Romanos 11
Ʉlwitɨkano Ʉlʉpya (NYY) vs NTLH
1 Po leelo ngʉbalaalʉʉsya ngʉtɨ, bʉle, Kyala abalekile abandʉ baake? Hɨmma na panandɨ! Ʉne niine ndɨ Mwisilaɨli, ʉgwa ndʉjungu ʉlwa Abulahamu, nkɨkolo ɨkya Benjamini.
1 Então eu pergunto: será que Deus rejeitou o seu próprio povo? É claro que não! Eu mesmo sou israelita, descendente de Abraão e membro da tribo de Benjamim.
2 Kyala akabaleka abandʉ baake, aba aabasʉngwile ijolo. Bʉle, mukasimanya ɨsi sisimbiigwe mwa Kalata ʉMwikemo ɨsi sikʉnnjoba Elija, muno aasʉʉmiile kwa Kyala kʉnongwa jaa Banyaisilaɨli?
2 Deus não rejeitou o seu povo, que ele havia escolhido desde o princípio. Vocês sabem muito bem o que as Escrituras Sagradas dizem naquele trecho em que Elias acusa o povo de Israel diante de Deus. Elias diz assim:
3 Aatile, “Gwe Kyala, abandʉ aba, baabagogile abakunguluka baako nʉ koonanga ɨfigemo fyako. Nsyele niimwene, kangɨ bikʉlonda ʉkʉʉngoga niine!”
3 “Senhor, eles mataram os teus profetas e destruíram os teus altares. Eu sou o único que sobrou, e eles estão querendo me matar!”
4 Kyala aalɨmmwamwile bʉleebʉle? Aatile, “Niibɨɨkiile abandʉ 7,000 mu Isilaɨli aba batikʉmmwipuuta Baalɨ.”
4 O que foi que Deus disse a ele? Ele disse: “Eu guardei para mim sete mil homens que não adoraram o deus Baal .”
5 Na ʉlʉ bo silɨ akabalɨlo aka. Balipo banandɨ aba basyele aba Kyala abasʉngwile kwi ipyana lyake.
5 A mesma coisa também acontece agora, isto é, por causa da graça de Deus, ainda existe um pequeno número daqueles que ele escolheu.
6 Po leelo, lɨnga tʉsʉngʉliigwe kwi ipyana lya Kyala, tʉtikʉpokigwa nɨ mbombo ɨsi tukʉbomba. Lɨnga Kyala aabapokaga abandʉ kʉnongwa jaa mbombo syabo, po ngalɨ iipyana lɨkaja ipyana kangɨ.
6 Essa escolha se baseia na graça de Deus e não no que eles fizeram. Porque, se a escolha de Deus se baseasse no que as pessoas fazem, então a sua graça não seria a verdadeira graça.
7 Po leelo silɨ bʉleebʉle ʉlʉ? ABanyaisilaɨli baalondaga ʉkʉja bagolofu, looli bakaakabile. Beene aba Kyala aabasʉngwile, bo aba baakabile. Looli aBanyaisilaɨli abangɨ boosa, aabapelile ʉkʉja nɨ ndumbula ɨngafu,
7 E isso quer dizer que não foi o povo de Israel que encontrou o que estava procurando. Quem encontrou foi apenas um pequeno grupo que Deus escolheu; os outros não quiseram ouvir o chamado de Deus.
8 bo muno sisimbiigwe mwa Kalata ʉMwikemo ʉkʉtɨ,
8 Como dizem as Escrituras Sagradas: “Deus endureceu o coração e a mente deles; deu-lhes olhos que não podem ver e ouvidos que não podem ouvir até o dia de hoje.”
9 Joope ʉmalafyale Ndaabɨti aatile,
9 E Davi disse: “Que nas suas festas eles sejam apanhados e enganados, que eles caiam e sejam castigados!
10 Amaaso gaabo gabɨɨkigwe ɨngiisi,
10 Ó Deus, faze com que eles fiquem cegos e que fiquem sempre curvados debaixo do peso das suas dificuldades!”
