Atos 17
Tnúhu ní cáháⁿ yǎ ndiǒxí xito cùu uú (MILNT) vs NTLH
1 Te ní yáha‑güedé ñuú Ànfípolís ndɨhɨ ñuú Apòloniá, te ní quexìo‑güedé ñuú Tesàlónicá, te yàcáⁿ cáá ɨ̀ɨⁿ veñúhu ñáyiu isràél.
1 Paulo e Silas passaram pelas cidades de Anfípolis e Apolônia e chegaram a Tessalônica, onde havia uma sinagoga .
2 Te ní sáháⁿ té Pǎblú veñúhu‑áⁿ, chi ducaⁿ tnàhí quìde‑dé, te ndɨ tnahá nduu ndètatú‑yu ní sáháⁿ‑dé veñúhu‑áⁿ ǔní xito. Te ní ndatnúhu ndɨhɨ ñaha‑dě xií‑yu nàcuáa ní chídó tnùní cue tée ní xóo cáháⁿ tnúhu Yá Ndiǒxí ndéé sanaha.
2 Conforme o seu costume, Paulo foi lá e nos três sábados seguintes falou sobre as Escrituras Sagradas com as pessoas que estavam ali na sinagoga.
3 Te ní xítnǔhu ñaha‑dě nàcuáa ní cáháⁿ cue tée‑áⁿ sǎ Crìstú Yaá tendaha Yǎ Ndiǒxí quixi ñuyíú‑a ndoho vìhi‑gá, te cuú‑gá, te ndoto‑gá, te xǎhaⁿ‑dě:
3 Paulo lhes explicava e provava que o Messias precisava sofrer e que, depois de morrer, tinha de ressuscitar. Ele dizia: — Este Jesus que estou anunciando a vocês é o Messias.
4 Te dava ñáyiu isràél ní sándáá iní‑yu tnúhu ní cáháⁿ té Pǎblú, te ní níhí tnáhǎ‑yu ndɨhɨ‑dé, ndɨhɨ té Sìlás. Te vài ñáyiu grìégú ñáyiu càháⁿ ndɨhɨ Yá Ndiǒxí ní sándáá iní‑yu tnúhu Jèsús. Te ndècu tɨtnɨ́ ñáyiu dɨ̀hɨ́ ñáyiu cùnuu, te ñáyiu‑áⁿ tnàhá‑yu ní sándáá iní‑yu tnúhu‑gá.
4 Paulo e Silas conseguiram convencer disso algumas daquelas pessoas, as quais se juntaram a eles. Um grande número de não judeus convertidos ao Judaísmo e muitas senhoras da alta sociedade também se juntaram ao grupo.
5 Te dava ñáyiu isràél ñá túú ní cùu váha iní‑yu núú tě Pǎblú nǔu ní ndúcǔ‑yu cue tée cuihna ìní‑xi tuhío‑güedé cada chìuⁿ‑güedé, chi ndɨ cuíhnu ndɨ cuíhnu‑ni‑güedé, te nchaá‑yu ndɨhɨ cue tée‑áⁿ ndɨ̀ coyo ndɨ coyó‑yu xǐcuáá‑yu. Te sátá nǐ tecú dóho dava‑gá‑yu, te ní sáháⁿ tuhá‑yu, te ío ní quide dùsáⁿ‑yu. Te nísáháⁿ‑yu vehe té Jàsón, te ní quide yìcá‑yu ní quɨ́hu‑yu vehe‑dé nándùcú‑yu té Pǎblú ndɨhɨ té Sìlás cuèndá queñuhu ñàhá‑yu núú nchàa ñáyiu.
5 Mas os judeus ficaram com inveja. Eles foram buscar alguns homens maus entre os malandros das ruas e formaram um grupo de desordeiros. Estes fizeram muita confusão na cidade e atacaram a casa de Jasão, procurando Paulo e Silas a fim de os levar para o meio do povo.
