1 Reis 22
Endagaano Epyaha mu Lunyole (NUJ) vs VC
1 Emyaha edatu jabitaŋo ni ŋaŋuma lutalo ŋagati wʼAlaamu ni Yisirayiri.
1 Três anos se passaram sem lutas entre a Síria e Israel.
2 Aye mu mwaha ogwohudatu Yokosofaati habaha wa Yuda gaserengeta gatiina ohuhyalira habaha wa Yisirayiri.
2 No terceiro ano, Josafá, rei de Judá, veio ter com o rei de Israel.
3 Habaha wa Yisirayiri gaali alomire abahungu babe ati, “Ramosi Giliyaadi hyalo hyefe aye lwahiina ŋaŋuma ehi huli huholaŋo ohuhigobosa ohuŋwa hu habaha wʼe Alaamu?”
3 Este tinha dito aos seus servos: Sabeis porventura que Ramot de Galaad é nossa, e que nós temos descuidado de retomá-la do rei da Síria?
4 Nga Ahabbu abuusa Yokosofaati habaha wa Yuda ati, “Oja hupereheraho ohuwaagala Ramosi Giliyaadi?”
4 E disse a Josafá; Queres vir comigo à guerra contra Ramot de Galaad? Josafá respondeu: Farei o que fizeres: meu povo fará o que fizer o teu, e minha cavalaria fará o que fizer a tua.
5 Aye Yokosofaati galoma Ahabbu habaha wa Yisirayiri ati, “Hiraŋi ohusooka ohwebuusaho hu Musengwa.”
5 E continuando a falar ao rei de Israel, Josafá ajuntou: Consulta antes de tudo, eu te peço, o oráculo do Senhor.
6 Olwʼehyo Ahabbu habaha wa Yisirayiri gatumisa abanaabbi ebihumi bine ngʼababuusa ati, “Tiine numbe Ramosi Giliyaadi oba bbe?”
6 O rei de Israel, tendo reunido os profetas, que eram em número de quatrocentos, perguntou-lhes: Devo eu ir atacar Ramot de Galaad, eu devo-me abster? Eles responderam: Vai; o Senhor a entregará nas mãos do rei.
7 Aye nga Yokosofaati abuusa ati, “Huŋumaaŋo ŋano naabbi wa Musengwa oyu huŋanga ohwebuusaho?”
7 Mas Josafá replicou: Haverá porventura algum outro profeta do Senhor por aqui, a quem possamos consultar?
8 Nga habaha wa Yisirayiri amugobolamo ati, “Ŋahiiriŋo naabbi oyu husobola ohwebuusaho hu Musengwa. Aye simwenda olwohuba sigandomaho hiraŋi ohutusaho ebibi byereere. Naabbi oyo nje Mikaaya omusaani wa Yimula.”
8 Sim, respondeu o rei de Israel, há ainda outro por quem poderíamos consultar o Senhor; mas eu o detesto, porque ele não profetiza jamais o bem, e sim sempre o mal: é Miquéias, filho de Jemla. Josafá disse: Não fale o rei assim.
9 Ngʼaŋo Ahabbu habaha wa Yisirayiri atuma mulala hu bahungu babe aleete Mikaaya omusaani wa Yimula mangumangu.
9 Chamou então o rei de Israel um eunuco e deu-lhe esta ordem: Traze-me aqui depressa Miquéias, filho de Jemla.
10 Habaha wa Yisirayiri ni Yokosofaati habaha wa Yuda bambala ebyambalo ebyʼobuŋugi. Nga beehala hu tebe jaawe ejʼobuŋugi mu hifo aŋa basiritiranga engaano ohuupi nʼomulyango ogwengira mu Samaliya. Abanaabbi bosibosi baali balihuŋa obunaabbi waawe mu moni jʼabahabaha abo.
10 O rei de Israel e Josafá, rei de Judá, sentaram cada um no seu trono, revestidos de suas insígnias reais, na praça que está à entrada da porta de Samaria, e todos os profetas profetizavam diante deles.
