Juízes 9
Õ'âkĩ̶ hɨ yeere uúkũri turi Tukano (TUONT) vs ARA
1 Gedeṍ wẽ́rĩ́ca beꞌro Abimelec Siquẽpʉ cʉ̃ paco acawererãrẽ ĩꞌagʉ̃ waꞌacʉ niwĩ. Narẽ, nipeꞌtirã cʉ̃ paco ya curuacjãrãrẽ aꞌtiro nicʉ niwĩ:
1 Abimeleque, filho de Jerubaal, foi-se a Siquém, aos irmãos de sua mãe, e falou-lhes e a toda a geração da casa do pai de sua mãe, dizendo:
2 —Mʉsã aꞌti macã Siquẽcjãrãrẽ sẽrĩtiñaꞌña:
2 Falai, peço-vos, aos ouvidos de todos os cidadãos de Siquém: Que vos parece melhor: que setenta homens, todos os filhos de Jerubaal, dominem sobre vós ou que apenas um domine sobre vós? Lembrai-vos também de que sou osso vosso e carne vossa.
3 Cʉ̃ paco acawererã Siquẽcjãrãrẽ Abimelec ye cjasere ucũbosacãrã niwã. Na tojo nicã tʉꞌorã, Siquẽcjãrã Abimelere “Marĩ acaweregʉ nimi. Tojo weerã cʉ̃rẽ siruturãsaꞌa”, nicãrã niwã.
3 Então, os irmãos de sua mãe falaram a todos os cidadãos de Siquém todas aquelas palavras; e o coração deles se inclinou a seguir Abimeleque, porque disseram: É nosso irmão.
4 Cʉ̃rẽ setenta niyeru cujiri plata meꞌrã weeꞌque cujirire Baal-berire ẽjõpeori wiꞌi cjasere oꞌocãrã niwã. Te niyeru meꞌrã ʉmʉa ñaꞌarãrẽ wapaye, sirutuduticʉ niwĩ.
4 E deram-lhe setenta peças de prata, da casa de Baal-Berite, com as quais alugou Abimeleque uns homens levianos e atrevidos, que o seguiram.
5 Beꞌro cʉ̃ pacʉ ya wiꞌi Ofrapʉ waꞌacʉ niwĩ. Topʉ niꞌcãgã ʉ̃tãgã buꞌipʉ cʉ̃ acawererã setenta Gedeṍ põꞌrãrẽ wẽjẽcãꞌcʉ niwĩ. Gedeṍrẽta Jerubaal pisucãrã niwã. Jotam, dʉꞌsagʉpʉ diaꞌcʉ̃, ãpẽrã ĩꞌatiropʉ duꞌti, yʉꞌrʉcʉ niwĩ.
5 Foi à casa de seu pai, a Ofra, e matou seus irmãos, os filhos de Jerubaal, setenta homens, sobre uma pedra. Porém Jotão, filho menor de Jerubaal, ficou, porque se escondera.
6 Beꞌro nipeꞌtirã Siquẽcjãrã, tojo nicã Bet-milocjãrã yucʉ pajicjʉ encina wãmeticjʉ pʉꞌto, ʉ̃tã meꞌrã wééca tuturo na ẽjõpeori tuturo pʉꞌto nerẽcãrã niwã. Topʉ Abimelere wiogʉ sõrõcãrã niwã.
6 Então, se ajuntaram todos os cidadãos de Siquém e toda Bete-Milo; e foram e proclamaram Abimeleque rei, junto ao carvalho memorial que está perto de Siquém.
7 Na tojo weecã tʉꞌogʉ, Jotam ʉ̃rʉ̃gʉ̃ Gerizim buꞌipʉ mʉjãa, tocjãrãrẽ ʉpʉtʉ caricũcʉ niwĩ:
7 Avisado disto, Jotão foi, e se pôs no cimo do monte Gerizim, e em alta voz clamou, e disse-lhes: Ouvi-me, cidadãos de Siquém, e Deus vos ouvirá a vós outros.
