Lucas 6
Ɩbwaarɛ Katɔwɛ Kyula Pʋpwɛ (NAW) vs NAA
1 Kakɛ fʋʋtɛsa akɛ kʋ nɩɩ Yesu naa ayu kʋdɔɔ kʋ tɔ, nɩɩ mʋ abɩɩlapʋ ba tɩŋɛ ayu mʋ pʋsa bamʋ abaa tɔ wɛ.
1 Aconteceu que, num sábado, Jesus passava pelas searas, e os seus discípulos colhiam e comiam espigas, debulhando-as com as mãos.
2 Nɩɩ Farasii abi mʋ akʋ ba taasɛ yɛ, “Mɩnɛ ɩ waa nɩɩ fan waa kakɛ fʋʋtɛsa akɛ ikisii?”
2 E alguns dos fariseus lhes disseram: — Por que vocês fazem o que não é lícito aos sábados?
3 Nɩɩ Yesu lɛɛ bamʋ kɔnɔ yɛ, “Fan man pɩɩta kalɛ Ɩbwaarɛ Asɩnkyan yɩlasa mʋ, kɛ fan wu kʋtɔ mʋ nɩɩ Dawidi waa saŋa mʋ nɩɩ akʋn a mɔɔ maa mʋ asa mʋ?
3 Jesus tomou a palavra e disse:
4 Fan man wu kanan mʋ nɩɩ o loo kabwaarɛ‐sunkpa obu to naa taa saraga bodobodo mʋ wɛ, nɩɩ ɔ taa ɩkʋ sa mʋ asa gbaa nɩɩ ba wɛ, yɛgɛ ɩ man gyɛ anɛ nbara sʋ fɛɛ ɔkʋ o gyii ɩmʋ, amɔɔ Ɩbwaarɛ aseepu nkʋn?”
4 Como entrou na casa de Deus e, pegando os pães da proposição, comeu e deu também aos que estavam com ele, pães que não lhes era lícito comer, mas exclusivamente aos sacerdotes?
5 Nɩɩ Yesu bɩla tɔwɛ yɛ, “Mɛ, Daadimaadi Obii‐nyɩnsa gbaa n gyɛ Ɔnyɩrɩpɛ sa kakɛ fʋʋtɛsa mʋ.”
5 Então Jesus lhes disse:
6 Kakɛ fʋʋtɛsa akɛ kʋ biyo Yesu bɩla kpee Gyiwu abi kabwaarɛ‐kʋlɛ ɔgyaŋɛkpa ɛɛ kaapʋ. Nɩɩ ɔnyɩn kʋ bʋ tʋtɔ nɩɩ mʋ gyisa kɩbaa ki wu.
6 Aconteceu que, em outro sábado, Jesus entrou na sinagoga e começou a ensinar. Estava ali um homem que tinha a mão direita ressequida.
7 Farasii abi mʋ yɛ nbara akaapʋpʋ mʋ bee biti kanan mʋ nɩɩ ba waa kɛ ba bun Yesu kʋpwɛ. Ɩmʋ sʋ ba tɛ ba gyoo bɛɛ kɩɩ fɛɛ Yesu ii biti ɔ kyɛ mʋ kakɛ fʋʋtɛsa akɛ mʋ.
7 Os escribas e os fariseus observavam Jesus, procurando ver se ele faria uma cura no sábado, a fim de acharem de que o acusar.
8 Amaa Yesu wʋla o n‐yɩɩ bamʋ nfɛɛrɛ mʋ nɩɩ bɛɛ fɛ, nɩɩ ɔ tɔwɛ ɔnyɩn mʋ nɩɩ mʋ kɩbaa ki wu mʋ yɛ, “Kʋsʋ yɩlɛ asa mʋ kpini ansi tɔ.” Nɩɩ ɔ kʋsʋ yɩlɛ.
