Atos 17
ULufingo uLupwa kʉ ndongo ɨya Shɨmalɨla (MGQ) vs NAA
1 ɄPaʉlo nʉ Sɨɨla bháshilile mʉ nhaaya ɨya mu Amufipooli, nɨ ya Apoloniya, bhakhafikha mʉ nhaaya ɨya mu Tesalonike pe páamɨle isinagoogi ɨlya Bhayahuudi.
1 Tendo passado por Anfípolis e Apolônia, Paulo e Silas chegaram a Tessalônica, onde havia uma sinagoga dos judeus.
2 Kʉnʉʉkwo ʉPaʉlo akhinjilaga mwi sinagoogi, anza she yáamɨle mwata yaakwe. ƗSabaato zɨtatʉ akhabhalʉmbɨlɨlaga kufuma mu Wusimbe uWufinjile,
2 Paulo, segundo o seu costume, foi procurá-los e, por três sábados, discutiu com eles a respeito das Escrituras,
3 ɨnga abhalɨnganɨzye na kʉbhalanga apazelu kʉtɨ uKilisiti akhondeeye kʉyɨmba na kʉzyʉkha mʉ bhafwe. ɄPaʉlo akhabhabhʉʉzya akhatɨ, “UYeesu wʉnʉʉnʉ we ɨnkʉmʉlʉmbɨɨlɨla kukwinyu we wu Kilisiti.”
3 expondo e demonstrando ter sido necessário que o Cristo padecesse e ressuscitasse dos mortos. Paulo dizia: — Este Jesus, que eu anuncio a vocês, é o Cristo.
4 Bhamu aBhayahuudi bhakhagɨɨtɨkha amazwi ga Paʉlo. Bhoope aBhayunaani abhinji bhe bhakhɨtɨkhaga ulupuuto ʉlwa Shiyahuudi, peeka na bhantanda abhinji abhapɨtɨ pa mbombo, bhakhɨɨtɨkha, bhakhabha peeka nʉ Paʉlo nʉ Sɨɨla.
4 Alguns deles foram persuadidos e se juntaram a Paulo e Silas. O mesmo aconteceu com numerosa multidão de gregos piedosos e muitas mulheres importantes.
5 Ɨleelo ʉmwone wʉkhabhalema aBhayahuudi abhanjɨ bhe bhatítishile, bhakhabhala mʉ mʉnaalo, bhakhabhalanjɨla abhantʉ abhabhiibhi, bhe bhakhabhʉngaanya abhantʉ abhinji, bhakhanda kʉpela ibho ɨpɨtɨ mʉ nhaaya yonti. Bhakhabhala bhakhinjila kʉ makha mu nyumba ya Yaasoni kʉmwanza ʉPaʉlo nʉ Sɨɨla, ɨnga bhabhatwale apazelu kʉ bhantʉ abha mʉ nhaaya.
5 Os judeus, porém, movidos de inveja, trazendo consigo alguns homens maus dentre a malandragem, reuniram uma multidão e provocaram um tumulto na cidade. E, atacando de surpresa a casa de Jasom, procuravam trazer Paulo e Silas para o meio do povo.
6 We bhatabhaaga, bhakhamʉlema uYaasoni wʉʉyo peeka na bhamwabho bhamu mʉ lwɨtɨkho, bhakhabhadendelula paka pa bhapɨtɨ abhɨ nhaaya, kumo bhakuzingula ɨshongo bhakʉtɨ, “Abhantʉ ɨbha bhe bhakʉpela ibho ɨpɨtɨ mʉ nsɨ izinji zyonti, ishi bhinzile panaapa mʉ nhaaya yɨɨtʉ,
6 Porém, não os encontrando, arrastaram Jasom e alguns irmãos diante das autoridades, gritando: — Estes que promovem tumulto em todo o mundo chegaram também aqui,
7 uYaasoni we abhaposheleeye mu nyumba yaakwe. Bhonti bhakʉshoolanya ɨndajɨzyo zye uKaisaali azibhiishile bhakʉtɨ, ‘Ɨtwe tʉlɨ nʉ mwene uwunji we tʉkʉtɨ uYeesu.’ ”
7 e Jasom os hospedou na casa dele. Todos estes agem contra os decretos de César, dizendo que existe outro rei, chamado Jesus.
