1 Samuel 20
rift (RIFT) vs NVT
1 ⴷⴰⵡⵓⴷ ⵢⴰⵔⵡⴻⵍ ⵣⵉ ⵏⴰⵢⵓⵜ ⵜⴻⵏⵏⵉ ⵖⴰⵔ ⵔⴰⵎⴰ ⵓⵛⴰ ⵢⵓⵙⴰ-ⴷⴷ ⵖⴰⵔ ⵢⵓⵏⴰⵜⴰⵏ, ⵉⵏⵏⴰ: “ⵎⵉⵏ ⴳⴳⵉⵖ ⵏⴻⵛⵛ? ⵎⴰⵏ ⵍⵊⴰⵔⵉⵎⴰ ⵉⵏⵓ ⴷ ⴷⴷⴻⵏⴱ ⵉ ⴷ ⴰⵙ ⴳⴳⵉⵖ ⵉ ⴱⴰⴱⴰⵛ, ⴰⵇⴰ ⵏⴻⵜⵜⴰ ⵉⵅⵙ ⴰⴷ ⵣⵣⴰⵢⵉ ⵉⴽⴽⴻⵙ ⵜⵓⴷⴰⵔⵜ?”
1 Davi fugiu de Naiote, em Ramá, e se encontrou com Jônatas. “O que eu fiz?”, disse Davi. “Qual é meu crime? Que pecado cometi contra seu pai para que ele esteja tão decidido a me matar?”
2 ⵉⵏⵏⴰ ⴰⵙ ⵢⵓⵏⴰⵜⴰⵏ: “ⵡⴰⵔ ⵅⴰⵙ ⵏⴻⵙⵙⵉⵡⴻⵍ! ⵛⴻⴽ ⵡⴰⵔ ⵜᵉⵜⵜⵎⴻⵜⵜⵉⴷ ⵛⴰ. ⵅⵣⴰⵔ ⴱⴰⴱⴰ ⵡⴰⵔ ⵉⵜⵜⴻⴳⴳ ⵡⴰⵍⵓ, ⵓⵍⴰ ⴷ ⵉⵛⵜ ⵏ ⵍⵃⴰⵊⵊⴻⵜ ⴷ ⵜⴰⵎⴻⵇⵇⵔⴰⵏⵜ ⵏⵉⵖ ⵜⴰⵎⴻⵥⵢⴰⵏⵜ, ⴱⵍⴰ ⵎⴰ ⵉ ⴷ ⴰⵢⵉ ⵜⵜ ⵖⴰ ⵉⵙⵙⴰⵔⴳⴻⴱ. ⵎⴰⵢⴻⵎⵎⵉ ⴱⴰⴱⴰ ⵣⵣⴰⵢⵉ ⵉ ⵖⴰ ⵉⵙⵙⵏⵓⴼⴼⴰⵔ ⵜⴰⵎⴻⵙⵍⴰⵛⵜ-ⴰ? ⴰⵢⴰ ⵡⴰⵔ ⵉⵣⴻⵎⵎⴰⵔ.”
2 “Isso não vai acontecer!”, respondeu Jônatas. “Você não será morto. Ele sempre me conta tudo que pretende fazer, até mesmo as coisas de pouca importância. Sei que meu pai não esconderia de mim algo dessa natureza. Não é assim!”
3 ⵅⴻⵏⵏⵉ ⵉⵊⵊⵓⴵ ⴰⵙ ⴷⴰⵡⵓⴷ ⵜⵡⴰⵍⴰ ⵏⵏⴻⵖⵏⵉⵜ, ⵉⵏⵏⴰ: “ⴱⴰⴱⴰⵛ ⵉⵙⵙⴻⵏ ⵏⵉⵛⴰⵏ, ⴰⵇⴰ ⵓⴼⵉⵖ ⵍⵅⴰⴹⴰⵔ ⴷⵉ ⵜⵉⵟⵟⴰⵡⵉⵏ ⵏⵏⴻⵛ. ⵅ ⵓⵢⴰ ⵉⵏⵏⴰ: ‘ⵡⴰⵔ ⵜⵜⴻⵊⵊⵉ ⴰⴷ ⵉⵙⵙⴻⵏ ⵢⵓⵏⴰⵜⴰⵏ ⵎⴰⵏ ⴰⵢⴰ, ⵃⵉⵎⴰ ⵡⴰⵔ ⵉⴽⴻⵙⵙⵉ ⵙ ⵡⴻⵎⵏⵓⵙ!’ ⵅ ⵓⵢⴰ, ⵙ ⵜⵉⴷⴻⵜⵜ ⴰⵎ ⵉⴷⴷⴰⵔ ⵙⵉⴷⵉ ⵓ ⴰⵎ ⴷⴷⴰⵔⴻⵖ ⵏⴻⵛⵛ, ⴰⵇⴰ ⴷⵉⵏ ⵊⴰⵔ ⴰⵢⵉ ⴷ ⵍⵎⴻⵡⵜ ⵎⵖⵉⵔ ⵉⵊⵊ ⵏ ⵓⵚⵓⵔⵉⴼ ⵡⴰⵀⴰ!”
3 Então Davi fez um juramento diante de Jônatas: “Seu pai, sabendo muito bem de nossa amizade, disse a si mesmo: ‘Não contarei a Jônatas. Ele ficaria magoado’. Mas, tão certo como vive o S enhor e como você mesmo vive, eu estou a apenas um passo da morte!”.
4 ⵢⵓⵏⴰⵜⴰⵏ ⵉⵏⵏⴰ ⵉ ⴷⴰⵡⵓⴷ: “ⵎⵉⵏ ⵉⴵⴰⵏ ⴷⴻⴳ ⵡⵓⵍ ⵏⵏⴻⵛ, ⵏⴻⵛⵛ ⴰⴷ ⴰⵛ ⵜ ⴳⴳⴻⵖ.”