8 Mas Jesus, conhecendo os pensamentos deles, disse ao homem da mão ressequida: E ele, levantando-se, ficou em pé.
9 Nɩɩ Yesu tɔwɛ bamʋ yɛ, “N taasɛ fanɛ, mɩnɛ kʋtɔ nɩɩ anɛ nbara mʋ ɩ kaapʋ fɛɛ a waa kakɛ fʋʋtɛsa akɛ? A waa adanbɩrasa abɛɛ alibi? A mɔlɩgɛ asa nkpa abɛɛ a nyita ɩmʋ?”
9 Então Jesus disse a eles:
10 Nɩɩ ɔ kɩɩ bamʋ kpini kyaabɔɔ, nɩɩ ɔ tɔwɛ ɔnyɩn mʋ yɛ, “Tɛɛŋɛ fʋ kɩbaa.” Nɩɩ ɔnyɩn mʋ tɛɛŋɛ mʋ kɩbaa, nɩɩ mʋ kɩbaa mʋ kɩ nyɛ ɔlʋn.
10 Então Jesus, olhando para todos que estavam ao seu redor, disse ao homem: Ele assim o fez, e a mão lhe foi restaurada.
11 Amaa agbʋ a kɩtaa bamʋ, nɩɩ ba piili bɛɛ bee ŋmina kanan mʋ nɩɩ bee biti ba waa Yesu.
11 Mas eles se encheram de furor e discutiam entre si quanto ao que fariam contra Jesus.
12 Nkɛ maŋa tɔ mʋ, Yesu kpee abɩɩ tɔ ɔ naa kʋlɛ kabwaarɛ‐kʋlɛ, nɩɩ kagyanbwɛ maŋa kpini mʋ, ɔ bʋ tʋtɔ ɛɛ kʋlɛ Ɩbwaarɛ.
12 Naqueles dias, Jesus se retirou para o monte, a fim de orar, e passou a noite orando a Deus.
13 Nɩɩ kayɩɩ kɩ maa kɛ mʋ, nɩɩ ɔ tɩɩ mʋ abɩɩlapʋ kpini ba mʋ asɛ, nɩɩ ɔ lɛɛ bamʋ tɔ kudu anyɔ, nɩɩ ɔ yɩla bamʋ kɩtɩɩ yɛ asunpu.
13 E, quando amanheceu, chamou a si os seus discípulos e escolheu doze dentre eles, aos quais deu também o nome de apóstolos:
14 Bamʋ ɩ gyɛ Simon (mʋ nɩɩ ɔ yɩla mʋ kɩtɩɩ yɛ Pita), yɛ mu‐supu Andiruwu, yɛ Gyemisi maa Gyɔn, yɛ Filipu maa Batolome,
14 Simão, a quem acrescentou o nome de Pedro, e André, seu irmão; Tiago e João; Filipe e Bartolomeu;
15 yɛ Matiwu maa Tomasi, yɛ Alifeyo mu‐bii Gyemisi, yɛ Simon mʋ nɩɩ bɛɛ tɩɩ yɛ Seloti,
15 Mateus e Tomé; Tiago, filho de Alfeu, e Simão, chamado Zelote;
16 yɛ Gyemisi mu‐bii Gyudasi, yɛ Gyudasi Isikariyoti mʋ nɩɩ ɔ ba lɛɛ Yesu sa mʋ.
16 Judas, filho de Tiago, e Judas Iscariotes, que se tornou traidor.
17 Yesu maa mu asunpu ba kpɩlɩgɛ kɩbɩɩ mʋ sʋ ba kipentenpiren kʋ sʋ. Nɩɩ abɩɩlapʋ gaalaagaa ba be tu mʋ tʋtɔ, nɩɩ asa damantɛ ba lɩɩ Gyudeya yɛ Gyerusalem yɛ ndɛ mʋ nɩɩ bɛɛ tɩɩ yɛ Tayi maa Sidon ɔpʋ nbunɔ mʋ kpini.
