Mateus 5
Ɩbwaarɛ Katɔwɛ Kyula Pʋpwɛ (NAW) vs NAA
1 Yesu maa wu sakyɔ mʋ, o dii kpee kɩbɩɩ‐bi kʋ sʋ naa kyɩna kɩmʋ sʋ, nɩɩ mʋ abɩɩlapʋ ba ba mʋ asɛ tʋtɔ.
1 Ao ver as multidões, Jesus subiu ao monte. Ele se assentou e os seus discípulos se aproximaram dele.
2 Nɩɩ o piili ɛɛ kaapʋ bamʋ ɛɛ tɔwɛ yɛ,
2 Então ele passou a ensiná-los. Jesus disse:
3 “Kusee ɩ gyɛ sa bamʋ nɩɩ ba taa bamʋ n‐yɩɩ tʋʋ Ɩbwaarɛ nkʋn sʋ,
3 — Bem-aventurados
4 Kusee ɩ gyɛ sa bamʋ nɩɩ bɛɛ bɔɔta tɔ,
4 — Bem-aventurados
5 Kusee ɩ gyɛ sa bamʋ nɩɩ bɛɛ bɩya bamʋ n‐yɩɩ kasɛ,
5 — Bem-aventurados os mansos,
6 Kusee ɩ gyɛ sa bamʋ nɩɩ bamʋ ansi ɩɩ payɩ ɩkpa kikyiigi sʋ,
6 — Bem-aventurados
7 Kusee ɩ gyɛ sa bamʋ nɩɩ bee wu bamʋ bɩrɩsa ana kʋwɛɛ,
7 — Bem-aventurados
8 Kusee ɩ gyɛ sa bamʋ nɩɩ ineesi kʋ man bʋ bamʋ kɔkɔlɔ tɔ,
8 — Bem-aventurados
9 Kusee ɩ gyɛ sa bamʋ nɩɩ bɛɛ bɩya keyuula asa nsana,
9 — Bem-aventurados
10 Kusee ɩ gyɛ sa bamʋ nɩɩ ba nyanla bamʋ fɛɛ bamʋ ɩkpa maa kyiigi Ɩbwaarɛ asɛ sʋ mʋ,
10 — Bem-aventurados
11 “Kusee ɩ gyɛ sa fanɛ mʋ nɩɩ asa bɛɛ saalɛ, nɩɩ bɛɛ nyanla fanɛ nɩɩ bɛɛ tɩn antɩŋɛsa bɛɛ tɔwɛ asɩn libi bɛɛ gyaga fanɛ sʋ, fɛɛ fan maa gyɛ mɛ abɩɩlapʋ sʋ.
11 — Bem-aventurados são vocês quando, por minha causa, os insultarem e os perseguirem, e, mentindo, disserem todo mal contra vocês.
12 Fan yɛgɛ ɩ waa fanɛ ɔkɔn kɛ fanɛ ansi i gyii, lɩɩ fɛɛ fanɛ kʋkɔka lala kɩ dɛ ki gyoo fanɛ Ɩbwaarɛ ayɛ. Kpalɩ fɛɛ kanɩn maŋa nɩɩ ba daa nyanla Ɩbwaarɛ atɔwɛpʋ mʋ nɩɩ ba wʋla gyankpaa fanɛ ba mʋ.
12 Alegrem-se e exultem, porque é grande a sua recompensa nos céus; pois assim perseguiram os profetas que viveram antes de vocês.
13 “Fan du nɩn fɛɛ nfɔlɛ sa asa dulinyaa tɔ. Amaa nɩɩ nfɔlɛ kan pan ɩmʋ ɔkɔn mʋ, mɩnɛ nɩɩ fɩɩ bɩla taalɛ taa waa ɩmʋ kɛ ɩ waa ɔkɔn? Ɩ man bɩla ɩ sʋ kyaarɛ, amɔɔ ba taa kyɛɛgɛ fɔyɩ kɛ asa ba natɛ sʋ.
13 — Vocês são o sal da terra; ora, se o sal vier a ser insípido, como lhe restaurar o sabor? Para nada mais presta senão para, lançado fora, ser pisado pelos homens.
14 “Fan du nɩn fɛɛ ɩŋmaŋɛsa sa asa dulinyaa tɔ. Kadɛ lala mʋ nɩɩ kɩ gyan kɩbɩɩ sʋ mʋ mɛɛ taalɛ baala.
14 — Vocês são a luz do mundo. Não se pode esconder uma cidade situada no alto de um monte.
