Atos 19
Endagaano Epyaha mu Lunyole (NUJ) vs ARA
1 Apolo ni gaali nʼahiiri e Koriiso, Pawulo gaŋwa mu matwale gʼe Fulugiya ni Galatiya eyi gaali ngʼaŋamba engira atiina mu Efeeso. Eyo gagaanayo abaatu abamulomera baati baali bafugiirira Kurisito.
1 Aconteceu que, estando Apolo em Corinto, Paulo, tendo passado pelas regiões mais altas, chegou a Éfeso e, achando ali alguns discípulos,
2 Nga niye ababuusa ati, “Ni mwafugiirira mwasuna ehirabo hyʼOmwoyo Omutukuvu?” Nga nibo bamugobolamo baati, “Kadi! Nʼohuŋulira sihuŋulirangaho huuti ŋaliŋo Omwoyo Omutukuvu.”
2 perguntou-lhes: Recebestes, porventura, o Espírito Santo quando crestes? Ao que lhe responderam: Pelo contrário, nem mesmo ouvimos que existe o Espírito Santo.
3 Nga Pawulo ababuusa ehindi ati, “Olwo ŋaahani ohubatiziwa hwenywe hwali hwa ngeri hi?” Nga bamugobolamo baati, “Ohubatiziwa ohwa Yowaane.”
3 Então, Paulo perguntou: Em que, pois, fostes batizados? Responderam: No batismo de João.
4 Nga Pawulo abaloma ati, “Ohubatiza ohwa Yowaane haali habonero ahalaga haati omuutu gebbwagire era gabalomanga bafugiirire owaali nʼaja huuja niye nʼaŋooyeŋo era oyo nje Yesu.”
4 Disse-lhes Paulo: João realizou batismo de arrependimento, dizendo ao povo que cresse naquele que vinha depois dele, a saber, em Jesus.
5 Ni baŋulira ebibono ebyo, nga bababatiza mu siina lya Yesu Musengwa.
5 Eles, tendo ouvido isto, foram batizados em o nome do Senhor Jesus.
6 Pawulo ni gaata hu hiisi mulala emihono, ngʼOmwoyo Omutukuvu abeehaho nga batandiiha ohuloma endimi eji baali ni batamanyire era nga baloma ebibono ebi Omwoyo gabawiihulira.
6 E, impondo-lhes Paulo as mãos, veio sobre eles o Espírito Santo; e tanto falavam em línguas como profetizavam.
7 Abaatu abo baali baŋera abasinde ngʼehumi nʼababiri.
7 Eram, ao todo, uns doze homens.
8 Ebyo ni byaŋwa, Pawulo gahena emyesi edatu nʼatiinanga mu humbaaniro lyʼAbayudaaya mu hibuga ehyo nʼalomeranga abaatu nʼobugumu nʼabahahasa ati ebi gaali nʼabalomera hu ngeri eyi Hatonda genda aŋugemo obulamu wʼabaatu bituufu.
8 Durante três meses, Paulo frequentou a sinagoga, onde falava ousadamente, dissertando e persuadindo com respeito ao reino de Deus.
9 Aye balala hu Bayudaaya nga bagaana ohufugiirira Kurisito era nga baduuliranga mu lwijuuye abo abaali ni bagendera mu Ngira ya Musengwa. Ehyo nga hireetera Pawulo ohubaŋwamo era ngʼaŋamba abafugiirira atiina ni nabo bahumbaaniranga mu somero lya Turaano hiisi ludaalo ni bahubbagania ebiŋeego hu biŋamba hu buŋugi wa Hatonda.
9 Visto que alguns deles se mostravam empedernidos e descrentes, falando mal do Caminho diante da multidão, Paulo, apartando-se deles, separou os discípulos, passando a discorrer diariamente na escola de Tirano.
10 Hino hyamuŋirira emyaha ebiri era ngʼAbayudaaya nʼAbatali Bayudaaya bosibosi abaali ni bamenyire mu Asiya baŋulira ehibono hya Musengwa.
10 Durou isto por espaço de dois anos, dando ensejo a que todos os habitantes da Ásia ouvissem a palavra do Senhor, tanto judeus como gregos.
