Lucas 9
Ʉlwitɨkano Ʉlʉpya (NYY) vs NVI
1 Jesu aababʉngeenie abafundigwa baake kalongo na babɨlɨ. Alɨnkʉbapapo amaka nʉ bʉlagɨli bwa kʉsikaga ɨmbepo ɨnyali syosa, nʉ kʉbʉmbʉlʉsya ʉbʉbine.
1 Reunindo os Doze, Jesus deu-lhes poder e autoridade para expulsar todos os demônios e curar doenças,
2 Po alɨnkʉbatʉma ʉkʉlʉmbɨlɨla ʉBʉnyafyale bwa Kyala nʉ kʉbʉmbʉlʉsya ababine.
2 e os enviou a pregar o Reino de Deus e a curar os enfermos.
3 Alɨnkʉbabʉʉla alɨnkʉtɨ, “Mulɨngendaga nafyo nafimo ɨfya kʉbatʉʉla mu njɨla, nalɨnga ngili jaa kwendela, nalɨnga kɨnyambɨ, nalɨnga findʉ, nalɨnga ndalama, kangɨ nalɨnga mwenda gwa kwandʉla.
3 E disse-lhes: "Não levem nada pelo caminho: nem bordão, nem saco de viagem, nem pão, nem dinheiro, nem túnica extra.
4 Ɨnyumba joosa jɨla mukwakwingɨlaga, mukatʉʉgalege mulamula kɨsita kʉsaama, mpaka bo mukʉsookamo nkaaja ako.
4 Na casa em que vocês entrarem, fiquem ali até partirem.
5 Lɨnga abandʉ batikʉbambɨlɨla, mukasookengepo nʉ kʉkungʼunda ɨfumbɨ ɨjɨ jɨlɨ mmalʉndɨ gɨɨnu, ʉkʉja kyo kɨmanyilo kya kʉbasoka.”
5 Se não os receberem, sacudam a poeira dos seus pés quando saírem daquela cidade, como testemunho contra eles".
6 Po balɨnkʉbʉʉka ntwaja, balɨnkʉlʉmbɨlɨla ɨNdʉmi ɨNunu, nʉ kʉbʉmbʉlʉsya ababine koosa kʉno baabʉʉkaga.
6 Assim, eles saíram e foram pelos povoados, pregando o evangelho e fazendo curas por toda parte.
7 Heloti, ʉmalafyale ʉgwa mu Galilai, aapɨliike ɨnongwa syosa ɨsi aabombaga Jesu. Leelo silɨnkʉmmwalangania, paapo abandʉ bamo baatɨgɨ Johani ʉMoosi asyʉkile ʉkʉfuma mbafwe.
7 Herodes, o tetrarca, ouviu falar de tudo o que estava acontecendo e ficou perplexo, porque algumas pessoas estavam dizendo que João tinha ressuscitado dos mortos;
8 Abangɨ baatɨgɨ, ʉnkunguluka Elija iisile kangɨ. Abangɨ baatɨgɨ, jʉmo mbakunguluka abaa ijolo asyʉkile.
8 outros, que Elias tinha aparecido; e ainda outros, que um dos profetas do passado tinha voltado à vida.
9 Looli Heloti alɨnkʉtɨ, “Johani naalɨmmbuutile ʉntʉ! Po jo jwani ʉjʉ ngʉsipɨlɨka ɨnongwa syake?” Po Heloti alɨnkʉlonda fiijo ʉkʉmmbona Jesu.
9 Mas Herodes disse: "João, eu decapitei! Quem, pois, é este de quem ouço essas coisas? " E procurava vê-lo.
10 Abatʉmigwa balɨnkʉgomoka kwa Jesu, balɨnkʉmpangɨla ɨmbombo syosa ɨsi baabombile. Po alɨnkʉbeega, alɨnkʉbʉʉka nabo nkaaja aka ɨngamu jaake jo Betisaita, ʉkʉtɨ baje beene pabʉjo ʉbwa kwijeekela.
10 Ao voltarem, os apóstolos relataram a Jesus o que tinham feito. Então ele os tomou consigo, e retiraram-se para uma cidade chamada Betsaida;
11 Abandʉ bingi bo bakʉmeenye kʉno ikʉbʉʉka, balɨnkʉnkonga. Jesu alɨnkʉbambɨlɨla, alɨnkʉbamanyisya ɨnongwa sya Bʉnyafyale bwa Kyala. Alɨnkʉbabʉmbʉlʉsya ʉbʉbine, aba baafumbilwe ʉkʉbʉmbʉlʉsigwa.