17 E, descendo com eles do monte, Jesus parou num lugar plano onde se encontravam muitos discípulos seus e grande multidão do povo, de toda a Judeia, de Jerusalém e do litoral de Tiro e de Sidom,
18 Ba ba nu mʋ asɛ kɛ ba nyɛ bamʋ alɔ kɩ kyɛ. Bamʋ nɩɩ n‐yaayu libi bɛɛ tɔɔrɔɔ bamʋ ba nyɛ bamʋ n‐yɩɩ.
18 que vieram para o ouvir e para ser curados de suas doenças. Também os atormentados por espíritos imundos eram curados.
19 Nɩɩ asa mʋ kpini ba kpan bamʋ n‐yɩɩ fɛɛ ba mata mʋ, lɩɩ fɛɛ ɔlʋn kʋ bʋ mʋ tɔ nɩɩ ɩ lɩɩ ɩ kyɛ bamʋ kpini alɔ.
19 E todos da multidão procuravam tocar em Jesus, porque dele saía poder; e curava todos.
20 Tʋtɔ nɩɩ Yesu kɩɩ mʋ abɩɩlapʋ mʋ nɩɩ ɔ tɔwɛ yɛ,
20 Então, olhando para os seus discípulos, Jesus lhes disse:
21 Amu ɔkɔn wuya ana ɩ gyɛ fanɛ mʋ nɩɩ akʋn a mɔɔ fanɛ nbɩɩnbɩɩ nɩmʋ mʋ,
21 — Bem-aventurados são vocês
22 Amu ɔkɔn wuya ana ɩ gyɛ fanɛ mʋ nɩɩ asa bee kisi fanɛ,
22 — Bem-aventurados são vocês quando as pessoas os odiarem, expulsarem da sua companhia, insultarem e rejeitarem o nome de vocês como indigno, por causa do Filho do Homem.
23 “Nɩɩ ba kan waa fanɛ kanɩn mʋ fan yɛgɛ ɩ waa fanɛ ɔkɔn, kɛ fan taa kensi‐gyii kyaa, lɩɩ fɛɛ kɛkɛɛ lala kɩ dɛ sʋsʋ kii gyoo fanɛ. Kpalɩ fɛɛ kanɩn nɩɩ bamʋ naana ana gbaa ba taa waa Ɩbwaarɛ atɔwɛpʋ mʋ.
23 Alegrem-se naquele dia e exultem, porque grande é a recompensa de vocês no céu; porque os pais dessas pessoas fizeram o mesmo com os profetas.
24 Amaa fanɛ atɔ wuya ana, fanɛ laakʋ,
24 — Mas ai de vocês, os ricos,
25 Fanɛ mʋ nɩɩ fan gyii ŋmɛ nbɩɩnbɩɩ nɩmʋ falɛ mɔɔ, fanɛ laakʋ,
25 — Ai de vocês
26 Nɩɩ fanɛ mʋ nɩɩ asa bɛɛ tɔwɛ fanɛ n‐yɩɩ sʋ asɩn danbɩrasa mʋ, fanɛ laakʋ.
26 — Ai de vocês, quando todos os elogiarem, porque os pais dessas pessoas fizeram o mesmo com os falsos profetas!
27 Nɩɩ Yesu yɛ, “Amaa n tɔwɛ fanɛ mʋ nɩɩ fen nu mɛ asɛ yɛ, fan biti fanɛ dʋn ana, kɛ fan waa adanbɩrasa sa fanɛ akisipu ana.
27 — Digo, porém, a vocês que me ouvem: amem os seus inimigos, façam o bem aos que odeiam vocês.
28 Kɛ fan waa bamʋ nɩɩ bɛɛ tɔwɛ fanɛ nnɔ mʋ kusee, kɛ fan kʋlɛ kabwaarɛ‐kʋlɛ sa bamʋ nɩɩ bɛɛ nyanla fanɛ.
28 Abençoem aqueles que os amaldiçoam, orem pelos que maltratam vocês.
29 Nɩɩ ɔkʋ kan da fʋ ɔtan mʋ, biliŋi kɩnyɔsapʋ mʋ sa mʋ. Nɩɩ ɔkʋ kan kɔɔlɛ fʋ balɩmaasʋ mʋ, yɛgɛ ɔ taa fʋ kaalɛ tii sʋ.
29 Ao que lhe bate numa face, ofereça também a outra; e, ao que lhe tirar a capa, deixe que leve também a túnica.
30 Nɩɩ ɔkʋ kan ba kʋlɛ fʋ kʋtɔ kʋ mʋ, sa mʋ. Nɩɩ ɔkʋ kan taa fʋ kʋtɔ kʋ mʋ, man bɩla naa taasɛ kʋtɔ maŋa sʋ lɩɩ odunwura mʋ asɛ.