6 Te ñá ní nàníhí ñáhǎ‑yu xii‑güedé, núu xíǎⁿ ní tnɨɨ́‑yu té Jàsón ndɨhɨ ɨɨⁿ ǔú‑gá cue tée sàndáá iní tnúhu Jèsús, te tàñuhu ñahá‑yu xii‑güedé cuáháⁿ núú cuè tée cùchiuⁿ. Te òré ní quexìó‑yu núú ndécú cuè tée cùchiuⁿ, te ní ngüíta‑yu ní cuáá‑yu, te xǎhǎⁿ‑yu xii‑güedé:
6 Mas, como não os encontraram, levaram à força Jasão e alguns outros irmãos até a presença das autoridades da cidade, gritando: — Aqueles homens têm provocado desordens em todos os lugares! Agora chegaram até a nossa cidade,
7 Te té Jàsón‑ǎⁿ ní xáhaⁿ‑dě sá cúú cùndecu‑güedé vehe‑dé, te ñá túú sàndáá iní‑güedé nàcuáa càháⁿ té Cèsár tée yɨ̀ndaha cuéhé nàcióⁿ, te càchí‑güedé sá ndécú ɨ̀ngá tée cùnuu‑gá tucu nàni‑dé Jèsús —càchí‑yu xǎhǎⁿ‑yu xii cue tée cùchiuⁿ.
7 e Jasão os hospedou na casa dele. Eles estão desobedecendo às leis do Imperador romano, dizendo que existe outro rei, chamado Jesus.
8 Te sátá dúcáⁿ nǐ cáháⁿ‑yu, te ní cudééⁿ víhí cuè tée cùchiuⁿ ndɨhɨ dava‑gá ñáyiu ndèdóho.
8 Tanto a multidão como as autoridades ficaram agitadas quando ouviram essas palavras.
9 Te vài díhúⁿ nǐ xícáⁿ cue tée cùchiuⁿ núú tě Jàsón ndɨhɨ dava‑gá cue tée cuáháⁿ ndɨhɨ‑dé cuèndá té Pǎblú ndɨhɨ té Sìlás, te núu na ndèe‑güedé núhú‑güedé, te nacuáñaha cuè tée cùchiuⁿ díhúⁿ‑güedě.
9 E as autoridades soltaram Jasão e os outros, depois que eles pagaram a quantia exigida para isso.
10 Te òré ní cundɨquɨⁿ, te ní quide ndee ìní ñáhá ñǎyiu sàndáá iní tnúhu Jèsús xii té Pǎblú ndɨhɨ té Sìlás, te ní xica‑güedé cuáháⁿ‑güedé ñuú Bèreá. Te dɨu‑ni nduu nǐ sáá‑güedé yàcáⁿ ní sáháⁿ‑güedé veñúhu ñáyiu isràél.
10 Logo que anoiteceu, os irmãos enviaram Paulo e Silas para a cidade de Bereia. Quando chegaram lá, eles foram à sinagoga .
11 Te váha‑gá iní ñáyiu ñuú Bèreá dàcúúxí ñǎyiu ñuú Tesàlónicá, chi ío ní cudɨ́ɨ́ ìní‑yu ní xíndedóho‑yu tnúhu Jèsús, te ɨɨⁿ nduu ɨɨⁿ nduu ní dácuáhǎ‑yu tnúhu ní chídó tnùní cue tée ní xóo cáháⁿ tnúhu Yá Ndiǒxí ndéé sanaha cuèndá cuìní‑yu quiní‑yu núu ndáá càháⁿ té Pǎblú ndɨhɨ té Sìlás.
11 As pessoas dali eram mais bem-educadas do que as de Tessalônica e ouviam a mensagem com muito interesse. Todos os dias estudavam as Escrituras Sagradas para saber se o que Paulo dizia era mesmo verdade.
12 Te tɨtnɨ́ ñáyiu isràél ní sándáá iní‑yu tnúhu‑gá ndɨhɨ tɨtnɨ́ cue tée grìégú ndɨhɨ ñáyiu dɨ̀hɨ́ ñáyiu cùnuu ní sándáá iní‑yu.
12 Assim muitos judeus naquela cidade creram, e também não judeus, tanto mulheres da alta sociedade como também muitos homens.
13 Te dava ñáyiu isràél ndécǔ‑yu ñuú Tesàlónicá, te ñáyiu‑áⁿ nǐ níhǐ‑yu tnúhu sá ndécú tě Pǎblú ndɨhɨ té Sìlás ñuú Bèreá càháⁿ‑güedé tnúhu Yá Ndiǒxí, núu xíǎⁿ ní sáháⁿ‑yu ñuú Bèreá ní dácuándèhndé‑yu núú nchàa ñáyiu vátá dácuàha‑gá. Te ñáyiu‑áⁿ nǐ sándáá iní‑yu tnúhu ndehnde te ní cudééⁿ víhǐ‑yu núú‑güedě.
