Lucas 12
ULufingo uLupwa kʉ ndongo ɨya Shɨmalɨla (MGQ) vs ARC
1 Mʉ khabhalɨlo khanaakho, abhantʉ amaelufu na maelufu bhakhabhʉngaana kʉmʉtejeelezya uYeesu. Bháamɨle bhinji poope bhakhakhanyanaga we bhakʉsejeelela kʉkwakwe. Pe uYeesu akhalonga suuti ku bhalandati bhaakwe akhatɨ, “Mʉbhe amiiso ni shisa ɨshɨ lenga ɨsha Bhafalisaayi, kʉnongwa ye shɨkʉsaata ngatɨ wusafu.
1 Ajuntando-se, entretanto, muitos milhares de pessoas, de sorte que se atropelavam uns aos outros, começou a dizer aos seus discípulos: Acautelai-vos, primeiramente, do fermento dos fariseus, que é a hipocrisia.
2 Akhabhalɨlo khakwɨnza khe gonti ge galɨ kukwilu gakhayɨbha apazelu, khabhɨlɨ gonti ge gafisishile gakhayɨmanyɨkha.
2 Mas nada há encoberto que não haja de ser descoberto; nem oculto, que não haja de ser sabido.
3 Pe shɨnɨɨsho gonti ge mʉkʉlonga ku khiisi, gakhayɨvwɨnha apazelu. Khabhɨlɨ gonti ge mʉkʉsenha kukwilu, bhakhayɨgavwɨnsya pa mbɨmbɨlɨ.”
3 Porquanto tudo o que em trevas dissestes à luz será ouvido; e o que falastes ao ouvido no gabinete sobre os telhados será apregoado.
4 UYeesu akhajendeelela kʉlonga kʉtɨ, “Ɨmwe bhamanyani bhaanɨ, ɨnkʉbhabhʉʉzya kʉtɨ, mʉtabhogopaje bhe bhakʉgoga ʉmʉbhɨlɨ mwene, khatalɨɨpo akhanjɨ khe bhangakhola kʉbhomba.
4 E digo-vos, amigos meus: não temais os que matam o corpo e depois não têm mais o que fazer.
5 Lyoli ɨmbabhʉʉzye we mʉkhondeeye kʉmwogopa. Mwogopaje ʉMʉlʉngʉ! Kʉnongwa ye we bhanaabho bhaagoga, ʉweene alɨ nʉ waamʉlo ʉwa kʉmʉsʉmba umuntu kʉ mwoto we wutakuzima naalumo! Nalyoli ɨnkʉbhabhʉʉzya kʉtɨ, wʉnʉʉyo we mʉmwogopaje!
5 Mas eu vos mostrarei a quem deveis temer: temei aquele que, depois de matar, tem poder para lançar no inferno; sim, vos digo, a esse temei.
6 “Bhʉlɨ, ʉtʉdwaya tʉsaanʉ bhatakʉkazya kʉ nhela ɨnsabhaazya nyishe bhʉʉlo? Poope shɨnɨɨsho, ʉMʉlʉngʉ atakʉmwɨwa ngaweeka.
6 Não se vendem cinco passarinhos por dois ceitis? E nenhum deles está esquecido diante de Deus.
7 Ɨleelo ɨmwe, insisi zyonti ɨzya mʉ matwe giinyu, ʉMʉlʉngʉ azibhaziizye. Pe shɨnɨɨsho mʉtogopaje, kʉnongwa ye ɨmwe mʉkhondeeye kʉshɨla ʉtʉdwaya utwinji.
7 E até os cabelos da vossa cabeça estão todos contados. Não temais, pois; mais valeis vós do que muitos passarinhos.
8 “Ɨnkʉbhabhʉʉzya kʉtɨ, umuntu wowonti we akʉnɨɨtɨkha pɨlongolela pa bhantʉ, ʉMwana wa Muntu akhayɨmwɨtɨkha pɨlongolela pa bhakhabhɨzya bha Mʉlʉngʉ.
8 E digo-vos que todo aquele que me confessar diante dos homens, também o Filho do Homem o confessará diante dos anjos de Deus.
