1 Reis 22
Endagaano Epyaha mu Lunyole (NUJ) vs ARA
1 Emyaha edatu jabitaŋo ni ŋaŋuma lutalo ŋagati wʼAlaamu ni Yisirayiri.
1 Três anos se passaram sem haver guerra entre a Síria e Israel.
2 Aye mu mwaha ogwohudatu Yokosofaati habaha wa Yuda gaserengeta gatiina ohuhyalira habaha wa Yisirayiri.
2 Porém, no terceiro ano, desceu Josafá, rei de Judá, para avistar-se com o rei de Israel.
3 Habaha wa Yisirayiri gaali alomire abahungu babe ati, “Ramosi Giliyaadi hyalo hyefe aye lwahiina ŋaŋuma ehi huli huholaŋo ohuhigobosa ohuŋwa hu habaha wʼe Alaamu?”
3 Disse o rei de Israel aos seus servos: Não sabeis vós que Ramote-Gileade é nossa, e nós hesitamos em tomá-la das mãos do rei da Síria?
4 Nga Ahabbu abuusa Yokosofaati habaha wa Yuda ati, “Oja hupereheraho ohuwaagala Ramosi Giliyaadi?”
4 Então, perguntou a Josafá: Irás tu comigo à peleja, a Ramote-Gileade? Respondeu Josafá ao rei de Israel: Serei como tu és, o meu povo, como o teu povo, os meus cavalos, como os teus cavalos.
5 Aye Yokosofaati galoma Ahabbu habaha wa Yisirayiri ati, “Hiraŋi ohusooka ohwebuusaho hu Musengwa.”
5 Disse mais Josafá ao rei de Israel: Consulta primeiro a palavra do Senhor .
6 Olwʼehyo Ahabbu habaha wa Yisirayiri gatumisa abanaabbi ebihumi bine ngʼababuusa ati, “Tiine numbe Ramosi Giliyaadi oba bbe?”
6 Então, o rei de Israel ajuntou os profetas, cerca de quatrocentos homens, e lhes disse: Irei à peleja contra Ramote-Gileade ou deixarei de ir? Eles disseram: Sobe, porque o Senhor a entregará nas mãos do rei.
7 Aye nga Yokosofaati abuusa ati, “Huŋumaaŋo ŋano naabbi wa Musengwa oyu huŋanga ohwebuusaho?”
7 Disse, porém, Josafá: Não há aqui ainda algum profeta do Senhor para o consultarmos?
8 Nga habaha wa Yisirayiri amugobolamo ati, “Ŋahiiriŋo naabbi oyu husobola ohwebuusaho hu Musengwa. Aye simwenda olwohuba sigandomaho hiraŋi ohutusaho ebibi byereere. Naabbi oyo nje Mikaaya omusaani wa Yimula.”
8 Respondeu o rei de Israel a Josafá: Há um ainda, pelo qual se pode consultar o Senhor , porém eu o aborreço, porque nunca profetiza de mim o que é bom, mas somente o que é mau. Este é Micaías, filho de Inlá. Disse Josafá: Não fale o rei assim.
9 Ngʼaŋo Ahabbu habaha wa Yisirayiri atuma mulala hu bahungu babe aleete Mikaaya omusaani wa Yimula mangumangu.
9 Então, o rei de Israel chamou um oficial e disse: Traze-me depressa Micaías, filho de Inlá.
10 Habaha wa Yisirayiri ni Yokosofaati habaha wa Yuda bambala ebyambalo ebyʼobuŋugi. Nga beehala hu tebe jaawe ejʼobuŋugi mu hifo aŋa basiritiranga engaano ohuupi nʼomulyango ogwengira mu Samaliya. Abanaabbi bosibosi baali balihuŋa obunaabbi waawe mu moni jʼabahabaha abo.
10 O rei de Israel e Josafá, rei de Judá, estavam assentados, cada um no seu trono, vestidos de trajes reais, numa eira à entrada da porta de Samaria; e todos os profetas profetizavam diante deles.