4 Jônatas perguntou: “O que posso fazer para ajudá-lo?”.
5 ⴷⴰⵡⵓⴷ ⵢⴰⵔⵔⴰ-ⴷⴷ ⵅ ⵢⵓⵏⴰⵜⴰⵏ: “ⵅⵣⴰⵔ, ⵜⵉⵡⴻⵛⵛⴰ ⴰⴷ ⵉⴱⴻⴷⴷ ⵓⵢⵓⵔ ⵓⵛⴰ ⵉⵜⵜⵅⴻⵚⵚⴰ ⴰⵢⵉ ⴰⴷ ⵇⵇⵉⵎⴻⵖ ⵖⴰⵔ ⵟⵟⴰⴱⵍⴰ ⴰⴽ-ⴷ ⵓⵊⴻⴵⵉⴷ ⴰⴷ ⵛⵛⴻⵖ. ⴻⵡⵛ ⴰⵢⵉ ⵜⵜⴻⵙⵍⵉⵃ ⵃⵉⵎⴰ ⴰⴷ ⵓⵢⵓⵔⴻⵖ ⵎⴰⵃⴻⵏⴷ ⴰⴷ ⵏⵓⴼⴼⴰⵔⴻⵖ ⴷⴻⴳ ⵉⵢⵢⴰⵔ ⴰⵍ ⵜⴰⵎⴻⴷⴷⵉⵜ ⵡⵉⵙⵙ ⵜⵍⴰⵜⴰ.
5 Davi respondeu: “Amanhã celebraremos a festa da lua nova. Sempre me sentei com o rei para comer nessa ocasião, mas amanhã me esconderei no campo e ficarei ali até o entardecer do terceiro dia.
6 ⵎⴰⵍⴰ ⵢⴰⵔⵣⵓ ⵅⴰⴼⵉ ⴱⴰⴱⴰⵛ, ⵉⴼⵇⴻⴷ ⴰⵢⵉ, ⵅⴻⵏⵏⵉ ⵉⵏⵉ: ‘ⴷⴰⵡⵓⴷ ⵉⵃⴻⵛⵛⴻⵎ ⴰⵢⵉ ⵙ ⵡⴰⵟⵟⴰⵙ ⵃⵉⵎⴰ ⵉⵣⴻⵎⵎⴰⵔ ⴰⴷ ⵉⵔⴰⵃ ⵖⴰⵔ ⵜⴻⵏⴷⵉⵏⵜ ⵏⵏⴻⵙ ⴷⴻⵖⵢⴰ, ⵖⴰⵔ ⴱⴰⵢⵜ-ⵍⴰⵃⵎ, ⵎⵉⵏⵣⵉ ⴷⵉⵏⵏⵉ ⵉ ⵖⴰ ⵜⵉⵍⵉ ⵜⵖⴰⵔⵚⵜ ⵏ ⵓⵙⴻⴳⴳⵯⴰⵙ ⵉ ⵎⴰⵔⵔⴰ ⵍⴰⴵ.’
6 Se seu pai perguntar onde estou, diga a ele: ‘Davi insistiu que eu o deixasse ir para casa, em Belém, participar do sacrifício que toda a família dele oferece a cada ano’.
7 ⵎⴰⵍⴰ ⵏⴻⵜⵜⴰ ⵅⴻⵏⵏⵉ ⵉⵏⵏⴰ: ‘ⵎⵍⵉⵃ!’, ⴰⴷ ⵢⵉⵍⵉ ⵍⴻⵀⵏⴰ ⵉ ⵓⵎⵙⴻⵅⵅⴰⵔ ⵏⵏⴻⵛ, ⵎⴰⵛⴰ ⵎⴰⵍⴰ ⵢⴰⵔⵖⴰ ⵓⴼⵓⴳⴻⵎ ⵏⵏⴻⵙ, ⵅⴻⵏⵏⵉ ⴰⴷ ⵜⴻⵙⵙⵏⴻⴷ, ⴰⵇⴰ ⵏⴻⵜⵜⴰ ⵉⴳⴳⴰ ⴷⵉ ⵍⴱⴰⵍ ⵏⵏⴻⵙ ⴰⴷ ⴷ ⴰⵢⵉ ⵉⴳⴳ ⵍⵖⴰⵔ.
7 Se ele disser: ‘Está bem’, então você saberá que não corro perigo. Mas, se ele se enfurecer, você saberá que ele está decidido a me fazer mal.
8 ⴻⴳⴳ ⵙ ⵜⵎⴻⵅⵙⵉⵡⵜ ⵉⵛⴻⵡⵡⴰⵔⴻⵏ ⴰⴽ-ⴷ ⵓⵎⵙⴻⵅⵅⴰⵔ ⵏⵏⴻⵛ, ⵎⵉⵏⵣⵉ ⵜⴻⵙⵙⵉⴷⴼⴻⴷ ⴰⵎⵙⴻⵅⵅⴰⵔ ⵏⵏⴻⵛ ⴰⴽⵉⴷⴻⴽ ⴷⴻⴳ ⵉⵊⵊ ⵏ ⵍⵄⴰⵀⴷ ⵏ ⵙⵉⴷⵉ. ⵎⴰⵛⴰ ⵎⴰⵍⴰ ⴳⴳⵉⵖ ⵉⵛⵜ ⵏ ⵍⵊⴰⵔⵉⵎⴰ, ⵏⴻⵖ ⴰⵢⵉ ⵛⴻⴽ. ⵎⴰⵢⴻⵎⵎⵉ ⵜⴻⵅⵙⴻⴷ ⴰⴷ ⴰⵢⵉ ⵜⴰⵡⵢⴻⴷ ⵖⴰⵔ ⴱⴰⴱⴰⵛ?”
8 Mostre-me sua lealdade como amigo, pois assumimos um compromisso solene diante do S enhor . Se, por acaso, você acha que cometi alguma ofensa contra seu pai, mate-me você mesmo, aqui e agora! Não é necessário me entregar a seu pai”.
9 ⵉⵏⵏⴰ ⵢⵓⵏⴰⵜⴰⵏ: “ⴰⵇⴰ ⵎⴰⵏ ⴰⵢⴰ ⵉⴳⴳⵯⴻⵊ ⵅⴰⴽ! ⵎⵉⵏⵣⵉ ⵡⴰⵅⵅⴰ ⴰⵔⴻⴳⴱⴻⵖ ⵅⴰⵙ, ⴰⵇⴰ ⴱⴰⴱⴰ ⵉⴳⴳⴰ ⴷⵉ ⵍⴱⴰⵍ ⵏⵏⴻⵙ ⴰⴷ ⴷⴰⵢⴻⴽ ⵉⴳⴳ ⵍⵖⴰⵔ, ⵎⴰ ⵅⴻⵏⵏⵉ ⵏⴻⵛⵛ ⵡⴰⵔ ⴷ ⴰⵛ ⵜ ⵇⵇⴰⵔⴻⵖ?”