13 Mas, quando os judeus de Tessalônica souberam que Paulo tinha anunciado a palavra de Deus também em Bereia, foram até lá e começaram a agitar e atiçar o povo contra eles.
14 Te òré‑áⁿ nǐ xáhaⁿ ñǎyiu sàndáá iní tnúhu‑gá xii té Pǎblú sá quɨ̀hɨ́ⁿ‑dé yuhu làmár, te ní xica‑dé cuáháⁿ‑dé, te té Sìlás ndɨhɨ té Timùteú ní quendóo‑güedé ñuú Bèreá.
14 Então os irmãos enviaram Paulo imediatamente para o litoral; porém Silas e Timóteo ficaram em Bereia.
15 Te ɨɨⁿ ǔú‑güedé cuáháⁿ ndɨhɨ‑güedé té Pǎblú, te ndèca ñaha‑güedé cuáháⁿ ndéé ñuú Àtenás, te ní xáhaⁿ tě Pǎblú xii‑güedé:
15 Os irmãos que protegiam Paulo o levaram até a cidade de Atenas. Depois voltaram para Bereia, levando um recado de Paulo; ele pedia que Silas e Timóteo fossem encontrá-lo em Atenas o mais depressa possível.
16 Te ñuú Àtenás ndétú tě Pǎblú quɨ́hɨ́ⁿ té Sìlás ndɨhɨ té Timùteú. Te yàcáⁿ ní xiní‑dé sá ǐo cuéhé sǎ càchí‑yu cùu ndióxǐ‑yu ndècu te ñá ndàá sá dɨ́ú ndiǒxí cúú‑xí, te xíǎⁿ ñá túú ní cùu váha iní‑dé, chi ñá tnàhá iní‑dé nàcuáa quìdé‑yu.
16 Enquanto estava esperando Silas e Timóteo em Atenas, Paulo ficou revoltado ao ver a cidade tão cheia de ídolos.
17 Te ní sáháⁿ‑dé veñúhu ní cáháⁿ ndɨhɨ‑dé ñáyiu isràél ndɨhɨ dava‑gá ñáyiu càháⁿ ndɨhɨ Yá Ndiǒxí. Te ɨɨⁿ nduu ɨɨⁿ nduu sàháⁿ‑dé xɨtɨ́ ñuú càháⁿ‑dé tnúhu‑gá ndɨhɨ nchaa ñáyiu xìca cuu yacáⁿ.
17 Ele ia para a sinagoga e ali falava com os judeus e com os não judeus convertidos ao Judaísmo. E todos os dias, na praça pública, ele falava com as pessoas que se encontravam ali.
18 Te cue tée cùu epicureú ndɨhɨ cue tée cùu estoicú, cue tée‑áⁿ nǐ ndatnúhu‑güedé ndɨhɨ té Pǎblú, te dava‑güedé xǐtnàha‑güedé:
18 Alguns professores epicureus e alguns estoicos discutiam com ele e perguntavam: — O que é que esse ignorante está querendo dizer? Outros comentavam: — Parece que ele está falando de deuses estrangeiros. Diziam isso porque Paulo estava anunciando Jesus e a ressurreição .
19 Te ndèca ñaha‑güedé xii té Pǎblú cuáháⁿ ɨɨⁿ xichi núú nání Àreópagú, te ní xáhaⁿ‑güedě xii‑dé:
19 Então eles o levaram a uma reunião da Câmara Municipal e disseram: — Gostaríamos de saber que novo ensinamento é esse que você está trazendo para nós.
20 chi ducaⁿ‑ni càháⁿ‑n tnǔhu sá ñà túú sàcúndèdóho‑ndɨ́, te cuìní‑ndɨ́ cachí tnúhu ndáá‑n nǎsa ndùu tnúhu‑áⁿ cuèndá cutnùní váha iní‑ndɨ́ —càchí‑güedé xǎhaⁿ‑güedě xii‑dé.
20 Pois você diz algumas coisas que nos parecem esquisitas, e nós gostaríamos de saber o que elas querem dizer.
21 Te nchaa ñáyiu ñuú Àtenás ndɨhɨ ñáyiu dava‑gá ñuú, mee‑ni tnǔhu saa cuìní‑yu cáháⁿ‑yu, nchaa sá vǎtá cúndèdóho‑gá‑yu cuìní‑yu cundedóho‑yu.