11 mas as multidões ficaram sabendo, e o seguiram. Ele as acolheu, e falava-lhes acerca do Reino de Deus, e curava os que precisavam de cura.
12 Akabalɨlo akaa namajolo bo kasegeliile, abafundigwa kalongo na babɨlɨ balɨnkʉbʉʉka kwa Jesu, balɨnkʉtɨ, “Ʉbalage abandʉ ʉkʉtɨ babʉʉke ntwaja na mmigʉnda ɨgya kɨfuki, babagiile ʉkʉfyaga ɨfindʉ na pa bʉgono, paapo apa tʉlipo lʉkʉbo.”
12 Ao fim da tarde os Doze aproximaram-se dele e disseram: "Manda embora a multidão para que eles possam ir aos campos vizinhos e aos povoados, e encontrem comida e pousada, porque aqui estamos em lugar deserto".
13 Jesu alɨnkʉbaamula alɨnkʉtɨ, “Amubapepo ʉmwe ɨfindʉ.” Balɨnkʉmmwamula balɨnkʉtɨ, “Ʉswe tʉkaja nafyo nafimo, looli fyene ɨfisyesye fihaano nɨ ɨswɨ ibɨlɨ. Pamo tʉbʉʉke tʉkʉʉle ɨfindʉ ɨfya kʉbafwana abandʉ aba boosa!”
13 Ele, porém, respondeu: "Dêem-lhes vocês algo para comer". Eles disseram: "Temos apenas cinco pães e dois peixes — a menos que compremos alimento para toda esta multidão".
14 Baalipo abandʉ abanyambala 5,000 bʉno.
14 ( E estavam ali cerca de cinco mil homens ). Mas ele disse aos seus discípulos: "Façam-nos sentar-se em grupos de cinqüenta".
15 Po balɨnkʉbomba bo muno abalagɨliile, balɨnkʉbatʉʉgasya boosa.
15 Os discípulos assim fizeram, e todos se assentaram.
16 Po Jesu alɨnkwega ɨfisyesye fila fihaano, nɨ ɨswɨ sila ibɨlɨ, alɨnkʉkeeta kʉmwanya, alɨnkʉgwa ʉlʉpi kwa Kyala, alɨnkʉfimenya ɨfisyesye, alɨnkʉbapapo abafundigwa baake ʉkʉtɨ babajabɨle abandʉ.
16 Tomando os cinco pães e os dois peixes, e olhando para o céu, deu graças e os partiu. Em seguida, entregou-os aos discípulos para que os servissem ao povo.
17 Abandʉ boosa balɨnkʉlya, balɨnkwikʉta. Po abafundigwa baake balɨnkʉbʉngaania ɨfimeenya ɨfi fyasyeleko, balɨnkwisʉsya ɨfiibo kalongo na fibɨlɨ.
17 Todos comeram e ficaram satisfeitos, e os discípulos recolheram doze cestos cheios de pedaços que sobraram.
18 Ɨliisikʉ lɨmo, Jesu na bafundigwa baake baalɨ pamopeene pabʉjo bʉmo ʉbwa kwijeekela, iipuutaga. Alɨnkʉbalaalʉʉsya abafundigwa baake alɨnkʉtɨ, “Abandʉ bikʉtɨ, ʉne ne ani?”
18 Certa vez Jesus estava orando em particular, e com ele estavam os seus discípulos; então lhes perguntou: "Quem as multidões dizem que eu sou? "
19 Balɨnkʉmmwamula balɨnkʉtɨ, “Bamo bikʉtɨ gwe Johani ʉMoosi, abangɨ bikʉtɨ gwe nkunguluka Elija, na bangɨ bikʉtɨ ʉgwe jo jʉmo mbakunguluka abaa ijolo, ʉjʉ asyʉkile.”
19 Eles responderam: "Alguns dizem que és João Batista; outros, Elias; e, ainda outros, que és um dos profetas do passado que ressuscitou".
20 Po Jesu alɨnkʉbalaalʉʉsya abeene, alɨnkʉtɨ, “Na nuumwe mukʉtɨ, ʉne ne ani?” Po Peeteli alɨnkʉmmwamula alɨnkʉtɨ, “Ʉgwe gwe Meesija, ʉMpoki ʉjʉ Kyala aatile ikʉntʉma.”
