1 Reis 22
Endagaano Epyaha mu Lunyole (NUJ) vs NVI
1 Emyaha edatu jabitaŋo ni ŋaŋuma lutalo ŋagati wʼAlaamu ni Yisirayiri.
1 Durante três anos não houve guerra entre a Síria e Israel.
2 Aye mu mwaha ogwohudatu Yokosofaati habaha wa Yuda gaserengeta gatiina ohuhyalira habaha wa Yisirayiri.
2 Mas no terceiro ano, Josafá, rei de Judá, foi visitar o rei de Israel.
3 Habaha wa Yisirayiri gaali alomire abahungu babe ati, “Ramosi Giliyaadi hyalo hyefe aye lwahiina ŋaŋuma ehi huli huholaŋo ohuhigobosa ohuŋwa hu habaha wʼe Alaamu?”
3 Este havia perguntado aos seus oficiais: "Por acaso vocês não sabem que Ramote-Gileade nos pertence, e ainda assim não estamos fazendo nada para retomá-la do rei da Síria? "
4 Nga Ahabbu abuusa Yokosofaati habaha wa Yuda ati, “Oja hupereheraho ohuwaagala Ramosi Giliyaadi?”
4 Então perguntou a Josafá: "Irás comigo lutar contra Ramote-Gileade? " Josafá respondeu ao rei de Israel: "Sou como tu, e meu povo é como o teu povo, e os meus cavalos são como se fossem teus".
5 Aye Yokosofaati galoma Ahabbu habaha wa Yisirayiri ati, “Hiraŋi ohusooka ohwebuusaho hu Musengwa.”
5 Mas acrescentou: "Peço-te que busques primeiro o conselho do Senhor".
6 Olwʼehyo Ahabbu habaha wa Yisirayiri gatumisa abanaabbi ebihumi bine ngʼababuusa ati, “Tiine numbe Ramosi Giliyaadi oba bbe?”
6 Então o rei de Israel reuniu quatrocentos profetas, e lhes perguntou: "Devo ir à guerra contra Ramote-Gileade, ou não? " Eles responderam: "Sim, pois o Senhor a entregará nas mãos do rei".
7 Aye nga Yokosofaati abuusa ati, “Huŋumaaŋo ŋano naabbi wa Musengwa oyu huŋanga ohwebuusaho?”
7 Josafá, porém, perguntou: "Não existe aqui mais nenhum profeta do Senhor, a quem possamos consultar? "
8 Nga habaha wa Yisirayiri amugobolamo ati, “Ŋahiiriŋo naabbi oyu husobola ohwebuusaho hu Musengwa. Aye simwenda olwohuba sigandomaho hiraŋi ohutusaho ebibi byereere. Naabbi oyo nje Mikaaya omusaani wa Yimula.”
8 O rei de Israel respondeu a Josafá: "Ainda há um homem por meio de quem podemos consultar o Senhor, mas eu o odeio, porque nunca profetiza coisas boas a meu respeito, mas sempre coisas ruins. É Micaías, filho de Inlá". "O rei não deveria dizer isso", Josafá respondeu.
9 Ngʼaŋo Ahabbu habaha wa Yisirayiri atuma mulala hu bahungu babe aleete Mikaaya omusaani wa Yimula mangumangu.
9 Então o rei de Israel chamou um dos seus oficiais e disse: "Traga Micaías, filho de Inlá, imediatamente".
10 Habaha wa Yisirayiri ni Yokosofaati habaha wa Yuda bambala ebyambalo ebyʼobuŋugi. Nga beehala hu tebe jaawe ejʼobuŋugi mu hifo aŋa basiritiranga engaano ohuupi nʼomulyango ogwengira mu Samaliya. Abanaabbi bosibosi baali balihuŋa obunaabbi waawe mu moni jʼabahabaha abo.
10 Usando vestes reais, o rei de Israel e Josafá, rei de Judá, estavam sentados em seus tronos, na eira, junto à porta de Samaria, e todos os profetas estavam profetizando em transe diante deles.
