Atos 19
Endagaano Epyaha mu Lunyole (NUJ) vs VC
1 Apolo ni gaali nʼahiiri e Koriiso, Pawulo gaŋwa mu matwale gʼe Fulugiya ni Galatiya eyi gaali ngʼaŋamba engira atiina mu Efeeso. Eyo gagaanayo abaatu abamulomera baati baali bafugiirira Kurisito.
1 Enquanto Apolo estava em Corinto, Paulo atravessou as províncias superiores e chegou a Éfeso, onde achou alguns discípulos e indagou deles:
2 Nga niye ababuusa ati, “Ni mwafugiirira mwasuna ehirabo hyʼOmwoyo Omutukuvu?” Nga nibo bamugobolamo baati, “Kadi! Nʼohuŋulira sihuŋulirangaho huuti ŋaliŋo Omwoyo Omutukuvu.”
2 Recebestes o Espírito Santo, quando abraçastes a fé? Responderam-lhe: Não, nem sequer ouvimos dizer que há um Espírito Santo!
3 Nga Pawulo ababuusa ehindi ati, “Olwo ŋaahani ohubatiziwa hwenywe hwali hwa ngeri hi?” Nga bamugobolamo baati, “Ohubatiziwa ohwa Yowaane.”
3 Então em que batismo fostes batizados?, perguntou Paulo. Disseram: No batismo de João.
4 Nga Pawulo abaloma ati, “Ohubatiza ohwa Yowaane haali habonero ahalaga haati omuutu gebbwagire era gabalomanga bafugiirire owaali nʼaja huuja niye nʼaŋooyeŋo era oyo nje Yesu.”
4 Paulo então replicou: João só dava um batismo de penitência, dizendo ao povo que cresse naquele que havia de vir depois dele, isto é, em Jesus.
5 Ni baŋulira ebibono ebyo, nga bababatiza mu siina lya Yesu Musengwa.
5 Ouvindo isso, foram batizados em nome do Senhor Jesus.
6 Pawulo ni gaata hu hiisi mulala emihono, ngʼOmwoyo Omutukuvu abeehaho nga batandiiha ohuloma endimi eji baali ni batamanyire era nga baloma ebibono ebi Omwoyo gabawiihulira.
6 E quando Paulo lhes impôs as mãos, o Espírito Santo desceu sobre eles, e falavam em línguas estranhas e profetizavam.
7 Abaatu abo baali baŋera abasinde ngʼehumi nʼababiri.
7 Eram ao todo uns doze homens.
8 Ebyo ni byaŋwa, Pawulo gahena emyesi edatu nʼatiinanga mu humbaaniro lyʼAbayudaaya mu hibuga ehyo nʼalomeranga abaatu nʼobugumu nʼabahahasa ati ebi gaali nʼabalomera hu ngeri eyi Hatonda genda aŋugemo obulamu wʼabaatu bituufu.
8 Paulo entrou na sinagoga e falou com desassombro por três meses, disputando e persuadindo-os acerca do Reino de Deus.
9 Aye balala hu Bayudaaya nga bagaana ohufugiirira Kurisito era nga baduuliranga mu lwijuuye abo abaali ni bagendera mu Ngira ya Musengwa. Ehyo nga hireetera Pawulo ohubaŋwamo era ngʼaŋamba abafugiirira atiina ni nabo bahumbaaniranga mu somero lya Turaano hiisi ludaalo ni bahubbagania ebiŋeego hu biŋamba hu buŋugi wa Hatonda.
9 Mas, como alguns se endurecessem e não cressem, desacreditando a sua doutrina diante da multidão, apartou-se deles e reuniu à parte os discípulos, onde os ensinava diariamente na escola de um certo Tirano.
10 Hino hyamuŋirira emyaha ebiri era ngʼAbayudaaya nʼAbatali Bayudaaya bosibosi abaali ni bamenyire mu Asiya baŋulira ehibono hya Musengwa.
10 Isto durou dois anos, de tal maneira que todos os habitantes da Ásia, judeus e gentios, puderam ouvir a palavra do Senhor.