21 É que todos os moradores de Atenas e os estrangeiros que viviam ali gostavam de passar o tempo contando e ouvindo as últimas novidades.
22 Te té Pǎblú ní ngúnutnɨ́ɨ‑dé núú xǐxúcu‑yu nchaá‑yu, te xǎhaⁿ‑dě:
22 Então Paulo ficou de pé diante deles, na reunião da Câmara Municipal, e disse: — Atenienses! Vejo que em todas as coisas vocês são muito religiosos.
23 Te vitna ní quexìo‑í ñuú‑ndó, te ní xiní‑í sá yàyacáⁿ ndécú nchàa sá càchí‑ndó cùu ndióxí‑ndó càháⁿ ndɨhɨ‑ndo. Te ní xiní‑í ɨɨⁿ xichi núú ndèé tnuní quídé càhnu‑ndo Yá Ndiǒxí Yaá ñá túú xìní‑ndó, te dɨu‑ni ducaⁿ càháⁿ lètrá ndèé tnuní xíáⁿ, te càchí‑xi: “Iha quìde cahnu‑ndɨ́ Ndiǒxí sá ñà túú xìní‑ndɨ́”, duha càháⁿ lètrá‑áⁿ. Te quìde cahnu‑ndo Yá Ndiǒxí cáháⁿ‑ndó, dico ñá túú xìní‑ndó nǎsa càa‑gá, te yúhú xìní ndáá‑í nàcuáa càa Yá Ndiǒxí, chi dɨu‑ni Yá Ndiǒxí càháⁿ ndɨhɨ‑í, te dɨu tnúhu‑gá càháⁿ‑í vitna.
23 De fato, quando eu estava andando pela cidade e olhava os lugares onde vocês adoram os seus deuses, encontrei um altar em que está escrito: “ Ao Deus Desconhecido ”. Pois esse Deus que vocês adoram sem conhecer é justamente aquele que eu estou anunciando a vocês.
24 ’Te dɨu Yá Ndiǒxí ní cadúha‑gá ñuyíú‑a ndɨhɨ nchaa sá ìó, núu dɨu‑gá cúú Xǐtohó ñuyíú‑a ndɨhɨ andɨu. Te ñá túú xìni ñuhu‑gá vehe dàcaa ñáyiu ñuyíú‑a cundecu‑gá.
24 — Deus, que fez o mundo e tudo o que nele existe, é o Senhor do céu e da terra e não mora em templos feitos por seres humanos.
25 Te ñá túú xìni ñuhu‑gá ñáyiu chindee ñàhá‑yu xii‑gá, chi mee‑gǎ quídé‑gǎ nchító‑ó ndècu‑o te tàxi‑gá yócó tǎchí‑ó ndɨ̀hɨ nchaa sá xíní ñùhu‑o.
25 E também não precisa que façam nada por ele, pois é ele mesmo quem dá a todos vida, respiração e tudo mais.
26 ’Te ndéé sanaha nǐ cadúha‑gá ɨɨⁿdìi‑ni tée, te dɨu‑ni nɨ́ñɨ́‑dě cúú ñǎyiu ndècu nɨcaxico ñuyíú. Te dɨu‑ni mee Yǎ Ndiǒxí ní xáhaⁿ‑gǎ nchaa núú cúndècú‑yu, te mee‑gǎ ní cáháⁿ‑gá ná daha cuíá cudíi nchaa nàcióⁿ ndɨhɨ mèé‑yu.
26 De um só homem ele criou todas as raças humanas para viverem na terra. Antes de criar os povos, Deus marcou para eles os lugares onde iriam morar e quanto tempo ficariam lá.
27 Te cuìní‑gá sá ncháá ñǎyiu nanducu ñàhá‑yu cáháⁿ ndɨhɨ ñàhá‑yu xii‑gá, te mee‑gǎ ndécú tǔha‑gá sá càháⁿ ndɨhɨ ñaha‑gǎ xií‑yu ɨɨⁿ ɨɨ́ⁿ‑yu.
27 Ele fez isso para que todos pudessem procurá-lo e talvez encontrá-lo, embora ele não esteja longe de cada um de nós.
28 Te dɨu‑ni Yá Ndiǒxí xító ñàha‑gá xií‑yu núu cùdíi‑yu ndècú‑yu te càndá‑yu. Te duha ní cáháⁿ ɨɨⁿ ñaní tnáhá‑ndó, tée ní cutnùní iní‑xi ní xíndecu ndéé sanaha, te ní xáhaⁿ‑dě xií‑yu: “Nchaa‑o cùu‑o déhe Yá Ndiǒxí”, duha ní xáhaⁿ‑dě xií‑yu.