11 Po ngwilaalʉʉsya kangɨ, bʉle, aBanyaisilaɨli bo biikinyilemo, baagwile loosa? Hɨmma na panandɨ! Abeene bo bankaanile Kyala, Kyala aabapeele abandʉ abaa mfikolo ɨfingi ɨnjɨla ɨjaa kʉpokigwa. Aabombile bo ʉlo ʉkʉtɨ aBanyaisilaɨli bababonelege ʉbʉʉfi abo.
11 Agora eu pergunto: quando os judeus tropeçaram, será que eles caíram para nunca mais se levantarem? É claro que não! Mas, porque eles pecaram, a salvação veio para os não judeus, para fazer com que os judeus ficassem com ciúmes deles.
12 Ʉkwikinyamo ʉkwa Banyaisilaɨli kwatwele iipyana ɨlingi kʉ bandʉ boosa abaa pakiisʉ, kangɨ ʉkʉgwa kwa Banyaisilaɨli kwatwele iipyana ɨlingi kʉ bandʉ abaa mfikolo ɨfingi. Po abandʉ boosa aabikʉkabamo iipyana ʉkʉkɨndapo, aBanyaisilaɨli bo bammwitiike kangɨ ʉMpoki.
12 O pecado dos judeus trouxe grandes bênçãos para o mundo, e a sua pobreza espiritual trouxe ricas bênçãos para os não judeus. Então, quando se completar o número de judeus que voltarão para Deus, as bênçãos serão muito maiores ainda.
13 Ʉlʉ ngʉjoba na nuumwe mwe mukaja Banyaisilaɨli. Paapo Kyala aalɨndʉmile ʉkʉja ntʉmigwa gwɨnu, ngwituukɨfya ɨmbombo ɨjo.
13 Agora estou falando a vocês que não são judeus. Enquanto eu for o apóstolo dos não judeus, terei orgulho do meu trabalho.
14 Ngʉsʉʉbɨla ʉkʉtɨ, pamo aBanyaisilaɨli biinangʉ bikʉbabonelaga ʉbʉʉfi ʉmwe kʉlɨ ɨsi Kyala ikʉbabombela, ʉkʉtɨ bamo pakatɨ pamyabo bapokigwe.
14 Talvez eu possa fazer com que os que são da minha própria raça fiquem com ciúmes, e assim seja possível salvar alguns deles.
15 Namanga Kyala bo abakaanile aBanyaisilaɨli, alɨnkʉmanyana nabo abandʉ abaa mfikolo ɨfingi. Lɨnga Kyala ikʉmanyana na Banyaisilaɨli kangɨ, bukʉjaga bʉʉmi kʉlɨ aba baafwile!
15 Porque, quando os judeus foram rejeitados, o resto do mundo se tornou amigo de Deus. O que acontecerá então quando eles forem aceitos? Os que estiverem mortos receberão a vida!
16 Lɨnga ʉmundʉ ansookiisye Kyala ɨfilʉbʉkɨlwa ʉkʉja ikemo, fyosa ɨfi atondwile fikʉja fiikemo. Kangɨ lɨnga ɨmisi ɨgya nsyʉngʉtɨ miikemo, nɨ samba syake syope sikʉja nyiikemo.
16 Pois, se o primeiro pão assado depois da colheita é dedicado a Deus, isso quer dizer que todos os outros pães também são dedicados a ele. E, se as raízes de uma árvore são oferecidas a Deus, os galhos também são dele.
17 Ʉmwe mwe mukaja Banyaisilaɨli, mulɨ bo ɨsamba ɨsya nsyʉngʉtɨ ʉgwa mmatengele. ABanyaisilaɨli balɨ bo ɨsamba ɨsya nsyʉngʉtɨ ʉgwa mu ngʉnda. ABanyaisilaɨli bamo batumuliigwe ʉkʉfuma mu mpiki ʉgwa mu ngʉnda, ʉmwe mulʉngɨsiigwe pabʉjo bwabo, mukʉmela nʉ kʉkaba ɨfinunu ʉkʉfuma mu nsi gwa nsyʉngʉtɨ ʉgʉ gʉbyaliigwe.