8 Abhapɨtɨ abhɨ nhaaya yiila peeka na bhantʉ we bhɨmvwa ɨnongwa ziila, bhakhazyʉgʉnhana nhaani.
8 Tanto a multidão como as autoridades ficaram agitadas ao ouvir estas palavras.
9 Bhakhabhabhʉʉzya uYaasoni na bhamwabho bhafumwe ɨvwa kʉbhagombola, bhakhabhɨtɨshɨzya kʉtɨ bhasogolaje kʉkwabho.
9 Porém, depois de terem recebido deles a fiança estipulada, as autoridades soltaram Jasom e os outros.
10 We kwabha shawusiku, nalʉbhɨlo bhe bhitishile bhakhabhasokha ʉPaʉlo nʉ Sɨɨla kʉtɨ bhasogole bhabhale mʉ nhaaya ɨya kʉ Belooya. We bhaafikha kuula, bhakhinjila mwi sinagoogi ɨlya Bhayahuudi.
10 E logo, durante a noite, os irmãos enviaram Paulo e Silas para Bereia. Ali chegados, dirigiram-se à sinagoga dos judeus.
11 Abhantʉ abha pa Belooya bháamɨle bhantʉ bhe bhakhatejelezyaga kʉshɨla abha pa Tesalonike. We ʉPaʉlo akʉbhalʉmbɨɨlɨla intumi zya Mwene uYeesu, bhakhazɨposheela kʉ mwoyo wonti. Bhakhajendeelela kʉbhaazya uWusimbe uWufinjile insiku zyonti, ɨnga bhasimishizye kʉtɨ amazwi ge ʉPaʉlo akʉlonga ga nalyoli.
11 Ora, estes de Bereia eram mais nobres do que os de Tessalônica, pois receberam a palavra com toda a avidez, examinando as Escrituras todos os dias para ver se as coisas eram, de fato, assim.
12 ABhayahuudi abhinji bhakhamwɨtɨkha uYeesu, peeka na bhasakhaala na bhantanda abhapɨtɨ abha Shiyunaani.
12 Com isso, muitos deles creram, mulheres gregas de alta posição social e muitos homens.
13 Ɨleelo aBhayahuudi abha mu Tesalonike, we bhaamanya kʉtɨ ʉPaʉlo akʉlʉmbɨɨlɨla izwi lya Mʉlʉngʉ na kʉ Belooya, kwope bhakhabhala, bhakhapela ibho ɨpɨtɨ na kʉsonganya ɨmpʉga ya bhantʉ.
13 Mas, logo que os judeus de Tessalônica souberam que a palavra de Deus era anunciada por Paulo também em Bereia, foram lá agitar e perturbar o povo.
14 Bhe bhitishile pa Belooya bhakhamʉloleela ʉPaʉlo, bhakhamʉtwala nalʉbhɨlo kʉmbalɨ kwa sʉmbɨ, ɨleelo ʉSɨɨla nu Tiimoti abheene bhakhasyala mʉ Belooya.
14 Então os irmãos fizeram com que Paulo fosse imediatamente para os lados do mar. Porém Silas e Timóteo continuaram em Bereia.
15 Bhaala bhe bhámʉloleleeye ʉPaʉlo bhakhamufisya mʉ nhaaya ɨya mʉ Aseene. We bhakʉgalʉkha, ʉPaʉlo akhabhasonteelezya nɨ ndajɨlo ɨzya kʉbhatwalɨla uTiimoti nʉ Sɨɨla kʉtɨ bhatakhaabhaje, bhamʉlandate nalʉbhɨlo.
15 Os responsáveis por Paulo levaram-no até Atenas e regressaram trazendo ordem a Silas e Timóteo para que fossem encontrá-lo o mais depressa possível.
16 We ʉPaʉlo akʉbhagʉʉlɨla uTiimoti nʉ Sɨɨla mʉ Aseene, ʉmwoyo waakwe wʉkhakhatampaga nhaani we aalola kʉtɨ ɨnhaaya yiila yonti yizuuye ivifwani ɨvwa bhamʉlʉngʉ.
16 Enquanto Paulo os esperava em Atenas, o seu espírito se revoltava em face da idolatria dominante na cidade.
17 Pe akhanda kwinjila mwi sinagoogi, akhazabhanaga na Bhayahuudi na Bhayunaani bhe bhakhɨtɨkhaga ulupuuto ʉlwa Shiyahuudi. Khabhɨlɨ insiku zyonti, akhazabhanaga apazelu na bhantʉ bhe akhakhomaanaga nabho mʉ manaalo.
17 Por isso, falava na sinagoga com os judeus e os gentios piedosos; também na praça, todos os dias, com os que se encontravam ali.