11 Zedekiya omusaani wa Kenaana, mulala hu banaabbi abo, gaali abbotire ameega agʼehyoma ngʼalangirira ati, “Musengwa aloma ati, ‘Oja hugonga Abalaamu nʼameega gano era oja hubasihiirisa.’ ”
11 E Zedequias, filho de Quenaaná, tinha feito chifres de ferro, e declarou: "Assim diz o Senhor: ‘Com estes chifres tu ferirás os arameus até que sejam destruídos’ ".
12 Era abanaabbi abandi bosibosi baali baloma cʼehyene baati, “Lumba Ramosi Giliyaadi era oja huŋangula olwohuba Musengwa aja hubaŋaayo mu mihono ja habaha.”
12 Todos os outros profetas estavam profetizando a mesma coisa, dizendo: "Ataca Ramote-Gileade, e serás vitorioso, pois o Senhor a entregará nas mãos do rei".
13 Ngʼomuhwenda owatiina ohulanga Mikaaya amuloma ati, “Abanaabbi bala bosibosi balomire biraŋi byereere ni balaga baati habaha aja huŋangula. Olwʼehyo, weesi tiina olome cʼehyene.”
13 O mensageiro que tinha ido chamar Micaías lhe disse: "Veja, todos os outros profetas estão predizendo que o rei terá sucesso. Sua palavra também deve ser favorável".
14 Aye Mikaaya gamugobolamo ati, “Mu butuufu ngʼolu Musengwa Hatonda ali njʼomwene bulamu, nja huloma ehi Musengwa aja hundoma ohuloma hyoŋene.”
14 Micaías, porém, disse: "Juro pelo nome do Senhor, que direi o que o Senhor me mandar".
15 Mikaaya ni goola, nga Habaha Ahabbu amubuusa ati, “Mikaaya, hulumbe Ramosi Giliyaadi oba bbe?”
15 Quando ele chegou, o rei lhe perguntou: "Micaías, devemos ir à guerra contra Ramote-Gileade, ou não? " Ele respondeu: "Ataca, e serás vitorioso, pois o Senhor a entregará nas mãos do rei".
16 Nga Ahabbu aloma Mikaaya ati, “Nahoose ŋe ohuhuloma ti nʼoba nʼoloma ni nange mu siina lya Musengwa, oli nʼohuloma amazima?”
16 O rei lhe disse: "Quantas vezes devo fazer você jurar que irá me dizer somente a verdade em nome do Senhor? "
17 Ngʼaŋo Mikaaya amugobolamo ati, “Mbwene eŋe lya Yisirayiri ni lisalanihiiye hu lusozi ni liri hyʼetaama ejiŋumaho mwayi, nga Musengwa aloma ati, ‘Abaatu abo baŋuma mutangirisi, leha bagameyo miyaaya mu mago gaawe.’ ”
17 Então Micaías respondeu: "Vi todo o Israel espalhado pelas colinas, como ovelhas sem pastor, e o Senhor dizer: ‘Estes não têm dono. Cada um volte para casa em paz’ ".
18 Nga Ahabbu habaha wa Yisirayiri aloma Yokosofaati ati, “Sikulomere ti oyo sigandomaho hiraŋi hyosihyosi ohutusaho ebibi byereere?”
18 O rei de Israel disse a Josafá: "Não lhe disse que ele nunca profetiza nada de bom a meu respeito, mas apenas coisas ruins? "
19 Nga Mikaaya geyongera aloma ati, “Tega ohutwi, oŋulire ehi Musengwa aloma: Mbwene Musengwa ni gehaaye hu tebe yiye eyʼobuŋugi, abamalayika abomwigulu ni bamweswanigirihiise hu muhono omulungi nʼomugooda.
19 Micaías prosseguiu: "Ouça a palavra do Senhor: Vi o Senhor assentado em seu trono, com todo o exército dos céus ao seu redor, à sua direita e à sua esquerda.
20 Nga Musengwa abuusa ati, ‘Njʼani aja hutiina asendesende Ahabbu habaha wa Yisirayiri alumbe abaatu bʼe Ramosi Giliyaadi bamwitire eyo?’