9 Ɨleelo umuntu wowonti we akʉnhaana pɨlongolela pa bhantʉ, woope akhayɨkhaanwa pɨlongolela pa bhakhabhɨzya bha Mʉlʉngʉ.
9 Mas quem me negar diante dos homens será negado diante dos anjos de Deus.
10 Umuntu wowonti we akʉlonga amazwi amabhiibhi kʉ zya Mwana wa Muntu, akhayɨtʉʉyɨlwa. Ɨleelo we akʉmʉshoolanya uMupepu uMufinjile, wʉnʉʉyo te akhatʉʉyɨlwe.
10 E a todo aquele que disser uma palavra contra o Filho do Homem ser-lhe-á perdoada, mas ao que blasfemar contra o Espírito Santo não lhe será perdoado.
11 “We bhabhatwala mu masinagoogi, awe pɨlongolela pa bhamwene na pa bhapɨtɨ, mʉtakhaalabhe kʉsɨɨbha kʉtɨ mʉkhayɨlamba lyoni awe mʉkhayɨlonga lyoni.
11 E, quando vos conduzirem às sinagogas, aos magistrados e potestades, não estejais solícitos de como ou do que haveis de responder, nem do que haveis de dizer.
12 Akhabhalɨlo khanaakho uMupepu uMufinjile akhayɨbhamanyɨzya zye mʉkhondeeye kʉlonga.”
12 Porque na mesma hora vos ensinará o Espírito Santo o que vos convenha falar.
13 Umuntu weeka mʉ mpʉga yiila akhamʉbhʉʉzya uYeesu akhatɨ, “Mumanyizyi, mʉbhʉʉzye ʉkhambakʉ waanɨ kʉtɨ angabhɨle ivintu ɨvwa wugaali, vwe uyise wɨɨtʉ átʉlesheeye.”
13 E disse-lhe um da multidão: Mestre, dize a meu irmão que reparta comigo a herança.
14 UYeesu akhamwamʉla akhatɨ, “Wu naanu we ambiishile ɨne, kʉbha ne mwamuli wiinyu, awe kʉbha ne wakʉgabhanya uwugaali wiinyu?”
14 Mas ele lhe disse: Homem, quem me pôs a mim por juiz ou repartidor entre vós?
15 Pe akhabhabhʉʉzya abhantʉ bhonti akhatɨ, “Mʉbhe amiiso! Mʉleshe kʉbha mwe bhalyovi, kʉnongwa ye uwuumi wa muntu wutakufuma mu winji wa vintu vwe alɨ navwo.”
15 E disse-lhes: Acautelai-vos e guardai-vos da avareza, porque a vida de qualquer não consiste na abundância do que possui.
16 Pe akhabhabhʉʉzya ɨshɨkholanyo ishi akhatɨ, “Álɨɨpo udumbwe ʉmo, we mu shiizi shaakwe ɨvɨyabho vwéleeye nhaani.
16 E propôs-lhes uma parábola, dizendo: a herdade de um homem rico tinha produzido com abundância.
17 Akhasɨɨbha mʉ mwoyo waakwe akhatɨ, ‘Ɨvɨyabho vwanɨ ivi, patalɨɨpo apa kʉbhɨɨkha! Ɨntɨkhonzye bhʉlɨ?’
17 E arrazoava ele entre si, dizendo: Que farei? Não tenho onde recolher os meus frutos.
18 Pe akhatɨ, ‘Ɨntɨbhombe ɨntɨtɨ: ɨntɨpongolanye ɨvwanga vwanɨ, na kʉzenga ivinji ɨvɨpɨtɨ nhaani. Mʉnʉʉmwo mwe intisengule ɨvɨyabho vwanɨ vwonti ni vintu vwanɨ ivinji.