11 Zedekiya omusaani wa Kenaana, mulala hu banaabbi abo, gaali abbotire ameega agʼehyoma ngʼalangirira ati, “Musengwa aloma ati, ‘Oja hugonga Abalaamu nʼameega gano era oja hubasihiirisa.’ ”
11 Sedecias, filho de Canaana, fez para si uns chifres de ferro, e disse: Eis o que diz o Senhor: com estes chifres ferirás os sírios até que sejam exterminados.
12 Era abanaabbi abandi bosibosi baali baloma cʼehyene baati, “Lumba Ramosi Giliyaadi era oja huŋangula olwohuba Musengwa aja hubaŋaayo mu mihono ja habaha.”
12 E todos os profetas profetizavam da mesma maneira, dizendo: Sobe a Ramot de Galaad: serás vencedor, porque o Senhor entregará a cidade nas mãos do rei.
13 Ngʼomuhwenda owatiina ohulanga Mikaaya amuloma ati, “Abanaabbi bala bosibosi balomire biraŋi byereere ni balaga baati habaha aja huŋangula. Olwʼehyo, weesi tiina olome cʼehyene.”
13 Entretanto, o mensageiro que fora buscar Miquéias dizia-lhe: Os profetas são unânimes em predizer a vitória do rei. Que o teu oráculo seja conforme o deles. Predize bom êxito.
14 Aye Mikaaya gamugobolamo ati, “Mu butuufu ngʼolu Musengwa Hatonda ali njʼomwene bulamu, nja huloma ehi Musengwa aja hundoma ohuloma hyoŋene.”
14 Miquéias, porém, respondeu: Por Deus que eu só direi o que o Senhor me disser.
15 Mikaaya ni goola, nga Habaha Ahabbu amubuusa ati, “Mikaaya, hulumbe Ramosi Giliyaadi oba bbe?”
15 Quando ele se apresentou ao rei, este disse-lhe: Miquéias, devemos nós ir atacar Ramot de Galaad, ou não? Vai, respondeu Miquéias, serás vencedor; o Senhor a entregará nas mãos do rei.
16 Nga Ahabbu aloma Mikaaya ati, “Nahoose ŋe ohuhuloma ti nʼoba nʼoloma ni nange mu siina lya Musengwa, oli nʼohuloma amazima?”
16 O rei disse-lhe: Quantas vezes será preciso conjurar-te a que só digas a verdade em nome do Senhor?
17 Ngʼaŋo Mikaaya amugobolamo ati, “Mbwene eŋe lya Yisirayiri ni lisalanihiiye hu lusozi ni liri hyʼetaama ejiŋumaho mwayi, nga Musengwa aloma ati, ‘Abaatu abo baŋuma mutangirisi, leha bagameyo miyaaya mu mago gaawe.’ ”
17 Ao que Miquéias respondeu: Vejo todo o Israel espalhado pelas montanhas como um rebanho sem pastor. O Senhor disse: Essa gente não tem um guia; volte cada um em paz para a sua casa!
18 Nga Ahabbu habaha wa Yisirayiri aloma Yokosofaati ati, “Sikulomere ti oyo sigandomaho hiraŋi hyosihyosi ohutusaho ebibi byereere?”
18 O rei de Israel disse a Josafá: Não te disse eu que ele nunca profetiza o bem, mas sempre o mal?
19 Nga Mikaaya geyongera aloma ati, “Tega ohutwi, oŋulire ehi Musengwa aloma: Mbwene Musengwa ni gehaaye hu tebe yiye eyʼobuŋugi, abamalayika abomwigulu ni bamweswanigirihiise hu muhono omulungi nʼomugooda.
19 Miquéias replicou: Ouve o oráculo do Senhor: Eu, vi o Senhor sentado no seu trono e todo o exército dos céus ao redor dele, à direita e à esquerda.
20 Nga Musengwa abuusa ati, ‘Njʼani aja hutiina asendesende Ahabbu habaha wa Yisirayiri alumbe abaatu bʼe Ramosi Giliyaadi bamwitire eyo?’