11 Zedekiya omusaani wa Kenaana, mulala hu banaabbi abo, gaali abbotire ameega agʼehyoma ngʼalangirira ati, “Musengwa aloma ati, ‘Oja hugonga Abalaamu nʼameega gano era oja hubasihiirisa.’ ”
11 Zedequias, filho de Quenaana, fez para si uns chifres de ferro e disse: Assim diz o Senhor : Com este escornearás os siros até de todo os consumir.
12 Era abanaabbi abandi bosibosi baali baloma cʼehyene baati, “Lumba Ramosi Giliyaadi era oja huŋangula olwohuba Musengwa aja hubaŋaayo mu mihono ja habaha.”
12 Todos os profetas profetizaram assim, dizendo: Sobe a Ramote-Gileade e triunfarás, porque o Senhor a entregará nas mãos do rei.
13 Ngʼomuhwenda owatiina ohulanga Mikaaya amuloma ati, “Abanaabbi bala bosibosi balomire biraŋi byereere ni balaga baati habaha aja huŋangula. Olwʼehyo, weesi tiina olome cʼehyene.”
13 O mensageiro que fora chamar a Micaías falou-lhe, dizendo: Eis que as palavras dos profetas a uma voz predizem coisas boas para o rei; seja, pois, a tua palavra como a palavra de um deles e fala o que é bom.
14 Aye Mikaaya gamugobolamo ati, “Mu butuufu ngʼolu Musengwa Hatonda ali njʼomwene bulamu, nja huloma ehi Musengwa aja hundoma ohuloma hyoŋene.”
14 Respondeu Micaías: Tão certo como vive o Senhor , o que o Senhor me disser, isso falarei.
15 Mikaaya ni goola, nga Habaha Ahabbu amubuusa ati, “Mikaaya, hulumbe Ramosi Giliyaadi oba bbe?”
15 E, vindo ele ao rei, este lhe perguntou: Micaías, iremos a Ramote-Gileade à peleja ou deixaremos de ir? Ele lhe respondeu: Sobe e triunfarás, porque o Senhor a entregará nas mãos do rei.
16 Nga Ahabbu aloma Mikaaya ati, “Nahoose ŋe ohuhuloma ti nʼoba nʼoloma ni nange mu siina lya Musengwa, oli nʼohuloma amazima?”
16 O rei lhe disse: Quantas vezes te conjurarei, que não me fales senão a verdade em nome do Senhor ?
17 Ngʼaŋo Mikaaya amugobolamo ati, “Mbwene eŋe lya Yisirayiri ni lisalanihiiye hu lusozi ni liri hyʼetaama ejiŋumaho mwayi, nga Musengwa aloma ati, ‘Abaatu abo baŋuma mutangirisi, leha bagameyo miyaaya mu mago gaawe.’ ”
17 Então, disse ele: Vi todo o Israel disperso pelos montes, como ovelhas que não têm pastor; e disse o Senhor : Estes não têm dono; torne cada um em paz para a sua casa.
18 Nga Ahabbu habaha wa Yisirayiri aloma Yokosofaati ati, “Sikulomere ti oyo sigandomaho hiraŋi hyosihyosi ohutusaho ebibi byereere?”
18 Então, o rei de Israel disse a Josafá: Não te disse eu que ele não profetiza a meu respeito o que é bom, mas somente o que é mau?
19 Nga Mikaaya geyongera aloma ati, “Tega ohutwi, oŋulire ehi Musengwa aloma: Mbwene Musengwa ni gehaaye hu tebe yiye eyʼobuŋugi, abamalayika abomwigulu ni bamweswanigirihiise hu muhono omulungi nʼomugooda.
19 Micaías prosseguiu: Ouve, pois, a palavra do Senhor : Vi o Senhor assentado no seu trono, e todo o exército do céu estava junto a ele, à sua direita e à sua esquerda.
20 Nga Musengwa abuusa ati, ‘Njʼani aja hutiina asendesende Ahabbu habaha wa Yisirayiri alumbe abaatu bʼe Ramosi Giliyaadi bamwitire eyo?’
20 Perguntou o Senhor : Quem enganará a Acabe, para que suba e caia em Ramote-Gileade? Um dizia desta maneira, e outro, de outra.