8 — ausente —
8 Foram, certa vez, as árvores ungir para si um rei e disseram à oliveira: Reina sobre nós.
9 — ausente —
9 Porém a oliveira lhes respondeu: Deixaria eu o meu óleo, que Deus e os homens em mim prezam, e iria pairar sobre as árvores?
10 — ausente —
10 Então, disseram as árvores à figueira: Vem tu e reina sobre nós.
11 — ausente —
11 Porém a figueira lhes respondeu: Deixaria eu a minha doçura, o meu bom fruto e iria pairar sobre as árvores?
12 — ausente —
12 Então, disseram as árvores à videira: Vem tu e reina sobre nós.
13 — ausente —
13 Porém a videira lhes respondeu: Deixaria eu o meu vinho, que agrada a Deus e aos homens, e iria pairar sobre as árvores?
14 — ausente —
14 Então, todas as árvores disseram ao espinheiro: Vem tu e reina sobre nós.
15 — ausente —
15 Respondeu o espinheiro às árvores: Se, deveras, me ungis rei sobre vós, vinde e refugiai-vos debaixo de minha sombra; mas, se não, saia do espinheiro fogo que consuma os cedros do Líbano.
16 ”Mʉsãrẽ sẽrĩtiñaꞌgʉ̃ti. ¿Mʉsã Abimelere wiogʉ sõrõrã, queoro weeati? ¿Mʉsã Gedeṍ, cʉ̃ põꞌrãrẽ queoro weeati? ¿Cʉ̃ mʉsãrẽ añurõ weeꞌcaronojõta weeati?
16 Agora, pois, se, deveras e sinceramente, procedestes, proclamando rei Abimeleque, e se bem vos portastes para com Jerubaal e para com a sua casa, e se com ele agistes segundo o merecimento dos seus feitos
17 Yʉꞌʉ pacʉ cʉ̃ catiri ʉmʉcore maꞌitimigʉ̃, mʉsãrẽ aꞌmewẽjẽbosawĩ. Madianita masã doca nirãrẽ yʉꞌrʉogʉ, tojo weecʉ niwĩ.
17 (porque meu pai pelejou por vós e, arriscando a vida, vos livrou das mãos dos midianitas;
18 Mʉsã peꞌe niꞌcãcã yʉꞌʉ pacʉ acawererã, cʉ̃ põꞌrã setentare niꞌcãgã ʉ̃tãgã buꞌipʉ narẽ wẽjẽ, yʉꞌrʉnʉꞌcãcãrã niapʉ. Apeyema tja mʉsã Abimelec, yʉꞌʉ pacʉre daꞌracoꞌtego macʉ̃rẽ Siquẽrẽ wiogʉ sõrõcãrã niapʉ. Cʉ̃ mʉsã acaweregʉ niyucã, tojo weecãrã niapʉ.
18 porém vós, hoje, vos levantastes contra a casa de meu pai e matastes seus filhos, setenta homens, sobre uma pedra; e a Abimeleque, filho de sua serva, fizestes reinar sobre os cidadãos de Siquém, porque é vosso irmão),
19 Mʉsã niꞌcãcã Gedeṍ, cʉ̃ acawererãrẽ queoro, diacjʉ̃ nise meꞌrã wéérã, Abimelec meꞌrã eꞌcatiya. Cʉ̃ quẽꞌrã mʉsã meꞌrã eꞌcatiato.
19 se, deveras e sinceramente, procedestes, hoje, com Jerubaal e com a sua casa, alegrai-vos com Abimeleque, e também ele se alegre convosco.
20 Mʉsã queoro weeticã pũrĩcãrẽ, pecameꞌe Abimelepʉre wijaa, mʉsã Siquẽcjãrã, tojo nicã Bet-milocjãrãrẽ ʉ̃jʉ̃apeꞌocãꞌto. Mejãrõta pecameꞌe mʉsãpʉre wijaa, Abimelere ʉ̃jʉ̃acõꞌacãꞌto”, nicʉ niwĩ Jotam.