20 O Senhor disse: Quem seduzirá Acab, para que ele suba e pereça em Ramot de Galaad? Um disse uma coisa e outro, outra.
21 Ehyaŋwamo, nga ŋabaaŋo omwoyo ogwatiina gwaloma Musengwa guuti, ‘Ese nja hutiina musendasende.’
21 Então um espírito adiantou-se e apresentou-se diante do Senhor, dizendo: Eu irei seduzi-lo. O Senhor perguntou: De que modo?
22 “Ngʼaŋo Musengwa agubuusa ati, ‘Mu ngeri hi?’
22 Ele respondeu: Irei e serei um espírito de mentira na boca de seus profetas. - É isto, replicou o Senhor. Conseguirás seduzi-lo. Vai e faze como disseste.
23 Nga Mikaaya aloma Ahabbu ati “Olwʼehyo, Musengwa ataaye omwoyo ogwʼobudulingi mu banaabbi babo bano bosibosi. Musengwa asalireeŋo ati otiine osihiirihe.”
23 O Senhor pôs um espírito de mentira na boca de todos os profetas aqui presentes, mas é a tua perda que o Senhor decretou.
24 Ngʼaŋo Zedekiya omusaani wa Kenaana atiina ahubba Mikaaya oluŋi mu moni ahena amuloma ati, “Omwoyo wa Musengwa gapooyeho atye gaaba hu ewe?”
24 Nesse momento, Sedecias, filho de Canaana, aproximou-se de Miquéias e deu-lhe uma bofetada, dizendo: Por onde saiu de mim o espírito do Senhor para falar a ti?
25 Nga Mikaaya amugobolamo ati, “Ehyo oja huhifaania olu oliba mu hisenge ni wehwehire.”
25 Tu o verás, respondeu Miquéias, no dia em que fores de quarto em quarto para te esconder.
26 Nga habaha wa Yisirayiri alagira ati, “Muŋambe Mikaaya mumuŋire ewa Amoni gavana wʼehibuga nʼeyiri Yowaasi omusaani wa habaha
26 Então o rei de Israel ordenou: Prende Miquéias; leva-o à casa de Amon, governador da cidade, e de Joás, filho do rei.
27 obalome oti, ‘Habaha alagiiye ati omusinde oyo mumudanye mu komera. Era mumuŋe ahamere hadiidiri ko nʼamaaji ohwola olu nahagobole miyaaya.’ ”
27 Dize-lhes: Esta é a ordem do rei: Metei este homem na prisão e alimentai-o com um pão de miséria, até que eu volte são e salvo.
28 Nga Mikaaya amuloma ati, “Nʼoja hugobola mulamu, Musengwa aliba sinje owundomeeyemo.” Ngʼameedaho ati, “Mwesimwesi mwetegerese ehi ndoma.”
28 Ao que respondeu Miquéias: Se voltares são e salvo, será um sinal de que o Senhor não falou por mim. E ajuntou: Ouvi, povo, tudo isso!
29 Nga habaha wa Yisirayiri ni Yokosofaati habaha wa Yuda balumba ehibuga hyʼe Ramosi Giliyaadi.
29 O rei de Israel subiu com Josafá, rei de Judá, a Ramot de Galaad.
30 Nga habaha wa Yisirayiri aloma Yokosofaati ati, “Ese sinja hwambala engoye ejʼobuŋugi ni tiina mu lutalo aye ewe yambala.” Olwʼehyo habaha wa Yisirayiri gatiina mu lutalo nʼatambaaye engoye jʼobuŋugi olwʼohutenda bamufaanie.
30 Disse-lhe: Vou disfarçar-me para ir ao combate; tu, porém, conserva as tuas vestes. E o rei de Israel disfarçou-se antes de entrar em combate.
31 Habaha wʼAlaamu gaali alagiiye abaduumisi adatu nababiri abʼebigaali ati, “Mutasoola nʼomuutu owundi yesiyesi ohutusaho habaha wa Yisirayiri yeŋene.”
31 Ora, o rei da Síria tinha dado aos seus trinta e dois chefes de carros a seguinte ordem: Não atacareis ninguém, pequeno ou grande, mas unicamente o rei de Israel.