20 "E vocês, o que dizem? ", perguntou. "Quem vocês dizem que eu sou? " Pedro respondeu: "O Cristo de Deus".
21 Jesu alɨnkʉbasoka ʉkʉtɨ balɨngammbʉʉlaga ɨnongwa ɨjo najʉmo.
21 Jesus os advertiu severamente que não contassem isso a ninguém.
22 Jesu alɨnkʉbabʉʉla alɨnkʉtɨ, “Ʉne Nnyamundʉ mpaka ngabe ɨngʉbɨlo nyingi nʉ kʉkaanigwa na balongosi baa Bajuuta, abapuuti abalongosi na bamanyisi baa ndagɨlo sya Moose, mpaka ʉkʉgogigwa. Po pi isikʉ lya bʉtatʉ, ngwisa kʉsyʉka.”
22 E disse: "É necessário que o Filho do homem sofra muitas coisas e seja rejeitado pelos líderes religiosos, pelos chefes dos sacerdotes e pelos mestres da lei, seja morto e ressuscite no terceiro dia".
23 Po Jesu alɨnkʉbabʉʉla boosa alɨnkʉtɨ, “Ʉmundʉ gwesa ʉjʉ ikʉlonda ʉkʉngonga, jo fikʉtɨ alɨngiipaakɨsyaga na panandɨ, nalɨnga aikʉgogigwa pa kɨkohekano kʉnongwa jangʉ, angongege kʉkʉtɨ isikʉ.
23 Jesus dizia a todos: "Se alguém quiser acompanhar-me, negue-se a si mesmo, tome diariamente a sua cruz e siga-me.
24 Ʉjʉ lɨnga ikʉlonda ʉkʉbʉponesya ʉbʉʉmi bwake, ikʉbʉpeesyaga ʉbʉʉmi bwa bwila na bwila. Looli ʉmundʉ ʉjʉ atikʉpaasya ʉkʉfwa kʉnongwa jangʉ, jo ikʉbʉkabaga ʉbʉʉmi bwa bwila na bwila.
24 Pois quem quiser salvar a sua vida a perderá; mas quem perder a vida por minha causa, este a salvará.
25 Eemwa, kalɨ ʉmundʉ fikʉmmbʉmbʉlɨla ɨfiki ʉkʉkɨkaba ɨkyʉma kyosa ɨkya nkiisʉ, looli ikʉbʉpeesya ʉbʉʉmi bwa bwila na bwila?
25 Pois que adianta ao homem ganhar o mundo inteiro, e perder-se ou destruir a si mesmo?
26 Ʉmundʉ gwesa ʉjʉ ikʉʉfwɨlaga ɨsoni ʉne na masyʉ gangʉ, ne Nnyamundʉ ngwisa kʉmfwɨla ɨsoni ʉmundʉ ʉjo, bo ngwisa mbʉsisya bwangʉ, ʉbwa Taata nʉ bwa bandʉmi abiikemo.
26 Se alguém se envergonhar de mim e das minhas palavras, o Filho do homem se envergonhará dele, quando vier em sua glória e na glória do Pai e dos santos anjos.
27 Nalooli nikʉbabʉʉla, balipo bamo papaapa aba batikʉfwa mpaka taasi babʉbone ʉBʉnyafyale bwa Kyala.”
27 Garanto-lhes que alguns que aqui se acham de modo nenhum experimentarão a morte antes de verem o Reino de Deus".
28 Amasikʉ lwele bʉno bo gakɨndile, ʉkʉfuma pakʉjoba amasyʉ ago, Jesu alɨnkʉbeega baa Peeteli, Johani na Jaakobo, alɨnkʉfyʉka nabo pa kyamba kʉkwipuuta.
28 Aproximadamente oito dias depois de dizer essas coisas, Jesus tomou consigo a Pedro, João e Tiago e subiu a um monte para orar.
29 Bo ikwipuuta, aalyandwike kʉmaaso, nɨ myenda gyake gɨlɨnkʉja myelu, gɨlɨnkʉlangala fiijo.
29 Enquanto orava, a aparência de seu rosto se transformou, e suas roupas ficaram alvas e resplandecentes como o brilho de um relâmpago.