11 Nga Hatonda ahola ebyamaliholiho bingi nʼabitira mu Pawulo.
11 E Deus, pelas mãos de Paulo, fazia milagres extraordinários,
12 Nʼebitambaala oba engoye eji gaŋambangaho ni bahajiŋirire bajita hu balwaye, obulwaye waawe waŋonanga. Nʼababangaho emisambwa ni jibaŋwaho.
12 a ponto de levarem aos enfermos lenços e aventais do seu uso pessoal, diante dos quais as enfermidades fugiam das suas vítimas, e os espíritos malignos se retiravam.
13 Ŋaahani ŋaaliŋo Abayudaaya abagendanga ni babbinga emisambwa hu baatu. Ehiseera hyola nga bagesyangaho ohujibbinga ni bajiroma baati, “Kulagira mu siina lya Yesu Musengwa oyu Pawulo abuuliraho, ŋwa hu muutu ono.”
13 E alguns judeus, exorcistas ambulantes, tentaram invocar o nome do Senhor Jesus sobre possessos de espíritos malignos, dizendo: Esconjuro-vos por Jesus, a quem Paulo prega.
14 Abaholanga ehiitu ehyo baali basinde musanvu abaali abasaani bʼomutangirisi wʼabasengi bʼAbayudaaya oyu balanganga baati Sikeeva.
14 Os que faziam isto eram sete filhos de um judeu chamado Ceva, sumo sacerdote.
15 Aye lwali lulala nga ŋabaŋo omusambwa ogwabaloma guuti, “Yesu mumanyire ni Pawulo yeesi mumanyire, ne enywe ndinywe aba ani?”
15 Mas o espírito maligno lhes respondeu: Conheço a Jesus e sei quem é Paulo; mas vós, quem sois?
16 Ngʼaŋo omusinde owaaliho omusambwa ogwo abatuumiraho bosibosi abahubbiraŋo nga ko ababbutujula hifaabi ohwola olu beŋunula baduluma majula nʼabahanuuyehanuyeho ebyambalo ni batonya amafugi.
16 E o possesso do espírito maligno saltou sobre eles, subjugando a todos, e, de tal modo prevaleceu contra eles, que, desnudos e feridos, fugiram daquela casa.
17 Ehiitu ehyo ni hyagenda hyahwana mu Bayudaaya nʼAbatali Bayudaaya abamenyanga mu Efeeso, nga bosibosi obuti bubaŋamba era nga batagiha ohuŋa Yesu Musengwa eŋono eryʼamaani olwohuba bafaania baati ali nʼobuŋangi owʼamaani.
17 Chegou este fato ao conhecimento de todos, assim judeus como gregos habitantes de Éfeso; veio temor sobre todos eles, e o nome do Senhor Jesus era engrandecido.
18 Era nga hireetera bangi hu bafugiirira ohubbutula ebibi byawe eyiri abahyawe mu lwijuuye.
18 Muitos dos que creram vieram confessando e denunciando publicamente as suas próprias obras.
19 Abaŋeŋa bangi nga bahumbaania emifumbo jʼebitabo ebi batambisanga ohuhola obuŋeŋa, babyohya mu lwijuuye abaatu bosibosi ni babona. Ebiitu ebyo ni babibalirira byali biŋwamo ebbeesa buheehere.
19 Também muitos dos que haviam praticado artes mágicas, reunindo os seus livros, os queimaram diante de todos. Calculados os seus preços, achou-se que montavam a cinquenta mil denários.
20 Bino byaleetera ehibono hya Musengwa ohusasaana mu baatu abeene abangi era hyahola nʼamaani mu bulamu waabo abahiŋulira.
20 Assim, a palavra do Senhor crescia e prevalecia poderosamente.
21 Ebyo ni byaŋwa, nga Pawulo asalaŋo ohutiina e Yerusaalemu nʼabita mu matwale eryʼe Makedoniya nʼerye Akaya ohulambuula abafugiirira Kurisito. Nʼaloma ati, “Ni ndihena ohwolayo, teehwa ohutiina nʼe Rooma yoosi.”