11 Nga Hatonda ahola ebyamaliholiho bingi nʼabitira mu Pawulo.
11 Deus fazia milagres extraordinários por intermédio de Paulo, de modo que lenços e outros panos que tinham tocado o seu corpo eram levados aos enfermos;
12 Nʼebitambaala oba engoye eji gaŋambangaho ni bahajiŋirire bajita hu balwaye, obulwaye waawe waŋonanga. Nʼababangaho emisambwa ni jibaŋwaho.
12 e afastavam-se deles as doenças e retiravam-se os espíritos malignos.
13 Ŋaahani ŋaaliŋo Abayudaaya abagendanga ni babbinga emisambwa hu baatu. Ehiseera hyola nga bagesyangaho ohujibbinga ni bajiroma baati, “Kulagira mu siina lya Yesu Musengwa oyu Pawulo abuuliraho, ŋwa hu muutu ono.”
13 Alguns judeus exorcistas que percorriam vários lugares inventaram invocar o nome do Senhor Jesus sobre os que se achavam possessos dos espíritos malignos, com as palavras: Esconjuro-vos por Jesus, a quem Paulo prega.
14 Abaholanga ehiitu ehyo baali basinde musanvu abaali abasaani bʼomutangirisi wʼabasengi bʼAbayudaaya oyu balanganga baati Sikeeva.
14 Assim procediam os sete filhos de um judeu chamado Cevas, sumo sacerdote.
15 Aye lwali lulala nga ŋabaŋo omusambwa ogwabaloma guuti, “Yesu mumanyire ni Pawulo yeesi mumanyire, ne enywe ndinywe aba ani?”
15 Mas o espírito maligno replicou-lhes: Conheço Jesus e sei quem é Paulo. Mas vós, quem sois?
16 Ngʼaŋo omusinde owaaliho omusambwa ogwo abatuumiraho bosibosi abahubbiraŋo nga ko ababbutujula hifaabi ohwola olu beŋunula baduluma majula nʼabahanuuyehanuyeho ebyambalo ni batonya amafugi.
16 Nisto o homem possuído do espírito maligno, saltando sobre eles, apoderou-se de dois deles e subjugou-os de tal maneira, que tiveram que fugir daquela casa feridos e com as roupas estraçalhadas.
17 Ehiitu ehyo ni hyagenda hyahwana mu Bayudaaya nʼAbatali Bayudaaya abamenyanga mu Efeeso, nga bosibosi obuti bubaŋamba era nga batagiha ohuŋa Yesu Musengwa eŋono eryʼamaani olwohuba bafaania baati ali nʼobuŋangi owʼamaani.
17 Este caso tornou-se {em breve} conhecido de todos os judeus e gregos de Éfeso, e encheu-os de temor e engrandeceram o nome do Senhor Jesus.
18 Era nga hireetera bangi hu bafugiirira ohubbutula ebibi byawe eyiri abahyawe mu lwijuuye.
18 Muitos dos que haviam acreditado vinham confessar e declarar as suas obras.
19 Abaŋeŋa bangi nga bahumbaania emifumbo jʼebitabo ebi batambisanga ohuhola obuŋeŋa, babyohya mu lwijuuye abaatu bosibosi ni babona. Ebiitu ebyo ni babibalirira byali biŋwamo ebbeesa buheehere.
19 Muitos também, que tinham exercido artes mágicas, ajuntaram os seus livros e queimaram-nos diante de todos. Calculou-se o seu valor, e achou-se que montava a cinqüenta mil moedas de prata.
20 Bino byaleetera ehibono hya Musengwa ohusasaana mu baatu abeene abangi era hyahola nʼamaani mu bulamu waabo abahiŋulira.
20 Foi assim que o poder do Senhor fez crescer a palavra e a tornou sempre mais eficaz.
21 Ebyo ni byaŋwa, nga Pawulo asalaŋo ohutiina e Yerusaalemu nʼabita mu matwale eryʼe Makedoniya nʼerye Akaya ohulambuula abafugiirira Kurisito. Nʼaloma ati, “Ni ndihena ohwolayo, teehwa ohutiina nʼe Rooma yoosi.”