20 E o Senhor disse: ‘Quem enganará Acabe para que ataque Ramote-Gileade e morra lá? ’ "E um sugeria uma coisa, outro sugeria outra,
21 Ehyaŋwamo, nga ŋabaaŋo omwoyo ogwatiina gwaloma Musengwa guuti, ‘Ese nja hutiina musendasende.’
21 até que, finalmente, um espírito colocou-se diante do Senhor e disse: ‘Eu o enganarei’.
22 “Ngʼaŋo Musengwa agubuusa ati, ‘Mu ngeri hi?’
22 " ‘De que maneira? ’, perguntou o Senhor. "Ele respondeu: ‘Irei e serei um espírito mentiroso na boca de todos os profetas do rei’. "Disse o Senhor: ‘Você conseguirá enganá-lo; vá e engane-o’.
23 Nga Mikaaya aloma Ahabbu ati “Olwʼehyo, Musengwa ataaye omwoyo ogwʼobudulingi mu banaabbi babo bano bosibosi. Musengwa asalireeŋo ati otiine osihiirihe.”
23 "E o Senhor pôs um espírito mentiroso na boca destes seus profetas. O Senhor decretou a sua desgraça".
24 Ngʼaŋo Zedekiya omusaani wa Kenaana atiina ahubba Mikaaya oluŋi mu moni ahena amuloma ati, “Omwoyo wa Musengwa gapooyeho atye gaaba hu ewe?”
24 Então Zedequias, filho de Quenaaná, aproximou-se, deu um tapa no rosto de Micaías e perguntou: "Por qual caminho foi o espírito da parte do Senhor, quando saiu de mim para falar a você? "
25 Nga Mikaaya amugobolamo ati, “Ehyo oja huhifaania olu oliba mu hisenge ni wehwehire.”
25 Micaías respondeu: "Você descobrirá no dia em que estiver se escondendo de quarto em quarto".
26 Nga habaha wa Yisirayiri alagira ati, “Muŋambe Mikaaya mumuŋire ewa Amoni gavana wʼehibuga nʼeyiri Yowaasi omusaani wa habaha
26 O rei então ordenou: "Enviem Micaías de volta a Amom, o governador da cidade, e a Joás, filho do rei,
27 obalome oti, ‘Habaha alagiiye ati omusinde oyo mumudanye mu komera. Era mumuŋe ahamere hadiidiri ko nʼamaaji ohwola olu nahagobole miyaaya.’ ”
27 e digam: ‘Assim diz o rei: Ponham este homem na prisão a pão e água, até que eu volte em segurança’ ".
28 Nga Mikaaya amuloma ati, “Nʼoja hugobola mulamu, Musengwa aliba sinje owundomeeyemo.” Ngʼameedaho ati, “Mwesimwesi mwetegerese ehi ndoma.”
28 Micaías declarou: "Se você de fato voltar em segurança, o Senhor não falou por meu intermédio". E acrescentou: "Ouçam o que estou dizendo, todos vocês! "
29 Nga habaha wa Yisirayiri ni Yokosofaati habaha wa Yuda balumba ehibuga hyʼe Ramosi Giliyaadi.
29 Então o rei de Israel e Josafá, rei de Judá, foram atacar Ramote-Gileade.
30 Nga habaha wa Yisirayiri aloma Yokosofaati ati, “Ese sinja hwambala engoye ejʼobuŋugi ni tiina mu lutalo aye ewe yambala.” Olwʼehyo habaha wa Yisirayiri gatiina mu lutalo nʼatambaaye engoye jʼobuŋugi olwʼohutenda bamufaanie.
30 E o rei de Israel disse a Josafá: "Entrarei disfarçado em combate, mas tu, usa as tuas vestes reais". O rei de Israel disfarçou-se, e ambos foram para o combate.
31 Habaha wʼAlaamu gaali alagiiye abaduumisi adatu nababiri abʼebigaali ati, “Mutasoola nʼomuutu owundi yesiyesi ohutusaho habaha wa Yisirayiri yeŋene.”
31 O rei da Síria havia ordenado aos seus trinta e dois chefes de carros de guerra: "Não lutem contra ninguém, seja soldado seja oficial, senão contra o rei de Israel".