21 Cumpridas estas coisas, Paulo resolveu, no seu espírito, ir a Jerusalém, passando pela Macedônia e Acaia, considerando: Depois de haver estado ali, importa-me ver também Roma.
22 Nga geheerera atuma abaloobera babe Temuseewo nʼErasito e Makedoniya bamwehererengayo niye nʼahiiriho mu twale lyʼAsiya.
22 Tendo enviado à Macedônia dois daqueles que lhe ministravam, Timóteo e Erasto, permaneceu algum tempo na Ásia.
23 Huupi mu hiseera njʼehyene, ŋaaliŋo abaatu abaleeta endibo hu abo abaali ni bagendera mu Ngira ya Musengwa.
23 Por esse tempo, houve grande alvoroço acerca do Caminho.
24 Ŋaahani ŋaaliŋo omusinde omubboti oyu balanganga baati Demetiriyo. Demetiriyo njʼowabboteranga abaatu mu byoma ebyʼefeeza obufaanani womu birorero byʼomusambwa ogu balanganga baati Arutemi. Omulimo guno gwamwingihisanga ye omwene nʼababboti bahye ebbeesa ejitali tono.
24 Pois um ourives, chamado Demétrio, que fazia, de prata, nichos de Diana e que dava muito lucro aos artífices,
25 Ngʼaŋo Demetiriyo ahumbaania ababboti bahye bosibosi abaloma ati, “Bahyange, muhimanyire bulaŋi weene ngʼolu husunira hibbala mu mulimo gwefe guno.
25 convocando-os juntamente com outros da mesma profissão, disse-lhes: Senhores, sabeis que deste ofício vem a nossa prosperidade
26 Cooka mubona era muŋulira ngʼolu omusinde ono oyu balanga Pawulo abbamiisye abaatu abeene abangi baaba ti sibahiigula biitu ebi hubbota, simu Efeeso muno mwoŋene aye mu twale lyʼAsiya lyosiryosi, nʼaloma mbo bino ebi hubbota nʼengalo sibahatonda kadi naŋatotono.
26 e estais vendo e ouvindo que não só em Éfeso, mas em quase toda a Ásia, este Paulo tem persuadido e desencaminhado muita gente, afirmando não serem deuses os que são feitos por mãos humanas.
27 Ehigosi hino sihinahagame hu mulimo gwefe, ahatale hʼebiitu byefe ni haguuye hyonyene aye nʼabaatu boosi banahalehere aŋo ohutiina mu yekaalu yʼArutemi. Era banahagosye obubbala nʼeŋono ebi Arutemi oyu baatu bosibosi mu twale lyʼAsiya nomu hyalo hyosihyosi ohuŋirira aŋalala bajumirya.”
27 Não somente há o perigo de a nossa profissão cair em descrédito, como também o de o próprio templo da grande deusa, Diana, ser estimado em nada, e ser mesmo destruída a majestade daquela que toda a Ásia e o mundo adoram.
28 Abahye ni baŋulira ebibono ebyo ngʼetima libaŋamba batandiiha ohuhayaana ni baloma baati, “Arutemi owʼAbefeeso njʼahihenaho!”
28 Ouvindo isto, encheram-se de furor e clamavam: Grande é a Diana dos efésios!
29 Siŋabita eteŋama ebbala ngʼehibuga hyosihyosi hihwana oluboyooboyo. Nga ŋabaŋo abaatu abaŋamba Gaayo nʼArisitaluuko abʼe Makedoniya abagendanga ni Pawulo. Ngʼehiŋindi hyʼabaatu hyeyoola hitiina ni badyedyesa abasinde abo baja beejuha mu hifo ehi bagudulirangamo emigudulo.
29 Foi a cidade tomada de confusão, e todos, à uma, arremeteram para o teatro, arrebatando os macedônios Gaio e Aristarco, companheiros de Paulo.
