Lucas 1

Tupana Ehay Satere Mawe Pusupuo (MAVNT) vs ARA

Sair da comparação
ARA Almeida Revista e Atualizada 1993
1 Mesup mienoi wakuat ti Aipo­typot Iesui etiat. Uito ti ewy Iruka. Mesuwat uimiwan atipo­'oro ewawi uiwy Teowiru. Mesup ti atipo­'oro ewawi uimiwan Aimi­mohey Iesui etiat aikotã sa'a­wy'i toĩne'en Aipy­'a­setpiat hat enoi hamuat atipo­'oro uimiwan ewawi mehĩ Teowiru. Mi'i e hap typy'i rakaria tiwan na'yn aikotã saĩke tokosap Tupana Mipo­'oro Iesui ehat aipy­'a­setpiat toĩne'en turanuat hap ko'i. Mi'i hap ko'i ti ta'a­tuwan na'yn. Mi'i e hap ti wẽtup ok wẽtup ok tiwan na'yn ta'a­tupo wo. Mi'iria miwan toĩne'en uipo pe hawyi — Pyno waku i'atu­miwan kaipyi atiwan yne sehay Iesui etiat wẽtup yn uimiwan me are'e uipy'a pe hawyi mesup ewawi mehĩ Teowiru atipo­'oro ra'yn yne urumikuap wẽtup yn miwan me are.
1 Visto que muitos houve que empreenderam uma narração coordenada dos fatos que entre nós se realizaram,
2 Mi'i pote irania'in miwan Iesui etiat aremu'e kahato hawyi atikuap kahato Iesui minug ko'i i'ewyte Iesui e hap ko'i. Mi'i hawyi are'e — Pyno waku atiwan yne Iesui etiat wẽtup yn uimiwan me are. Pyno waku Iesui wywo hewyry rakaria wẽ pyi yn atiwan yne Iesui ete i'atu­mi­'a­kasa ko'i sese are. Waku atiwan yne Iesui e hap i'atu­mikuap ko'i are. Waku Iesui wywo hewyry rakaria yn uimu'e are'e uiwepe are. Waku Iesui kuap haria miwan kaipyi yn atiwan uimiwan are. Mi'i hawyi waku atipo­'oro uimiwan Iesui ky'e haria pe are.
2 conforme nos transmitiram os que desde o princípio foram deles testemunhas oculares e ministros da palavra,
3 Pyno ti uito i'ewyte atikuap yne yne aikotã aikotã Iesui etiat hap sa'a­wy­'i­wuaria iwywo hewyry rakaria mienoi ko'i. Mi'i hawyi atiwan mesuwat uimiwan i'atu­miwan ko'i ewat'ymo. Pyno waku.
3 igualmente a mim me pareceu bem, depois de acurada investigação de tudo desde sua origem, dar-te por escrito, excelentíssimo Teófilo, uma exposição em ordem,
4 Mi'i uimiwan Iesui etiat mesup atipo­'oro ra'yn ewawi uiwy sese Teowiru are. Pyno sa'a­wy'i ahenoi teran aikotã Iesui ywã'ĩ hap etiat aikotã sa'a­wy'i tuwe­mo­herep hap etiat.
4 para que tenhas plena certeza das verdades em que foste instruído.
5 Sa'a­wy'i ti Iesui ywania etama puo toĩne'en wẽtup ok Pa'i Sakaria e hap het rakat. Mi'i miit Pa'i koro wo turan hap e'at pe Iesui ywã'ĩ hap e'at put'ok'e. Pyno waku sa'a­wy'i uimiwan me ahenoi epe kurin pa'i Sakaria e hap ete. Pa'i Sakaria sa'a­wy'i pa'i koro wo toĩne'en Tupana mõtypot yat koro pe. I'ywot ti Pa'i koro Api'a e hap het rakat. Mi'i saipepiat ipotpap takat Pa'i Sakaria toĩne'en. Mi'i tupono pa'i Api'a emiariru ko'i tukup­te'en pa'i ko'i wo tawa wato Ieru­sarẽi me ma'ato haipepiat sese ti pa'i Sakaria toĩne'en. Mi'i pote Pa'i koro wo toĩne'en tawa wato Ieru­sarẽi me. Ma'ato Pa'i Sakaria yt ha'yru rakat i katu­pono ihary'i Isapeu yt karãpe i imẽpyt rakat toĩne'en. Pyno pa'i koro Sakaria e'ase'i koro sese Arãu toĩne'en mekewat Musei yket'et. Mi'i pote Sakaria pa'i koro sese toĩne'en. Sakaria ipotpap kahato pa'i wo ma'ato yt iwepit sese i katu­pono yt kat i tosai­pepiat nuat pote. I'ewyte mana Isapeu yt iwepit i. Ta'a­tu­ky­'esat kahato ta'a­tu­mẽpyt hap. Sakaria toĩne'en pa'i koro wo Eroti toĩne'en morekuat no turan.
5 Nos dias de Herodes, rei da Judeia, houve um sacerdote chamado Zacarias, do turno de Abias. Sua mulher era das filhas de Arão e se chamava Isabel.