30 — ausente —
30 Surgiram dois homens que começaram a conversar com Jesus. Eram Moisés e Elias.
31 — ausente —
31 Apareceram em glorioso esplendor, e falavam sobre a partida de Jesus, que estava para se cumprir em Jerusalém.
32 Peeteli na banine twabakolile ʉtʉlo. Nakalɨnga balɨnkʉlembʉka balɨnkʉmmbona Jesu mbʉsisya bwake na bandʉ babɨlɨ abo bɨɨmile pamopeene nagwe.
32 Pedro e os seus companheiros estavam dominados pelo sono; acordando subitamente, viram a glória de Jesus e os dois homens que estavam com ele.
33 Abandʉ bala babɨlɨ bo bikʉbalanila na Jesu, Peeteli alɨnkʉmmbʉʉla Jesu alɨnkʉtɨ, “Gwe Ntwa, kanunu ʉswe ʉkʉjapo apa. Tʉjenge ɨfitembe fitatʉ. Kɨmo kɨje kyako, ɨkɨngɨ kya Moose, nɨ kɨngɨ kɨje kya Elija.” Peeteli akaasimeenye na ɨsi aajobaga.
33 Quando estes estavam se retirando, Pedro disse a Jesus: "Mestre, é bom estarmos aqui. Façamos três tendas: uma para ti, uma para Moisés e uma para Elias". ( Ele não sabia o que estava dizendo. )
34 Peeteli bo akaalɨ ikʉjoba, lɨlɨnkwisa iibɨngo lɨlɨnkʉbakupɨkɨla. Po abafundigwa balɨnkʉtiila fiijo.
34 Enquanto ele estava falando, uma nuvem apareceu e os envolveu, e eles ficaram com medo ao entrarem na nuvem.
35 Po balɨnkʉpɨlɨka iisyʉ ʉkʉfuma mwi ibɨngo, lɨlɨnkʉtɨ, “Ʉjʉ jo Mwanangʉ ʉNsʉngʉligwa, mumpɨlɨkɨsyege!”
35 Dela saiu uma voz que dizia: "Este é o meu Filho, o Escolhido; ouçam a ele! "
36 Ɨliisyʉ bo lɨmyekile, Jesu alɨnkʉboneka alɨ mwene. Boope abafundigwa baake balɨnkʉja kɨmyemye, bakaalɨmpangiilemo ʉmundʉ najʉmo ɨsi baasibwene, mmasikʉ ago.
36 Tendo-se ouvido a voz, Jesus ficou só. Os discípulos guardaram isto somente para si; naqueles dias, não contaram a ninguém nada do que tinham visto.
37 Kɨlaabo kyake, Jesu na bafundigwa bala batatʉ bo basulwike ʉkʉfuma kʉ kyamba, baalyaganiile nɨ kɨlʉndɨlo ɨkɨnywamu ɨkya bandʉ.
37 No dia seguinte, quando desceram do monte, uma grande multidão veio ao encontro dele.
38 Ʉmundʉ jʉmo nkɨlʉndɨlo alɨnkʉkoolela alɨnkʉtɨ, “Gwe Mmanyisi, ngʉkʉsʉʉma ʉnkeete ʉmwanangʉ, paapo jo mwanangʉ jʉmojwene ntɨga.
38 Um homem da multidão bradou: "Mestre, rogo-te que dês atenção ao meu filho, pois é o único que tenho.
39 Ɨmbepo ɨnyali jikʉnkola kaa kingi, ikʉjwega, jikʉnnjʉgaania ikʉsoosya ʉntotoofula nkanwa. Ɨmbepo ɨnyali ɨjo jikʉntaamya fiijo, jɨtikʉnndeka, looli lʉmoolʉmo.
39 Um espírito o domina; de repente ele grita; lança-o em convulsões e o faz espumar; quase nunca o abandona, e o está destruindo.
40 Mbasʉʉmile abafundigwa baako ʉkʉtɨ bajɨkage, looli batoliigwe.”
40 Roguei aos teus discípulos que o expulsassem, mas eles não conseguiram".
41 Jesu alɨnkʉbabʉʉla alɨnkʉtɨ, “Mwe bandʉ baa nkabalɨlo aka, mwe mukaja nʉ lwitɨko ʉmwe! Moonangiike! Bʉle, ngʉtʉʉgala pamopeene na nuumwe nʉ kʉbakeetelela mpaka ndɨli? Namuntwale apa ʉmwanike.”