17 Alguns galhos da oliveira cultivada foram quebrados, e um galho de oliveira brava foi enxertado nela. Pois vocês, os não judeus, são como aquela oliveira brava e agora tomam parte na força e na riqueza espiritual dos judeus.
18 Po leelo mulɨngasiilaamwaga ɨsamba ɨsi situmuliigwe. Muleke ʉkwituufya. Mumanyege ʉkʉtɨ ɨmisi gɨtikʉbasʉʉbɨla ʉmwe, looli ʉmwe jo ʉmwe mukʉgɨsʉʉbɨla ɨmisi.
18 Portanto, vocês não devem desprezar os galhos que foram quebrados. Como é que vocês podem estar orgulhosos? Vocês são somente galhos. Não são vocês que sustentam a raiz — é a raiz que sustenta vocês.
19 Lʉmo kʉtɨ, “Ɨsamba ɨsyo syatumuliigwe ʉkʉtɨ ʉne ningɨle pabʉjo bwabo.”
19 Porém vocês dirão: “Sim, mas os galhos foram quebrados a fim de darem lugar para nós.”
20 Ɨsyo sya nalooli. Ɨsamba ɨsyo syatumuliigwe kʉnongwa jaa kʉsita kwitɨka, looli ʉgwe gwɨmile kanunu kʉnongwa jaa lwitɨko lwako. Po leelo gwitiimege, ʉlɨngiituufyaga.
20 Isso é verdade. Mas lembrem que eles foram quebrados porque não creram; no entanto vocês continuam na oliveira porque creem. E não tenham orgulho disso; pelo contrário, tenham medo.
21 Lɨnga Kyala aasitumwile ɨsamba ɨsya kʉbwandɨlo, abagiile ʉkʉbomba bo ʉlo na kʉmyako.
21 Se Deus não deixou de castigar os judeus, que são como galhos naturais, vocês acham que ele vai deixar de castigar vocês?
22 Ʉkeete muno Kyala ajɨɨliile ʉbʉnunu, kangɨ nkalɨ. Aababombiile ʉbʉkalɨ aba baalɨnkaanile, looli ikʉkʉbombela kanunu ʉgwe, lɨnga kwendelela ʉkʉnsʉʉbɨla. Looli lɨnga kʉnndeka, po nungwe kʉtumuligwa.
22 Vejam como Deus é bom e também é duro. Ele é duro para os que caíram e bom para vocês, se continuarem sempre confiando na bondade dele. Se não, vocês também serão cortados.
23 Boope aBanyaisilaɨli bala lɨnga bikʉmmwitɨka kangɨ Kyala, bikʉlʉngɨsigwa kangɨ mu nsyʉngʉtɨ, paapo Kyala alɨ na maka agaa kʉbalʉngɨsya kangɨ.
23 E, se os judeus abandonarem a sua descrença, serão enxertados na oliveira cultivada, pois Deus pode enxertá-los de novo.
24 Po leelo ʉgwe gwe ʉkaja Mwisilaɨli gwatumuliigwe ʉkʉfuma mu nsyʉngʉtɨ ʉgwa mmatengele, nʉ kʉlʉngɨsigwa mu nsyʉngʉtɨ ʉgwa mu ngʉnda. Ako kandʉ kapya ʉkʉbombigwa. Ʉmanyege ʉkʉtɨ jɨkaja mbombo ngafu kwa Kyala ʉkʉbagomokesyapo aBanyaisilaɨli pabʉjo bwabo!
24 Vocês, os não judeus, são como aquele galho de oliveira brava que foi cortado e enxertado, contra a natureza, na oliveira cultivada. Os judeus são como essa oliveira cultivada. Portanto, para Deus será muito mais fácil enxertar de novo, na própria árvore deles, esses galhos quebrados.
25 Baamyɨtʉ ndwitɨko, ngʉlonda mumanye ʉlʉbaatɨko ʉlo ʉlwa mbʉtiitʉ ʉlwa Kyala, ʉkʉtɨ mulɨngiisa kwituufya. ABanyaisilaɨli bamo bakafu ɨndumbula, bikwendelela ʉkʉja bakafu kʉkabalɨlo, mpaka jɨfwane ɨmbalɨlo ɨjaa bandʉ baa mfiisʉ ɨfingi abaa kwambɨlɨligwa na Kyala.