32 Abaduumisi bʼebigaali ni babona Yokosofaati mu byambalo byʼobuŋugi, nga baŋeega baati, “Mu butuufu ono nje habaha wa Yisirayiri.” Nga bamucuuhira bamulumba. Aye Yokosofaati gaanira ŋamugulu
32 Quando os chefes dos carros viram Josafá, pensaram: "É o rei de Israel", e o cercaram para atacá-lo, mas Josafá gritou,
33 ne abaduumisi bʼebigaali ni bahifaania baati sinje habaha wa Yisirayiri, balehera aŋo ohumulumba.
33 e quando os comandantes dos carros viram que não era o rei de Israel, deixaram de persegui-lo.
34 Aye mulala hu basirikale ba Alaamu galasa ahasaale ni ŋaŋuma higendererwa nga hafumita Ahabbu habaha wa Yisirayiri mu hifo aŋaŋuma ehimugadirira. Ahasaale ni hamufumita ngʼaloma omufugi wʼehigaali ati, “Tuse ŋano, bafumitire.”
34 De repente, um soldado disparou seu arco ao acaso, e atingiu o rei de Israel entre os encaixes da sua armadura. Então o rei disse ao condutor do seu carro: "Tire-me do combate. Fui ferido! "
35 Hyaŋunya hu ludaalo olwo lwosirwosi era habaha wa Yisirayiri nga gediira ni gemereeye mu higaali hihye alengerera Abalaamu. Amafugi ohuŋwa mu hifumitire gahuluhutira mu higaali hihye, ngʼehyegulo ehyo, afa.
35 A batalha foi violenta durante todo o dia, e assim, o rei teve que enfrentar os arameus em pé no seu carro. O sangue de seu ferimento ficou escorrendo até o piso do carro de guerra, e ao cair da tarde, ele morreu.
36 Esaawa ni yaali ni yija hugwa mu maaji, batusa ehiragiro mu kambi yʼabasirikale baati, “Hiisi muutu gagameyo mu hibuga hihye. Hiisi muutu gagamayo mu hyalo hyʼewaawe.”
36 Quando o sol estava se pondo, propagou-se um grito por todo o exército: "Cada homem para a sua cidade; cada um para a sua terra! "
37 Habaha gafa nga bamuŋira bamusiiha e Samaliya.
37 Assim o rei morreu e foi levado para Samaria, e ali o sepultaram.
38 Era hu hidiba hyʼe Samaliya ehi bamalaaya basaabirangamo, pohu boohesa amafugi gage agaali hu higaali hihye. Ngʼembwa jihomba amafugi ago ohwoheresa ehi Musengwa galoma.
38 Lavaram o seu carro de guerra num açude em Samaria onde as prostitutas se banhavam, e os cães lamberam o seu sangue, conforme a palavra do Senhor havia declarado.
39 Ebiitu ebindi ebyomu buŋugi wa Ahabbu nga pumuli byosibyosi ebi gahola nʼohutongola olubiri galudirikinyaho nʼamasyaka genjofu nʼebibuga ebi gatongoleraho ebiteepe ohweswanigirisa, babiŋandiiha mu hitabo hyʼebyafaayo byʼabahabaha ba Yisirayiri.
39 Os demais acontecimentos do reinado de Acabe, e tudo o que fez, o palácio que construiu com revestimento de marfim, e as cidades que fortificou, tudo está escrito nos registros históricos dos reis de Israel.
40 Ahabbu gaŋuumula nga bamusiiha mu mbafu jʼabasehulu baawe. Nga Ahaziya omusaani amugobola mu magulu nga habaha.
40 Acabe descansou com os seus antepassados, e o seu filho Acazias foi o seu sucessor.
41 Mu mwaha ogwohune ogwʼobuŋugi wa Ahabbu habaha wa Yisirayiri, Yokosofaati omusaani wa Asa gafuuha habaha wa Yuda.
41 Josafá, filho de Asa, tornou-se rei de Judá no quarto ano do reinado de Acabe, rei de Israel.
42 Yokosofaati gafuuha habaha wa Yuda nʼali nʼemyaha adatu nʼetaanu era gaŋuga emyaha abiri nʼetaanu mu Yerusaalemu. Nyina gaali nje Azubba omuhaana wa Siluhi.