21 Concluídas essas coisas, Paulo resolveu ir a Jerusalém, depois de atravessar a Macedônia e a Acaia. Depois de eu ter estado lá, disse ele, é necessário que veja também Roma.
22 Nga geheerera atuma abaloobera babe Temuseewo nʼErasito e Makedoniya bamwehererengayo niye nʼahiiriho mu twale lyʼAsiya.
22 Enviou à Macedônia dois dos seus auxiliares, Timóteo e Erasto, mas ele mesmo se demorou ainda por algum tempo na Ásia.
23 Huupi mu hiseera njʼehyene, ŋaaliŋo abaatu abaleeta endibo hu abo abaali ni bagendera mu Ngira ya Musengwa.
23 Por esse tempo, ocorreu um grande alvoroço a respeito do Evangelho.
24 Ŋaahani ŋaaliŋo omusinde omubboti oyu balanganga baati Demetiriyo. Demetiriyo njʼowabboteranga abaatu mu byoma ebyʼefeeza obufaanani womu birorero byʼomusambwa ogu balanganga baati Arutemi. Omulimo guno gwamwingihisanga ye omwene nʼababboti bahye ebbeesa ejitali tono.
24 Um ourives, chamado Demétrio, que fazia de prata templozinhos de Ártemis, dava muito a ganhar aos artífices.
25 Ngʼaŋo Demetiriyo ahumbaania ababboti bahye bosibosi abaloma ati, “Bahyange, muhimanyire bulaŋi weene ngʼolu husunira hibbala mu mulimo gwefe guno.
25 Convocou-os, juntamente com os demais operários do mesmo ramo, e disse: Conheceis o lucro que nos resulta desta indústria.
26 Cooka mubona era muŋulira ngʼolu omusinde ono oyu balanga Pawulo abbamiisye abaatu abeene abangi baaba ti sibahiigula biitu ebi hubbota, simu Efeeso muno mwoŋene aye mu twale lyʼAsiya lyosiryosi, nʼaloma mbo bino ebi hubbota nʼengalo sibahatonda kadi naŋatotono.
26 Ora, estais vendo e ouvindo que não só em Éfeso, mas quase em toda a Ásia, esse Paulo tem persuadido e desencaminhado muita gente, dizendo que não são deuses os ídolos que são feitos por mãos de homens.
27 Ehigosi hino sihinahagame hu mulimo gwefe, ahatale hʼebiitu byefe ni haguuye hyonyene aye nʼabaatu boosi banahalehere aŋo ohutiina mu yekaalu yʼArutemi. Era banahagosye obubbala nʼeŋono ebi Arutemi oyu baatu bosibosi mu twale lyʼAsiya nomu hyalo hyosihyosi ohuŋirira aŋalala bajumirya.”
27 Daí não somente há perigo de que essa nossa corporação caia em descrédito, como também que o templo da grande Ártemis seja desconsiderado, e até mesmo seja despojada de sua majestade aquela que toda a Ásia e o mundo inteiro adoram.
28 Abahye ni baŋulira ebibono ebyo ngʼetima libaŋamba batandiiha ohuhayaana ni baloma baati, “Arutemi owʼAbefeeso njʼahihenaho!”
28 Estas palavras encheram-nos de ira e puseram-se a gritar: Viva a Ártemis dos efésios!
29 Siŋabita eteŋama ebbala ngʼehibuga hyosihyosi hihwana oluboyooboyo. Nga ŋabaŋo abaatu abaŋamba Gaayo nʼArisitaluuko abʼe Makedoniya abagendanga ni Pawulo. Ngʼehiŋindi hyʼabaatu hyeyoola hitiina ni badyedyesa abasinde abo baja beejuha mu hifo ehi bagudulirangamo emigudulo.
29 A cidade alvoroçou-se e todos correram ao teatro levando consigo Caio e Aristarco, macedônios e companheiros de Paulo.