6 Pa'i Saka­ria'in waku kahato rakaria wo tukup­te'en Tupana wanẽtup hawe. Ta'i Tupana miky­'esat yn nug haria yn mi'iria. Pa'i tunug kahato wuat'i e'at pe Tupana mienoi ewy.
6 Ambos eram justos diante de Deus, vivendo irrepreensivelmente em todos os preceitos e mandamentos do Senhor.
7 Mekewat e'at pe turan ma'ato pa'i Sakaria saipe­pianuat yt kat i katu­pono i'atu­poro kahato ra'yn. I'ewyte heha­ry'i mana Isapeu pyhu'at hap tokosap woity'i ra'yn. Mana Isapeu ti topakup wyi te yt karãpe i imẽpyt.
7 E não tinham filhos, porque Isabel era estéril, sendo eles avançados em dias.
8 Wẽtup e'at pe pa'i koro Sakaria toĩne'en Tupana mõtypot yat koro pe Tupana miky­'esat nug hamo to'ywot Api'a potpap ewy te tutunug.
8 Ora, aconteceu que, exercendo ele diante de Deus o sacerdócio na ordem do seu turno, coube-lhe por sorte,
9 To'y­wot'in Api'a'in potpap ewy te toĩne'en ipotpap kat pote to'ywot Api'a'in saipepiat sese toĩne'en. Pa'i Api'a'in mi'airo Sakaria pote i'atueko ewy te tutunug itote. Mi'i pote pa'i Sakaria teke Tupana eiam sese pe Tupana mõtypot hamuat ikamhig se rakat wuk hap yparakai tote. Mi'i tote toiwuk ikamhig se rakat Tupana mõtypot hamuat hap.
9 segundo o costume sacerdotal, entrar no santuário do Senhor para queimar o incenso;
10 Mi'i wuk totiat turan okeny­pyke õ'ẽ haria typy'i kahato Tupana kapiat ihay raka­nuaria tukup­te'en.
10 e, durante esse tempo, toda a multidão do povo permanecia da parte de fora, orando.
11 Mi'i hawyi Tupana mõtypot yat e'oki­pyke atipy kaipywiat sut hat tuwe­mo­herep ta'yn pa'i Sakaria kape. Mekewat mohag wuk hamo ran kawiat rote tuwe­mo­herep.
11 E eis que lhe apareceu um anjo do Senhor, em pé, à direita do altar do incenso.
12 Ma'ato pa'i Sakaria mekewat wemo­herep hat pupi token'ẽ kahato ne'i ta'a­kasa hawyi.
12 Vendo-o, Zacarias turbou-se, e apoderou-se dele o temor.
13 Mi'i pote atipy kaipywiat sut hat to'e pa'i Sakaria pe — Yt ereken'ẽ tei'o e katu­pono Tupana miium epiat sa'a­wy­'iwuat emiẽtup ta'yn emẽpyt ky'esat hap ta'yn e. Mi'i hawyi ehary'i ti imẽpyt irane ra'yn e. Esa'yru irane ra'yn wyti Tupana miium epiat e. Mi'i set wyti Iuwãu e hamuat waku ehet'ok iwemo­herep hawyi e.
13 Disse-lhe, porém, o anjo: Zacarias, não temas, porque a tua oração foi ouvida; e Isabel, tua mulher, te dará à luz um filho, a quem darás o nome de João.
14 Mi'i hawyi esa'yru wemo­herep hap e'at pe wyti aru ewepit kahato ra'yn e. I'ewyte ti aru yne irania'in i'atu­wepit kurum hit wemo­herep hap ete hap e'at pe e.
14 Em ti haverá prazer e alegria, e muitos se regozijarão com o seu nascimento.
15 Mi'i ti aru Tupana wywuat myhu'at hanuat e. Esa'yru tuwe­mo­herep hawyi meremo howapy ra'yn Tupana Pã'ãu Wakuano e. Ta'i yne e'at pe toĩne'en hap ok tã howapy Tupana Pã'ãu Wakuano e.
15 Pois ele será grande diante do Senhor, não beberá vinho nem bebida forte e será cheio do Espírito Santo, já do ventre materno.
