1 Reis 20
mfo (MFO) vs NAA
1 Iwa Bẹn-Hadad, kw'ode ọvaarnọng kw'Aram otzobha arim-egbong pẹ biphyir. Avaarnọng ẹrọbh obhiri jobh obhiri afa, atzima nnyanyaang sabẹ ọmaana akpaar pa nnyanyaang, atza ọkhọri Samariya, orim-ẹ abẹ.
1 Ben-Hadade, rei da Síria, reuniu todo o seu exército. Estavam com ele trinta e dois reis com seus cavalos e carros de guerra. Ele subiu, cercou Samaria e lutou contra ela.
2 Ọtzọhm akkaabh-nkkaabha k'odedenmon bi, bẹ atza akhebha Ahab kw'ode ọvaarnọng kw'Israẹl,
2 Enviou mensageiros à cidade, a Acabe, rei de Israel,
3 aben bi, “Ma wọ ode odik kwa Bẹn-Hadad ọgbaakhi: ‘Silva ọmaana gol, ọmaana panọng pọ p'ajibhi ọtzam akwu attara va pọ, ade paam.’ ”
3 que lhe disseram: — Assim diz Ben-Hadade: “A sua prata e o seu ouro são meus; as suas mulheres e os seus melhores filhos também são meus.”
4 Ọvaarnọng kw'Israẹl obhina bi, “Tte ode mach'itta kwaam kw'ode ọvaarnọng, ọgbaakhi. Kaam ttara ọttọhk kpenamkpen fa kaam ngaam ode fọ.”
4 O rei de Israel respondeu: — Seja conforme a sua palavra, ó rei, meu senhor; eu sou seu, e tudo o que tenho é seu.
5 Akkaabh-nkkaabha abira akwu, aben bi, “Ma wọ ode odik kwa Bẹn-Hadad ọgbaakhi bi, ‘Kaam ndọhmi ẹkkaabha bi, anang-m silva ọmaana gol ọmaana panọng pọ ttara va.
5 Os mensageiros voltaram a Acabe e disseram: — Assim diz Ben-Hadade: “Quando enviei mensageiros que dissessem: ‘A sua prata, o seu ouro, as suas mulheres e os seus filhos são meus’, era para que você os entregasse para mim.
6 Yina, ophyini ogbe-dema nwa, kaam ndọhm akhaan-nọng paam akwu adim k'ẹvaar-ttọhmma chọ, ọmaana k'ihọhm s'akhaan-nọng pọ. Bẹ abọkh-ọ ekpo py'ẹbar-ọ odik biphyir ana, atzima afona.’ ”
6 Se amanhã a estas horas eu tiver de enviar os meus servos até você, eles vasculharão o seu palácio e as casas dos seus oficiais e meterão as mãos em tudo o que você tem de precioso e o levarão.”
7 Ọvaarnọng kw'Israẹl oyeri adedennọng biphyir p'ẹkhọma nda, oben bẹ bi, “Bọng kkeri odem kw'ojinọng nwa om-oror ẹkhọr o! Mada ọtzọhmi bi kaam nnang-ẹ panọng paam, ọmaana va paam, ọmaana asilva ttara gol paam, kaam kẹ pyẹ kinmumi.”
7 Então o rei de Israel chamou todos os anciãos da sua terra e lhes disse: — Como vocês podem notar e ver, este homem procura o mal. Mandou exigir as minhas mulheres, os meus filhos, a minha prata e o meu ouro, e não os neguei a ele.
8 Adedennọng ọmaana anọng biphyir abhina bi, “Kẹ itzọhng kayonga, yina ira an-atza asi mach'obeni.”
8 Todos os anciãos e todo o povo lhe disseram: — Não lhe dê ouvidos e não consinta.
9 Ofona mẹ, obhina atzọhmnọng pa Bẹn-Hadad bi, “Bọng gbaak itta ọvaarnọng kwaam bi, ‘Ọtzọhmnọng kwọ ósi odik kpenamkpen osi mach'ira achi eden aben. Onode nwa, kaam kinmfha nsi e.’ ” Bẹ afona, atza agbaak Bẹn-Hadad ebhina nda.
9 Então Acabe disse aos mensageiros de Ben-Hadade: — Digam ao rei, meu senhor: “Farei tudo o que você pediu a este seu servo na primeira vez, porém não posso fazer o que você está pedindo agora.” E os mensageiros se foram e deram esta resposta.