25 Meus irmãos, quero que vocês conheçam uma verdade secreta para que não pensem que são muito sábios. A verdade é esta: a teimosia do povo de Israel não durará para sempre, mas somente até que o número completo de não judeus venha para Deus.
26 Kʉ njɨla ɨjo, aBanyaisilaɨli boosa bikwisa kʉpokigwa. Bo muno sisimbiigwe mwa Kalata ʉMwikemo ʉkʉtɨ,
26 É assim que todo o povo de Israel será salvo. Como dizem as Escrituras Sagradas : “O Redentor virá de e tirará toda a maldade dos descendentes de Jacó.
27 Ʉlo lwitɨkano lwangʉ ʉlʉ ngwisa kʉbɨɨka,
27 Eu, o Senhor, farei esta aliança com eles, quando tirar os seus pecados.”
28 Kʉnongwa jaa kʉkaana ɨNdʉmi ɨNunu, aBanyaisilaɨli baaliipelile balʉgʉ baa Kyala, ʉkʉkabamo ʉmwe mwe bandʉ abaa mfikolo ɨfingi. Looli Kyala akaalɨ abaganile, paapo aabasʉngwile abiisʉkʉlʉ baabo kʉ bwigane bwake.
28 Os judeus rejeitaram o evangelho e por isso são inimigos de Deus, para o bem de vocês, os não judeus. Mas, pela escolha de Deus, eles são amigos dele, por causa dos patriarcas .
29 Namanga lɨnga Kyala abasʉngwile abandʉ nʉ kʉbasaja, akabagɨla ʉkwandʉla.
29 Porque Deus não muda de ideia a respeito de quem ele escolhe e abençoa.
30 Kʉbwandɨlo ʉmwe mukantiilaga Kyala, looli akabalɨlo aka ʉkʉsita kʉtiila ʉkwa Banyaisilaɨli kʉpelile ʉkʉpaakɨsigwa ʉmwe.
30 Mas no passado vocês, que não são judeus, desobedeceram a Deus. Porém agora vocês receberam a misericórdia de Deus por causa da desobediência dos judeus.
31 Bo lʉlʉʉlo, ʉkʉpaakɨsigwa kwɨnu, kukwisa kʉpela ʉkʉpaakɨsigwa abeene, na paapo batikʉntiila Kyala akabalɨlo aka.
31 Assim, por causa da misericórdia que vocês receberam, os judeus agora desobedecem a Deus para que eles também possam receber agora a misericórdia dele.
32 Po leelo Kyala abapinyile abandʉ boosa pakiisʉ kʉ bʉkafu bwa ndumbula syabo, ʉkʉtɨ abapaakɨsye abandʉ boosa.
32 Pois Deus fez com que todos se tornassem prisioneiros da desobediência a fim de mostrar misericórdia a todos.
33 Keeta, bo bwingi bʉki ʉbʉkabi ʉbwa Kyala, amahala nʉ bʉmanyi bwake ʉbʉkʉlʉmba? Jo jwani abagiile ʉkʉbwagania ʉbʉlongi, nɨ njɨla sya Kyala?
33 Como são grandes as riquezas de Deus! Como são profundos o seu conhecimento e a sua sabedoria! Quem pode explicar as suas decisões? Quem pode entender os seus planos?
34 “Jwani asyageenie ɨnyiinogono sya Ntwa Kyala,
34 Como dizem as Escrituras Sagradas : “Quem pode conhecer a mente do Senhor? Quem é capaz de lhe dar conselhos?
35 “Jwani ankopiisyemo akandʉ Kyala,
35 Quem já deu alguma coisa a Deus para receber dele algum pagamento?”
36 Namanga fyosa fikʉfuma kʉmyake,
36 Pois todas as coisas foram criadas por ele, e tudo existe por meio dele e para ele. Glória a Deus para sempre! Amém !
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Romanos 11, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.