16 Itag hawyi ti aru esa'yru ti'a­tu­morem wyti aru e'ase'i Isareu ywania Tupana kape e.
16 E converterá muitos dos filhos de Israel ao Senhor, seu Deus.
17 Esa'yru ti aru topy­hu'at Tupana ehay moherep hat akag wo e. Aikotã sa'a­wy­'iwuat mekewat Tupana ehay moherep hat Eria e hap het rakat ewywuat topy­hu'at esa'yru itag hawyi e. Aikotã Eria sa'a­wy'i hesaika kahato Tupana ehay enoi hap ete topy­hu'at mi'i hap ewy te aru esa'yru Iuwãu ete topy­hu'at e. Ta'i esa'yru ti aru miit'in sem mu'e hat koro wo topy­hu'at e. Ipotmu­'eria sem ni aru te'e­ro­py­hu'at wo'o­ky'e hanuaria e. Ta'i wo'o­wese hap sese toterut irane e'ase'i Isareu ywania kape e. Ta'i toi'a­tu­morem kahato ti aru miit'in Tupana kape tehay wo tomienoi wo e. Mi'i hap e'at pe ti aru esa'yru Iuwãu terut wo'o­wese hap sese e'ywania kape e. Mi'i piat ta'a­tu­mu'e hap kaipyi ti aru nagnia'in tukup­te'en wo'o­ky'e haria wo e. Mi'i hawyi hira­karia ti'a­tu­ky'e kahato ta'a­tu­'y­wot'in ta'a­tu­ty'in esa'yru piat ta'a­tu­mẽ­pyt'in mu'e hap kaipyi e. I'ewyte e'ywot'in ti'a­tu­ky'e kahato ta'a­tu­mẽ­pyt'in esa'yru piat ta'a­tu­'y­wot'in mu'e hap kaipyi e. Ta'i ta'a­tu­mu'e hap kaipyi wo'o­wese haria wo yn tukup­te'en i'yat piaria e. Mi'i hawyi ti aru Tupana yt miky­'esat i nug haria esa'yru ti'a­tu­mu'e hap kaipyi Tupana miky­'esat nug haria wo ra'yn tukup­te'en e. Waku puo i ra'yn tukup­te'en Tupana miky­'esat ewy ipotmu­'eria tunug turan ti aru tut esa'yru Mimo­herep mekewat Tupana Mipo­'oro Wuat'i Miit'in Porekuat Nuat e. Mekewat e'at pe meimuẽwat esa'yru mimu­'eria ko'i Tupana Mipo­'oro ekatup hanuaria wo ra'yn tukup­te'en. Mi'i ta'a­tue­katup turan ni aru put'ok'e I'atue­ha­kye­ra'at Hat sese esa'yru Mimo­herep e ti atipy kaipywiat sut hat pa'i koro Sakaria pe.
17 E irá adiante do Senhor no espírito e poder de Elias, para converter o coração dos pais aos filhos, converter os desobedientes à prudência dos justos e habilitar para o Senhor um povo preparado.
18 Mi'i to'e pote pa'i Sakaria tiwesat sa'ag atipy kaipywiat ehay pe — U pãi e aikotã apuru e'e hap atikuap sio pywo sio yt e. Kat som iwato kahato etomo­herep epo wo ehay sio pywuat sio yt moherep hamo e. Pywo e'e hap pote pywo are aru ma'ato yt pote yt e. Katu­pono uiporo kahato ra'yn i'ewyte uheha­ry'i mẽpyt hap e'at tokosap kahato ra'yn uhyt e. Iporo sese ra'yn uheha­ry'i mehĩ e.
18 Então, perguntou Zacarias ao anjo: Como saberei isto? Pois eu sou velho, e minha mulher, avançada em dias.
19 Mio tã to'e Sakaria pote atipy kaipywiat Tupana e hap erut hat tiwesat haty wo — Uito ti atipy kaipywiat Tupana ehay erut hat koro e. Tupana ti uipo­'oro tehay enoi epiat hamo e. Uhet sese ti Kapireu e. Tupana e hap ewywuat yn moherep hat uito pãi e. Tupana yt karãpe i heso rakat are e. Uito areĩne'en Tupana wywuat sese hat e. Yne ti uhehay uimi­mo­herep epiat Tupana ehay esa'yru wanuat etiat pywo sese topy­hu'at aru katu­pono Tupana to'e mio tã uhepe pote e. Mi'i pote ti aru put'ok'e yne i'e hap ewy emowepit hamuat e.
19 Respondeu-lhe o anjo: Eu sou Gabriel, que assisto diante de Deus, e fui enviado para falar-te e trazer-te estas boas-novas.
20 Uhyt e kat pote som yt etimohey i Tupana e hap uimierut e. Yt naku i kahato e. Yt etimohey i Tupana e hap pote ti yt ehay kuap i aru uhyt e. I'ewyte ti aru ewaure ka'a pe yt teke kuap i sehay katu­pono Tupana ehay uimierut pytkai yt uimohey i pote e. Ma'ato eimẽpyt put'ok'e ui'e hap ewy era'a­kasa ra'yn esa'yru hawyi ewaure ka'a i ra'yn i'ewyte ehay kuap i ra'yn mehĩ e atipy kaipywiat sut hat pa'i koro Sakaria pe.
20 Todavia, ficarás mudo e não poderás falar até ao dia em que estas coisas venham a realizar-se; porquanto não acreditaste nas minhas palavras, as quais, a seu tempo, se cumprirão.
21 Mi'i turan oken'y­pyke gupte'en haria hekatup kahato pa'i Sakaria wẽtem hap. Mi'i pytkai yt tut i pot'i kahato hawyi te'e­ru­wa­nẽtup to'ope — Katu­ponoĩ koitywy heniatpo kahato toĩne'en mot'i Tupana mõtypot yat pe i'atu'e.