30 Dê a todo o que lhe pedir alguma coisa; e, se alguém levar o que é seu, não exija que seja devolvido.
31 Kɛ fan waa fanɛ tɔɔmaa ana fɛɛ kanan mʋ nɩɩ fen biti fɛɛ ba waa sa fanɛ mʋ.
31 Façam aos outros o mesmo que vocês querem que eles façam a vocês.
32 “Fɛɛ nɩɩ fan kan fen biti bamʋ nɩɩ bee biti fanɛ nkʋn mʋ, mɩnɛ sʋ nɩɩ ɩ dagaa fɛɛ Ɩbwaarɛ ɔ bɩla yɩn fanɛ? Halɩɩ alibi awaapʋ gbaa bee biti bamʋ nɩɩ bee biti bamʋ mʋ.
32 — Se vocês amam aqueles que os amam, que recompensa terão? Porque até os pecadores amam aqueles que os amam.
33 Nɩɩ fan kan waa kɩdanbɩrasa sa bamʋ nɩɩ bɛɛ waa fanɛ adanbɩrasa nkʋn mʋ, mɩnɛ sʋ nɩɩ ɩ dagaa fɛɛ Ɩbwaarɛ ɔ bɩla yɩn fanɛ? Alibi awaapʋ gbaa bɛɛ waa kanɩn.
33 Se fizerem o bem aos que lhes fazem o bem, que recompensa terão? Até os pecadores fazem isso.
34 Nɩɩ fan kan fɛn paala bamʋ nɩɩ fan kɔɔlɛ gyii fɛɛ bee biti ba ba nyɛ ka fanɛ mʋ, mɩnɛ sʋ nɩɩ ɩ dagaa fɛɛ Ɩbwaarɛ ɔ bɩla yɩn fanɛ? Halɩɩ alibi awaapʋ gbaa bɛɛ paala bamʋ tɔmaa ana kɛ bee bwii ka bamʋ afulee maŋa kɔnɔ kyɛɛkyɛɛ.
34 E, se emprestam àqueles de quem esperam receber, que recompensa terão? Também os pecadores emprestam aos pecadores, para receberem outro tanto.
35 Amaa fan biti fanɛ dʋn ana kɛ fan waa bamʋ adanbɩrasa. Nɩɩ fan kan paala bamʋ mʋ, fan man fɛ ɩmʋ kɩba ka nfɛɛrɛ. Nɩɩ fɛn waa kanɩn mʋ, fen biti fan nyɛ kɛkɛɛ lala, kɛ fen biti fan baa fan gyɛ Ɩbwaarɛ Owura lala mʋ nbii ana. Lɩɩ fɛɛ ɔ sʋ kebiti sa asa, nɩɩ ɛɛ waa kɩdanbɩrasa ɛɛ sa bamʋ nɩɩ ba mɛɛ fwaala, nɩɩ ba gyɛ amu tɔ ɔlʋn wuya ana.
35 Vocês, porém, amem os seus inimigos, façam o bem e emprestem, sem esperar nada em troca; vocês terão uma grande recompensa e serão filhos do Altíssimo. Pois ele é bondoso até para os ingratos e maus.
36 Ɩmʋ sʋ fan wu asa kʋwɛɛ fɛɛ kanan mʋ nɩɩ fanɛ‐Sɛ Ɩbwaarɛ gbaa ii wu asa kʋwɛɛ mʋ.