21 Ehyaŋwamo, nga ŋabaaŋo omwoyo ogwatiina gwaloma Musengwa guuti, ‘Ese nja hutiina musendasende.’
21 Então, saiu um espírito, e se apresentou diante do Senhor , e disse: Eu o enganarei. Perguntou-lhe o Senhor : Com quê?
22 “Ngʼaŋo Musengwa agubuusa ati, ‘Mu ngeri hi?’
22 Respondeu ele: Sairei e serei espírito mentiroso na boca de todos os seus profetas. Disse o Senhor : Tu o enganarás e ainda prevalecerás; sai e faze-o assim.
23 Nga Mikaaya aloma Ahabbu ati “Olwʼehyo, Musengwa ataaye omwoyo ogwʼobudulingi mu banaabbi babo bano bosibosi. Musengwa asalireeŋo ati otiine osihiirihe.”
23 Eis que o Senhor pôs o espírito mentiroso na boca de todos estes teus profetas e o Senhor falou o que é mau contra ti.
24 Ngʼaŋo Zedekiya omusaani wa Kenaana atiina ahubba Mikaaya oluŋi mu moni ahena amuloma ati, “Omwoyo wa Musengwa gapooyeho atye gaaba hu ewe?”
24 Então, Zedequias, filho de Quenaana, chegou, deu uma bofetada em Micaías e disse: Por onde saiu de mim o Espírito do Senhor para falar a ti?
25 Nga Mikaaya amugobolamo ati, “Ehyo oja huhifaania olu oliba mu hisenge ni wehwehire.”
25 Disse Micaías: Eis que o verás naquele mesmo dia, quando entrares de câmara em câmara, para te esconderes.
26 Nga habaha wa Yisirayiri alagira ati, “Muŋambe Mikaaya mumuŋire ewa Amoni gavana wʼehibuga nʼeyiri Yowaasi omusaani wa habaha
26 Então, disse o rei de Israel: Tomai Micaías e devolvei-o a Amom, governador da cidade, e a Joás, filho do rei;
27 obalome oti, ‘Habaha alagiiye ati omusinde oyo mumudanye mu komera. Era mumuŋe ahamere hadiidiri ko nʼamaaji ohwola olu nahagobole miyaaya.’ ”
27 e direis: Assim diz o rei: Metei este homem na casa do cárcere e angustiai-o, com escassez de pão e de água, até que eu volte em paz.
28 Nga Mikaaya amuloma ati, “Nʼoja hugobola mulamu, Musengwa aliba sinje owundomeeyemo.” Ngʼameedaho ati, “Mwesimwesi mwetegerese ehi ndoma.”
28 Disse Micaías: Se voltares em paz, não falou o Senhor , na verdade, por mim. Disse mais: Ouvi isto, vós, todos os povos!
29 Nga habaha wa Yisirayiri ni Yokosofaati habaha wa Yuda balumba ehibuga hyʼe Ramosi Giliyaadi.
29 Subiram o rei de Israel e Josafá, rei de Judá, a Ramote-Gileade.
30 Nga habaha wa Yisirayiri aloma Yokosofaati ati, “Ese sinja hwambala engoye ejʼobuŋugi ni tiina mu lutalo aye ewe yambala.” Olwʼehyo habaha wa Yisirayiri gatiina mu lutalo nʼatambaaye engoye jʼobuŋugi olwʼohutenda bamufaanie.
30 Disse o rei de Israel a Josafá: Eu me disfarçarei e entrarei na peleja; tu, porém, traja as tuas vestes. Disfarçou-se, pois, o rei de Israel e entrou na peleja.
31 Habaha wʼAlaamu gaali alagiiye abaduumisi adatu nababiri abʼebigaali ati, “Mutasoola nʼomuutu owundi yesiyesi ohutusaho habaha wa Yisirayiri yeŋene.”
31 Ora, o rei da Síria dera ordem aos trinta e dois capitães dos seus carros, dizendo: Não pelejareis nem contra pequeno nem contra grande, mas somente contra o rei de Israel.