30 Pawulo gaali gendire gebonese eyiri ehiŋindi hyʼabaatu abo aye abafugiirira bamugaana.
30 Querendo este apresentar-se ao povo, não lhe permitiram os discípulos.
31 Balala hu bʼobuŋangi mu hibuga ehyo abaali abameeri babe boosi bamutumira obuhwenda ni bamuloma atagesyaho hwemayo.
31 Também asiarcas, que eram amigos de Paulo, mandaram rogar-lhe que não se arriscasse indo ao teatro.
32 Abaatu abaali ni bahumbeene baali mu huhubba luboyoboyo ni ŋabula aŋulirisa ehyʼowahye, hiisi muutu nʼahayaana nʼaloma hihye. Era ŋaaliŋo bangi abaali ni batabona nʼehyabaŋirayo.
32 Uns, pois, gritavam de uma forma; outros, de outra; porque a assembleia caíra em confusão. E, na sua maior parte, nem sabiam por que motivo estavam reunidos.
33 Nga ŋabaaŋo Abayudaaya abaŋamba owahyawe oyu balanganga baati Alekizanda nga bamusindigirisa bamuŋira mu moni abahihirire alome eyiri ehiŋindi hyʼabaatu. Nga ŋaweene aŋo Alekizanda aŋuubira ehiŋindi hyʼabaatu abo omuhono baŋoleere aŋoserehese Abayudaaya.
33 Então, tiraram Alexandre dentre a multidão, impelindo-o os judeus para a frente. Este, acenando com a mão, queria falar ao povo.
34 Aye bala ni bahifaania baati Muyudaaya nga bosibosi bayaalira ŋalala bahayaana ni baloma baati, “Arutemi owʼAbefeeso njʼahihenaho!” Hino bahihola ohuhena esaawa huupi ebiri kwiye.
34 Quando, porém, reconheceram que ele era judeu, todos, a uma voz, gritaram por espaço de quase duas horas: Grande é a Diana dos efésios!
35 Ehiseera ni hyola omuŋandiihi wʼabobuŋangi mu hibuga ehyo gaŋooleresa abaatu, ngʼabaloma ati, “Bahyange abeehasi bomu Efeeso, njʼani ŋano atamanyire ati mu hibuga Efeeso pomuli esabo lyʼArutemi owʼeŋono, ŋalala nʼehifaananyi hihye ehyaŋwa mwigulu hyagwa hu hyalo?
35 O escrivão da cidade, tendo apaziguado o povo, disse: Senhores, efésios: quem, porventura, não sabe que a cidade de Éfeso é a guardiã do templo da grande Diana e da imagem que caiu de Júpiter?
36 Olwʼehyo, ngʼolu ŋaŋuma aŋanga huhiŋahania, muguuje mutanguŋirisa huhola hiitu hyosihyosi ehiŋanga ehuhenaŋo emiyaaya.
36 Ora, não podendo isto ser contraditado, convém que vos mantenhais calmos e nada façais precipitadamente;
37 Abasinde bano aba muleetire ŋano ŋabula ehi banyagire ohuŋwa mu sabo lyʼArutemi wayire ohumufodogola.
37 porque estes homens que aqui trouxestes não são sacrílegos, nem blasfemam contra a nossa deusa.
38 Ale hanye Demetiriyo nʼababboti bahye bali nʼehi bemulugunya hu muutu yesiyesi, emiryango jʼekooti jʼabalamuzi miigule. Baŋire eyo esonga jaawe banajiŋulirise.
38 Portanto, se Demétrio e os artífices que o acompanham têm alguma queixa contra alguém, há audiências e procônsules; que se acusem uns aos outros.
39 Ni ŋabaŋo esonga yosiyosi eyi mwemulugunya, mutiine mwemulugunyihise mu kooti.
39 Mas, se alguma outra coisa pleiteais, será decidida em assembleia regular.
40 Aye ŋaahani ebiitu ngʼolu byemire singa abaŋugi baŋulira oluboyooboyo luno olu muli huhubba, baŋanga ohutuboneresa ni batulangira ohwegugunga. Huŋuma songa kulu eyi huŋanga ohuŋa olwʼoluhumbano luno.”
40 Porque também corremos perigo de que, por hoje, sejamos acusados de sedição, não havendo motivo algum que possamos alegar para justificar este ajuntamento.
41 Ni gahena ohuloma ebibono ebyo ngʼabaloma baagameyo mu mago gaawe.
41 E, havendo dito isto, dissolveu a assembleia.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Atos 19, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.