20 Mas, se não, saia fogo de Abimeleque e consuma os cidadãos de Siquém e Bete-Milo; e saia fogo dos cidadãos de Siquém e de Bete-Milo, que consuma a Abimeleque.
21 Tojo nitoja, Jotam Beer wãmetiropʉ duꞌtia waꞌacʉ niwĩ. Cʉ̃ maꞌmi Abimelere uigʉ, topʉ niseticʉ niwĩ.
21 Fugiu logo Jotão, e foi-se para Beer, e ali habitou por temer seu irmão Abimeleque.
22 Abimelec Israe curuacjãrãrẽ iꞌtia cʉ̃ꞌma duticʉ niwĩ.
22 Havendo, pois, Abimeleque dominado três anos sobre Israel,
23 Beꞌro Õꞌacʉ̃ Abimelere, Siquẽcjãrã meꞌrã na basu aꞌmetuꞌticã weecʉ niwĩ. Tojo weerã Siquẽcjãrã Abimelere yʉꞌrʉnʉꞌcãcãrã niwã.
23 suscitou Deus um espírito de aversão entre Abimeleque e os cidadãos de Siquém; e estes se houveram aleivosamente contra Abimeleque,
24 Õꞌacʉ̃ Abimelec Gedeṍ põꞌrã ʉmʉa setentare wẽjẽꞌque wapa tojo weecʉ niwĩ. Tojo nicã Siquẽcjãrã Abimelec cʉ̃ maꞌmisʉmʉarẽ wẽjẽtamuꞌque wapa na quẽꞌrãrẽ buꞌiri daꞌrecʉ niwĩ.
24 para que a vingança da violência praticada contra os setenta filhos de Jerubaal viesse, e o seu sangue caísse sobre Abimeleque, seu irmão, que os matara, e sobre os cidadãos de Siquém, que contribuíram para que ele matasse seus próprios irmãos.
25 — ausente —
25 Os cidadãos de Siquém puseram contra ele homens de emboscada sobre os cimos dos montes; e todo aquele que passava pelo caminho junto a eles, eles o assaltavam; e isto se contou a Abimeleque.
26 — ausente —
26 Veio também Gaal, filho de Ebede, com seus irmãos, e se estabeleceram em Siquém; e os cidadãos de Siquém confiaram nele,
27 — ausente —
27 e saíram ao campo, e vindimaram as suas vinhas, e pisaram as uvas, e fizeram festas, e foram à casa de seu deus, e comeram, e beberam, e amaldiçoaram Abimeleque.
28 — ausente —
28 Disse Gaal, filho de Ebede: Quem é Abimeleque, e quem somos nós de Siquém, para que o sirvamos? Não é, porventura, filho de Jerubaal? E não é Zebul o seu oficial? Servi, antes, aos homens de Hamor, pai de Siquém. Mas nós, por que serviremos a ele?
29 — ausente —
29 Quem dera estivesse este povo sob a minha mão, e eu expulsaria Abimeleque e lhe diria: Multiplica o teu exército e sai.
30 — ausente —
30 Ouvindo Zebul, governador da cidade, as palavras de Gaal, filho de Ebede, se acendeu em ira;
31 — ausente —
31 e enviou, astutamente, mensageiros a Abimeleque, dizendo: Eis que Gaal, filho de Ebede, e seus irmãos vieram a Siquém e alvoroçaram a cidade contra ti.
32 — ausente —
32 Levanta-te, pois, de noite, tu e o povo que tiveres contigo, e ponde-vos de emboscada no campo.
33 — ausente —
33 Levanta-te pela manhã, ao sair o sol, e dá de golpe sobre a cidade; saindo contra ti Gaal com a sua gente, procede com ele como puderes.
34 — ausente —
34 Levantou-se, pois, de noite, Abimeleque e todo o povo que com ele estava, e se puseram de emboscada contra Siquém, em quatro grupos.
35 — ausente —
35 Gaal, filho de Ebede, saiu e pôs-se à entrada da porta da cidade; com isto Abimeleque e todo o povo que com ele estava se levantaram das emboscadas.