9 “Nunca!”, exclamou Jônatas. “Você sabe que, se eu tivesse qualquer suspeita de que meu pai planeja matá-lo, avisaria você no mesmo instante.”
10 ⵉⵏⵏⴰ ⴷⴰⵡⵓⴷ ⵉ ⵢⵓⵏⴰⵜⴰⵏ: “ⵎⴰⵏ ⵡⴻⵏ ⵉ ⴷ ⴰⵢⵉ ⴷⴷ ⵖⴰ ⵢⴰⵡⵢⴻⵏ ⴰⵔⴻⵇⵇⴰⵙ, ⵎⴰⵍⴰ ⵉⵡⵛⴰ ⴰⵛ ⴱⴰⴱⴰⵛ ⵉⵛⵜ ⵏ ⵜⴻⵎⵡⴰⵔⵔⵉⵜ ⵜⴻⵇⵙⴻⵃ?”
10 Então Davi perguntou: “Como saberei se seu pai ficou irado?”.
11 ⵅⴻⵏⵏⵉ ⵉⵏⵏⴰ ⵢⵓⵏⴰⵜⴰⵏ ⵉ ⴷⴰⵡⵓⴷ: “ⴰⵙ-ⴷⴷ, ⴻⵊⵊ ⴰⵏⴻⵖ ⴰⴷ ⵏⴻⴼⴼⴻⵖ ⴱⴰⵔⵔⴰ ⵖⴰⵔ ⵢⴻⵢⵢⴰⵔ.” ⵓⵛⴰ ⴼⴼⵖⴻⵏ ⵏⵉⵜⵏⵉ ⵙ ⵜⵏⴰⵢⴻⵏ ⵉⴷⵙⴻⵏ, ⵖⴰⵔ ⵢⴻⵢⵢⴰⵔ ⴱⴰⵔⵔⴰ.
11 Jônatas respondeu: “Venha ao campo comigo”, e os dois foram juntos para lá.
12 ⵉⵏⵏⴰ ⵢⵓⵏⴰⵜⴰⵏ ⵉ ⴷⴰⵡⵓⴷ: “ⵊⵊⵓⴵⴻⵖ ⵖⴰⵔ ⵙⵉⴷⵉ, ⴰⵔⴻⴱⴱⵉ ⵏ ⵉⵙⵔⴰⵉⵍ, ⵎⴰⵍⴰ ⵏⴻⵛⵛ ⵜⵉⵡⴻⵛⵛⴰ ⵏⵉⵖ ⴼⴰⵔⵡⵉⵛⵛⴰ ⵖⴰⵔ ⵍⵡⴻⵇⵜ-ⴰ, ⴰⵇⴰ ⵡⵜⵉⵖ ⵍⴻⵃⵙⴰⴱ ⴰⵎⵎⵓ ⴷ ⵡⴰⵎⵎⵓ ⵣⵉ ⵊⵊⵉⵀⴻⵜ ⵏ ⴱⴰⴱⴰ, ⵓⴼⵉⵖ ⴰⵇⴰ ⵎⵍⵉⵃ ⵉ ⴷⴰⵡⵓⴷ ⵓⵛⴰ ⵅⴻⵏⵏⵉ ⵏⴻⵛⵛ ⵡⴰⵔ ⵙⵙⴻⴽⴽⵉⵖ ⵃⴻⴷ ⴰⴷ ⴰⵛ ⵜ ⵢⵉⵏⵉ,
12 Então Jônatas disse a Davi: “Prometo diante do S enhor , o Deus de Israel, que amanhã ou, no máximo, depois de amanhã, a esta hora, conversarei com meu pai e avisarei você logo em seguida do que ele pensa a seu respeito. Se ele falar a seu respeito de modo favorável, informarei você.
13 ⵅⴻⵏⵏⵉ ⴰⴷ ⵉⴳⴳ ⵙⵉⴷⵉ ⵜⴰ ⴷ ⵜⴰ ⵙ ⵢⵓⵏⴰⵜⴰⵏ ⵓ ⴰⴷ ⴷⴰⵢⴻⵙ ⵢⴰⵔⵏⵉ ⵄⴰⴷ. ⵎⴰⵛⴰ ⵎⴰⵍⴰ ⵉⵜⵜⵖⵉⵍ ⴰⵙ ⵎⵍⵉⵃ ⵉ ⴱⴰⴱⴰ ⴰⴷ ⴷⴰⵢⴻⴽ ⵉⴳⴳ ⵍⵖⴰⵔ, ⵅⴻⵏⵏⵉ ⵏⴻⵛⵛ ⴰⴷ ⴰⵛ ⵜ ⵉⵏⵉⵖ, ⴰⴷ ⵛⴻⴽ ⵊⵊⴻⵖ ⴰⴷ ⵜⴻⴼⴼⵖⴻⴷ ⵃⵉⵎⴰ ⵜⵣⴻⵎⵎⴰⵔⴻⴷ ⴰⴷ ⵜⵓⵢⵓⵔⴻⴷ ⴷⵉ ⵍⴻⵀⵏⴰ. ⵙⵉⴷⵉ ⴰⴷ ⵢⵉⵍⵉ ⴰⴽⵉⴷⴻⴽ ⴰⵎ ⵎⴰⵎⵎⴻⵛ ⵉ ⵜⵓⵖⴰ ⴰⴽ-ⴷ ⴱⴰⴱⴰ.
13 Mas, se ele estiver irado e quiser matá-lo, que o S enhor me castigue severamente se eu não avisar você, para que possa escapar em segurança. Que o S enhor esteja com você como esteve com meu pai.