10 Bẹn-Hadad ọtzọhm ẹkkaabha ẹdọdọk ochena Ahab, oben bi, “Ọkpọhm kw'ofhu ẹbọkpattem orikhi ka Samariya kw'obenga ajinọng paam ekkema, tte akha mba asi-m mach'ọdaakhi bẹ.”
10 Ben-Hadade tornou a enviar mensageiros, dizendo: — Que os deuses me castiguem, se o pó de Samaria bastar para encher as mãos de todo o povo que me segue.
11 Ọvaarnọng kw'Israẹl obhina bi, “Bọng gbaakh-ẹ bi, ‘Ọnọng kw'ọfọr egbongkpo ọfọra, ẹmma komosi mach'ọnọng kw'ọm-ọwọr-ọwọra e.’ ”
11 Porém o rei de Israel respondeu: — Digam ao rei Ben-Hadade: “Quem se veste para a batalha não deve se gabar como aquele que está se despindo depois da vitória.”
12 Wa Bẹn-Hadad ọbhaang ẹkkaabha nda, k'ogbe kwa kẹ ọmaana ayokh-avaar am-agwo atzuk k'ihọhm sabẹ: ọnang ajinọng ẹfa bi, “Bọng do for atza arima bẹ abẹ.” Mando kwa bẹ ado for bi, atza arima odedenmon abẹ.
12 Ben-Hadade ouviu esta resposta quando ele e os outros reis estavam bebendo nas tendas. Então ele disse aos seus servos: — Preparem-se para atacar. E eles se prepararam para atacar a cidade.
13 Iwa ọsẹjaakhi okwu okhebha Ahab, kw'ode ọvaarnọng kw'Israẹl, osi ẹjaakhi, oben bi, “Ma wọ ode odik kw'Ọvaar Ibinọkpaabyi ọgbaakhi, oben bi, ‘Bọng akk'odem ara kw'arim-egbong mba ahaabh o? Kaam ńdọkha bẹ ńge bọng ka mbọhk mayina. Ofona mẹ, bọng árọnga bi, kaam wọ nde Ọvaar Ibinọkpaabyi.’ ”
13 Eis que um profeta foi até Acabe, rei de Israel, e lhe disse: — Assim diz o
14 Ahab ọbọbh bi, “Anyi wọ ósi odik nwa o?”
14 Acabe perguntou: — Por meio de quem se dará isto? Ele respondeu: — Assim diz o Acabe perguntou: — Quem começará a batalha? E o profeta respondeu: — Você!
15 Mẹ wọ, Ahab oyeri arim-egbong arọbh jobh obhiri wani obhiri jobh abhiri afa, p'ade adikkobh p'awobh k'irekh-irek kw'adenho pa ngọma. Yina on-oyeri anọng mbonggo p'Israẹl biphyir otzobha. Biphyir-phyir anọng nnọhna chi obhiri mfa obhiri arọbh jobh.
15 Então Acabe contou os servos dos chefes das províncias, e eram duzentos e trinta e dois. Depois, contou todo o povo, todos os filhos de Israel, e eram sete mil.
16 Bẹ abina k'ẹya, k'ogbe kwa Bẹn-Hadad ọmaana ayokh-avaar anọng ẹrọbh obhiri jobh obhiri afa, p'abẹ mbọhk ka nnam am-abuma k'ihọhm sabẹ.
16 Saíram ao meio-dia. Ben-Hadade, porém, estava bebendo e embriagando-se nas tendas, ele e os reis, os trinta e dois reis que o ajudavam.
17 Arim-egbong p'ade adikkobh p'awobh k'irekh-irek kw'adenho pa ngọma, achi eden ofona.
17 Saíram primeiro os servos dos chefes das províncias. Ben-Hadade mandou observadores que lhe deram avisos, dizendo: — Uns homens estão saindo de Samaria.