15 Nɩɩ ɔkʋ mee tuwa fɩtɩla, kɛ ɔ taa waa kolobi tɔ. Amɔɔ ɔ taa gyaga fɩtɩla ɔgyagakpa kɛ kɩ baa kɩ kɩɩ ɔkʋmaa nɩmʋ tɔ kɩkpaara mʋ sʋ.
15 Nem se acende uma lamparina para colocá-la debaixo de um cesto, mas num lugar adequado onde ilumina bem todos os que estão na casa.
16 Ɔkpa kʋlʋn maŋa sʋ fan yɛgɛ fanɛ ɩŋmaŋɛsa ɩ baa ɩ kɩɩ tɔ sa asa, kɛ ba wu fanɛ asun danbɩrasa mʋ nɩɩ fɛn waa mʋ, kɛ ba yɩn fanɛ‐Sɛ Ɩbwaarɛ mʋ nɩɩ ɔ bʋ sʋsʋ mʋ.
16 Assim brilhe também a luz de vocês diante dos outros, para que vejam as boas obras que vocês fazem e glorifiquem o Pai de vocês, que está nos céus.
17 “Fan man fɛ nfɛɛrɛ fɛɛ n ba nɩn kɛ n ba lɛɛ Mosesi nbara mʋ yɛ Ɩbwaarɛ atɔwɛpʋ kɩkaapʋ mʋ lɩɩ tɔ. N man ba nɩn kɛ n ba lɛɛ ɩmʋ lɩɩ tɔ, amaa n ba nɩn kɛ bamʋ kɩkaapʋ mʋ ɩ ba tɔ.
17 — Não pensem que vim revogar a Lei ou os Profetas; não vim para revogar, mas para cumprir.
18 N tɔwɛ fanɛ kesintin yɛ, naa fʋʋ saŋa mʋ nɩɩ sʋsʋ yɛ kasɛ ii biti i muuri mʋ, halɩɩ nbara mʋ tɔ kʋkyʋrɔɔ‐bi pii gbaa, abɛɛ ɩmʋ kitobi mɛɛ yɛ ɩ kɔɔgɛ sʋ, amɔɔ kʋtɔ kʋmaa ii biti ɩ ba tɔ.
18 Porque em verdade lhes digo: até que o céu e a terra passem, nem um i ou um til jamais passará da Lei, até que tudo se cumpra.
19 Ɩmʋ sʋ ɔkʋmaa mʋ nɩɩ o kina kibuu nbara mʋ tɔ kipii, nɩɩ ɛɛ kaapʋ asansa yɛ ba waa kanɩn mʋ, ee biti ɔ baa ɔ gyɛ ɔsa pii Ɩbwaarɛ kuwura‐gyii mʋ tɔ. Amaa ɔkʋmaa mʋ nɩɩ o buu nbara mʋ, nɩɩ ɛɛ kaapʋ asansa gbaa yɛ ba buu ɩmʋ mʋ, ee biti ɔ baa ɔ gyɛ nyɩmɩsa kparɛ Ɩbwaarɛ kuwura‐gyii mʋ tɔ.
19 Aquele, pois, que desrespeitar um destes mandamentos, ainda que dos menores, e ensinar os outros a fazer o mesmo, será considerado mínimo no Reino dos Céus; aquele, porém, que os observar e ensinar, esse será considerado grande no Reino dos Céus.
20 Ɩmʋ sʋ n tɔwɛ fanɛ fɛɛ, nɩɩ fanɛ ɩkpa ɩ man kyiigi ɩ kyɔ nbara akaapʋpʋ yɛ Farasii abi mʋ, fan mɛɛ yɛ fan nyɛ loo Ɩbwaarɛ kuwura‐gyii mʋ tɔ kakaakʋ.”
20 Porque eu afirmo que, se a justiça de vocês não exceder em muito a dos escribas e fariseus, jamais entrarão no Reino dos Céus.
21 Yesu bɩla tɔwɛ yɛ, “Fan nu Mosesi nbara mʋ maa tɔwɛ adɩdaapʋ mʋ yɛ, ‘Man kan mɔɔ nyɩmɩsa. Ɔkʋmaa mʋ nɩɩ ɔ mɔɔ nyɩmɩsa mʋ, bee biti ba bun mʋ kʋpwɛ.’
21 — Vocês ouviram o que foi dito aos antigos: “Não mate.” E ainda: “Quem matar estará sujeito a julgamento.”