36 Sejam misericordiosos, como também é misericordioso o Pai de vocês.
37 “Fan man talɛ fanɛ tɔɔmaa ana, kɛ Ɩbwaarɛ gbaa ɔ man talɛ fanɛ. Fan man bun asa kʋpwɛ, kɛ Ɩbwaarɛ gbaa ɔ man bun fanɛ kʋpwɛ. Fan taa kɛɛ abaa, kɛ Ɩbwaarɛ gbaa ɔ taa kɛɛ fanɛ.
37 — Não julguem e vocês não serão julgados; não condenem e vocês não serão condenados; perdoem e serão perdoados;
38 Fan sa, kɛ Ɩbwaarɛ gbaa ɔ sa fanɛ. Ee biti ɔ kaala, bɔla kʋtɔ kaalasa mʋ, kɛ ɔ nyɛɛ sʋ, kɛ o gyingyen kɩmʋ, kɛ ɩ bɔla wʋrɩgɛ fanɛ abaa tɔ. Kʋtɔ kaalasa mʋ nɩɩ fan taa kaala mʋ, kɩmʋ maa nɩɩ Ɩbwaarɛ ii biti ɔ taa kaala sa fanɛ.”
38 deem e lhes será dado; boa medida, prensada, sacudida e transbordante será dada a vocês; porque com a medida com que tiverem medido vocês serão medidos também.
39 Nɩɩ Yesu bɔ bamʋ kɩŋasan nɩmʋ yɛ, “Gyaatanapʋ ɩ taalɛ gyankpaa mʋ tɔɔmaa gyaatanapʋ ɔkpa? Nɩɩ ɩ kan ba kanɩn mʋ, bamʋ asa anyɔ kpini bee biti ba naa lɩɩ tɩyɛ kɩkyabɔ tɔ.
39 Jesus lhes contou também uma parábola:
40 Nɩɩ ɔbɩɩlapʋ mɛɛ taalɛ ŋara mʋ ɔkaapʋpʋ, amaa nɩɩ ɔkʋmaa mʋ nɩɩ ɔ bɩla bɩɩ bɩrɛ ɛɛ taalɛ waa fɛɛ mʋ ɔkaapʋpʋ.
40 — O discípulo não está acima do seu mestre; todo aquele, porém, que for bem-instruído será como o seu mestre.
41 “Mɩnɛ ɩ waa nɩɩ fu wu keyuubi kɩ maa bʋ fʋ tɔɔmaa kensi tɔ, nɩɩ fu mee wu kagyapoti mʋ nɩɩ kɩ bʋ fʋ lɛɛ tɔ?
41 — Por que você vê o cisco no olho do seu irmão, mas não repara na trave que está no seu próprio olho?
42 Mɩnɛ sʋ nɩɩ fɩɩ taalɛ tɔwɛ fʋ tɔɔmaa yɛ, ‘Mɛ tɔɔmaa, yɛgɛ n lɛɛ keyuubi mʋ nɩɩ kɩ bʋ fu kensi tɔ falɛ! Yɛgɛ fʋ mɛɛ kɩɩ kagyapoti mʋ nɩɩ kɩ bʋ fʋ gbaa‐gbaa fu kensi tɔ?’ Fʋ kebunbun ansi wuya, gyankpaa lɛɛ kagyapoti mʋ nɩɩ kɩ bʋ fʋ kensi tɔ, pɔyɩ kɛ fʋ taalɛ kɩɩ danbɩrasa lɛɛ keyuubi mʋ nɩɩ kɩ bʋ fʋ tɔɔmaa lɛɛ tɔ.
42 Como você poderá dizer a seu irmão: “Deixe, irmão, que eu tire o cisco que está no seu olho”, se você não repara na trave que está no seu próprio olho? Hipócrita! Tire primeiro a trave do seu olho e então você verá claramente para tirar o cisco que está no olho do seu irmão.
43 “Nɩɩ oyu danbɩrasa kʋ man bʋ tɔ kɩ sɔyɩ abi libi, abɛɛ oyu libi mɛɛ sɔyɩ abi danbɩrasa.
