1 Reis 18
Endagaano Epyaha mu Lunyole (NUJ) vs ARIB
1 Ehiseera ehireeŋi ni hyabitaŋo mu mwaha ogwohudatu ogwʼendobooli, Musengwa galoma Eliya ati, “Tiina webonese eyiri Ahabbu, nja hutonyesa efula hu hyalo.”
1 Depois de muitos dias veio a Elias a palavra do Senhor, no terceiro ano, dizendo: Vai, apresenta-te a Acabe; e eu mandarei chuva sobre a terra.
2 Ngʼaŋo Eliya atiina ewa Ahabbu.
2 Então Elias foi apresentar-se a Acabe. E a fome era extrema em Samária.
3 Era Ahabbu gaali atumihiise Obbadiya owaali nʼalabirira olubiri lulwe. Obbadiya oyo gaali aŋa Musengwa eŋono bugali.
3 Acabe chamou a Obadias, o mordomo {ora, Obadias temia muito ao Senhor;
4 Mu hiseera ehi Yezebbeeli geetiramo abanaabbi ba Musengwa, Obbadiya gaŋamba abanaabbi cikumi gabahweha mu pungulu ebiri, ataanu ataanu mu hiisi pungulu era gabaŋanga emere nʼamaaji.
4 pois sucedeu que, destruindo Jezabel os profetas do Senhor, Obadias tomou cem profetas e os escondeu, cinqüenta numa cova e cinqüenta noutra, e os sustentou com pão e água};
5 Ahabbu galoma Obbadiya ati, “Hutiine ni huheja ŋa hiisi sobere nʼenjabi nʼebiiho. Somanya hwahagaanayo enyaasi nʼamaaji ohuŋa embalaasi ni nasugirya, hyahatuyeeda ohutafiira solo jeefe.”
5 e disse Acabe a Obadias: Vai pela terra a todas as fontes de água, e a todos os rios. Pode ser que achemos erva para salvar a vida dos cavalos e mulas, de maneira que não percamos todos os animais.
6 Nga bafugiirisania eyi hiisi muutu anatiine, Ahabbu gatiina hu luuyi luno nga Obbadiya atiina hu luuyi olundi.
6 E repartiram entre si a terra, para a percorrerem; e foram a sós, Acabe por um caminho, e Obadias por outro.
7 Obbadiya ni gaali nʼatiina, gagaana Eliya. Nga Obbadiya amufaania, ahubba amafuha amubuusa ati, “Hituufu ndiiwe musengwa yange Eliya?”
7 Quando, pois, Obadias já estava em caminho, eis que Elias se encontrou com ele; e Obadias, reconhecendo-o, prostrou-se com o rosto em terra e disse: És tu, meu senhor Elias?
8 Nga Eliya amugobolamo ati, “Ndiise. Tiina olomere musengwawo oti, ‘Eliya ali ŋano.’ ”
8 Respondeu-lhe ele: Sou eu. Vai, dize a teu senhor: Eis que Elias está aqui.
9 Nga Obbadiya amubuusa ati, “Saaye musango hi ohupaayo mu mihono jʼAhabbu ohunjita?
9 Ele, porém, disse: Em que pequei, para que entregues teu servo na mão de Acabe, para ele me matar?
10 Ngʼolu Musengwa Hatonda wuwo ali njʼomwene bulamu, ŋaŋuma gwanga oba wahabaha eyi musengwa yange ahiiri huŋindiha muutu ohuhwendula. Era hiisi olu gwanga oba owahabaha buloma ti oŋumaayo, ngʼabalayisa ohuhahasa ati sibahubonangaho.
10 Vive o Senhor teu Deus, que não há nação nem reino aonde o meu senhor não tenha mandado em busca de ti; e dizendo eles: Aqui não está; então fazia-os jurar que não te haviam achado.
11 Aye esaawa yino wundoma ohutiina eyiri musengwa yange mulomere ti, ‘Eliya ali ŋano.’
11 Agora tu dizes: Vai, dize a teu senhor: Eis que Elias está aqui.
12 Aye singa mbanahaŋwa ŋano, ngʼOmwoyo wa Musengwa ahuŋira aŋa tamanyire, kola tye? Singa Ahabbu sahwagaanaŋo, aja hunjita. Hewulira oti perehiise Musengwa ohuŋwa mu buŋere wange.
12 E será que, apartando-me eu de ti, o Espírito do Senhor te levará não sei para onde; e, vindo eu dar as novas a Acabe, e não te achando ele, matar-me-á. Todavia eu, teu servo, temo ao Senhor desde a minha mocidade.