22 Amaa n tɔwɛ fanɛ yɛ, ɔkʋmaa mʋ nɩɩ ɔ nyɛ agbʋ waa mʋ tɔmaa mʋ, bee biti ba bun mʋ kʋpwɛ. Nɩɩ ɔkʋmaa mʋ nɩɩ ɔ saalɛ mʋ tɔɔmaa yɛ ɔ man bʋ sɛhn tɔ mʋ, ee biti ɔ nyɛ asɩn Gyiwu kʋbʋ‐kʋbʋ abɩlɩsa mʋ nɩɩ bɛɛ tɩɩ yɛ Sanhediri mu ansi. Nɩɩ ɔkʋmaa mʋ nɩɩ ɔ saalɛ mʋ tɔɔmaa yɛ, ‘Fʋ omelensipu nɩmʋ’ mʋ, ii biti o loo awʋrʋfɔ fʋlɔn yen‐yen tɔ.
22 Eu, porém, lhes digo que todo aquele que se irar contra o seu irmão estará sujeito a julgamento; e quem insultar o seu irmão estará sujeito a julgamento do tribunal; e quem o chamar de tolo estará sujeito ao inferno de fogo.
23 “Ɩmʋ sʋ, nɩɩ fʋ kan bɩya fʋ saraga kɛ fʋ ba lɛɛ Ɩbwaarɛ kaswɩɩ sʋ, nɩɩ fu nyiŋi fɛɛ fʋ waa fʋ bɩrɩsa alibi kʋ mʋ,
23 Portanto, se você estiver trazendo a sua oferta ao altar e lá se lembrar que o seu irmão tem alguma coisa contra você,
24 yɛgɛ fʋ saraga yɩla tʋtɔ kɛ fu bwii kpee, kɛ faa fʋ bɩrɩsa mʋ fan lɔŋɔ abaa nsana, pɔyɩ kɛ fʋ bwii ba lɛɛ fʋ saraga mʋ sa Ɩbwaarɛ.
24 deixe diante do altar a sua oferta e vá primeiro reconciliar-se com o seu irmão; e então volte e faça a sua oferta.
25 “Nɩɩ ɔkʋ kan samaa fʋ asɩn ogyikpa mʋ, sun mata mʋ pɔyɩ asɩn kigyii kakɛ mʋ kɩ fʋʋ. Amaa nɩɩ ɩ man kan ba kanɩn mʋ, ee biti ɔ taa fʋ sa asɩn ogyipu mʋ, kɛ mɔɔ mʋ ɔ taa fʋ waa abu tiipu ɔkɩɩsʋpʋ abaa tɔ kɛ o tii fʋ obu.
25 — Entre em acordo sem demora com o seu adversário, enquanto você está com ele a caminho, para que o adversário não entregue você ao juiz, o juiz entregue você ao oficial de justiça, e você seja jogado na prisão.
26 N tɔwɛ fʋ kesintin fɛɛ, fii biti fʋ baa fʋ bʋ tʋtɔ naa fʋʋ saŋa mʋ nɩɩ fii biti fʋ‐ka fʋ kʋkɔ mʋ lʋwɛ.
26 Em verdade lhe digo que você não sairá dali enquanto não pagar o último centavo.
27 “Fan nu Mosesi nbara mʋ maa tɔwɛ yɛ, ‘Man waa kanyɩn biti abɛɛ kɩkyɩɩ biti kɩgyagaa.’
27 — Vocês ouviram o que foi dito: “Não cometa adultério.”
28 Amaa mɛ ɩ tɔwɛ fanɛ nɩn fɛɛ, ɔkʋmaa mʋ nɩɩ ɔ kɩɩ ɔkyɩɩ waa mʋ nfɛɛrɛ fɛɛ ɔ dɩn nyɛ maa mʋ ba bʋga nɩn, ɔ tɩyɛ waa kɩkyɩɩ biti alibi mʋ kɔkɔlɔ tɔ.
28 Eu, porém, lhes digo: todo o que olhar para uma mulher com intenção impura, já cometeu adultério com ela no seu coração.
29 Ɩmʋ sʋ nɩɩ fu gyisa kinsi kii biti kɩ yɛgɛ kɛ fʋ waa alibi mʋ, kyɔlɛ kɩmʋ fɔyɩ. Ɩ bʋrɔn sa fʋ fɛɛ fʋ maa pan fʋ katɩn kʋ, ɩ kyɔ fɛɛ ba maa taa fʋ n‐yɩɩ kpini naa tʋʋ awʋrʋfɔ fʋlɔn yen‐yen tɔ.
29 — Se o seu olho direito leva você a tropeçar, arranque-o e jogue-o fora. Pois é preferível você perder uma parte do seu corpo do que ter o corpo inteiro lançado no inferno.