32 Abaduumisi bʼebigaali ni babona Yokosofaati mu byambalo byʼobuŋugi, nga baŋeega baati, “Mu butuufu ono nje habaha wa Yisirayiri.” Nga bamucuuhira bamulumba. Aye Yokosofaati gaanira ŋamugulu
32 Vendo os capitães dos carros Josafá, disseram: Certamente, este é o rei de Israel. E a ele se dirigiram para o atacar. Porém Josafá gritou.
33 ne abaduumisi bʼebigaali ni bahifaania baati sinje habaha wa Yisirayiri, balehera aŋo ohumulumba.
33 Vendo os capitães dos carros que não era o rei de Israel, deixaram de o perseguir.
34 Aye mulala hu basirikale ba Alaamu galasa ahasaale ni ŋaŋuma higendererwa nga hafumita Ahabbu habaha wa Yisirayiri mu hifo aŋaŋuma ehimugadirira. Ahasaale ni hamufumita ngʼaloma omufugi wʼehigaali ati, “Tuse ŋano, bafumitire.”
34 Então, um homem entesou o arco e, atirando ao acaso, feriu o rei de Israel por entre as juntas da sua armadura; então, disse este ao seu cocheiro: Vira e leva-me para fora do combate, porque estou gravemente ferido.
35 Hyaŋunya hu ludaalo olwo lwosirwosi era habaha wa Yisirayiri nga gediira ni gemereeye mu higaali hihye alengerera Abalaamu. Amafugi ohuŋwa mu hifumitire gahuluhutira mu higaali hihye, ngʼehyegulo ehyo, afa.
35 A peleja tornou-se renhida naquele dia; quanto ao rei, seguraram-no de pé no carro defronte dos siros, mas à tarde morreu. O sangue corria da ferida para o fundo do carro.
36 Esaawa ni yaali ni yija hugwa mu maaji, batusa ehiragiro mu kambi yʼabasirikale baati, “Hiisi muutu gagameyo mu hibuga hihye. Hiisi muutu gagamayo mu hyalo hyʼewaawe.”
36 Ao pôr do sol, fez-se ouvir um pregão pelo exército, que dizia: Cada um para a sua cidade, e cada um para a sua terra!
37 Habaha gafa nga bamuŋira bamusiiha e Samaliya.
37 Morto o rei, levaram-no a Samaria, onde o sepultaram.
38 Era hu hidiba hyʼe Samaliya ehi bamalaaya basaabirangamo, pohu boohesa amafugi gage agaali hu higaali hihye. Ngʼembwa jihomba amafugi ago ohwoheresa ehi Musengwa galoma.
38 Quando lavaram o carro junto ao açude de Samaria, os cães lamberam o sangue do rei, segundo a palavra que o Senhor tinha dito; as prostitutas banharam-se nestas águas.
39 Ebiitu ebindi ebyomu buŋugi wa Ahabbu nga pumuli byosibyosi ebi gahola nʼohutongola olubiri galudirikinyaho nʼamasyaka genjofu nʼebibuga ebi gatongoleraho ebiteepe ohweswanigirisa, babiŋandiiha mu hitabo hyʼebyafaayo byʼabahabaha ba Yisirayiri.
39 Quanto aos mais atos de Acabe, e a tudo quanto fez, e à casa de marfim que construiu, e a todas as cidades que edificou, porventura, não estão escritos no Livro da História dos Reis de Israel?
40 Ahabbu gaŋuumula nga bamusiiha mu mbafu jʼabasehulu baawe. Nga Ahaziya omusaani amugobola mu magulu nga habaha.
40 Assim, descansou Acabe com seus pais; e Acazias, seu filho, reinou em seu lugar.
41 Mu mwaha ogwohune ogwʼobuŋugi wa Ahabbu habaha wa Yisirayiri, Yokosofaati omusaani wa Asa gafuuha habaha wa Yuda.
41 E Josafá, filho de Asa, começou a reinar sobre Judá no quarto ano de Acabe, rei de Israel.
42 Yokosofaati gafuuha habaha wa Yuda nʼali nʼemyaha adatu nʼetaanu era gaŋuga emyaha abiri nʼetaanu mu Yerusaalemu. Nyina gaali nje Azubba omuhaana wa Siluhi.