43 — Não há árvore boa que dê mau fruto, nem árvore má que dê bom fruto.
44 Oyu kʋmaa nɩmʋ kɩmʋ abi sʋ nɩɩ bɛɛ sʋ bɛɛ bɩɩ kɩmʋ. Nɩɩ ɔkʋ mɛɛ tɩyɛ akutu ɛɛ lɩɩ kɩkpalɛ oyu sʋ, abɛɛ kididobi lɩɩ kimango oyu sʋ.
44 Porque cada árvore é conhecida pelos frutos que produz. Porque não se colhem figos de ervas daninhas, nem se apanham uvas dos espinheiros.
45 Nyɩmɩsa danbɩrasa ɩɩ waa atɔ danbɩrasa mʋ nɩɩ ɔ kʋʋla yɩla mʋ kɔkɔlɔ tɔ, nɩɩ nyɩmɩsa libi mɔɔ ɩɩ waa atɔ libi mʋ nɩɩ ɔ kʋʋla yɩla mʋ kɔkɔlɔ tɔ. Lɩɩ fɛɛ nyɩmɩsa kɔnɔ ɩɩ tɔwɛ kʋtɔ mʋ nɩɩ kɩ bʋ mʋ kɔkɔlɔ tɔ nɩn.
45 A pessoa boa tira o bem do bom tesouro do coração, e a pessoa má tira o mal do mau tesouro; porque a boca fala do que está cheio o coração.
46 “Mɩnɛ ɩ waa sʋ nɩɩ fan tɩɩ mɛ yɛ, ‘Ɔnyɩrɩpɛ, Ɔnyɩrɩpɛ,’ yɛgɛ fan mɛɛ waa kʋtɔ mʋ nɩɩ n tɔwɛ fanɛ yɛ fan waa?
46 — Por que vocês me chamam “Senhor, Senhor!”, e não fazem o que eu mando?
47 Ɔkʋmaa mʋ nɩɩ ɔ ba mɛ asɛ, ba nu mɛ asɩn, nɩɩ ɔ waa ɩmʋ mʋ, n biti n kaapʋ fanɛ ɔsa mʋ nɩɩ o duli.
47 Eu vou mostrar a vocês a quem é semelhante todo aquele que vem a mim, ouve as minhas palavras e as pratica.
48 Kanɩn ɔsa maŋa du nɩn fɛɛ ɔsa mʋ nɩɩ ee biti ɔ pɔyɩ kɩkpaara, nɩɩ o kuu loo kasɛ nɩɩ ɔ pɔyɩ ɔpɔrɛ gyankpaasa mʋ gyaga kɩfʋlɛ sʋ. Nɩɩ nkyu n bɔla nɩɩ ɩ da kɩkpaara mʋ, amaa kɩ man gyingyen lɩɩ fɛɛ maa pɔyɩ kɩmʋ danbɩrasa mʋ sʋ.
48 Esse é semelhante a um homem que, ao construir uma casa, cavou, abriu profunda vala e lançou o alicerce sobre a rocha. Quando veio a enchente, as águas bateram contra aquela casa e não a puderam abalar, por ter sido bem-construída.
49 Amaa ɔkʋmaa mʋ nɩɩ o nu mɛ asɩn, nɩɩ ɔ man buu ɩmʋ mʋ, o du nɩn fɛɛ ɔsa mʋ nɩɩ ɔ man kuu ɔbɔ pɔyɩ nɩɩ ɔ pɔ́yɩ́ kɩkpaara mʋ gyaga kusuupu sʋ. Nɩɩ nkyu maa bɔla da kɩkpaara mʋ, nɩɩ kɩ lɩɩ tɩyɛ yaasɛ tɔ kpini‐kpini.”
49 Mas o que ouve e não pratica é semelhante a um homem que construiu uma casa sobre a terra, sem alicerces, e, quando as águas bateram contra ela, logo desabou; e aconteceu que foi grande a ruína daquela casa.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Lucas 6, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.