14 ⵓⵛⴰ ⵅⴰⴽ, ⵡⴰⵔ ⵉⵜⵜⵉⵍⵉ ⵡⴰⵀⴰ ⴰⵎ ⴷⴷⴰⵔⴻⵖ, ⵡⴰⵔ ⵉⵜⵜⵉⵍⵉ ⵅⴻⵏⵏⵉ ⵡⴰⵀⴰ ⴰⴷ ⴰⵢⵉ ⵜⴻⵙⵙⴻⵛⵏⴻⴷ ⵜⴰⵎⴻⵅⵙⵉⵡⵜ ⵉⵛⴻⵡⵡⴰⵔⴻⵏ ⵏ ⵙⵉⴷⵉ ⵃⵉⵎⴰ ⵡⴰⵔ ⵜⵜⵎⴻⵜⵜⵉⵖ ⵛⴰ,
14 E que você me trate com o amor leal do S enhor enquanto eu viver. Mas, se eu morrer,
15 ⵎⴰⵛⴰ ⵄⴰⴷ ⵡⴰⵔ ⵜⵇⴻⵟⵟⵄⴻⴷ ⵜⴰⵎⴻⵅⵙⵉⵡⵜ ⵏⵏⴻⵛ ⵉⵛⴻⵡⵡⴰⵔⴻⵏ ⵉ ⵍⴻⴱⴷⴰ ⵅ ⵜⴰⴷⴷⴰⵔⵜ ⵉⵏⵓ, ⵓⵍⴰ ⵅⵎⵉ ⵖⴰ ⵉⵇⴹⴻⵄ ⵙⵉⴷⵉ ⵎⴰⵔⵔⴰ ⵍⵄⴻⴷⵢⴰⵏ ⵏ ⴷⴰⵡⵓⴷ ⵣⴻⴳ ⵡⵓⴷⴻⵎ ⵏ ⵜⴻⵎⵎⵓⵔⵜ!”
15 trate minha família com esse amor leal, mesmo quando o S enhor eliminar da face da terra todos os seus inimigos”.
16 ⵓⵛⴰ ⵉⴳⴳⴰ ⵢⵓⵏⴰⵜⴰⵏ ⵉⵊⵊ ⵏ ⵍⵄⴰⵀⴷ ⴰⴽ-ⴷ ⵜⴰⴷⴷⴰⵔⵜ ⵏ ⴷⴰⵡⵓⴷ ⵓⵛⴰ ⵙⵉⴷⵉ ⵉⵜⵜⴰⵔ ⵉ-ⵜ ⵣⴻⴳ ⵓⴼⵓⵙ ⵏ ⵍⵄⴻⴷⵢⴰⵏ ⵏ ⴷⴰⵡⵓⴷ.
16 Então Jônatas assumiu um compromisso solene com Davi e sua descendência e disse: “Que o S enhor destrua todos os inimigos de Davi!”.
17 ⵢⵓⵏⴰⵜⴰⵏ ⵉⵊⵊⴰ ⴷⴰⵡⵓⴷ ⴰⴷ ⵉⵊⵊⴰⴵ ⵜⵡⴰⵍⴰ ⵏⵏⴻⵖⵏⵉⵜ, ⵎⵉⵏⵣⵉ ⵏⴻⵜⵜⴰ ⵜⵓⵖⴰ ⵉⵜⵜⴻⵅⵙ ⵉ-ⵜ, ⴰⵇⴰ ⵉⵜⵜⴻⵅⵙ ⵉ-ⵜ ⴰⵎ ⵎⴰⵎⵎⴻⵛ ⵜⵓⵖⴰ ⵉⵜⵜⴻⵅⵙ ⵉⵅⴻⴼ ⵏⵏⴻⵙ.
17 E Jônatas fez Davi reafirmar seu juramento de amizade, pois Jônatas o amava como a si mesmo.
18 ⵅⴰⵙ ⵓⵛⴰ ⵉⵏⵏⴰ ⴰⵙ ⵢⵓⵏⴰⵜⴰⵏ: “ⵜⵉⵡⴻⵛⵛⴰ ⴷ ⴰⵢⵓⵔ ⴰⵎⴰⵢⵏⵓ ⵓ ⵏⵉⵜⵏⵉ ⵡⴰⵔ ⵛⴻⴽ ⵜⵜⵉⴼⴻⵏ, ⵎⴰⵖⴰⵔ ⵍⴽⵓⵔⵙⵉ ⵏⵏⴻⵛ ⴰⴷ ⵉⵇⵇⵉⵎ ⵉⵅⵡⴰ.
18 Então Jônatas disse: “Amanhã celebraremos a festa da lua nova. Darão por sua falta quando virem que seu lugar à mesa está vazio.
19 ⴰⵡⴰⵔⵏⵉ ⵄⴷⵓⵏ ⵜⵍⴰⵜⴰ ⵏ ⵡⵓⵙⵙⴰⵏ ⵉⵜⵜⵅⴻⵚⵚⴰ ⴰⴷ ⵜⴻⵀⵡⵉⴷ ⵇⴰⵄ, ⴰⴷ ⵜⵔⵓⵃⴻⴷ ⵖⴰⵔ ⵡⴻⵎⵛⴰⵏ ⵎⴰⵏⵉ ⵜⵓⵖⴰ ⵜⴻⵏⵏⵓⴼⴼⴰⵔⴻⴷ ⴷⴻⴳ ⵡⴰⵙⵙ ⵏⵏⵉ ⴷⵉ ⵢⴰⵔⵣⵓ ⵏⴻⵜⵜⴰ ⴰⴷ ⵛⴻⴽ ⵉⵏⴻⵖ, ⵓ ⵇⵇⵉⵎ ⵖⴰⵔ ⵓⵖⴻⵣⴷⵉⵙ ⵏ ⵡⴻⵥⵔⵓ ⵏ ⵀⴰ’ⵉⵣⵉⵍ.
19 Depois de amanhã, ao entardecer, vá ao lugar onde você se escondeu antes e espere ali, junto à pedra de Ezel.
20 ⵏⴻⵛⵛ ⴰⴷ ⵡⵜⴻⵖ ⵜⵍⴰⵜⴰ ⵏ ⴼⵍⵉⵜⵛⴰⵜ ⵣⵣⴰⵜⴻⵙ ⴰⵅⵎⵉ ⵅⵙⴻⵖ ⴰⴷ ⵍⴻⵇⴼⴻⵖ ⵜⴰⵏⴷⴰⵢⵜ.