13 Sibahulomerangaho ehi nahola Yezebbeeli ni gaali ni geeta abanaabbi ba Musengwa? Nahweha abanaabbi ba Musengwa cikumi mu pungulu ebiri, amahumi ataanu mu hiisi pungulu era nabaŋanga emere nʼamaaji.
13 Porventura não disseram a meu senhor o que fiz, quando Jezabel matava os profetas do Senhor, como escondi cem dos profetas do Senhor, cinqüenta numa cova e cinqüenta noutra, e os sustentei com pão e água:
14 Lwahiina wundoma tiine ndomere musengwa yange ti oli ŋano!” Aja hunjita!
14 E agora tu dizes: Vai, dize a teu senhor: Eis que Elias está aqui! Ele me matará.
15 Nga Eliya aloma ati, “Mu butuufu ngʼolu Musengwa Omwene Maŋe ali njʼomwene bulamu era oyu peeresa, nja hwebonesa eyiri Ahabbu olwa leero luno.”
15 E disse Elias: Vive o Senhor dos exércitos, em cuja presença estou, que deveras hoje hei de apresentar-me a ele.
16 Ngʼaŋo Obbadiya atiina alomera Ahabbu era nga Ahabbu atiina ohubona Eliya.
16 Então foi Obadias encontrar-se com Acabe, e lho anunciou; e Acabe foi encontrar-se com Elias.
17 Ni gabona Eliya, ngʼamubuusa ati, “Ndiiwe oyo agira Abayisirayiri ni bali mu bigosi?”
17 E sucedeu que, vendo Acabe a Elias, disse-lhe: És tu, perturbador de Israel?
18 Nga Eliya amugobolamo ati, “Sindiise aleteeye Yisirayiri ebigosi aye ndiiwe nʼabolulyo lwa lataawo olwohuba mwaŋwa hu biragiro bya Musengwa, mujumirya Bbaali.
18 Respondeu Elias: Não sou eu que tenho perturbado a Israel, mas és tu e a casa de teu pai, por terdes deixado os mandamentos do Senhor, e por teres tu seguido os baalins.
19 Ŋaahani tumisa abaatu bosibosi mu Yisirayiri banjagaane hu lusozi Karumeeli. Wuuje nʼabanaabbi ba Bbaali ebihumi ebine nʼataanu nʼabanaabbi ba Asera ebihumi ebine, abalya hu hiiŋulo hirala ni Yezebbeeli.”
19 Agora pois manda reunir-se a mim todo o Israel no monte Carmelo, como também os quatrocentos e cinqüenta profetas de Baal, e os quatrocentos profetas de Asera, que comem da mesa de Jezabel.
20 Nga Ahabbu atumisa Abayisirayiri bosibosi era ngʼaŋira nʼabanaabbi bahumbaanira hu lusozi Karumeeli.
20 Então Acabe convocou todos os filhos de Israel, e reuniu os profetas no monte Carmelo.
21 Nga Eliya atiina aŋa baatu baali abaloma ati, “Mulyosaŋe ohutasalaŋo ehyʼohuhola hu bibiri? Hanye muhimanyire muuti Hatonda nje Musengwa, mumujumirye, ne munamanya muuti Bbaali nje Hatonda, mumujumirye.”
21 E Elias se chegou a todo o povo, e disse: Até quando coxeareis entre dois pensamentos? Se o Senhor é Deus, segui-o; mas se Baal, segui-o. O povo, porém, não lhe respondeu nada.
22 Ngʼaŋo Eliya abaloma ati, “Ndiise seeŋene hu banaabbi ba Musengwa asigaayeŋo aye abanaabbi ba Bbaali bali ebihumi bine nʼataanu.
22 Então disse Elias ao povo: Só eu fiquei dos profetas do Senhor; mas os profetas de Baal são quatrocentos e cinqüenta homens.
23 Kale mutuŋe ebunwa ebiri, abanaabbi ba Bbaali betobosemo ndala, bayisalesalemo ebifi bayite hu kwi ne bataŋambya muliro. Keesi nja hutegeha eyindi njite hu kwi ne sinja huŋambya muliro.
23 Dêem-se-nos, pois, dois novilhos; e eles escolham para si um dos novilhos, e o dividam em pedaços, e o ponham sobre a lenha, porém não lhe metam fogo; e eu prepararei o outro novilho, e o porei sobre a lenha, e não lhe meterei fogo.
24 Enywe mwegalihire hatonda wenywe, ese nja hwegalihira Musengwa. Kale hatonda aja hugobolamo nʼomuliro nje Hatonda.”
24 Então invocai o nome do vosso deus, e eu invocarei o nome do Senhor; e há de ser que o deus que responder por meio de fogo, esse será Deus. E todo o povo respondeu, dizendo: É boa esta palavra.