21 O povo estava esperando a Zacarias e admirava-se de que tanto se demorasse no santuário.
22 Mi'i hawyi pa'i Sakaria tuwẽtem hawyi put'ok'e oken'y­py­kiaria ete. Mi'i hawyi tohenoi teran to'e hap wen ma'ato yt ihay kuap i ra'yn. Yt ihay kuap i pote oken'y­py­kiaria te'e­ro'e to'ope — Pyno tomu­'etu wuat ewy ra'yn Tupana e'oki­pyke toĩne'en turan pote yt ihay kuap i i'atu'e te'e­ru­wa­nẽtup hawe. Mi'i hawyi Sakaria topo wo yn na'yn tohenoi teran tehay oken'y­py­kiaria pe.
22 Mas, saindo ele, não lhes podia falar; então, entenderam que tivera uma visão no santuário. E expressava-se por acenos e permanecia mudo.
23 Mi'i hawyi Tupana yat pe tuwe­potpap kahu hawyi pa'i Sakaria toto i ra'yn to'yat kape.
23 Sucedeu que, terminados os dias de seu ministério, voltou para casa.
24 Put'ok'e i ra'yn pa'i Sakaria to'yat piat hawyi ti toĩne'en teha­ry'i wywo hawyi ihary'i hupi'a ra'yn Tupana e hap ewy. Mi'i hawyi iheg me toĩne'en 5 ewaty.
24 Passados esses dias, Isabel, sua mulher, concebeu e ocultou-se por cinco meses, dizendo:
25 Mi'i turan mana Isapeu to'e — Waku kahato Tupana tunug uhepe e. Uiky'e kahato ra'yn Uhetu­pana e. Sa'a­wy'i aremõti kahato yt uimẽpyt i pote ma'ato mesup uhupi'a ra'yn toĩne'en mote yt aremõti kuap i ra'yn e. Sa'a­wy'i irania'in uimohit kahato yt uimẽpyt i pote e. Ma'ato uimẽpyt Tupana miium toĩne'en hawyi yt kat i i'atu'e kuap i aru e. Mi'i pote yt aremõti hin i katu­pono Tupana uiky'e kahato hawyi tutum na'yn uhepe uimẽpyt ra'yn to'e hap ewy e. Waku kahato Tupana e mana Isapeu.
25 Assim me fez o Senhor, contemplando-me, para anular o meu opróbrio perante os homens.
26 Wẽtup e'at pe hawyi mana Isapeu 6 ewaty hupi'a toĩne'en turan Tupana tipo­'oro i ra'yn sa'a­wy­'iwuat atipy kaipywiat sut hat akag Kapireu wẽtup tama kape i ra'yn mekewat yi Karireia popykiat tawa hit Nasare kape i ra'yn toipo­'oro.
26 No sexto mês, foi o anjo Gabriel enviado, da parte de Deus, para uma cidade da Galileia, chamada Nazaré,
27 Itote wẽtup ok pe pĩ'ã makuptia Maria e hap het rakat kape tuwe­mo­herep atipy kaipywiat Kapireu. Pĩ'ã Maria ti yt he'aito rakat i te i'ewyte yt hewaire i te rakat toĩne'en. Toiky­'esat kahato ma'ato te'aito wo wẽtup ok Iuse e hap het rakat mekewat morekuat Tawi emiariru emiariru toiky­'esat. Mi'i tohe­katup turan atipy kaipywiat Kapireu tuwe­mo­herep tope.
27 a uma virgem desposada com certo homem da casa de Davi, cujo nome era José; a virgem chamava-se Maria.
28 Mi'i hawyi to'e tope — Mana Maria e eremo­wepit ro e katu­pono koitywy ti Tupana mipoi­tyro sese wo ereĩne'en e. Katu­pono tutum neran epe emẽpyt ihainia Wuat'i Miit'in Porekuat Nuat e. Mi'i pote ti aru po'og Tupana mipoi­tyro wo ereĩne'en torania hary­poria kai katu­pono Wuat'i Miit'in Potypot ty wo ereĩne'en aru pote e.
28 E, entrando o anjo aonde ela estava, disse: Alegra-te, muito favorecida! O Senhor é contigo.
29 Mi'i hawyi Mana Maria teha'at kahato atipy kaipywiat kape hawyi tuwa­nẽtup kahato tewawiat sehay kape hawyi — Kat to'e hamuat ewy ran uhepe an e tuwa­nẽtup hawe.
29 Ela, porém, ao ouvir esta palavra, perturbou-se muito e pôs-se a pensar no que significaria esta saudação.
30 Mi'i hawyi Kapireu to'e tope — Maria yt ereken'ẽ tei'o e katu­pono Tupana tuwehum kahato ewawi e.
30 Mas o anjo lhe disse: Maria, não temas; porque achaste graça diante de Deus.
31 Pyno emẽpyt irane wyti mana e. Emẽpyt ihainia ti tuwe­mo­herep irane Tupana miium epiat e. Wakuat kahato e'iunmỹ'ã piat Emẽpyt mana e. Emẽpyt tuwe­mo­herep hawyi waku ehet'ok Mi'i — Iesui ere'e e.
31 Eis que conceberás e darás à luz um filho, a quem chamarás pelo nome de Jesus.
32 Mi'i hawyi En ni Tupana Po'og Torania Kawiat Sa'yru i'atu'e aru miit'in Emẽpyt Iesui pe e. I'ewyte — En ni Wuat'i Ywania Porekuat no i'atu'e Emẽpyt pe mana e. Emẽpyt ihainia pe Tupana tum aru Morekuat Tawi eiam e. Morekuat Tawi saipe­piano ti aru topy­hu'at Emẽpyt e atipy kaipywiat Kapireu Maria pe.