18 Oben bi, “Idikha bẹ akwu k'ẹmẹm, bọng bọkha bẹ ekhekhebhi; abẹ akwu erima, bọng bọkha bẹ ekhekhebhi.”
18 Ele disse: — Se vieram tratar de paz, prendam-nos vivos; se vieram lutar, prendam-nos vivos também.
19 Arim-egbong p'ade adikkobh p'awobh k'irekh-irek kw'adenho pa ngọma abina k'odedenmon, arim-egbong atzor bẹ nnam.
19 Os servos dos chefes das províncias e o exército que os seguia saíram da cidade,
20 Ọnọng-ọnọng ofhu ọttattaanga-nọng kwẹ. Mando kw'anọng p'Aram arọbhi, anọng p'Israẹl akhubh bẹ. Yina, wa Bẹn-Hadad kw'ode ọvaarnọng kw'Aram ovura ẹnyanyaang, otzima ayaari-nnyanyaang bani pẹ, ọrọbh ọnaanga.
20 e cada um matou o homem contra quem lutava. Os sírios fugiram, e Israel os perseguiu. Porém Ben-Hadade, rei da Síria, escapou a cavalo, com alguns cavaleiros.
21 Wa ọvaarnọng kw'Israẹl orenga okwu orima ayaari-nnyanyaang ọmaana akpaar pa nnyanyaang mmindọr abẹ maa, okhema anọng mba p'Aram itzama-itzama.
21 O rei de Israel saiu e destroçou os cavalos e os carros de guerra dos sírios, impondo-lhes grande derrota.
22 Ayongi mẹ, ọsẹjaakhi okwu okhebha ọvaarnọng kw'Israẹl, oben bi, “Dibha for ahok, kkeri m'ope-yaabhagbe, ọvaarnọng kw'Aram okwuma okwu orim-ọ abẹ dọkh e.”
22 Então o profeta foi até o rei de Israel e lhe disse: — Vá, seja forte, considere e veja o que vai fazer, porque daqui a um ano o rei da Síria voltará a atacar.
23 Iwa akhaan-nọng p'ọvaarnọng kw'Aram atzọhn-ẹ atzim aben bi, “Akha pabẹ ade akha pa bẹ ahokhi ka mgbegbeho. Kẹ wọ osi, bẹ akhaama ẹfa cha bẹ akhem man. Yina, idikha morim bẹ abẹ ka nttẹri, k'odik-ọkka, mọna bẹ ẹfa ọna e.
23 Os servos do rei da Síria lhe disseram: — Os deuses deles são deuses dos montes, e por isso eles foram mais fortes do que nós. Mas vamos lutar contra eles na planície, e, por certo, seremos mais fortes do que eles.
24 Odik wani kw'ási ode bi, arọbha avaarnọng biphyir ka nwobha sabẹ, atzima adenho adọdọk atzera nho sabẹ.
24 Portanto, faça o seguinte: tire os reis, cada um do seu lugar, e substitua-os por capitães,
25 Kọ akhaambi abira atzobha arim-egbong-dema mbuma p'iwa adim-ọ. Tzima nnyanyaang atzera eho cha nnyanyaang, atzima ọkpaar kwa nnyanyaang mmindọr, atzera eho ch'ọkpaar kwa nnyanyaang mmindọr, ifha mọfha orima Israẹl abẹ ka nttẹri, k'odik-ọkka, mọna bẹ ẹfa ọna e.” Wa okhera ttara bẹ, osi macha bẹ atzọn-ẹ.
25 e forme outro exército igual em número ao que você perdeu, com outros tantos cavalos e outros tantos carros de guerra. E vamos lutar contra eles na planície e, por certo, seremos mais fortes do que eles. O rei deu ouvidos ao que disseram e assim o fez.
26 M'ope-yaabhagbe kw'ojem mẹ, Bẹn-Hadad otzobha anọng p'Aram, bẹ afona achina k'Aphẹk atza arima anọng p'Israẹl abẹ.
26 Decorrido um ano, Ben-Hadade convocou os sírios e subiu a Afeca para lutar contra Israel.
27 Bẹ atzobha anọng p'Israẹl abira adibha bẹ. Bẹ arenga atza akhebha bẹ. Wa anọng p'Israẹl p'akheri akhakhaana afa p'avu, awobha k'ibhingabe akkeri bẹ itzitzikha, k'ogbe kwa anọng p'Aram anyaami afhu ẹkhọma nduma bi pyẹẹr.
27 Também os filhos de Israel foram reunidos para a batalha. Eles foram providos de mantimentos e marcharam contra os sírios. Os filhos de Israel acamparam de frente para eles, como dois pequenos rebanhos de cabras, mas os sírios enchiam a terra.