30 Nɩɩ fu gyisa kɩbaa kii biti kɩ yɛgɛ kɛ fʋ waa alibi mʋ, tɩn kɩmʋ fɔyɩ. Ɩ bʋrɔn sa fʋ fɛɛ fʋ maa pan fʋ katɩn kʋ, ɩ kyɔ fɛɛ ba maa taa fʋ n‐yɩɩ kpini naa tʋʋ awʋrʋfɔ fʋlɔn yen‐yen tɔ.
30 E, se a sua mão direita leva você a tropeçar, corte-a e jogue-a fora. Pois é preferível você perder uma parte do seu corpo do que o corpo inteiro ir para o inferno.
31 “Nɩɩ Mosesi nbara mʋ ba bɩla tɔwɛ yɛ, ‘Ɔkʋmaa mʋ nɩɩ o kina mʋ‐ka mʋ, dagaa maa kyʋrɔɔ kekina ɔwʋlɛ sa mʋ.’
31 — Também foi dito: “Aquele que repudiar a sua mulher deve dar-lhe uma carta de divórcio.”
32 Amaa mɛ ɩ tɔwɛ fanɛ yɛ, ɔkʋmaa mʋ nɩɩ o kina mʋ‐ka nɩɩ ɩ man gyɛ yɛ ɔkyɩɩ mʋ lɩɩ mʋ kamaa mʋ, ɔ yɛgɛ ɔkyɩɩ mʋ waa alibi kekili tɔ. Nɩɩ ɔnyɩn kʋmaa mʋ nɩɩ o kili ɔkyɩɩ maŋa gbaa mʋ waa alibi kekili tɔ.
32 Eu, porém, lhes digo: quem repudiar a sua mulher, exceto em caso de relações sexuais ilícitas, a expõe a se tornar adúltera; e aquele que casar com a repudiada comete adultério.
33 “Fan bɩla nu Mosesi nbara mʋ maa tɔwɛ adɩdaapʋ mʋ yɛ, ‘Man bɔ ntan kɛ fʋ laaŋɛ, amaa ɩ dagaa fʋ maa waa kanan mʋ nɩɩ fʋ bɔ ntan sa Ɔnyɩrɩpɛ Ɩbwaarɛ mʋ.’
33 — Vocês também ouviram o que foi dito aos antigos: “Não faça juramento falso, mas cumpra rigorosamente para com o Senhor o que você jurou.”
34 Amaa nbɩɩnbɩɩ mɛ ɩ tɔwɛ fanɛ yɛ, fan man bɔ ntan kpini‐kpini. Fan man taa sʋsʋ bɔ ntan, lɩɩ fɛɛ tʋtɔ ɩ gyɛ Ɩbwaarɛ kuwura‐gya.
34 Eu, porém, lhes digo: não jurem de modo nenhum; nem pelo céu, por ser o trono de Deus;
35 Fan man taa kasɛ bɔ ntan, lɩɩ fɛɛ tʋtɔ ɩ gyɛ Ɩbwaarɛ ayaa ɔgyagakpa. Fan man taa Gyerusalem kadɛ bɔ ntan, lɩɩ fɛɛ kɩmʋ ɩ gyɛ Owura kparɛ mʋ kadɛ lala.
35 nem pela terra, por ser estrado de seus pés; nem por Jerusalém, por ser a cidade do grande Rei.
36 Man taa fu kumu bɔ ntan, lɩɩ fɛɛ fʋ mɛɛ taalɛ waa kinyinibi kʋlʋn kifufuli abɛɛ kilenbiri.
36 Não jure pela sua cabeça, porque você não pode fazer com que um só cabelo fique branco ou preto.
37 Amaa fan yɛgɛ fanɛ katɔwɛ kɩ baa kɩ gyɛ Ɛɛhn abɛɛ ayee. Nɩɩ fʋ kan bɔ ntan kʋ tii sʋ mʋ, ɩ lɩɩ Sɩtaanɛ asɛ nɩn. Gyerusalem kadɛ yɛ Kabwaarɛ‐sunkpa ayɛ mʋ|src="hk00379c.tif" size="span" loc="Mat 5:35" ref="5:35"
37 Que a palavra de vocês seja: Sim, sim; não, não. O que passar disto vem do Maligno.
38 “Nɩɩ fan bɩla nu Mosesi nbara maa tɔwɛ yɛ, ‘Nɩɩ ɔkʋ kan boyi ɔkʋ kinsi mʋ, ɩ dagaa be boyi ngbaa mʋ lɛɛ. Nɩɩ ɔkʋ kyiigi ɔkʋ kinyi mʋ, ɩ dagaa be kyiigi ngbaa mʋ lɛɛ.’
38 — Vocês ouviram o que foi dito: “Olho por olho, dente por dente.”