32 Este será grande e será chamado Filho do Altíssimo; Deus, o Senhor, lhe dará o trono de Davi, seu pai;
33 Mi'i hawyi ti aru e'ase'i pot Iako emiari­ru'in sem Porekuat no ra'yn Emẽpyt Iesui topy­hu'at wuat'i e'at pe e. Yt karãpe i aru Emẽpyt piat Wuat'i Porekuat no hap ikahuro e atipy kaipywiat sut hat Maria pe.
33 ele reinará para sempre sobre a casa de Jacó, e o seu reinado não terá fim.
34 Mi'i hawyi Maria apo'e — Aikotã aru uhupi'a mimi katu­pono yt kat i te uhe'aito e.
34 Então, disse Maria ao anjo: Como será isto, pois não tenho relação com homem algum?
35 Mi'i hawyi Tupana mipo­'oro Kapireu tiwesat ra'yn — Ta'i Tupana Pã'ãu tut ewawi e. Mi'i hawyi Ipã'ãu esaika howa eupi'a aru toĩne'en e. Mi'i pote Emẽpyt topy­hu'at ri Tupana Koro Sese Sa'yru e atipy pywiat Maria pe.
35 Respondeu-lhe o anjo: Descerá sobre ti o Espírito Santo, e o poder do Altíssimo te envolverá com a sua sombra; por isso, também o ente santo que há de nascer será chamado Filho de Deus.
36 I'ewyte wyti e'api'i pa'i Sakaria ehary'i Isapeu e hap het rakat hupi'a ra'yn wy. Iporo sese rakat pytkai toupi'a wywo toĩne'en mesup to'yat pe e. Pywo pe wyti imẽpyt tuwe­mo­herep irane ra'yn e'api'i pot piat wy e. Sa'a­wy'i yt imẽpyt kahato rakat i e'api'i e. I'ewyte mesup ipo'oro sese rakano toĩne'en. Ma'ato mi'i hap pytkai toupi'a wywo toĩne'en mesup to'yat pe e. Pywo pe wyti imẽpyt tuwe­mo­herep irane ra'yn e'api'i pot piat e.
36 E Isabel, tua parenta, igualmente concebeu um filho na sua velhice, sendo este já o sexto mês para aquela que diziam ser estéril.
37 Ta'i hesaika kahato Ahetu­pana e. Ta'i Tupana ti wuat'i nug kuap hat e. Yt kat i wyti niatpo Tupana wanẽtup hawe katu­pono tutunug kuap yne yne ko'i e. Yt watunug kuap i pytkai Tupana inug kuap e Kapireu mana Maria pe.
37 Porque para Deus não haverá impossíveis em todas as suas promessas.
38 Mi'i hawyi pĩ'ã Maria to'e Kapireu pe — Uito ti Tupana eropat hano areĩne'en e. Pyno waku atung to'e hap ewy e. Waku Tupana tum uhepe to'e hap ewy e Maria Kapireu pe. Mio tã e kahu hawyi Kapireu ta'aipok ta'yn atipy kape Mana Maria pyi.
38 Então, disse Maria: Aqui está a serva do Senhor; que se cumpra em mim conforme a tua palavra. E o anjo se ausentou dela.
39 Mi'i hawyi Maria tuwe­'a­ru­mary hawyi meremo toto te'a­pi'i Isapeu yat kape. Wẽtup yi mekewat yi Iuta e hap kape yity'ok hit puat mu'ap upi toto. Pya kahato toto.
39 Naqueles dias, dispondo-se Maria, foi apressadamente à região montanhosa, a uma cidade de Judá,
40 Mi'i hawyi put'ok­to'e mana Maria pa'i Sakaria yat pe hawyi teke hawyi — Ihot'ok e te'a­pi'i mana Isapeu pe.
40 entrou na casa de Zacarias e saudou Isabel.
41 — Ihot'ok e hawyi mana Isapeu mẽpyt'a huruk'e i'ymyẽ pe.
41 Ouvindo esta a saudação de Maria, a criança lhe estremeceu no ventre; então, Isabel ficou possuída do Espírito Santo.
42 Mi'i hawyi mana Isapeu howapy ra'yn Tupana Pã'ãu wo hawyi to'e mana Maria pe tehay pirik wo — Waku pe kahato Tupana tunug mesup katu­pono Tupana po'og hegyi'at epe irania'in mana'in kai e. Mesup ta'yn Tupana Sa'yru Sese toĩne'en e'ymyẽ pe e.
42 E exclamou em alta voz: Bendita és tu entre as mulheres, e bendito o fruto do teu ventre!
43 Tupana Mipo­'oro Aheha­kye­ra'at Hanuat ty wo ra'yn ereĩne'en mesup e. Mi'i pote ti uimo­wepit kahato E'iunmỹ'ã Piat e. Ereke hin waku ereĩne'en uru'yat pe e. En ne po'og uikai katu­pono Tupana Mipo­'oro Aipo­rekuat nuat ty wo ereĩne'en e.