20 Eu sairei e atirarei três flechas para o lado da pedra, como se atirasse num alvo.
21 ⵅⵣⴰⵔ, ⵏⴻⵛⵛ ⴰⴷ ⵙⵙⴻⴽⴽⴻⵖ ⴰⵃⵓⴷⵔⵉ ⴰⵡⴰⵔⵏⵉ ⴰⵙⴻⵏⵜ, ⴰⴷ ⴰⵙ ⵉⵏⵉⵖ: ‘ⵓⵢⵓⵔ, ⴰⵔⵣⵓ ⵅ ⴼⵍⵉⵜⵛⴰⵜ!’ ⵎⴰⵍⴰ ⵏⴻⵛⵛ ⴰⴷ ⵉⵏⵉⵖ ⵏⵉⵛⴰⵏ ⵉ ⵓⵃⵓⴷⵔⵉ: ‘ⵃⴹⴰ, ⴼⵍⵉⵜⵛⴰⵜ ⴰⵇⴰ ⵓⴷⵙⴻⵏⵜ ⵖⴰⵔ ⵓⵖⴻⵣⴷⵉⵙ-ⴰ ⵣⵉ ⵖⴰⵔⴻⴽ!’, ⵅⴻⵏⵏⵉ ⴰⵡⵢⵉ ⵜⴻⵏⵜ-ⵉ-ⴷⴷ, ⴰⵙ-ⴷⴷ, ⵎⴰⵖⴰⵔ ⴰⵇⴰ ⴷⵉⵏ ⵍⴻⵀⵏⴰ ⵉ ⵛⴻⴽ ⵓ ⵡⴰⵔ ⴷⵉⵏ ⵡⴰⵍⵓ, ⵙ ⵜⵉⴷⴻⵜⵜ ⴰⵎ ⵉⴷⴷⴰⵔ ⵙⵉⴷⵉ!
21 Então mandarei um ajudante trazer de volta as flechas. Se você me ouvir dizer a ele: ‘As flechas estão deste lado’, saberá, tão certo como vive o S enhor , que tudo está bem e que não há perigo algum.
22 ⵎⴰⵛⴰ ⵎⴰⵍⴰ ⵏⴻⵛⵛ ⵏⵏⵉⵖ ⵉ ⵓⵃⵓⴷⵔⵉ: ‘ⵅⵥⴰⵔ, ⴼⵍⵉⵜⵛⴰⵜ ⴰⵇⴰ ⴰⴳⴳⵯⴻⵊⴻⵏⵜ ⵅⴰⴽ ⵄⴰⴷ ⴽⵜⴰⵔ!’, ⵅⴻⵏⵏⵉ ⴰⴳⴳⵯⴻⵊ, ⵎⴰⵖⴰⵔ ⵙⵉⴷⵉ ⵉⵙⵙⴻⴽⴽⴰ ⵛⴻⴽ ⵖⴰⵔ ⵍⴰⴳⴳⵯⴰⵊ.
22 Mas, se eu disser a ele: ‘Vá mais para frente; as flechas estão adiante’, significará que você deve partir de imediato, pois o S enhor o manda ir embora.
23 ⵓⵛⴰ ⵅ ⵡⴰⵡⴰⵍ ⵉ ⵏⴻⴽⴽⴻⵙ, ⵏⴻⵛⵛ ⴷ ⵛⴻⴽ, ⴰⵇⴰ ⵙⵉⴷⵉ ⴰⴷ ⵢⵉⵍⵉ ⴷ ⴰⵛⴻⵀⵀⴰⴷ ⵊⴰⵔ ⴰⵢⵉ ⴷ ⵛⴻⴽ ⵉ ⵍⴻⴱⴷⴰ!”
23 E que o S enhor nos ajude a preservar para sempre o forte laço de amizade que existe entre nós”.
24 ⵉⵙⵙⵏⵓⴼⴼⴰⵔ ⴷⴰⵡⵓⴷ ⵉⵅⴻⴼ ⵏⵏⴻⵙ ⴱⴰⵔⵔⴰ ⴷⴻⴳ ⵉⵢⵢⴰⵔ. ⵍⴰⵎⵉ ⴷⴷ-ⵢⵓⵙⴰ ⵓⵢⵓⵔ ⴰⵎⴰⵢⵏⵓ ⵉⵇⵇⵉⵎ ⵓⵊⴻⴵⵉⴷ ⵖⴰⵔ ⵟⵟⴰⴱⵍⴰ ⵃⵉⵎⴰ ⴰⴷ ⵉⵛⵛ.
24 Então Davi se escondeu no campo e, quando começou a festa da lua nova, o rei sentou-se para comer.
25 ⵜⵓⵖⴰ ⴰⵊⴻⴵⵉⴷ ⵉⵇⵇⵉⵎ ⵖⴰⵔ ⵓⵎⴻⵏⵙⵉ-ⵢⴰ ⴷⴻⴳ ⵡⴻⵎⵛⴰⵏ ⵏⵏⴻⵙ ⴰⵎ ⵎⴰⵎⵎⴻⵛ ⵜⵓⵖⴰ ⵉⵇⵇⵉⵎ ⵖⴰⵔ ⵉⵎⴻⵏⵙⵉⵢⵢⴻⵏ ⵉⵏⵏⴻⵖⵏⵉ, ⴷⵉ ⵍⴽⵓⵔⵙⵉ ⵉ ⵉⴵⴰⵏ ⵖⴰⵔ ⵍⵃⵉⴹ. ⵢⵓⵏⴰⵜⴰⵏ ⵉⴽⴽⴰⵔ ⵓ ⴰⴱⵏⵉⵔ ⵉⵇⵇⵉⵎ ⵖⴰⵔ ⵓⵖⴻⵣⴷⵉⵙ ⵏ ⵛⴰⵡⵓⵍ ⵓ ⵍⴽⵓⵔⵙⵉ ⵏ ⴷⴰⵡⵓⴷ ⵉⴱⴰⵏ-ⴷⴷ ⵉⵅⵡⴰ.
25 Ocupou seu lugar de costume, encostado à parede, com Jônatas sentado diante dele e Abner ao seu lado. O lugar de Davi, porém, ficou vazio.
26 ⴷⴻⴳ ⵡⴰⵙⵙ ⵏⵏⵉ ⵛⴰⵡⵓⵍ ⵡⴰⵔ ⵉⵏⵉ ⵡⴰⵍⵓ, ⵎⴰⵖⴰⵔ ⵏⴻⵜⵜⴰ ⵉⵏⵏⴰ ⴷⴻⴳ ⵉⵅⴻⴼ ⵏⵏⴻⵙ: “ⵉⵎⵙⴰⵔ ⴰⵙ ⵛⴰ ⴰⵍⴰⵎⵉ ⵏⴻⵜⵜⴰ ⵡⴰⵔ ⵉⴵⵉ ⴷ ⴰⵎⴻⵣⴷⴰⴳ. ⴰⵇⴰ ⵏⵉⵛⴰⵏ ⵏⴻⵜⵜⴰ ⵡⴰⵔ ⵉⴵⵉ ⴷ ⴰⵎⴻⵣⴷⴰⴳ.”