18 Abhamanyi bhamu bhe bhakhatɨnjɨ aBhaepikuleeyo na Bhasitoiki bhakhɨnza kʉdalɨnhana nʉ Paʉlo. Bhamu bhakhatɨ, “Akwanza kʉlonga zyoni umulabhanjishi ʉnʉ?” Bhamu bhakhatɨ, “Yɨkʉlolekha kʉtɨ akʉlonga zya bhamʉlʉngʉ bhaakwe abhɨ nsɨ izinji.” Bhálonjile shɨnɨɨsho, kʉnongwa ye ʉPaʉlo akhabhalʉmbɨlɨlaga iNtumi iNyinza ɨzya Yeesu, nɨ zya kʉzyʉkha kwakwe.
18 E alguns dos filósofos epicureus e estoicos discutiam com ele, havendo quem perguntasse: — Que quer dizer esse tagarela? Outros diziam: — Parece pregador de deuses estranhos. Diziam isso porque Paulo pregava Jesus e a ressurreição.
19 Pe abhamanyi bhaala bhakhamʉtwala ʉPaʉlo pɨ balaaza ɨlya bhamanyi lye bhakhatɨnjɨ Aleopago. Abhapɨtɨ abhɨ balaaza bhakhamʉbhʉʉzya bhakhatɨ, “Ɨmanyɨzyo impwa zɨnɨɨzyo zye ʉkʉbhabhʉʉzya abhantʉ, tʉbhʉʉzye nɨɨtwe.
19 Então, tomando-o consigo, levaram-no ao Areópago, dizendo: — Podemos saber que nova doutrina é essa que você ensina?
20 Tuzyimvwizye kʉtɨ zya shɨkholo ishinji, tuyiganile kʉtɨ utwilulile zyenezyo.”
20 Pois você nos traz aos ouvidos coisas estranhas e queremos saber o que vem a ser isso.
21 Bhálonjile shɨnɨɨsho, kʉnongwa ye abhantʉ abha kʉ Aseene, peeka na bhajeni abha kutali bhe bhakhɨkhalaga kʉnʉʉkwo, bhakhayɨganaga kʉtejeelezya bhʉʉlo ɨnongwa impwa, na kʉzɨlonga.
21 Acontece que todos os de Atenas e os estrangeiros residentes não se ocupavam com outra coisa senão dizer ou ouvir as últimas novidades.
22 Pe ʉPaʉlo akhɨmɨɨlɨla mwɨ balaaza liila ɨlya Aleopago, akhatɨ, “Mʉbhasakhaala ɨmwe mʉbha mʉ Aseene! Ɨnkʉlola kʉtɨ mʉlemeleeye nhaani ɨnongwa zyonti ɨzya lupuuto.
22 Então Paulo, levantando-se no meio do Areópago, disse: — Senhores atenienses! Percebo que em tudo vocês são bastante religiosos,
23 We ɨnkʉshɨla mʉ nhaaya yɨnɨɨnɨ, nálolile she mukupuuta abhamʉlʉngʉ. Naashilolile nɨ shɨgemo ɨsha kufumwizya imfinjile she shisimbiilwe amazwi ge gakʉtɨ: KWA MɄLɄNGɄ WE ATAKɄMANYƗKHA. Wʉnʉʉyo ʉMʉlʉngʉ we mukupuuta sita kʉmʉmanya, we ɨne ɨnkwanza kʉbhalʉmbɨɨlɨla.
23 porque, andando pela cidade e observando os objetos de culto que vocês têm, encontrei também um altar no qual aparece a seguinte inscrição: “ Ao Deus Desconhecido ”. Pois esse que vocês adoram sem conhecer é precisamente aquele que eu lhes anuncio.
24 “ɄMʉlʉngʉ wʉ Mwene ʉwa kʉmwanya na paasɨ, we ápelile ɨnsɨ, na vwonti vwe vɨlɨ mʉmwo. Ʉweene atakwɨkhala mu nyumba ɨzya kupuutila zye zɨkʉzengwa nɨ nyoobhe zya bhantʉ.
24 — O Deus que fez o mundo e tudo o que nele existe, sendo ele Senhor do céu e da terra, não habita em santuários feitos por mãos humanas;
25 Atakʉbhombelwa na bhantʉ ngatɨ akwanza khamu kʉkwabho. Ʉweene we akʉʉbhapa abhantʉ bhonti uwuumi na kʉtɨ bhafuutaje, khabhɨlɨ we akʉʉbhapa vwonti.