36 — ausente —
36 Vendo Gaal aquele povo, disse a Zebul: Eis que desce gente dos cimos dos montes. Zebul, ao contrário, lhe disse: As sombras dos montes vês por homens.
37 — ausente —
37 Porém Gaal tornou ainda a falar e disse: Eis ali desce gente defronte de nós, e uma tropa vem do caminho do carvalho dos Adivinhadores.
38 — ausente —
38 Então, lhe disse Zebul: Onde está, agora, a tua boca, com a qual dizias: Quem é Abimeleque, para que o sirvamos? Não é este, porventura, o povo que desprezaste? Sai, pois, e peleja contra ele.
39 — ausente —
39 Saiu Gaal adiante dos cidadãos de Siquém e pelejou contra Abimeleque.
40 — ausente —
40 Abimeleque o perseguiu; Gaal fugiu de diante dele, e muitos feridos caíram até a entrada da porta da cidade.
41 — ausente —
41 Abimeleque ficou em Arumá. E Zebul expulsou a Gaal e seus irmãos, para que não habitassem em Siquém.
42 — ausente —
42 No dia seguinte, saiu o povo ao campo; disto foi avisado Abimeleque,
43 — ausente —
43 que tomou os seus homens, e os repartiu em três grupos, e os pôs de emboscada no campo. Olhando, viu que o povo saía da cidade; então, se levantou contra eles e os feriu.
44 — ausente —
44 Abimeleque e o grupo que com ele estava romperam de improviso e tomaram posição à porta da cidade, enquanto os dois outros grupos deram de golpe sobre todos quantos estavam no campo e os destroçaram.
45 Beꞌropʉre Abimelec Siquẽpʉ ti macãcjãrã meꞌrã aꞌmewẽjẽ, wapataꞌacʉ niwĩ. Tocjãrãrẽ wẽjẽpeꞌocʉ niwĩ. Beꞌro ti macã cjasere cõꞌapeꞌocãꞌcʉ niwĩ. Tojo wééca beꞌro topʉre ne apeyenojõ pĩꞌrĩnemoticãꞌto nígʉ̃, moarẽ doquestecũucʉ niwĩ.
45 Todo aquele dia pelejou Abimeleque contra a cidade e a tomou. Matou o povo que nela havia, assolou-a e a semeou de sal.
46 Ãpẽrã Migdal-Siquẽcjãrã ti macã ʉꞌmʉarĩ wiꞌi, na meꞌrã aꞌmewẽjẽrã aꞌtirãrẽ coꞌtedujiati wiꞌipʉ nicãrã niwã. Abimelec Siquẽcjãrãrẽ wẽjẽcã tʉꞌorã, na ẽjõpeogʉ El-berit ẽjõpeori wiꞌipʉ duꞌtisãjãacãrã niwã. Ti wiꞌi ʉ̃tã tʉꞌrʉ yeecãꞌmotaꞌaca wiꞌi nicaro niwʉ̃.
46 Tendo ouvido isto todos os cidadãos da Torre de Siquém, entraram na fortaleza subterrânea, no templo de El-Berite.
47 — ausente —
47 Contou-se a Abimeleque que todos os cidadãos da Torre de Siquém se haviam congregado.
48 — ausente —
48 Então, subiu ele ao monte Salmom, ele e todo o seu povo; Abimeleque tomou de um machado, e cortou uma ramada de árvore, e a levantou, e pô-la ao ombro, e disse ao povo que com ele estava: O que me vistes fazer, fazei-o também vós, depressa.
49 Nipeꞌtirã yucʉdʉpʉrire dʉte, Siquẽcjãrã na duꞌtiri wiꞌipʉ Abimelere sirutucãrã niwã. Topʉ nipeꞌtise dʉpʉrire seecũu, pecameꞌe wĩjãcãrã niwã. Nipeꞌtirã ti wiꞌipʉre nirã́ mil ʉmʉa, numia ʉ̃jʉ̃peꞌtia waꞌacãrã niwã.