25 Ngʼaŋo Eliya aloma abanaabbi ba Bbaali ati, “Enywe musooke olwohuba muli bangi, mwetobosemo ebunwa yʼeŋombe muyibaage era mutemetememo. Musunge hatonda wenywe ne mutaŋambya muliro.”
25 Disse, pois, Elias aos profetas de Baal: Escolhei para vós: um dos novilhos, e preparai-o primeiro, porque sois muitos, e invocai o nome do Senhor, vosso deus, mas não metais fogo ao sacrifício.
26 Nga baŋira eŋombe eyi babaŋa nga bayibaaga.
26 E, tomando o novilho que se lhes dera, prepararam-no, e invocaram o nome de Baal, desde a manhã até o meio-dia, dizendo: Ah Baal, responde-nos! Porém não houve voz; ninguém respondeu. E saltavam em volta do altar que tinham feito.
27 Mu muusi esaawa mukaaga, nga Eliya atandiha ohubajojoberesa ati, “Mulomere ŋamugulu ohusingaho aŋo olwohuba mu butuufu hatonda. Oba oli aŋo ali nʼebi aŋeegaho oba ŋaliŋo ebi ali huhola oba ali mu lugendo. Ataba nʼali huŋenyuha ni hyetagisa ohumusisimusa.”
27 Sucedeu que, ao meio-dia, Elias zombava deles, dizendo: Clamai em altas vozes, porque ele é um deus; pode ser que esteja falando, ou que tenha alguma coisa que fazer, ou que intente alguma viagem; talvez esteja dormindo, e necessite de que o acordem.
28 Nga bahayaanira ŋamugulu ngʼolu ekola yaawe yaali, nga besalasala engeso nʼepiima ohwola olu amafugi gatiririha.
28 E eles clamavam em altas vozes e, conforme o seu costume, se retalhavam com facas e com lancetas, até correr o sangue sobre eles.
29 Esaawa mukaaga ejomu muusi jabitaŋo era beyongera ohuhina nʼohuhayaanira ŋamugulu ohwola egulo mu saawa eyʼohuŋeeramo eŋongo. Aye ŋaŋuma ehyafufula oba owabagobolamo era yaŋuma owabafaho.
29 Também sucedeu que, passado o meio dia, profetizaram eles até a hora de se oferecer o sacrifício da tarde. Porém não houve voz; ninguém respondeu, nem atendeu.
30 Ngʼaŋo Eliya aloma abaatu bosibosi ati, “Mwigerere ŋano.” Abaatu bosibosi nga beegerera aŋa gaali. Ngʼatongola bunyaaha ehituuti hya Musengwa ehyo ehi baali ni babbwagabbwagire.
30 Então Elias disse a todo o povo: chegai-vos a mim. E todo o povo se chegou a ele. E Elias reparou o altar do Senhor, que havia sido derrubado.
31 Nga Eliya abugula amabaale ehumi nabiri, hiisi baale ni lihihirira ehiha ohuŋwa mu lulyo lwa Yakobbo oyu Musengwa galoma ati “Baja huhulanga baati Yisirayiri.”
31 Tomou doze pedras, conforme o número das tribos dos filhos de Jacó, ao qual viera a palavra do Senhor, dizendo: Israel será o teu nome;
32 Era nga atambisa amabaale ago ohutongolera Musengwa ehituuti ehyʼohumuŋeeraho eŋongo. Ngʼayaba omuhula omubbala ohweswanigirisa ehituuti ni gwolamo esongo oti ebiri ejʼamaaji.
32 e com as pedras edificou o altar em nome do Senhor; depois fez em redor do altar um rego, em que podiam caber duas medidas de semente.
33 Nga ganja ekwi hu hituuti, ngʼatematema ebunwa eyo, ngʼata hu kwi. Ngʼaloma ati, “Mwijuse esongo ene amaaji, mugajuhe hu ŋongo nohu kwi.”
33 Então armou a lenha, e dividiu o novilho em pedaços, e o pôs sobre a lenha, e disse: Enchei de água quatro cântaros, e derramai-a sobre o holocausto e sobre a lenha.
34 Ngʼabaloma ati, “Nindi muhihole omulundi ogwohubiri.” Nga bahihola. Nga nindi abaloma ati, “Mugobolemo omulundi ogwohudatu.” Era nga bahihola omulundi ogwohudatu.
34 Disse ainda: fazei-o segunda vez; e o fizeram segunda vez. De novo disse: Fazei-o terceira vez; e o fizeram terceira vez.