32 Abaduumisi bʼebigaali ni babona Yokosofaati mu byambalo byʼobuŋugi, nga baŋeega baati, “Mu butuufu ono nje habaha wa Yisirayiri.” Nga bamucuuhira bamulumba. Aye Yokosofaati gaanira ŋamugulu
32 Os chefes de carros, tendo visto Josafá, disseram entre si: Aquele é seguramente o rei de Israel. E o atacaram. Josafá soltou o seu grito {de guerra},
33 ne abaduumisi bʼebigaali ni bahifaania baati sinje habaha wa Yisirayiri, balehera aŋo ohumulumba.
33 e os chefes de carros, vendo que não era o rei de Israel, afastaram-se dele.
34 Aye mulala hu basirikale ba Alaamu galasa ahasaale ni ŋaŋuma higendererwa nga hafumita Ahabbu habaha wa Yisirayiri mu hifo aŋaŋuma ehimugadirira. Ahasaale ni hamufumita ngʼaloma omufugi wʼehigaali ati, “Tuse ŋano, bafumitire.”
34 Nesse momento, estirando um homem o seu arco ao acaso, feriu o rei de Israel entre as junturas da couraça. O rei disse ao condutor de seu carro: Volta a rédea, leva-me para fora do campo de batalha, porque estou ferido.
35 Hyaŋunya hu ludaalo olwo lwosirwosi era habaha wa Yisirayiri nga gediira ni gemereeye mu higaali hihye alengerera Abalaamu. Amafugi ohuŋwa mu hifumitire gahuluhutira mu higaali hihye, ngʼehyegulo ehyo, afa.
35 Mas o combate foi naquele dia tão violento, que o rei teve que ficar de pé em seu carro diante dos sírios. Morreu ao cair da tarde. O sangue corria de sua ferida e inundava o seu carro.
36 Esaawa ni yaali ni yija hugwa mu maaji, batusa ehiragiro mu kambi yʼabasirikale baati, “Hiisi muutu gagameyo mu hibuga hihye. Hiisi muutu gagamayo mu hyalo hyʼewaawe.”
36 Ao pôr-do-sol, ouviu-se um clamor que corria por todo o exército: Volte cada um para a sua cidade e para a sua casa!
37 Habaha gafa nga bamuŋira bamusiiha e Samaliya.
37 Morreu o rei! Levaram-no para Samaria e enterraram-no ali.
38 Era hu hidiba hyʼe Samaliya ehi bamalaaya basaabirangamo, pohu boohesa amafugi gage agaali hu higaali hihye. Ngʼembwa jihomba amafugi ago ohwoheresa ehi Musengwa galoma.
38 Quando lavaram o carro na piscina de Samaria, os cães lamberam o sangue do rei, e as prostitutas banhavam-se ali, conforme o oráculo do Senhor.
39 Ebiitu ebindi ebyomu buŋugi wa Ahabbu nga pumuli byosibyosi ebi gahola nʼohutongola olubiri galudirikinyaho nʼamasyaka genjofu nʼebibuga ebi gatongoleraho ebiteepe ohweswanigirisa, babiŋandiiha mu hitabo hyʼebyafaayo byʼabahabaha ba Yisirayiri.
39 O resto da história de Acab, suas ações, o palácio de marfim que construiu, as cidades que edificou, tudo isso se acha consignado no livro das Crônicas dos reis de Israel.
40 Ahabbu gaŋuumula nga bamusiiha mu mbafu jʼabasehulu baawe. Nga Ahaziya omusaani amugobola mu magulu nga habaha.
40 Acab adormeceu com os seus pais, e seu filho Ocozias sucedeu-lhe no trono.
41 Mu mwaha ogwohune ogwʼobuŋugi wa Ahabbu habaha wa Yisirayiri, Yokosofaati omusaani wa Asa gafuuha habaha wa Yuda.
41 No quarto ano de Acab, rei de Israel, Josafá, filho de Asa, tornou-se rei de Judá.
42 Yokosofaati gafuuha habaha wa Yuda nʼali nʼemyaha adatu nʼetaanu era gaŋuga emyaha abiri nʼetaanu mu Yerusaalemu. Nyina gaali nje Azubba omuhaana wa Siluhi.