30 Pawulo gaali gendire gebonese eyiri ehiŋindi hyʼabaatu abo aye abafugiirira bamugaana.
30 Paulo queria apresentar-se ao povo, mas os discípulos não o deixaram.
31 Balala hu bʼobuŋangi mu hibuga ehyo abaali abameeri babe boosi bamutumira obuhwenda ni bamuloma atagesyaho hwemayo.
31 Até alguns dos asiarcas, que eram seus amigos, enviaram-lhe recado, pedindo que não se aventurasse a ir ao teatro.
32 Abaatu abaali ni bahumbeene baali mu huhubba luboyoboyo ni ŋabula aŋulirisa ehyʼowahye, hiisi muutu nʼahayaana nʼaloma hihye. Era ŋaaliŋo bangi abaali ni batabona nʼehyabaŋirayo.
32 Todos gritavam ao mesmo tempo. A assembléia era uma grande confusão e a maioria nem sabia por que se achavam ali reunidos.
33 Nga ŋabaaŋo Abayudaaya abaŋamba owahyawe oyu balanganga baati Alekizanda nga bamusindigirisa bamuŋira mu moni abahihirire alome eyiri ehiŋindi hyʼabaatu. Nga ŋaweene aŋo Alekizanda aŋuubira ehiŋindi hyʼabaatu abo omuhono baŋoleere aŋoserehese Abayudaaya.
33 Então fizeram sair do meio da turba Alexandre, que os judeus empurravam para a frente. Alexandre, fazendo sinal com a mão, queria dar satisfação ao povo.
34 Aye bala ni bahifaania baati Muyudaaya nga bosibosi bayaalira ŋalala bahayaana ni baloma baati, “Arutemi owʼAbefeeso njʼahihenaho!” Hino bahihola ohuhena esaawa huupi ebiri kwiye.
34 Mas quando perceberam que ele era judeu, todos a uma voz gritaram pelo espaço de quase duas horas: Viva a Ártemis dos efésios!
35 Ehiseera ni hyola omuŋandiihi wʼabobuŋangi mu hibuga ehyo gaŋooleresa abaatu, ngʼabaloma ati, “Bahyange abeehasi bomu Efeeso, njʼani ŋano atamanyire ati mu hibuga Efeeso pomuli esabo lyʼArutemi owʼeŋono, ŋalala nʼehifaananyi hihye ehyaŋwa mwigulu hyagwa hu hyalo?
35 Então o escrivão da cidade {veio} para apaziguar a multidão e disse: Efésios, que homem há que não saiba que a cidade de Éfeso cultua a grande Ártemis, e que a sua estátua caiu dos céus?
36 Olwʼehyo, ngʼolu ŋaŋuma aŋanga huhiŋahania, muguuje mutanguŋirisa huhola hiitu hyosihyosi ehiŋanga ehuhenaŋo emiyaaya.
36 Se isso é incontestável, convém que vos sossegueis e nada façais inconsideradamente.
37 Abasinde bano aba muleetire ŋano ŋabula ehi banyagire ohuŋwa mu sabo lyʼArutemi wayire ohumufodogola.
37 Estes homens, que aqui trouxestes, não são sacrílegos nem blasfemadores da vossa deusa.
38 Ale hanye Demetiriyo nʼababboti bahye bali nʼehi bemulugunya hu muutu yesiyesi, emiryango jʼekooti jʼabalamuzi miigule. Baŋire eyo esonga jaawe banajiŋulirise.
38 Mas, se Demétrio e os outros artífices têm alguma queixa contra alguém, os tribunais estão abertos e aí estão os magistrados: institua-se um processo contra eles.
39 Ni ŋabaŋo esonga yosiyosi eyi mwemulugunya, mutiine mwemulugunyihise mu kooti.
39 Se tendes reclamação a fazer, a assembléia legal decidirá.
40 Aye ŋaahani ebiitu ngʼolu byemire singa abaŋugi baŋulira oluboyooboyo luno olu muli huhubba, baŋanga ohutuboneresa ni batulangira ohwegugunga. Huŋuma songa kulu eyi huŋanga ohuŋa olwʼoluhumbano luno.”
40 Do que se deu hoje, até corremos risco de sermos acusados de rebelião, porque não há motivo algum que nos permita justificar este concurso.
41 Ni gahena ohuloma ebibono ebyo ngʼabaloma baagameyo mu mago gaawe.
41 A estas palavras, dissolveu-se a aglomeração.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Atos 19, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.