18 E disse: Farei isto: derribarei os meus celeiros, e edificarei outros maiores, e ali recolherei todas as minhas novidades e os meus bens;
19 Panaapo pe ɨnhayɨtɨ, “Mwoyo waanɨ, ʉlɨ ni vintu ivwinji ivwinza ɨvwa kʉkwavwa amanha aminji. Ishi, tʉʉzya, lyanga, mwelaga, na kʉseshela.” ’
19 e direi à minha alma: alma, tens em depósito muitos bens, para muitos anos; descansa, come, bebe
20 Ɨleelo ʉMʉlʉngʉ akhamʉbhʉʉzya akhatɨ, ‘We mʉlema! Uwusiku ʉwa mʉsanyʉʉnʉ utifwe! Ivintu vwonti vwe ʉyɨbhɨshɨɨye, vɨtɨbhe vwa naanu?’
20 Mas Deus lhe disse: Louco, esta noite te pedirão a tua alma, e o que tens preparado para quem será?
21 “Shɨnɨɨsho she yɨkhayɨbha, kwa muntu wowonti we akʉbhʉngaanɨkha ivintu mʉ vɨgane ɨvwa mʉ nsɨ umu, sita kʉbhombela uwudumbwe waakwe mʉ mbombo ya Mʉlʉngʉ.”
21 Assim é aquele que para si ajunta tesouros e não é rico para com Deus.
22 Pe uYeesu akhabhabhʉʉzya abhalandati bhaakwe akhatɨ, “Kʉnongwa yɨnɨɨyo, ɨnkʉbhabhʉʉzya kʉtɨ, mʉteleelaje kʉ zya mʉ wɨɨkhalo wiinyu kʉtɨ mutilye akhooni, awe mʉtɨkwate akhooni.
22 E disse aos seus discípulos: Portanto, vos digo: não estejais apreensivos pela vossa vida, sobre o que comereis, nem pelo corpo, sobre o que vestireis.
23 Bhʉlɨ, ʉwɨɨkhalo wutashilile ishaakulya? Bhʉlɨ, ʉmʉbhɨlɨ woope wutashilile amenda?
23 Mais é a vida do que o sustento, e o corpo, mais do que as vestes.
24 Yeenya amakʉngʉʉlʉ, gatakʉwaala awe gatakʉsezya, gatalɨ nɨ shanga awe apa kusengula ɨvɨyabho, ɨleelo ʉMʉlʉngʉ akʉgalɨɨsya. Ishi ɨmwe mʉkhondeeye nhaani pamiiso ga Mʉlʉngʉ kʉshɨla amavwanga!
24 Considerai os corvos, que nem semeiam, nem segam, nem têm despensa nem celeiro, e Deus os alimenta; quanto mais valeis vós do que as aves?
25 Wu naanu mukaasi yiinyu we kweleela kwakwe kʉngonjezya ʉwɨɨkhalo waakwe poope akhabhalɨlo khashe?
25 E qual de vós, sendo solícito, pode acrescentar um côvado à sua estatura?
26 Ishi, ɨnga ʉkʉpootwa kʉbhomba akhantʉ khati anza khanaakho, khooni khe mʉkweleela na ganjɨ?
26 Pois, se nem ainda podeis as coisas mínimas, por que estais ansiosos pelas outras?
27 “Yeenya ameezya aga mwɨ laala, she gakʉkʉla. Gatakʉbhomba ɨmbombo awe kʉsona amenda gaabho aga kʉkwata. Ɨleelo ɨnkʉbhabhʉʉzya kʉtɨ, poope ʉmwene uSelemaani mwɨ togo lyakwe lyonti, atálinjiziizye kʉkwata amenda na kʉkhondezya anzɨ lyezya limo!
27 Considerai os lírios, como eles crescem; não trabalham, nem fiam; e digo-vos que nem ainda Salomão, em toda a sua glória, se vestiu como um deles.
28 ɄMʉlʉngʉ akʉgakwatɨzya ameezya aga mwɨ laala anza shiniishi, poope she gakʉkhondezya kʉ khabhalɨlo khashe bhʉʉlo, ɨndaabhɨ gakwʉma na kʉpembwa. Ɨnga akʉbhomba shɨnɨɨsho kʉ meezya, bhʉlɨ, atangabhakwatɨzya ɨmwe kʉshɨla, mʉbha lwɨtɨkho ʉlwɨ tende?