28 Ọsẹjaakhi kw'Ibinọkpaabyi okwu ọgbaak ọvaarnọng kw'Israẹl bi, “Ma wọ ode odik kw'Ọvaar Ibinọkpaabyi ọgbaakhi: ‘Kaam ńdọkha arim-egbong-haabha mba ngọ-ọ ka mbọhk, okhuri da anọng p'Aram achibhi bi Ọvaar Ibinọkpaabyi, ọkhaam ẹfa ka mgbegbeho sẹ-sẹ, ka nttẹri kọkhaam, ifha átzima mẹ aronga bi, kaam wọ nde Ọvaar Ibinọkpaabyi.’ ”
28 Um homem de Deus se aproximou e foi falar com o rei de Israel, dizendo: — Assim diz o
29 Iwa bẹ abhing k'obhingabe akkeri ayok itzitzikha, k'iwu izenamfa. Ottong iwu izenamfa, egbong ẹttẹwọr. Anọng p'Israẹl atzima ewu dani afhu arim-egbong p'Aram, nnọhna arọbh jobh obhiri afa obhiri azen.
29 Sete dias estiveram acampados uns em frente dos outros. No sétimo dia, travou-se a batalha, e os filhos de Israel, num só dia, mataram dos sírios cem mil soldados da infantaria.
30 Anọng p'arikhi arọbh achina k'odedenmon kw'Aphẹk, kẹ da echumi etto ẹkpẹkhi anọng nnọhna arọbh attaan obhiri azenamfa obhiri arọbh jobh. Bẹn-Hadad ọrọbh ochina k'odedenmon, ọtza ochubha k'ẹmaanggọ dani.
30 Os restantes fugiram para Afeca e entraram na cidade, mas a muralha da cidade caiu sobre os vinte e sete mil homens que restaram. Ben-Hadade fugiu, veio à cidade e se escondia de câmara em câmara.
31 Akhaan-nọng pẹ aben-ẹ bi, “Mọkk'ọbhaanga bi, avaarnọng p'Israẹl akhaam inọngkwo. Tte mọkpa abara-bina ka nnin, mobiro ọkpa ndik ka nho, asi mẹ, ọvaarnọng kw'Israẹl ọttọ-ọ ọbọhk otte, áruk akpen.”
31 Então os seus servos lhe disseram: — Eis que temos ouvido que os reis da casa de Israel são reis clementes. Por isso, ponhamos panos de saco sobre os lombos e cordas ao redor da cabeça e vamos até o rei de Israel; pode ser que ele lhe poupe a vida.
32 Iwa bẹ akpa abara-bina ka nnin, ọmaana ndik ka nho, afona achina k'ọvaarnọng kw'Israẹl, aben bi, “Ọtzọhmnọng kwọ Bẹn-Hadad obeni bi, ‘Tzotzokhaan tte-m ọbọhk nnuk akpen.’ ”
32 Então se cingiram com pano de saco pelos lombos, puseram cordas ao redor da cabeça e foram falar com o rei de Israel. Disseram: — O seu servo Ben-Hadade manda dizer: “Poupe-me a vida.” Acabe respondeu: — Então ele ainda está vivo? Ele é meu irmão.
33 Ajinọng mba ogbe kàkhibhi, bẹ atzọkha atzim mba mach'ẹkhọhkha ẹkkakka. Bẹ atzor m'atzim pẹ, aben bi, “Oo, Bẹn-Hadad kw'ode mach'ọgbaanakka e!”
33 Aqueles homens tomaram isto como um bom sinal, logo se aproveitaram dessa palavra e disseram: — Sim, o seu irmão Ben-Hadade! O rei disse: — Vão e tragam-no aqui. Então Ben-Hadade saiu para se encontrar com Acabe, e este o fez subir na sua carruagem.
34 Bẹn-Hadad oben bi, “Kaam ḿkpa nnam nnang-ọ idedenmon, s'iwa otte kwaam ọbọk atte ọna. Kọ afha asi ọphyabe fọ ka Damaskọs, mach'iwa otte kwaam osi, ka Samariya.”