26 Saul não disse nada sobre isso naquele dia, pois pensou: “Deve ter acontecido algo que deixou Davi cerimonialmente impuro”.
27 ⵜⵉⵡⴻⵛⵛⴰ ⵏⵏⴻⵙ, ⴷⴻⴳ ⵡⴰⵙⵙ ⵡⵉⵙⵙ ⵜⵏⴰⵢⴻⵏ ⴰⵡⴰⵔⵏⵉ ⵉ ⵓⵢⵓⵔ ⴰⵎⴰⵢⵏⵓ, ⵓⵎⵉ ⵉⵇⵇⵉⵎ ⵍⴽⵓⵔⵙⵉ ⵏ ⴷⴰⵡⵓⴷ ⵉⵅⵡⴰ ⵄⴰⵡⴻⴷ, ⵉⵎⵙⴰⵔ, ⴰⵇⴰ ⵉⵏⵏⴰ ⵛⴰⵡⵓⵍ ⵉ ⵎⵎⵉⵙ ⵢⵓⵏⴰⵜⴰⵏ: “ⵎⴰⵢⴻⵎⵎⵉ ⵎⵎⵉⵙ ⵏ ⵢⴰⵙⵙⴰ ⵡⴰⵔ ⴷⴷ-ⵢⵓⵙⵉ ⵉⴹⴻⵏⵏⴰⴹ ⴷ ⵡⴰⵙⵙ-ⴰ ⵖⴰⵔ ⵓⵎⴻⵏⵙⵉ?”
27 Mas, quando o lugar de Davi também ficou vazio no dia seguinte, Saul perguntou a Jônatas: “Por que o filho de Jessé não veio para a refeição nem ontem nem hoje?”.
28 ⵢⵓⵏⴰⵜⴰⵏ ⵢⴰⵔⵔⴰ-ⴷⴷ ⵅ ⵛⴰⵡⵓⵍ: “ⴷⴰⵡⵓⴷ ⵉⵃⴻⵛⵛⴻⵎ ⴰⵢⵉ ⴰⵟⵟⴰⵙ ⵎⴰⵃⴻⵏⴷ ⵉⵣⴻⵎⵎⴰⵔ ⴰⴷ ⵉⵔⴰⵃ ⵖⴰⵔ ⴱⴰⵢⵜ-ⵍⴰⵃⵎ.
28 Jônatas respondeu: “Davi me pediu, com insistência, para ir a Belém.
29 ⵏⴻⵜⵜⴰ ⵉⵏⵏⴰ: ‘ⴻⵊⵊ ⴰⵢⵉ ⴰⴷ ⵓⵢⵓⵔⴻⵖ, ⵎⴰⵖⴰⵔ ⵏⴻⵛⵛⵉⵏ ⴰⴷ ⵏⴻⴳⴳ ⵉⵛⵜ ⵏ ⵜⵖⴰⵔⵚⵜ ⵏ ⵍⴰⴵ ⵏⵏⴻⵖ ⴷⵉ ⵜⴻⵏⴷⵉⵏⵜ. ⵓⵎⴰ ⵉⴳⴳⴰ ⵅⴰⴼⵉ ⴰⴷ ⵃⴹⴰⵔⴻⵖ. ⵎⴰⵍⴰ ⵅⴻⵏⵏⵉ ⵓⴼⵉⵖ ⵍⴻⵅⵅⵓ ⴰⵔⴹⴰ ⴷⵉ ⵜⵉⵟⵟⴰⵡⵉⵏ ⵏⵏⴻⵛ, ⵜⵜⵣⴰⵡⴰⴳⴻⵖ, ⴻⵊⵊ ⴰⵢⵉ ⴰⴷ ⵓⵢⵓⵔⴻⵖ ⵃⵉⵎⴰ ⴰⴷ ⵥⴰⵔⴻⵖ ⴰⵢⵜⵎⴰ.’ ⵅ ⵓⵢⴰ ⵡⴰⵔ ⴷⴷ-ⵢⵓⵙⵉ ⴷⴰⵡⵓⴷ ⵖⴰⵔ ⵟⵟⴰⴱⵍⴰ ⵏ ⵓⵊⴻⴵⵉⴷ.”
29 Disse: ‘Por favor, deixe-me ir, pois nossa família oferecerá um sacrifício na cidade. Meu irmão exigiu que eu estivesse presente. Portanto, peço que me deixe ir ver meus irmãos’. Por isso ele não está aqui, à mesa do rei”.
30 ⵅⴻⵏⵏⵉ ⵢⴰⵔⴻⵖ ⵓⵅⴻⵢⵢⴻⵇ ⵏ ⵛⴰⵡⵓⵍ ⵅ ⵢⵓⵏⴰⵜⴰⵏ, ⵉⵏⵏⴰ ⴰⵙ: “ⵛⴻⴽ, ⵎⵎⵉⵙ ⵏ ⵜⴻⵎⵖⴰⵔⵜ ⵉⵖⴻⵏⵏⴰⵏ ⵉⴼⴰⵔⵖⴻⵏ, ⵏⴻⵛⵛ ⵙⵙⵏⴻⵖ ⵎⵍⵉⵃ, ⴰⵇⴰ ⵛⴻⴽ ⵜⵉⵅⴹⴰⵔⴻⴷ ⴰⵖⴻⵣⴷⵉⵙ ⵏ ⵎⵎⵉⵙ ⵏ ⵢⴰⵙⵙⴰ. ⴷ ⵎⴰⵏ ⴰⵢⴰ ⴷ ⵍⴻⴼⴹⵉⵃⴻⵜ ⵉ ⵛⴻⴽ ⴷ ⵍⴻⴼⴹⵉⵃⴻⵜ ⵉ ⵜⵓⵄⵄⴰⵔⵢⴻⵏⵜ ⵏ ⵢⴻⵎⵎⴰⵛ!
30 Saul se enfureceu com Jônatas e disse: “Seu traidor, filho de uma prostituta! Pensa que não sei que você quer que ele seja rei, para sua própria vergonha e de sua mãe?