41 Respondeu Jesus: "Ó geração incrédula e perversa, até quando estarei com vocês e terei que suportá-los? Traga-me aqui o seu filho".
42 Ʉmwana jʉla bo ikʉbʉʉka kwa Jesu, ɨmbepo ɨnyali jɨlɨnkʉnnjʉgaania, jɨlɨnkʉmmbiga paasi. Po Jesu alɨnkʉjɨkemela, alɨnkʉmmbʉmbʉlʉsya ʉmwana jʉla, alɨnkʉnngomokesya ʉgwise.
42 Quando o menino vinha vindo, o demônio o lançou por terra, em convulsão. Mas Jesus repreendeu o espírito imundo, curou o menino e o entregou de volta a seu pai.
43 Abandʉ boosa baagaswigile amaka amakʉlʉmba agaa Kyala.
43 E todos ficaram atônitos ante a grandeza de Deus. Estando todos maravilhados com tudo o que Jesus fazia, ele disse aos seus discípulos:
44 “Mupɨlɨkɨsye kanunu ɨsi. Ne Nnyamundʉ ngwisa kʉbɨɨkigwa mmaboko agaa balʉgʉ.”
44 "Ouçam atentamente o que vou lhes dizer: o Filho do homem será traído e entregue nas mãos dos homens".
45 Looli abeene bakaasyageenie ɨsi aajobaga Jesu, paapo syafisiigwe kʉmyabo ʉkʉtɨ balɨngasyagania. Kangɨ baatiilaga ʉkʉnndaalʉʉsya.
45 Mas eles não entendiam o que isso significava; era-lhes encoberto, para que não o entendessem. E tinham receio de perguntar-lhe a respeito dessa palavra.
46 Abafundigwa baa Jesu balɨnkwanda ʉkʉkaanikana ʉkʉtɨ, jo jwani nkʉlʉmba nkɨbugutɨla kyabo.
46 Começou uma discussão entre os discípulos, acerca de qual deles seria o maior.
47 Jesu aasyageenie ɨnyiinogono syabo. Po alɨnkʉmmwega ʉmwanike, alɨnkʉmmbɨɨka kɨfuki nagwe.
47 Jesus, conhecendo os seus pensamentos, tomou uma criança e a colocou em pé, a seu lado.
48 Alɨnkʉbabʉʉla alɨnkʉtɨ, “Ʉmundʉ gwesa ʉjʉ ikʉmmwambɨlɨla ʉmwanike ʉjʉ mu ngamu jangʉ, ikʉʉnyambɨlɨla ʉne. Kangɨ ʉjʉ ikʉʉnyambɨlɨla ʉne, ikʉmmwambɨlɨla ʉjʉ andʉmile. Paapo ʉnnandɨ ʉkʉkɨnda mwesa pakatɨ pamyɨnu, jo nkʉlʉmba ʉkʉkɨnda boosa.”
48 Então lhes disse: "Quem recebe esta criança em meu nome, está me recebendo; e quem me recebe, está recebendo aquele que me enviou. Pois aquele que entre vocês for o menor, este será o maior".
49 Johani alɨnkʉmmbʉʉla Jesu alɨnkʉtɨ, “Gwe Ntwa, twalɨmmbwene ʉmundʉ jʉmo ikʉkaga ɨmbepo ɨnyali mu ngamu jaako. Twalɨnkaaniisye, paapo akaja pamopeene na nuuswe.”
49 Disse João: "Mestre, vimos um homem expulsando demônios em teu nome e procuramos impedi-lo, porque ele não era um dos nossos. "
50 Looli Jesu alɨnkʉtɨ, “Mulɨngankaanisyaga, paapo ʉmundʉ ʉjʉ atikʉkɨndana na nuumwe, jo alɨ kʉkɨbafu kyɨnu.”
50 "Não o impeçam", disse Jesus, "pois quem não é contra vocês, é a favor de vocês".