43 E de onde me provém que me venha visitar a mãe do meu Senhor?
44 Koitywy — Ihot'ok ere'e uhepe turan uimẽpyt tuwe­mũkup uhe'ymyẽ pe iwepit haype e. Katu­pono uimẽpyt uhunmỹ'ã piat tikuap ta'yn Emẽpyt Eiunmỹ'ã piat toĩne'en Topo­rekuat Koro wuat hap e. Mi'i pote tuwe­mũkup uipiit pe tuwehum kahato haype e mana Isapeu Mana Maria pe.
44 Pois, logo que me chegou aos ouvidos a voz da tua saudação, a criança estremeceu de alegria dentro de mim.
45 Sa'a­wy'i etomohey kahato Tupana e hap pote mesup waku pe kahato ereĩne'en e. Tupana e hap upi eupi'a ra'yn toĩne'en mesup e. Mi'i pote mesup Tupana mimo­wepit kahato wo ereĩne'en e he'a­pi'i Isapeu pĩ'ã Maria pe.
45 Bem-aventurada a que creu, porque serão cumpridas as palavras que lhe foram ditas da parte do Senhor.
46 Mi'i hawyi mana Maria tuwehum kahato Tupana ete hawyi to'e — Woro­mõ­typot kahato uipy'a pyi Tupana e.
46 Então, disse Maria: A minha alma engrandece ao Senhor,
47 Uheha­kye­ra'at kahato hat En Tupana e. Uimo­wepit kahato hat En e.
47 e o meu espírito se alegrou em Deus, meu Salvador,
48 Tupana miha­ky­'e'i kahato rakano. Miit emiit no areĩne'en pytkai uiky'e kahato En an e. Sa'a­wy'i ereha'at uhowawi uiky'e hap wywo e. Yt miit'in miky'e i uito pytkai uiky'e En e. Are an uito wuat'i miit eropat hanuat yn areĩne'en pytkai ui'airo e. Uito ti po'og yi kapiat nakano areĩne'en wuat'i miit emiit kai pytkai uiky'e kahato En e. Mi'i hawyi ui'airo Esa'yru eiam mo Urueha­kye­ra'at hat ty wo e. Ta'i uhewaku hap upi yt ui'airo i ma'ato uiky'e hap upi ui'airo e. Ta'i mi'i pote ti aru — Waku kahato En Tupana i'atu'e ewawi wuat'i ywania Uheha­kye­ra'at hat En mote.
48 porque contemplou na humildade da sua serva. Pois, desde agora, todas as gerações me considerarão bem-aventurada,
49 Esaika kahato En Tupana e Maria. Waku sese En Tupana are katu­pono egyi'at hap kaipyi wakuap sese etunug uhete e. Mi'i hawyi uimẽpyt hap kaipyi wuat'i miit'in te'e­ro'e aru — Waku kahato Tupana i'atu'e epe e.
49 porque o Poderoso me fez grandes coisas. Santo é o seu nome.
50 Pywo pe ti yne mesu­wa­rotiat gupte'en haria emõtypot haria wo tukup­te'en aru katu­pono Esa'yru mieha­kye­ra­'aria tukup­te'en aru pote e. sa'a­wy­'i­te­wuaria kora­nuaria i'ewyte meiũra­nuaria gupte'en haria yt wemo­herep i te haria ky'e kahato hano ereĩne'en mote e Maria Tupana pe.
50 A sua misericórdia vai de geração em geração sobre os que o temem.
51 Yt uwe i po'og hesaika rakat ekai Tupana e. Waku kahato En po'og po'og torania kai e. Ma'ato irania'in mesu­wa­ro­tiaria — Uruto po'og torania kai e haria mohit sese hanuat ereĩne'en Tupana e. Mi'i hawyi ti aru i'atu­minug sa'ag hap ko'i eti'a­tu­moma yne ra'yn e. I'ewyte i'atu­wa­nẽtup sa'ag hap eti'a­tu­mo­weityk yne ra'yn e.
51 Agiu com o seu braço valorosamente; dispersou os que, no coração, alimentavam pensamentos soberbos.
52 I'ewyte wemo­wato haria etipuruk kahato i'atu­we­mo­wato hap kaipyi ma'ato mi'i pytkai miit emiit ko'i paa'e haria ewywuaria eti'a­tu­mo­wato kahato morekuat no mesuwe e mana Maria Tupana pe.
52 Derribou do seu trono os poderosos e exaltou os humildes.
53 Are an Hegyi'at kahato rakano ereĩne'en hesy'at rakaria pe ihaky­'e'i rakaria pe. Mi'i hawyi mi'u wakuano eti'a­tupoi kahato mi'iria e ma'ato irania'in — Uruto po'og hekat rakaria e haria eti'a­tunug hesy'at kahato rakaria wo e.