25 nem é servido por mãos humanas, como se precisasse de alguma coisa, pois ele mesmo é quem a todos dá vida, respiração e tudo mais.
26 Kufumilana nu muntu weeka ápelile ɨvɨkholo vwonti ɨvwa bhantʉ, kʉtɨ bhasaate mʉ nsɨ zyonti. Akhabhabhɨɨshɨla akhabhalɨlo kufuma khalɨ, liino na pooshi pe bhatɨyɨkhalaje.
26 De um só homem fez todas as nações para habitarem sobre a face da terra, havendo fixado os tempos previamente estabelecidos e os limites da sua habitação;
27 ɄMʉlʉngʉ akhabhomba ganaago gonti, ɨnga abhantʉ bhamwanze, lumo bhangamufishila kwɨ dala ɨlya kʉpalamansya. Poope shɨnɨɨsho, atalɨ ukutali na wowonti.
27 para buscarem Deus se, porventura, tateando, o possam achar, ainda que não esteja longe de cada um de nós;
28 ‘Kʉnongwa ye mʉmwakwe mwe tʉkwɨkhala na kʉjendeelela kʉbha twe bhuumi.’ Anza she bhamu mu bhasimbi bhiinyu abhɨ nyɨmbo bhátɨlɨ, ‘Ɨtwe twe bhaana bhaakwe.’
28 pois nele vivemos, nos movemos e existimos, como alguns dos poetas de vocês disseram: “Porque dele também somos geração.”
29 “Kʉnongwa ye ɨtwe twe bhaana bha Mʉlʉngʉ, tʉtakwanzɨwa kukwina kʉtɨ ʉwʉmʉlʉngʉ waakwe wukholiine ni shifwani she bhagombile kʉ mbana iyi zahaabu, awe ɨyɨ nhela, awe ɨya mawe. Vɨnɨɨvwo ivifwani vɨkʉgombwa ku wumanyi wa bhantʉ bhʉʉlo.
29 Portanto, visto que somos geração de Deus, não devemos pensar que a divindade é semelhante ao ouro, à prata ou à pedra, trabalhados pela arte e imaginação do homem.
30 Palʉsalo, mʉ khabhalɨlo khe abhantʉ bhakhabhombaga zɨnɨɨzyo mʉ wʉlema, ʉMʉlʉngʉ áyibhiishile ngatɨ atakʉlola. Ɨleelo ishi akʉbhalajɨzya abhantʉ bhonti abha poponti paala kʉtɨ bhalaate.
30 Deus não levou em conta os tempos da ignorância, mas agora ele ordena a todas as pessoas, em todos os lugares, que se arrependam.
31 Kʉnongwa ye abhiishile isiku lye akhayɨbhalonga abhantʉ bhonti mu wugolosu, kwɨ dala ɨlya muntu we amʉsabhʉʉye. ɄMʉlʉngʉ abhasimishiziizye bhonti zɨnɨɨzyo, kwɨ dala ɨlya kʉmʉzyʉsya wʉnʉʉyo umuntu mʉ bhafwe.”
31 Porque Deus estabeleceu um dia em que julgará o mundo com justiça, por meio de um homem que escolheu. E deu certeza disso a todos, ressuscitando-o dentre os mortos.
32 Abhapɨtɨ bhaala, we bhɨmvwa kʉtɨ ʉPaʉlo akʉlonga ɨzya kʉzyʉkha kʉ bhafwe, bhamu bhakhamʉshoolanya. Ɨleelo bhamu bhakhamʉbhʉʉzya bhakhatɨ, “Tʉkwanza kʉkʉtejeelezya winza kʉnongwa zɨnɨɨzyo.”
32 Quando ouviram falar de ressurreição de mortos, uns zombaram, e outros disseram: — A respeito disso ouviremos você em outra ocasião.
33 Pe ʉPaʉlo akhafuma mwɨ balaaza akhabhalekha.
33 A essa altura, Paulo se retirou do meio deles.
34 Abhantʉ bhamu bhakhamwɨtɨkha uYeesu, bhakhanda kʉmʉlandata ʉPaʉlo. Mʉ bhanaabho álɨɨpo uDionisiyo, ʉwa mwɨ balaaza ɨlya Aleopago, nʉ mwantanda weeka, ɨtaawa lyakwe wu Damali, peeka na bhantʉ abhanjɨ.
34 Houve, porém, alguns homens que se juntaram a ele e creram; entre eles estava Dionísio, o areopagita, uma mulher chamada Dâmaris e, com eles, mais algumas pessoas.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Atos 17, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.