31 ⵎⵉⵏⵣⵉ ⵎⴰⵔⵔⴰ ⵓⵙⵙⴰⵏ ⵎⵉⵏ ⵖⴰ ⵢⴻⴽⴽ ⵎⵎⵉⵙ ⵏ ⵢⴰⵙⵙⴰ ⵉⴷⴷⴰⵔ ⵅ ⵜⴻⵎⵎⵓⵔⵜ, ⵡⴰⵔ ⵜⴱⴻⴷⴷⵉⴷ ⵛⴻⴽ ⵓⵍⴰ ⴷ ⵜⴰⴳⴻⵍⴷⵉⵜ ⵏⵏⴻⵛ. ⵅⴻⵏⵏⵉ ⵍⴻⵅⵅⵓ, ⵙⴻⴽⴽ ⵉⵊⵊⴻⵏ, ⴰⵡⵢⵉ ⵜ-ⵉ-ⴷⴷ ⵖⴰⵔⵉ, ⵎⴰⵖⴰⵔ ⵏⴻⵜⵜⴰ ⴷ ⵎⵎⵉⵙ ⵏ ⵍⵎⴻⵡⵜ.”
31 Enquanto esse filho de Jessé viver, você jamais será rei. Agora vá buscá-lo para que eu o mate!”.
32 ⵢⴰⵔⵔⴰ-ⴷⴷ ⵢⵓⵏⴰⵜⴰⵏ ⵅ ⴱⴰⴱⴰⵙ ⵛⴰⵡⵓⵍ, ⵉⵏⵏⴰ ⴰⵙ: “ⵎⴰⵢⴻⵎⵎⵉ ⵉⵜⵜⵅⴻⵚⵚⴰ ⴰⴷ ⵉⵜⵜⵡⴰⵏⴻⵖ ⵏⴻⵜⵜⴰ? ⵎⵉⵏ ⵉⴳⴳⴰ?”
32 “Por que ele deve morrer?”, perguntou Jônatas a seu pai. “O que ele fez?”
33 ⵅⴻⵏⵏⵉ ⵉⵃⴻⵊⵊⴰⵔ ⵉ-ⵜ ⵛⴰⵡⵓⵍ ⵙ ⵍⴰⵏⵙⴰ ⵏⵏⴻⵙ, ⵃⵉⵎⴰ ⴰⴷ ⵜ ⵉⵍⵇⴻⴼ. ⴰⵎⵎⵓ ⵉ ⵉⵙⵙⴻⵏ ⵢⵓⵏⴰⵜⴰⵏ, ⴰⵇⴰ ⴱⴰⴱⴰⵙ ⵜⵓⵖⴰ ⵉⴳⴳⴰ ⴷⵉ ⵍⴱⴰⵍ ⵏⵏⴻⵙ ⴰⴷ ⵉⵏⴻⵖ ⴷⴰⵡⵓⴷ.
33 Então Saul atirou sua lança contra Jônatas, com a intenção de matá-lo. Com isso, Jônatas viu que seu pai estava mesmo decidido a matar Davi.
34 ⵉⴽⴽⴰⵔ ⵢⵓⵏⴰⵜⴰⵏ ⵅ ⵟⵟⴰⴱⵍⴰ ⵓⵎⵉ ⵢⴰⵔⵖⴰ ⵓⵅⴻⵢⵢⴻⵇ ⵏⵏⴻⵙ, ⵡⴰⵔ ⵉⵛⵛⵉ ⴰⵖⵔⵓⵎ ⴷⴻⴳ ⵡⴰⵙⵙ ⵡⵉⵙⵙ ⵜⵏⴰⵢⴻⵏ ⵏ ⵓⵢⵓⵔ ⴰⵎⴰⵢⵏⵓ, ⵎⴰⵖⴰⵔ ⵏⴻⵜⵜⴰ ⵜⵓⵖⴰ ⵉⴽⴻⵙⵙⵉ ⵙ ⵡⴻⵎⵏⵓⵙ ⵉ ⴷⴰⵡⵓⴷ, ⵎⵉⵏⵣⵉ ⴱⴰⴱⴰⵙ ⵜⵓⵖⴰ ⵉⵙⵙⴱⴻⵀⴷⴻⵍ ⵉ-ⵜ ⴰⵎⵎⵓ.
34 Enfurecido, Jônatas levantou-se da mesa e, durante o segundo dia da festa, recusou-se a comer, frustrado pelo modo como seu pai havia desonrado Davi publicamente.
35 ⵜⵉⵡⴻⵛⵛⴰ ⵏⵏⴻⵙ ⵖⴰⵔ ⵜⵓⴼⴼⵓⵜ, ⵉⵎⵙⴰⵔ ⴰⵇⴰ ⵢⵓⵏⴰⵜⴰⵏ ⵢⵓⵢⵓⵔ ⴱⴰⵔⵔⴰ ⴷⴻⴳ ⵉⵢⵢⴰⵔ, ⴷⵉ ⵍⵡⴻⵇⵜ ⵉ ⵉⴳⴳⴰ ⴰⵎⵙⴰⴳⴰⵔ ⴰⴽ-ⴷ ⴷⴰⵡⵓⴷ ⵓ ⵜⵓⵖⴰ ⴰⴽⵉⴷⴻⵙ ⵉⵊⵊ ⵏ ⵓⵃⵓⴷⵔⵉ ⴷ ⴰⵎⴻⵥⵢⴰⵏ.
35 Na manhã seguinte, como combinado, Jônatas foi ao campo e levou consigo um ajudante para apanhar as flechas.
36 ⵏⴻⵜⵜⴰ ⵉⵏⵏⴰ ⵉ ⵓⵃⵓⴷⵔⵉ: “ⵓⵢⵓⵔ, ⴰⵔⵣⵓ ⵅ ⴼⵍⵉⵜⵛⴰⵜ ⵏⵏⵉ ⵖⴰ ⵡⵜⴻⵖ.” ⴰⵃⵓⴷⵔⵉ ⵢⵓⵣⵣⴻⵍ ⵓ ⵏⴻⵜⵜⴰ ⵉⵡⵜⴰ ⵉⵛⵜ ⵏ ⴼⵍⵉⵜⵛⴰ ⵜⴻⴽⴽⴰ ⵙⴻⵏⵏⴻⵊ ⵏⵏⴻⵙ.
36 Disse ao ajudante: “Comece a correr, para que possa encontrar as flechas quando eu as atirar”. O ajudante correu, e Jônatas atirou uma flecha para além dele.