53 Encheu de bens os famintos e despediu vazios os ricos.
54 Waku sese rakat En Tupana are katu­pono yt etiwaure hin e'e hap — Atunug aru e hap etunug yne e'e hap ok tã e. Sa'a­wy­'iwuat urue'a­se'i pot Isareu pe mio tã ere'e — Esaipepiat kawiano wyti aru ati'a­tue­ha­kye­ra'at wuat'i ywania ere hap ewy etunug mesup e. Mesup ta'yn e'e hap ewy eti'a­tu­po­wyro kahato uru'y­wania e'e hap urue'a­se'i pot Isareu piat ewy e urue'a­se'i emiariru emiariru uruto pote. Waku kahato En katu­pono e'e hap urue'a­se'i piat hap ewywuat mesup ta'yn etunug aikotã sa'a­wy'i e'e hap ewy — Atipo­'oro aru emiari­ru'in me I'atue­ha­kye­ra'at hanuat e'e hap ewy etunug na'yn mesup katu­pono etipo­'oro koran uruewawi Urueha­kye­ra'at hat e'e hap sa'a­wy­'iwuat ewy ehay uruky'e wywuat hap ewy e.
54 Amparou a Israel, seu servo, a fim de lembrar-se da sua misericórdia
55 Aikotã urue'a­se­'i'in me — Atunug aru ui'e hap ewy etunug na'yn mesup aikotã sa'a­wy'i urue'a­se'i koro Aparãu me ere'e hap ewy — Ati'a­tu­poi­tyro aru torania Wẽtup Esaipepiat po wo e. Wẽtup Emiariru upi Eiã'ỹi upi aru ati'a­tu­mo­waku kahato imohey haria wuat'i ywania mesuwat yi totiaria e Tupana sa'a­wy'i urue'a­se'i Aparãu me e. Pyno waku kahato En Tupana katu­pono e'e hap ewy ra'yn put'ok'e mesup e. Are an Aparãu Emiariru Koro toĩne'en na'yn mesup uhunmỹ'ã pe e mana Maria Tupana pe.
55 a favor de Abraão e de sua descendência, para sempre, como prometera aos nossos pais.
56 Mi'i hawyi mana Maria topy­hu'at mye'ym ewaty te'a­pi'i Isapeu yat pe. Mi'i hawyi te'aipok i ra'yn to'yat kape tawa Nasare kape.
56 Maria permaneceu cerca de três meses com Isabel e voltou para casa.
57 Wẽtup e'at hawyi mana Isapeu mẽpyt hap e'at put'ok'e ra'yn hawyi imẽpyt ra'yn ihainia tuwe­mo­herep ta'yn Tupana miium topiat to'e hap ewy.
57 A Isabel cumpriu-se o tempo de dar à luz, e teve um filho.
58 Mi'i hawyi iwyria'in sese ko'i i'ewyte heka­tu­wy­ria'in tikuap ta'yn Tupana miium wakuat mana Isapeu piat hawyi te'e­ru­wehum kahato Tupana kape.
58 Ouviram os seus vizinhos e parentes que o Senhor usara de grande misericórdia para com ela e participaram do seu regozijo.
59 Mi'i hawyi mana Isapeu emẽpyt 8 e'at ra'yn hawyi tuwat tuwat ra'yn iwyria'in mana Isapeu yat kape hawyi — Pyno waku wati­kaykay pa'i meikowo emẽpyt emusin sokpe ãpy tek hamuat i'atu'e.
59 Sucedeu que, no oitavo dia, foram circuncidar o menino e queriam dar-lhe o nome de seu pai, Zacarias.
60 — Mi'i watunug hawyi waku watum het emẽpyt pe aheko ewy i'atu'e. Waku wahet'ok emẽpyt Sakaria e'aito set mõtypot hamo i'atu'e ma'ato mana Isapeu — Yt an e. Waku watum tope het Iuwãu e i'atuepe.
60 De modo nenhum! Respondeu sua mãe. Pelo contrário, ele deve ser chamado João.
61 Mi'i hawyi te'e­ro'e mana Isapeu pe — Ahetama puo waku wahet'ok aimẽ­pyt'in aha'y­ru'in ai'y­wot'in set ewywuat sio aha'a­se­'i'in set ewywuat i'atu'e. Kat pote pyno — Uimẽpyt set ti waku Iuwãu ere'e uruepe i'atu'e. Ma'ato e'aito pa'i Sakaria e'ase­'i'in set Iuwãu e hap het rakat yt uwe i i'atu'e mana Isapeu pe.
61 Disseram-lhe: Ninguém há na tua parentela que tenha este nome.
62 Mi'i pote ta'a­tupo wo ta'a­tu­hẽtup pa'i Sakaria pe yt hewaure i pote — Kat som waku wahet'ok esa'yru uhyt i'atu'e hap kuap hamo.
62 E perguntaram, por acenos, ao pai do menino que nome queria que lhe dessem.
63 Ma'ato pa'i Sakaria yt ihay kuap i. Mi'i hawyi pa'i Sakaria hẽtup miwan hug hap hawyi — Waku wahet'ok uha'yru Iuwãu e tomiwan me. Mi'i hawyi te'e­ru­wa­nẽtup kahato to'e miwan miat hap ete. — Aikotã toikuap ahehay mesuwe i'atu'e katu­pono yt toikuap i ahehay tewaure pote i'atu'e.