49 Assim, cada um de todo o povo cortou a sua ramada, e seguiram Abimeleque, e as puseram em cima da fortaleza subterrânea, e queimaram sobre todos os da Torre de Siquém, de maneira que morreram todos, uns mil homens e mulheres.
50 Tojo wééca beꞌro Abimelec Tebes wãmetiri macãpʉ waꞌa, tocjãrã meꞌrã aꞌmewẽjẽ, narẽ docaqueꞌacã weecʉ niwĩ.
50 Então, se foi Abimeleque a Tebes, e a sitiou, e a tomou.
51 Ti macã poꞌpeapʉ ʉꞌmʉarĩ wiꞌi, surara na coꞌtedujiri wiꞌi nicaro niwʉ̃. Ti wiꞌipʉ nipeꞌtirã ʉmʉa, numia duꞌtisãjãacãrã niwã. Ti wiꞌi sopere biꞌa, ti wiꞌi buꞌipʉ mʉjãcãrã niwã.
51 Havia, porém, no meio da cidade, uma torre forte; e todos os homens e mulheres, todos os moradores da cidade, se acolheram a ela, e fecharam após si as portas da torre, e subiram ao seu eirado.
52 Abimelec ti wiꞌi sopepʉ eja, tore tuupãꞌrẽ, ʉ̃jʉ̃agʉ̃tigʉ weecʉ niwĩ.
52 Abimeleque veio até à torre, pelejou contra ela e se chegou até à sua porta para a incendiar.
53 Cʉ̃ tojo weegʉti nirĩ cura niꞌcõ numio ti wiꞌi buꞌipʉ nigṍ co trigo tuumʉtõcjare cʉ̃ dʉpoapʉ doquepeoco niwõ. Co tojo weecã, cʉ̃ dʉpoa peꞌtoro bata waꞌacaro niwʉ̃.
53 Porém certa mulher lançou uma pedra superior de moinho sobre a cabeça de Abimeleque e lhe quebrou o crânio.
54 Maata cʉ̃ wãmorẽ miacoꞌtegʉre piji, cʉ̃rẽ nicʉ niwĩ: “Mʉꞌʉ ya pjĩ miiwĩrõ, yʉꞌʉre ñosẽwẽjẽcãꞌña. ‘Numio cʉ̃rẽ wẽjẽcãꞌmo’ nicã ʉatigʉ, ‘Tojo weeya’ ”, nicʉ niwĩ. Tojo weegʉ cʉ̃rẽ daꞌracoꞌtegʉ cʉ̃rẽ ñosẽwẽjẽcʉ niwĩ. Tojo wee Abimelec wẽrĩa waꞌacʉ niwĩ.
54 Então, chamou logo ao moço, seu escudeiro, e lhe disse: Desembainha a tua espada e mata-me, para que não se diga de mim: Mulher o matou. O moço o atravessou, e ele morreu.
55 Cʉ̃ wẽrĩcã ĩꞌarã, Israe curuacjãrã na ye wiꞌseripʉ dajatojaacãrã niwã.
55 Vendo, pois, os homens de Israel que Abimeleque já estava morto, foram-se, cada um para sua casa.
56 Tojo weegʉ Abimelec cʉ̃ acawererã setentare wẽjẽ́gʉ̃, cʉ̃ pacʉre ñaꞌarõ weeꞌque wapare Õꞌacʉ̃ wapaseecʉ niwĩ.
56 Assim, Deus fez tornar sobre Abimeleque o mal que fizera a seu pai, por ter aquele matado os seus setenta irmãos.
57 Tojo nicã Õꞌacʉ̃ Siquẽcjãrã ʉmʉarẽ na ñaꞌarõ weeꞌque wapare tojo weecʉ niwĩ. Tojo wee Jotam, Gedeṍ macʉ̃ Siquẽcjãrãrẽ “Ñaꞌarõ waꞌarosaꞌa” níꞌque narẽ queoro waꞌacaro niwʉ̃.
57 De igual modo, todo o mal dos homens de Siquém Deus fez cair sobre a cabeça deles. Assim, veio sobre eles a maldição de Jotão, filho de Jerubaal.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Juízes 9, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.