28 E, se Deus assim veste a erva, que hoje está no campo e amanhã é lançada no forno, quanto mais a vós,
29 “Pe shɨnɨɨsho, nɨɨmwe mʉleshe kweleela kʉtɨ mutilye akhooni, awe mʉtɨmwele akhooni. Khabhɨlɨ mʉleshe kʉbha nɨ lyoga.
29 Não pergunteis, pois, que haveis de comer ou que haveis de beber, e não andeis inquietos.
30 Kʉnongwa ye abhantʉ bhe bhatakʉmwɨtɨkha ʉMʉlʉngʉ bhakweleela nhaani ni vintu vɨnɨɨvwo. Ɨleelo ɨmwe ʉTaata wiinyu ʉwa kʉmwanya amanyile kʉtɨ mubhuliliilwe vɨnɨɨvwo.
30 Porque os gentios do mundo buscam todas essas
31 Ishi yanzaji ʉwʉmwene wa Mʉlʉngʉ, pe vɨnɨɨvwo vwonti atɨbhonjeelezye.
31 Buscai, antes, o Reino de Deus, e todas essas
32 “Mʉleshe kʉtʉʉya, ɨmwe mwe mʉlɨ ɨshɨpʉga ishinsi, kʉnongwa ye ʉTaata wiinyu ʉwa kʉmwanya ayiganile kʉʉbhapa ʉwʉmwene waakwe.
32 Não temas, ó pequeno rebanho, porque a vosso Pai agradou dar-vos o Reino.
33 Kazyaji ivintu vwinyu, mʉʉbhape abhapɨɨna ɨnhela zɨnɨɨzyo. Kʉbhomba shɨnɨɨsho kwe kʉyɨbhɨɨshɨla ivintu mʉ shanga ɨsha kʉmwanya she shɨtakwʉnda, kwe ivintu vwakwe ɨvwa kusengulila vɨtakʉlala. Khabhɨlɨ atalɨɨpo umwibha we akʉsejeelela kwibha poope ʉmʉmese kʉnanganya.
33 Vendei o que tendes, dai esmolas, e fazei para vós bolsas que não se envelheçam, tesouro nos céus que nunca acabe, aonde não chega ladrão, e a traça não rói.
34 Paala pe mubhiishile ɨshʉʉma shiinyu, panaapo pe amooyo giinyu gakhayɨbha.
34 Porque onde estiver o vosso tesouro, ali estará também o vosso coração.
35 “Isiku lyolyonti mʉyɨlɨnganyaaje kʉbhomba ɨmbombo, zyope ɨnhozyo zyinyu zyakhaje,
35 Estejam cingidos os vossos lombos, e acesas, as vossas candeias.
36 ngatɨ bhabhombi bhe bhakʉmʉgʉʉlɨla ʉmʉpɨtɨ waabho akʉgalʉkha kufuma ku weeji, kʉtɨ akhabhalɨlo khe atɨyɨnze na kwiguzya pa lwiji, bhamwigulile nalʉbhɨlo.
36 E sede vós semelhantes aos homens que esperam o seu senhor, quando houver de voltar das bodas, para que, quando vier e bater, logo possam abrir-lhe.
37 Bhasayiilwe abhabhombi bhe ʉmʉpɨtɨ waabho ɨnga ayɨnza, akhayɨbhaaga bhalɨ amiiso. Nalyoli ɨnkʉbhabhʉʉzya, akhayɨyɨlɨngaanya kʉtɨ abhabhombele, akhayɨbhabhɨlɨshɨla kwɨkhala pa shintalati, akhayɨɨbhapa ishaakulya.
37 Bem-aventurados aqueles servos, os quais, quando o Senhor vier, achar vigiando! Em verdade vos digo que se cingirá, e os fará assentar à
38 Bhasayiilwe abhabhombi ɨbho bhe ʉmʉpɨtɨ waabho ɨnga ayɨnza shawusiku pakaasi awe nakhantandabhɨla, akhayɨbhaaga bhalɨ amiiso.
38 E, se vier na segunda vigília, e se vier na terceira vigília, e
39 Mʉmanye akhinza kʉtɨ, uwi nyumba abhanje amanyaje akhabhalɨlo khe umwibha akwɨnza, angɨɨkhala amiiso kʉtɨ amudinde umwibha atakhadobhole inyumba yaakwe.