35 Amaaji gahuluhuta ni gaŋwera hu hituuti ehyo goola nʼohwijula omuhula.
35 De maneira que a água corria ao redor do altar; e ele encheu de água também o rego.
36 Ehiseera ehyʼohuŋeeramo eŋongo ehyʼegulo ni hyola, nga naabbi Eliya gigerera ŋa hituuti asaba ati, “O Musengwa Hatonda wa Yibbulayimu ni Yisaka ni Yasirayiri, olwa leero luno leha himanyihane ti oli Hatonda mu Yisirayiri era hiiti ndi muŋeeresa wuwo era ti ndiiwe owundagiiye ohuhola ebi kolire bino byosibyosi.
36 Sucedeu pois que, sendo já hora de se oferecer o sacrifício da tarde, o profeta Elias se chegou, e disse: Ó Senhor, Deus de Abraão, de Isaque, e de Israel, seja manifestado hoje que tu és Deus em Israel, e que eu sou teu servo, e que conforme a tua palavra tenho feito todas estas coisas.
37 O Musengwa, ngobolemo, ngobolemo, abaatu bano bahamanya baati ewe Musengwa ndiiwe Hatonda era ti oli hucuusa emyoyo jaawe ohujigobosa eyi oli.”
37 Responde-me, ó Senhor, responde-me para que este povo conheça que tu, ó Senhor, és Deus, e que tu fizeste voltar o seu coração.
38 Ngʼaŋo Musengwa aŋindiha omuliro gwohya eŋongo nʼekwi nʼamabaale nʼeroba era nga gwomeesa nʼamaaji agaali mu muhula.
38 Então caiu fogo do Senhor, e consumiu o holocausto, a lenha, as pedras, e o pó, e ainda lambeu a água que estava no rego.
39 Abaatu bosibosi ni bahibona, bagwa ŋaasi mafumaaye nga baloma baati, “Musengwa nje Hatonda! Musengwa nje Hatonda!”
39 Quando o povo viu isto, prostraram-se todos com o rosto em terra e disseram: O senhor é Deus! O Senhor é Deus!
40 Ngʼaŋo Eliya alagira ati, “Muŋambe abanaabbi ba Bbaali. Eŋume oweŋunula wayire mulala!” Nga babaŋamba, nga Eliya aloma babaserengesya mu meeho gʼe Kisoni, babetira eyo.
40 Disse-lhes Elias: Agarrai os profetas de Baal! que nenhum deles escape: Agarraram-nos; e Elias os fez descer ao ribeiro de Quisom, onde os matou.
41 Nga Eliya aloma Ahabbu ati, “Tiina olye era onywe, ndi huŋulira ohuŋuuma hwʼefula eyʼamaani.”
41 Então disse Elias a Acabe: Sobe, come e bebe, porque há ruído de abundante chuva.
42 Ngʼaŋo Ahabbu atiina alya era anywa. Aye Eliya niye gatiina ganiina olusozi olu balanga baati Karumeeli, ngʼahotamya omutwe mu magulu gage.
42 Acabe, pois, subiu para comer e beber; mas Elias subiu ao cume do Carmelo e, inclinando-se por terra, meteu o rosto entre os joelhos.
43 Ngʼaloma omuŋeeresa wuwe ati, “Tiina olengere hu luuyi lwʼenyanja.” Ngʼomuŋeeresa oyo atiina ohuhebera ohubona ehi bamulomire, nga gagama amuloma ati, “Ŋaŋuma hiitu hyosihyosi ehi mbwene.” Eliya gamugobosayo emirundi musanvu.
43 E disse ao seu moço: Sobe agora, e olha para a banda do mar. E ele subiu, olhou, e disse: Não há nada. Então disse Elias: Volta lá sete vezes.
44 Hu mulundi ogwomusanvu, ngʼomuŋeeresa oyo aloma ati, “Pwahubona ahaleri ahali oti hyaba hyʼomuutu ni haŋwa mu nyanja.”
44 Sucedeu que, à sétima vez, disse: Eis que se levanta do mar uma nuvem, do tamanho da mão dum homem: Então disse Elias: Sobe, e dize a Acabe: Aparelha o teu carro, e desce, para que a chuva não te impeça.
45 Mu haseera ahatono, egulu lyamaliŋa, embeŋo yatandiha era efula enyene eyʼamaani nga yiija era nga Ahabbu afuga ehigaali, atiina e Yezireeli.
45 E sucedeu que em pouco tempo o céu se enegreceu de nuvens e vento, e caiu uma grande chuva. Acabe, subindo ao carro, foi para Jizreel:
46 Nga Musengwa aŋa Eliya amaani agenjawulo, nga geesidiha omusibiro gugwe mu hihunya, aduluma atangirira mu Ahabbu ohwola e Yezireeli.
46 E a mão do Senhor estava sobre Elias, o qual cingiu os lombos, e veio correndo perante Acabe, até a entrada de Jizreel.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar 1 Reis 18, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.