42 Tinha trinta e cinco anos quando começou a reinar, e reinou vinte e cinco anos em Jerusalém. Sua mãe chamava-se Azuba, filha de Salai.
43 Yokosofaati gaali nʼesambo endaŋi hyʼeja semwana Asa era gahola ebiraŋi mu moni ja Musengwa. Cooka sibatusaŋo masabo era abaatu batiina mu moni ni baŋeerayo eŋongo, ni badunyihisayo nʼobubbaani.
43 Andou em todos os caminhos de Asa, seu pai, e não se desviou deles. Fez o que é bom aos olhos do Senhor.
44 Era ŋaaliŋo emirembe ŋagati wa Yokosofaati ni habaha wa Yisirayiri.
44 Todavia, não desapareceram os lugares altos, onde o povo continuava sacrificando e queimando incenso.
45 Ebiitu ebindi ebyomu buŋugi wa Yokosofaati, nʼebiitu ebi gasuna nʼetalo eji gasoola, babiŋandiiha mu hitabo hyʼebyafaayo byʼabahabaha ba Yuda.
45 Josafá viveu em paz com o rei de Israel.
46 Yokosofaati gatusaŋo abasinde nʼabahasi abamalaaya abaŋeeresanga mu ngolo abaali ni basigaayeŋo mu mulembe gwa Asa semwana.
46 O resto da história de Josafá, seus grandes feitos e suas campanhas, tudo se acha consignado no livro das Crônicas dos reis de Judá.
47 Mu hiseera ehyo Edomu siyaali ni habaha aye omuhungu wa habaha wa Yuda njʼowaŋuganga.
47 Expulsou da terra as prostitutas {sagradas} que ainda restavam do tempo de seu pai.
48 Yokosofaati gaabbota emeeri ejiŋeraho ohutiinanga mu Ofiri ohusubuula ni jireeta ezaabbu aye sijatiina olwohuba jabbwagihira mu Eziyoni Gebberi.
48 Não havia então rei em Edom, mas um governador que exercia as funções de rei.
49 Mu biseera ebyo Ahaziya omusaani wa Ahabbu galoma Yokosofaati ati, “Leha abaŋeeresa bange basaabalenga nʼababo mu meeri.” Aye Yokosofaati gagaana.
49 Josafá construiu um navio de Társis para ir buscar ouro em Ofir. Mas não pôde ir, porque o seu navio naufragou em Asiongaber.
50 Yokosofaati gafa bamusiiha mu mbafu jʼabasehulu babe mu hibuga hya Dawudi. Omusaani Yokolaamu gamugobola mu magulu nga habaha.
50 Ocozias, filho de Acab, disse a Josafá: Deixa os meus servos embarcar com os teus. Mas Josafá não quis.
51 Mu mwaha ogwʼehumi namusanvu ogwʼobuŋugi wa Yokosofaati habaha wa Yuda, Ahaziya omusaani wa Ahabbu gafuuha habaha wa Yisirayiri era gaŋuga emyaha ebiri mu Samaliya.
51 Josafá adormeceu com os seus pais, e foi sepultado com eles na cidade de Davi. Seu filho Jorão sucedeu-lhe no trono.
52 Ahaziya gahola ebibi mu moni ja Musengwa, galonda esambo ja semwana ni nyina era nʼeja Yerobbowaamu omusaani wa Nebbati owaleetera Yisirayiri ohubbenga.
52 No décimo sétimo ano de Josafá, rei de Judá, Ocozias, filho de Acab, tornou-se rei de Israel em Samaria, e reinou dois anos sobre Israel.
53 Hya semwana, Ahaziya gaŋeeresanga era gajumiryanga Bbaali, ehyo hyaleetera Musengwa Hatonda wa Yisirayiri ohuluŋa.
53 Fez o mal aos olhos do Senhor: seguiu os caminhos de seu pai e de sua mãe, e de Jeroboão, filho de Nabat, que tinha arrastado Israel ao pecado.
54 — ausente —
54 Prestou culto a Baal e prostrou-se diante dele, provocando desse modo a cólera do Senhor, Deus de Israel, como o fizera seu pai.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar 1 Reis 22, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.