28 Porque, como alguém disse: “Nele vivemos, nos movemos e existimos.” E alguns dos poetas de vocês disseram: “Nós também somos filhos dele.”
29 Te núu déhe Yá Ndiǒxí cúǔ‑yu nchaá‑yu, te vá cúú cǎháⁿ‑yu sá Yǎ Ndiǒxí cúú sǎ nǐ cadúha‑yu ndahá‑yu. Te sá nǐ cadúha‑yu cùu ndióxǐ‑yu‑áⁿ, dava cùu‑xi díhúⁿ cuàáⁿ, dava cùu‑xi díhúⁿ cuìxíⁿ, dava cùu‑xi yúú. Te mèé‑yu ní cahu iní‑yu nàcuáa cunduu sá cúú ndiǒxǐ‑yu.
29 E, já que somos filhos dele, não devemos pensar que Deus é parecido com um ídolo de ouro, de prata ou de pedra, feito pela arte e habilidade das pessoas.
30 Te cútnàhá ñá túú ní cùtnuní iní‑yu sá nèhé ní quidé‑yu ní cadúha‑yu nchaa xíǎⁿ, te ñá túú ní quìde cuendá Yǎ Ndiǒxí sá dúcáⁿ nǐ quidé‑yu. Te vitna càchí Yǎ Ndiǒxí sá dáñá nchàa ndɨ túhú‑yu nchaa sá cuèhé sá dúhá quìdé‑yu.
30 No passado Deus não levou em conta essa ignorância. Mas agora ele manda que todas as pessoas, em todos os lugares, se arrependam dos seus pecados.
31 Te Yá Ndiǒxí náhá‑gǎ ná nduu cùndecu nchaa ñáyiu núú‑gǎ, te mee‑gǎ sa nàha‑gá nděndɨda càa ñáyiu ní quide váha, te nděndɨda càa ñáyiu ñá túú ní quìde váha. Te mee‑gǎ ní xáhaⁿ‑gǎ xii Déhe‑gá Yaá nání Jèsús cúñaha‑gǎ xií‑yu núu nděndɨda càá‑yu ní quide váha te nděndɨda càá‑yu ñá túú ní quìde váha. Te mee Jèsús cáháⁿ ndáá cuɨtɨ‑gá, te sa nàha‑o sá ncháá xǐǎⁿ cada Jèsús, chi dɨu cuèndá‑áⁿ nǐ dándótó ñàha Yá Ndiǒxí xii‑gá —càchí té Pǎblú xǎhaⁿ‑dě xií‑yu.
31 Pois ele marcou o dia em que vai julgar o mundo com justiça, por meio de um homem que escolheu. E deu prova disso a todos quando ressuscitou esse homem.
32 Te òré ní cáháⁿ té Pǎblú sá nǐ ndoto Jèsús, te dava ñáyiu ñá ní tnàhá iní‑xi tnúhu ní cáháⁿ‑dé ní cáháⁿ yíchí‑yu. Te davá‑yu ní xáhǎⁿ‑yu xii‑dé:
32 Quando ouviram Paulo falar a respeito de ressurreição, alguns zombaram dele, mas outros disseram: — Em outra ocasião queremos ouvir você falar sobre este assunto.
33 Te ní xica‑dé cuáháⁿ‑dé.
33 Então Paulo foi embora dali.
34 Te dava ñáyiu ní xíndedóho tnúhu ní cáháⁿ té Pǎblú ní sándáá iní‑yu Jèsús, te ní chindee tnǔhu ñàhá‑yu xii‑dé. Te ɨɨⁿ tée cùchiuⁿ Areópagú nání‑dě Nǐxú ndɨhɨ ɨɨⁿ ñadɨ̀hɨ́ nání‑áⁿ Dǎmarís, tnàhá‑yu ní sándáá iní‑yu tnúhu‑gá ndɨhɨ dava‑gá‑yu.
34 Mas algumas pessoas creram e se juntaram a ele. Entre essas estavam Dionísio, que era membro da Câmara Municipal, uma mulher chamada Dâmaris e mais outras pessoas.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Atos 17, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.