37 ⵓⵎⵉ ⴷⴷ-ⵢⵉⵡⴻⴹ ⵓⵃⵓⴷⵔⵉ ⵖⴰⵔ ⵡⴻⵎⵛⴰⵏ ⵎⴰⵏⵉ ⵜⴻⴵⴰ ⴼⵍⵉⵜⵛⴰ, ⵉⵍⴰⵖⴰ-ⴷⴷ ⵢⵓⵏⴰⵜⴰⵏ ⴰⵡⴰⵔⵏⵉ ⵉ ⵓⵃⵓⴷⵔⵉ, ⵉⵏⵏⴰ: “ⵎⴰ ⵡⴰⵔ ⵜⴻⵡⴹⵉ ⴼⵍⵉⵜⵛⴰ ⵣⵣⴰⵢⴻⴽ ⴰⵖⵉⵔⵉⵏ ⵄⴰⴷ?”
37 Quando o ajudante estava quase chegando ao lugar onde a flecha havia caído, Jônatas gritou: “A flecha está mais à frente!
38 ⵉⵍⴰⵖⴰ ⵢⵓⵏⴰⵜⴰⵏ ⵄⴰⵡⴻⴷ ⵉ ⵓⵃⵓⴷⵔⵉ “ⴷⴻⵖⵢⴰ, ⴰⵣⵣⴻⵍ, ⵡⴰⵔ ⵜⵜⴱⴻⴷⴷⵉ!” ⴰⵃⵓⴷⵔⵉ ⵉ ⵉⴵⴰⵏ ⴰⴽ-ⴷ ⵢⵓⵏⴰⵜⴰⵏ ⵉⵙⵙⵎⵓⵏ ⴼⵍⵉⵜⵛⴰ ⵓⵛⴰ ⵉⵄⵇⴻⴱ ⵖⴰⵔ ⴱⴰⴱ ⵏⵏⴻⵙ.
38 Rápido! Não fique aí parado!”. Então o ajudante apanhou a flecha e correu de volta para seu senhor.
39 ⴰⵃⵓⴷⵔⵉ ⵡⴰⵔ ⵉⵙⵙⵉⵏ ⵡⴰⵍⵓ. ⵎⵖⵉⵔ ⵢⵓⵏⴰⵜⴰⵏ ⴷ ⴷⴰⵡⵓⴷ ⵙⵙⵏⴻⵏ ⵅ ⵜⵎⴻⵙⵍⴰⵛⵜ ⵊⴰⵔ ⴰⵙⴻⵏ.
39 O ajudante não suspeitava de nada; apenas Jônatas e Davi entenderam o sinal.
40 ⵅⴻⵏⵏⵉ ⵉⵡⵛⴰ ⵢⵓⵏⴰⵜⴰⵏ ⵍⴻⵇⵛⵓⵄ ⵏ ⵍⴻⵙⵏⴰⵃ ⵏⵏⴻⵙ ⵉ ⵓⵃⵓⴷⵔⵉ ⵉ ⵜⵓⵖⴰ ⵖⴰⵔⴻⵙ ⵉⴵⴰⵏ, ⵉⵏⵏⴰ ⴰⵙ: “ⵓⵢⵓⵔ, ⴰⵔⵔ ⵉ-ⵜⴻⵏ ⵖⴰⵔ ⵜⴻⵏⴷⵉⵏⵜ!”
40 Então Jônatas entregou o arco e as flechas ao ajudante e ordenou que os levasse de volta à cidade.
41 ⵓⵎⵉ ⵢⵓⵢⵓⵔ ⵓⵃⵓⴷⵔⵉ, ⵉⴽⴽⴰⵔ ⴷⴰⵡⵓⴷ ⵣⴻⴳ ⵓⵖⴻⵣⴷⵉⵙ ⵏ ⵍⵊⴰⵏⵓⴱ, ⵉⵡⴹⴰ ⵙ ⵓⵖⴻⵎⴱⵓⴱ ⵏⵏⴻⵙ ⵖⴰⵔ ⵜⴻⵎⵎⵓⵔⵜ ⵓⵛⴰ ⵢⵓⴹⴰⵔ ⵜⵍⴰⵜⴰ ⵏ ⵜⵡⴰⵍⴰⵡⵉⵏ. ⵏⵉⵜⵏⵉ ⵙⵙⵓⴷⵎⴻⵏ ⴰⵢⴰⵡⵢⴰ, ⵔⵓⵏ ⵙ ⵜⵏⴰⵢⴻⵏ ⵉⴷⵙⴻⵏ ⴰⵍⴰⵎⵉ ⴷⴰⵡⵓⴷ ⵢⴰⵔⵏⵉ ⴷⴰⵢⴻⵙ.
41 Assim que o ajudante foi embora, Davi saiu de seu esconderijo no lado sul da pedra de Ezel. Davi se curvou diante de Jônatas três vezes, com o rosto em terra. E, quando se beijaram e se despediram, ambos choravam, especialmente Davi.
42 ⵓ ⵢⵓⵏⴰⵜⴰⵏ ⵉⵏⵏⴰ ⵉ ⴷⴰⵡⵓⴷ: “ⵓⵢⵓⵔ ⴷⵉ ⵍⴻⵀⵏⴰ. ⴰⵇⴰ ⵏⴻⵊⵊⵓⴵ ⵙ ⵜⵏⴰⵢⴻⵏ ⵉⴷⵏⴻⵖ ⵙ ⵢⵉⵙⴻⵎ ⵏ ⵙⵉⴷⵉ, ⵏⴻⵏⵏⴰ: ‘ⴰⴷ ⵢⵉⵍⵉ ⵙⵉⴷⵉ ⴷ ⴰⵛⴻⵀⵀⴰⴷ ⵊⴰⵔ ⴰⵢⵉ ⴷ ⵛⴻⴽ, ⵊⴰⵔ ⵣⵣⴰⵔⵉⵄⴻⵜ ⵉⵏⵓ ⴷ ⵣⵣⴰⵔⵉⵄⴻⵜ ⵏⵏⴻⵛ ⵉ ⵍⴻⴱⴷⴰ!’”
42 Por fim, Jônatas disse a Davi: “Vá em paz, pois juramos lealdade um ao outro em nome do S enhor . Que o S enhor nos ajude a preservar para sempre o forte laço de amizade entre nós e entre nossos descendentes”. Então Davi partiu, e Jônatas voltou à cidade.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar 1 Samuel 20, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.