39 Sabei, porém, isto: se o pai de família soubesse a que hora havia de vir o ladrão, vigiaria e não deixaria minar a sua casa.
40 Kʉnongwa yɨnɨɨyo, nɨɨmwe mʉyɨlɨnganyaaje kʉnongwa ye mutamanyile akhabhalɨlo khe akhayɨnza ʉMwana wa Muntu.”
40 Portanto, estai vós também apercebidos; porque virá o Filho do Homem à hora que não imaginais.
41 Pe uPeeteli akhabhʉzɨɨlɨzya akhatɨ, “Mwene, ɨshɨkholanyo ishi, ʉkʉtʉbhʉʉzya ɨtwe tʉbheene, awe ʉkʉbhabhʉʉzya abhantʉ bhonti?”
41 E disse-lhe Pedro: Senhor, dizes essa parábola a nós ou também a todos?
42 ɄMwene akhamwamʉla akhatɨ, “Umubhombi umusunde, ʉwɨ njeele, we alikwi? Wʉnʉʉyo we ʉmʉpɨtɨ waakwe akʉmʉbhɨɨkha abhe mwimiilili wa bhamwabho na kʉʉbhapa ishaakulya akhabhalɨlo khe khakhondeeye.
42 E disse o Senhor: Qual é, pois, o mordomo fiel e prudente, a quem o senhor pôs sobre os seus servos, para
43 Asayiilwe umubhombi ʉla we ʉmwene waakwe agalʉkha, akhayɨmwaga akʉbhomba zye amulajiziizye.
43 Bem-aventurado aquele servo a quem o senhor, quando vier, achar fazendo assim.
44 Nalyoli ɨnkʉbhabhʉʉzya, akhayɨmʉbhɨɨkha kʉbha mʉpɨtɨ wɨ shʉʉma shaakwe shonti.
44 Em verdade vos digo que sobre todos os seus bens o porá.
45 Ɨleelo umubhombi wʉnʉʉyo ɨnga ayɨsɨɨbha mʉ mwoyo waakwe kʉtɨ, ‘Ʉmwene waanɨ akhaabha kʉgalʉkha,’ pe akwanda kʉbhakhoma abhabhombi abhamwabho, abhasakhaala na bhantanda, akulya na kʉmwela, na kʉkholwa.
45 Mas, se aquele servo disser em seu coração: O meu senhor tarda em vir, e começar a espancar os criados e criadas, e a comer, e a beber, e a embriagar-se,
46 Ʉmwene waakwe akhayɨgalʉkha isiku lye atasʉbhɨɨye na khabhalɨlo khe atamanyile. Pe akhayiimupa ulufundo ʉlʉpɨtɨ na kʉmʉbhɨɨkha peeka na bhe bhatitishile.
46 virá o Senhor daquele servo no dia em que
47 “Umubhombi wʉnʉʉyo we amanyile zye akwanza ʉmʉpɨtɨ waakwe, ɨleelo akʉlekha kʉyɨlɨngaanya kʉmʉposheela, na kʉbhomba she akwanza ʉmʉpɨtɨ waakwe, akhayɨkhomwa nhaani.
47 E o servo que soube a vontade do seu senhor e não se aprontou, nem fez conforme a sua vontade, será castigado com muitos açoites.
48 Ɨleelo umubhombi we atamanyile zye akwanza ʉmʉpɨtɨ waakwe, ɨnga abhomba akhabhiibhi, wʉnʉʉyo akhayɨkhomwa khati. Umuntu wowonti we bhamupiiye ivwinji, wʉnʉʉyo bhakhayɨmwɨsya ivwinji, we bhamupiiye ivwinji nhaani, bhakhayɨmwɨsya ivwinji nhaani.
48 Mas o que
49 “Ininzile mʉ nsɨ umu kwasya ʉmwoto, kwashi ɨnga wʉbhanje wandile kwakha!
