
41 mas o navio foi apanhado entre duas correntezas contrárias e encalhou antes do esperado. A parte da frente se encravou e ficou imóvel, enquanto a parte de trás, atingida pela força das ondas, começou a se partir.
42 Niwé bwieꞌ soldad, gucladzy yâme ngaꞌdy yâme meññ-ziyno yâme lee ni za lidzyguiib par di gyxoob yâme lo nzeꞌ no gxuunn yâme.
42 Os soldados queriam matar os prisioneiros para que não nadassem até a praia e depois fugissem.
43 Per capitáṉ, nehx bdee ñahz ñahcu ze, porni nehx racladzy me gaty Pabl. Leewe, ra me: “Dxu nann rxoob lo nzeꞌ, lâ gyxoob par gyruu laꞌd lo yudahñ;
43 O oficial no comando, porém, desejava poupar a vida de Paulo e não permitiu que executassem seu plano. Ordenou aos que sabiam nadar que saltassem ao mar primeiro e fossem em direção a terra.
44 no zrieñ laꞌd ni di raḻ gyxoob, lâ cuib lo tabl, o lo behch ni bylaꞌy xchieñ barcü, lehdy gydzihñ laꞌd lo yudahñ.” No mod-wé ptzoo yâme lehdy bydzihñ yâme lo yudahñ. No ni to yâme nehx guhty.
44 Os outros se agarraram a tábuas ou pedaços do navio destruído. Assim, todos chegaram à praia em segurança.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Atos 27, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.