39 Amaa mɛ ɩ tɔwɛ fanɛ yɛ, nɩɩ ɔkʋ kan waa fʋ alibi mʋ, man taa alibi ka mʋ kʋkɔ. Nɩɩ ɔkʋ kan kpa fʋ ɔtan gyisa sʋ mʋ, biliŋaa bɩna sʋ sa mʋ kɛ ɔ kpa tii sʋ.
39 Eu, porém, lhes digo: Não resistam ao perverso. Se alguém lhe der um tapa na face direita, ofereça-lhe também a face esquerda.
40 Nɩɩ ɔkʋ kan taa fʋ kpee asɩn ogyikpa kɛ ɔ kɔɔlɛ fʋ kaalɛ mʋ, taa fʋ balɩmaasʋ tii mʋ sʋ.
40 Se alguém quer processar você e tirar-lhe a túnica, deixe que leve também a capa.
41 Nɩɩ ɔkʋ kan nyan fʋ, fɛɛ fʋ sʋla mʋ ɩsʋla kpiya mʋ mayɩlɩ kʋlʋn mʋ, sʋla ɩmʋ kpiya mʋ ɩmayɩlɩ anyɔ.
41 Se alguém obrigar você a andar uma milha, vá com ele duas.
42 Nɩɩ ɔkʋ kan ba kʋlɛ fʋ kʋtɔ kʋ mʋ, sa mʋ. Abɛɛ nɩɩ ɔkʋ kan ba yɛ fʋ paala mʋ kʋtɔ kʋ mʋ, sa mʋ.
42 Dê a quem lhe pede e não volte as costas ao que quer lhe pedir emprestado.
43 “Fan nu Mosesi nbara mʋ maa bɩla tɔwɛ yɛ, ‘Fan nyɛ kebiti sa fanɛ tɔɔmaa ana, kɛ fan kisi fanɛ‐dʋn ana.’
43 — Vocês ouviram o que foi dito: “Ame o seu próximo e odeie o seu inimigo.”
44 Amaa mɛ ɩ tɔwɛ fan yɛ, fan nyɛ kebiti sa fanɛ‐dʋn ana, kɛ fan kʋlɛ kabwaarɛ kʋlɛ sa fanɛ anyanlapʋ,
44 Eu, porém, lhes digo: amem os seus inimigos e orem pelos que perseguem vocês,
45 kɛ fan baa fan du fɛɛ fanɛ‐Sɛ mʋ nɩɩ ɔ bʋ sʋsʋ mʋ. Mʋ ɩ yɛgɛ nɩɩ mʋ kyɔwɛ ɩɩ lɩɩ ɛɛ sa alibi awaapʋ yɛ adanbɩrasa awaapʋ, nɩɩ ɛɛ yɛgɛ bʋlayɩ ɩɩ da ɛɛ sa bamʋ nɩɩ bamʋ ɩkpa ii kyiigi, yɛ bamʋ nɩɩ bamʋ ɩkpa ɩ man kyiigi.
45 para demonstrarem que são filhos do Pai de vocês, que está nos céus. Porque ele faz o seu sol nascer sobre maus e bons e vir chuvas sobre justos e injustos.
46 Nɩɩ fan kan fan sʋ kebiti sa bamʋ nɩɩ bee biti fanɛ nkʋn mʋ, mɩnɛ kʋkɔka nɩɩ fen biti fan nyɛ? Man gyɛ kanɩn maŋa nɩɩ alibi awaapʋ gbaa bɛɛ waa nɩn abɛɛ?
46 Porque, se vocês amam aqueles que os amam, que recompensa terão? Os publicanos também não fazem o mesmo?
47 Nɩɩ fan kan fɛn fwaala fanɛ tɔmaa ana nkʋn mʋ, mɩnɛ kʋtɔ nɩɩ fan waa fan kyɔ kʋtɔ mʋ nɩɩ ɔkʋmaa nɩmʋ ɩɩ waa? Man gyɛ kanɩn nɩɩ ɩdakpa asunpu gbaa bɛɛ waa nɩn?
47 E, se saudarem somente os seus irmãos, o que é que estão fazendo de mais? Os gentios também não fazem o mesmo?
48 Ɩmʋ sʋ ɩ dagaa fanɛ kɩbaabʋtɔ maa du kyɛɛkyɛɛ, fɛɛ kanan mʋ nɩɩ fanɛ‐Sɛ mʋ nɩɩ ɔ bʋ sʋsʋ mʋ du kyɛɛkyɛɛ mʋ.
48 Portanto, sejam perfeitos como é perfeito o Pai de vocês, que está no céu.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Mateus 5, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.