42 Josafá tinha trinta e cinco anos de idade quando se tornou rei, e reinou vinte e cinco anos em Jerusalém. O nome da sua mãe era Azuba, filha de Sili.
43 Yokosofaati gaali nʼesambo endaŋi hyʼeja semwana Asa era gahola ebiraŋi mu moni ja Musengwa. Cooka sibatusaŋo masabo era abaatu batiina mu moni ni baŋeerayo eŋongo, ni badunyihisayo nʼobubbaani.
43 Em tudo andou nos caminhos de seu pai Asa, e não se desviou deles; fez o que o Senhor aprova. Contudo, não acabou com os altares idólatras, nos quais o povo continuou a oferecer sacrifícios e a queimar incenso.
44 Era ŋaaliŋo emirembe ŋagati wa Yokosofaati ni habaha wa Yisirayiri.
44 Josafá teve paz com o rei de Israel.
45 Ebiitu ebindi ebyomu buŋugi wa Yokosofaati, nʼebiitu ebi gasuna nʼetalo eji gasoola, babiŋandiiha mu hitabo hyʼebyafaayo byʼabahabaha ba Yuda.
45 Os demais acontecimentos do reinado de Josafá, as suas realizações e façanhas militares, tudo está escrito nos registros históricos dos reis de Judá.
46 Yokosofaati gatusaŋo abasinde nʼabahasi abamalaaya abaŋeeresanga mu ngolo abaali ni basigaayeŋo mu mulembe gwa Asa semwana.
46 Ele livrou o país dos prostitutos cultuais que restaram depois do reinado do seu pai Asa.
47 Mu hiseera ehyo Edomu siyaali ni habaha aye omuhungu wa habaha wa Yuda njʼowaŋuganga.
47 Ora, na época não havia rei em Edom, mas sim um governador nomeado.
48 Yokosofaati gaabbota emeeri ejiŋeraho ohutiinanga mu Ofiri ohusubuula ni jireeta ezaabbu aye sijatiina olwohuba jabbwagihira mu Eziyoni Gebberi.
48 Josafá construiu uma frota de navios mercantes para buscar ouro em Ofir, mas nunca foram, pois eles naufragaram em Eziom-Geber.
49 Mu biseera ebyo Ahaziya omusaani wa Ahabbu galoma Yokosofaati ati, “Leha abaŋeeresa bange basaabalenga nʼababo mu meeri.” Aye Yokosofaati gagaana.
49 Naquela ocasião, Acazias, filho de Acabe, disse a Josafá: "Os meus marinheiros poderão navegar com os teus", mas Josafá recusou.
50 Yokosofaati gafa bamusiiha mu mbafu jʼabasehulu babe mu hibuga hya Dawudi. Omusaani Yokolaamu gamugobola mu magulu nga habaha.
50 Josafá descansou com seus antepassados e foi sepultado junto deles na cidade de Davi, seu pai. E o seu filho Jeorão foi o seu sucessor.
51 Mu mwaha ogwʼehumi namusanvu ogwʼobuŋugi wa Yokosofaati habaha wa Yuda, Ahaziya omusaani wa Ahabbu gafuuha habaha wa Yisirayiri era gaŋuga emyaha ebiri mu Samaliya.
51 Acazias, filho de Acabe, tornou-se rei de Israel em Samaria no décimo sétimo ano do reinado de Josafá, rei de Judá, e reinou dois anos sobre Israel.
52 Ahaziya gahola ebibi mu moni ja Musengwa, galonda esambo ja semwana ni nyina era nʼeja Yerobbowaamu omusaani wa Nebbati owaleetera Yisirayiri ohubbenga.
52 Fez o que o Senhor reprova, pois andou nos caminhos de seu pai e de sua mãe e nos caminhos de Jeroboão, filho de Nebate, que fez Israel pecar.
53 Hya semwana, Ahaziya gaŋeeresanga era gajumiryanga Bbaali, ehyo hyaleetera Musengwa Hatonda wa Yisirayiri ohuluŋa.
53 Prestou culto a Baal e adorou-o, e provocou a ira do Senhor, o Deus de Israel, como o seu pai tinha feito.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar 1 Reis 22, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.