51 Akabalɨlo kaake akaa kʉfyʉka kʉmwanya bo kalɨ kɨfuki, Jesu aatumwile ʉkʉbʉʉka kʉ Jelusalemu, alɨnkʉbʉʉka.
51 Aproximando-se o tempo em que seria elevado ao céu, Jesus partiu resolutamente em direção a Jerusalém.
52 Po alɨnkʉbatʉma abandʉ abaa kʉtalapo, abo balɨnkʉbʉʉka nkaaja kamo akaa Basamalija, kʉkʉntendekekesya ʉbʉjo.
52 E enviou mensageiros à sua frente. Indo estes, entraram num povoado samaritano para lhe fazer os preparativos;
53 Looli abandʉ baa kʉla balɨnkʉkaana ʉkʉmmwambɨlɨla Jesu, paapo aabʉʉkaga kʉ Jelusalemu.
53 mas o povo dali não o recebeu porque se notava em seu semblante que ele ia para Jerusalém.
54 Abafundigwa baake, Jaakobo na Johani, bo basibwene ɨsyo balɨnkʉtɨ, “Gwe Ntwa, kʉlonda tʉsʉʉme ʉmooto gʉsuluke ʉkʉfuma kʉmwanya gʉbapyute [bo ʉlʉ aabombile Elija]?”
54 Ao verem isso, os discípulos Tiago e João perguntaram: "Senhor, queres que façamos cair fogo do céu para destruí-los? "
55 Looli Jesu alɨnkʉbasanukɨla nʉ kʉbakemela. [Alɨnkʉtɨ, “Mukasyagania ʉkʉtɨ mukʉlondigwa ʉkʉja nɨ nyiinogono ɨsya lʉko lʉki.
55 Mas Jesus, voltando-se, os repreendeu, dizendo: "Vocês não sabem de que espécie de espírito são, pois o Filho do homem não veio para destruir a vida dos homens, mas para salvá-los";
56 Namanga Nnyamundʉ akaaliisile kʉkʉbapyuta abandʉ looli kʉkʉbapoka.”] Jesu na bafundigwa baake balɨnkʉsookapo, balɨnkʉbʉʉka nkaaja akangɨ.
56 e foram para outro povoado.
57 Jesu na bafundigwa baake bo balɨ mu njɨla, ʉmundʉ jʉmo alɨnkʉmmbʉʉla Jesu alɨnkʉtɨ, “Ʉne nikʉkʉkongaga koosa kʉno kʉbʉʉka ʉkʉtɨ nje mfundigwa gwako!”
57 Quando andavam pelo caminho, um homem lhe disse: "Eu te seguirei por onde quer que fores".
58 Jesu alɨnkʉmmwamula alɨnkʉtɨ, “Ʉtʉmbwe tʉlɨ nɨ mbako, nɨ njʉni silɨ nɨ fifufumbwa, looli ʉne Nnyamundʉ ngaja nʉ bʉjo ʉbwa kʉlambalala.”
58 Jesus respondeu: "As raposas têm suas tocas e as aves do céu têm seus ninhos, mas o Filho do homem não tem onde repousar a cabeça".
59 Jesu alɨnkʉmmbʉʉla ʉmundʉ ʉjʉngɨ, alɨnkʉtɨ, “Ʉngongege!” Ʉmundʉ jʉla alɨnkʉtɨ, “Gwe Ntwa, leka taasi mbʉʉke ngansyɨle taata.”
59 A outro disse: "Siga-me". Mas o homem respondeu: "Senhor, deixa-me ir primeiro sepultar meu pai".
60 Jesu alɨnkʉmmwamula alɨnkʉtɨ, “Baleke abafwe babasyɨlege abafwe baabo. Looli ʉgwe, ʉbʉʉke kʉkʉfumusya ʉBʉnyafyale bwa Kyala.”
60 Jesus lhe disse: "Deixe que os mortos sepultem os seus próprios mortos; você, porém, vá e proclame o Reino de Deus".
61 Joope ʉjʉngɨ alɨnkʉmmbʉʉla Jesu alɨnkʉtɨ, “Gwe Ntwa, ngʉkʉkongaga, looli ʉʉndekesye taasi ngalage kʉkaaja.”
61 Ainda outro disse: "Vou seguir-te, Senhor, mas deixa-me primeiro voltar e me despedir da minha família".
62 Jesu alɨnkʉmmbʉʉla alɨnkʉtɨ, “Ʉmundʉ ʉjʉ alɨ pakʉlɨma, lɨnga ikʉkeetako kʉnyuma, akabagɨsya ʉkʉja mbombeli mBʉnyafyale bwa Kyala.”
62 Jesus respondeu: "Ninguém que põe a mão no arado e olha para trás é apto para o Reino de Deus".
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Lucas 9, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.