49 Vim lançar fogo na terra e que mais quero, se já está aceso?
50 Nɨɨne ɨndɨ nʉ lwozyo ʉlwa mayɨmba lwe ɨnhondeeye kʉposheela, ɨntɨjendeelele nhaani mʉ mwoyo waanɨ, paka lʉbhombeshe.
50 Importa, porém, que eu seja batizado com um certo batismo, e como me angustio até que venha a cumprir-se!
51 Mʉkʉsɨɨbha kʉtɨ ininzile kʉleeta uwutengaanu mʉ nsɨ? Ndaali! Ɨnkʉbhabhʉʉzya kʉtɨ, ininzile kʉleeta ʉmʉyʉbhano.
51 Cuidais vós que vim trazer paz à terra? Não, vos digo, mas, antes, dissensão.
52 Kufuma ishi, mu nyumba mwe bhalɨ abhantʉ bhasaanʉ, bhatɨsataanaje, bhatatʉ bhatɨyeepaje kʉ bhabhɨlɨ, bhoope bhabhɨlɨ bhanaabho bhatɨyeepaje kʉ bhatatʉ.
52 Porque, daqui em diante, estarão cinco divididos numa casa: três contra dois, e dois contra três.
53 Ʉtaata akhayizilanaga nʉ mwana waakwe, nʉ mwana akhayizilanaga nʉ taata waakwe. Unyina akhayizilanaga nʉ mwalɨ waakwe, nʉ mwalɨ akhayizilanaga nu nyina waakwe. Ʉnyavwala akhayizilanaga nʉ mʉnhamwana waakwe, woope ʉmʉnhamwana akhayizilanaga nʉ nyavwala waakwe.”
53 O pai estará dividido contra o filho, e o filho, contra o pai, a mãe, contra a filha, e a filha, contra a mãe, a sogra, contra sua nora, e a nora, contra sua sogra.
54 UYeesu akhabhabhʉʉzya winza abhantʉ abhɨ mpʉga yiila akhatɨ, “We mʉkʉlola amabhɨngo gakʉbhʉngaana mʉkʉtɨ, ‘Imvula yɨkwanza kʉtoonya,’ nalyoli yɨkʉtoonya.
54 E dizia também à multidão: Quando vedes a nuvem que vem do ocidente, logo dizeis: Lá vem chuva; e assim sucede.
55 Khabhɨlɨ we mʉkʉlola impepu yikufuma ɨmbalɨ ɨya kʉmbalɨntende mʉkʉtɨ, ‘Kʉkwanza kʉbha amafuku,’ nalyoli she kʉkʉbha.
55 E, quando assopra o vento sul, dizeis: Haverá calma; e
56 Ɨmwe mʉlɨ ni shisa ɨshɨ lenga! Ɨmwe mumanyile kʉzyaganya ɨzya khabhalɨlo kwɨ dala ɨlya kwenya kʉmwanya, ɨleelo kʉvwaganya ɨvɨlolesyo ɨvwa khabhalɨlo ɨkha mutamanyile.
56 Hipócritas, sabeis discernir a face da terra e do céu; como não sabeis, então, discernir este tempo?
57 “Khooni mʉtakʉsaabhʉla kʉbhomba zye zɨkhondeeye?
57 E por que não julgais também por vós mesmos o que é justo?
58 Ɨnga umuntu akusitaakile, akʉkʉtwala kwɨ balaaza, kwashi kʉmʉlamba kʉtɨ mwɨmvwane we mʉlɨ mwɨ dala. Sita kʉbhomba lɨnɨɨlyo, atɨkʉtwale mʉ nyoobhe zya mulonganyi, woope umulonganyi, atɨkʉbhɨɨshe mʉ nyoobhe zya bhasikaali na kʉtwalwa kʉ makha mwɨ jeela.
58 Quando, pois, vais com o teu adversário ao magistrado, procura livrar-te dele no caminho; para que não suceda que te conduza ao juiz, e o juiz te entregue ao meirinho, e o meirinho te encerre na prisão.
59 Ɨnkʉkʉbhʉʉzya kʉtɨ, mukaasi ʉmwo te ukhaafume paka we waamala kʉsomba vwonti vwe akʉkwɨsya!”
59 Digo-te que não sairás dali enquanto não pagares o derradeiro ceitil.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Lucas 12, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.