42 Era Josafá da idade de trinta e cinco anos quando começou a reinar; e vinte e cinco anos reinou em Jerusalém. Sua mãe se chamava Azuba, filha de Sili.
43 Yokosofaati gaali nʼesambo endaŋi hyʼeja semwana Asa era gahola ebiraŋi mu moni ja Musengwa. Cooka sibatusaŋo masabo era abaatu batiina mu moni ni baŋeerayo eŋongo, ni badunyihisayo nʼobubbaani.
43 Ele andou em todos os caminhos de Asa, seu pai; não se desviou deles e fez o que era reto perante o Senhor .
44 Era ŋaaliŋo emirembe ŋagati wa Yokosofaati ni habaha wa Yisirayiri.
44 Todavia, os altos não se tiraram; neles, o povo ainda sacrificava e queimava incenso.
45 Ebiitu ebindi ebyomu buŋugi wa Yokosofaati, nʼebiitu ebi gasuna nʼetalo eji gasoola, babiŋandiiha mu hitabo hyʼebyafaayo byʼabahabaha ba Yuda.
45 Josafá viveu em paz com o rei de Israel.
46 Yokosofaati gatusaŋo abasinde nʼabahasi abamalaaya abaŋeeresanga mu ngolo abaali ni basigaayeŋo mu mulembe gwa Asa semwana.
46 Quanto aos mais atos de Josafá, e ao poder que mostrou, e como guerreou, porventura, não estão escritos no Livro da História dos Reis de Judá?
47 Mu hiseera ehyo Edomu siyaali ni habaha aye omuhungu wa habaha wa Yuda njʼowaŋuganga.
47 Também exterminou da terra os restantes dos prostitutos cultuais que ficaram nos dias de Asa, seu pai.
48 Yokosofaati gaabbota emeeri ejiŋeraho ohutiinanga mu Ofiri ohusubuula ni jireeta ezaabbu aye sijatiina olwohuba jabbwagihira mu Eziyoni Gebberi.
48 Então, não havia rei em Edom, porém reinava um governador.
49 Mu biseera ebyo Ahaziya omusaani wa Ahabbu galoma Yokosofaati ati, “Leha abaŋeeresa bange basaabalenga nʼababo mu meeri.” Aye Yokosofaati gagaana.
49 Fez Josafá navios de Társis, para irem a Ofir em busca de ouro; porém não foram, porque os navios se quebraram em Eziom-Geber.
50 Yokosofaati gafa bamusiiha mu mbafu jʼabasehulu babe mu hibuga hya Dawudi. Omusaani Yokolaamu gamugobola mu magulu nga habaha.
50 Então, Acazias, filho de Acabe, disse a Josafá: Vão os meus servos embarcados com os teus. Porém Josafá não quis.
51 Mu mwaha ogwʼehumi namusanvu ogwʼobuŋugi wa Yokosofaati habaha wa Yuda, Ahaziya omusaani wa Ahabbu gafuuha habaha wa Yisirayiri era gaŋuga emyaha ebiri mu Samaliya.
51 Josafá descansou com seus pais e foi sepultado na Cidade de Davi, seu pai; e Jeorão, seu filho, reinou em seu lugar.
52 Ahaziya gahola ebibi mu moni ja Musengwa, galonda esambo ja semwana ni nyina era nʼeja Yerobbowaamu omusaani wa Nebbati owaleetera Yisirayiri ohubbenga.
52 Acazias, filho de Acabe, começou a reinar sobre Israel em Samaria, no décimo sétimo ano de Josafá, rei de Judá; e reinou dois anos sobre Israel.
53 Hya semwana, Ahaziya gaŋeeresanga era gajumiryanga Bbaali, ehyo hyaleetera Musengwa Hatonda wa Yisirayiri ohuluŋa.
53 Fez o que era mau perante o Senhor ; porque andou nos caminhos de seu pai, como também nos caminhos de sua mãe e nos caminhos de Jeroboão, filho de Nebate, que fez pecar a Israel.
54 — ausente —
54 Ele serviu a Baal, e o adorou, e provocou à ira ao Senhor , Deus de Israel, segundo tudo quanto fizera seu pai.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar 1 Reis 22, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.