34 Ben-Hadade lhe disse: — Vou restituir as cidades que o meu pai tomou do seu pai. Você poderá vender os seus produtos em Damasco, como o meu pai fez em Samaria. E Acabe respondeu: — Com esta aliança, deixarei que você fique livre. Então Acabe fez uma aliança com ele e o deixou ir embora.
35 Oreng k'atzim p'Ọvaar Ibinọkpaabyi, ọsẹjaakhi wani k'ottem kw'asẹjaakhi, oben oyokh-ẹkhaan bi, “Tzima ogbong-ttọhk fọ mum-m ọttọhk.” Yina, oyok obhum.
35 Então, por ordem do Senhor , um dos discípulos dos profetas disse ao seu companheiro: — Por favor, me esmurre. Mas o homem se recusou a fazê-lo,
36 Mẹ wọ, ọsẹjaakhi nwa, oben bi, “Abin aji-m ma bi kpaar, ekye ẹ́fhọ-ọ ofhu, okhuri bi, kọ eho k'ahak anang Ọvaar Ibinọkpaabyi. Mando kwa ojinọng nwa obin ofona, ekye ẹrẹ-ẹ k'eden, ẹbọkh-ẹ efhu.”
36 e por isso o discípulo dos profetas lhe disse: — Visto que você não obedeceu à voz do Quando ele se afastou, um leão o encontrou e o matou.
37 Ọsẹjaakhi nwa, obiro ore ojinọng ọdọdọk, oben bi, “Tzotzokhaan mum-m ọttọhk.” Ojinọng nwa obun-ẹ, omum-ẹ ọttọhk.
37 Então o profeta encontrou outro homem e lhe disse: — Por favor, me esmurre. Ele o esmurrou e o feriu.
38 Ọsẹjaakhi nwa ofona ọtza obe k'eden otzik ọvaarnọng. Obhona mkpa, ọkpa ẹbarakpa ch'eho maa, obubha chen.
38 Então o profeta partiu e ficou esperando o rei no caminho, disfarçado com uma venda sobre os olhos.
39 Mada ọvaarnọng oreng bi ọkwọbha, ọsẹjaakhi nwa oyer-ẹ, oben bi, “Kaam ọtzọhmnọng kwọ nchin k'ottem kw'egbong ẹgaang-ọgaangi, ọnọng wani otzima ọnọng kwa bẹ abọk k'ẹmmọri okwu, oben bi, ‘Kkeri ojinọng nwa. Idikha odimi, motzima akpen pọ otzera pẹ, oni mando ode, kọ atzuk talẹn wani kwa silva.’
39 Quando o rei ia passando, o profeta gritou: — Este seu servo estava saindo do meio da batalha, quando um companheiro se voltou e me trouxe um homem, dizendo: “Vigie este homem. Se ele escapar, será a sua vida pela vida dele ou você pagará trinta e quatro quilos de prata.”
40 Mada ọm-ọyaak kaam ọtzọhmnọng kwọ, nchina ka nchina ka, ojinọng nwuma ọrọbh.”
40 Enquanto este seu servo estava ocupado daqui e dali, o homem se foi. O rei de Israel respondeu: — Esta é a sua sentença. Você mesmo a pronunciou.
41 Mando kw'ọsẹjaakhi nwa ọwọr ẹbarakpa nda ch'eho ka chen pẹ, ọvaarnọng kw'Israẹl otzin-ẹ, mach'ọsẹjaakhi wani k'ottem kw'asẹjaakhi.
41 Então ele se apressou e tirou a venda dos olhos, e o rei de Israel reconheceu que era um dos profetas.
42 Oben ọvaarnọng bi, “Ma wọ ode odik kw'Ọvaar Ibinọkpaabyi ọgbaakhi, oben bi, ‘Kọ akk'ojinọng kwa kaam ngami bi, ope, ọbọhk atta oruk akpen. Mẹ wọ, kọ atzima akpen pọ atzera pẹ, atzima arim-egbong pọ atzera pẹ.’ ”
42 E o profeta disse ao rei: — Assim diz o
43 Wa ọvaarnọng kw'Israẹl otzima ofor-dọhbha ọmaana idọdọhkhi ọbhana k'ẹvaar-ttọhmma chẹ, ka Samariya.
43 Então o rei de Israel se dirigiu à sua casa, aborrecido e indignado, e chegou a Samaria.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar 1 Reis 20, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.