63 Então, pedindo ele uma tabuinha, escreveu: João é o seu nome. E todos se admiraram.
64 Ma'ato mi'i hawyi pa'i Sakaria tiwan het hawyi meremo ihay kuap i ra'yn itote hewaure ka'a i ra'yn. Mi'i hawyi toimõ­typot kahato ra'yn Tupana tehay wo sa'a­wy'i yt ihay kuap i rakat pa'i Sakaria.
64 Imediatamente, a boca se lhe abriu, e, desimpedida a língua, falava louvando a Deus.
65 Mi'i pote Sakaria yat piaria heka­tu­wy­ria'in te'e­re­wa­nẽtup kahato ha'yru Iuwãu wemo­herep hap kape. Mi'i hawyi tuwat ra'yn tawa piaria ko'i kape Iuwãu wemo­herep hap enoi hamo.
65 Sucedeu que todos os seus vizinhos ficaram possuídos de temor, e por toda a região montanhosa da Judeia foram divulgadas estas coisas.
66 Meiũran irania'in yne tama Iuteu piaria ikuap ta'yn Sakaria sa'yru Iuwãu wemo­herep hap etiat hawyi te'e­ro'e to'ope — Kan no aru pa'i Sakaria sa'yru topy­hu'at i'atu'e. Uwe ewy aru mekewat Iuwãu topy­hu'at i'atu'e to'ope tawa piaria. Mi'i hawyi Iuwãu Tupana mipoi­tyro kahato wo topy­hu'at itote. Mi'i hawyi Tupana toĩne'en kahato Iuwãu kai hawyi waku pe kahato toĩne'en ipiit ete iwanẽtup hap ete.
66 Todos os que as ouviram guardavam-nas no coração, dizendo: Que virá a ser, pois, este menino? E a mão do Senhor estava com ele.
67 Mi'i hawyi pa'i Sakaria ihay kahato itote Tupana Pã'ãu kaipyi tohenoi kahato yianmete tosa­'yru Iuwãu etiat Tupana e hap ewy tohenoi.
67 Zacarias, seu pai, cheio do Espírito Santo, profetizou, dizendo:
68 Mi'i ko'i tohenoi henoi yian note wuat sehay yne tosa­'yru pakup etiat aikotã aru hamuat ihay i'ewyte Aipo­typot Iesui etiat aikotã aru hamuat ihay yt iwemo­herep i te pytkai.
68 Bendito seja o Senhor, Deus de Israel, porque visitou e redimiu o seu povo,
69 Mio tã to'e Pa'i Sakaria — Ta'i esaika kahato Tupana urueha­kye­ra'at hamo. Ta'i esaika hap po'og hĩpo po ehã'ãpe esaika hap kai uruewa­nĩ­kaptia moma hamo e. Ta'i morekuat Tawi saipepiat sese ti Emipo­'oro tuwe­mo­herep irane e.
69 e nos suscitou plena e poderosa salvação na casa de Davi, seu servo,
70 Aikotã ere'e sa'a­wy'i te morekuat Tawi pe hap ewy — Meiũran wyti aru atum epe Emiariru Emiariru Kawiat Wẽtup ok Esaipepiat Wuat'i Miit'in ekyi Ehowawi Hanuat e hap ewy put'ok'e mesup ta'yn uruewawi e. Aikotã sa'a­wy­'i­tewuat ehay moherep haria pe ere'e hap ewy ra'yn mesup ta'yn etunug na'yn e. Aikotã ha'a­wy­te­pyite mesuwuat kape mi'i e'e hap ewywuat yne yne mesup etunug ra'yn uruky'e haype e pa'i Sakaria Tupana pe.
70 como prometera, desde a antiguidade, por boca dos seus santos profetas,
71 Mio tã ere'e sa'a­wy'i uruepe ehay moherep haria wẽ pyi — Pywo ti aru meiũran atipo­'oro Uhemiit sese ehewa­nĩ­kaptia po pywiat eipuruk hamo ere'e. Mi'i hawyi e'e hap ewywuat etunug mesup e.
71 para nos libertar dos nossos inimigos e das mãos de todos os que nos odeiam;
72 — Yt atiwaure hin i ti sa'a­wy­'iwuat ui'e hap atunug aru ui'e hap ere'e. Uiwese hap wyti aru atimo­herep yne ra'yn ui'e hap ewy ere'e urue'yian miaria pe e. — Uhegyi'at hap uiwese hap atimo­herep wuat'i miit'in me aru ere'e sa'a­wy'i e. Mi'i e'e hap ewy koitywy etunug na'yn uruepe e.
72 para usar de misericórdia com os nossos pais e lembrar-se da sua santa aliança
73 I'ewyte sa'a­wy­'i­tewuat urue'a­se'i pot koro Aparãu miat e'e hap ewywuat re etunug na'yn aikotã ere'e sa'a­wy'i — Atunug irane e'e hap ewy etunug na'yn mesuwat e'at pe e. Yt etiwaure hin i e'e hap Tupana e. Aikotã ere'e urue'a­se'i pot Aparãu me — Ati'a­tu­moe­hãite aru wuat'i ywania mesuwat yi totiaria Esaipepiat po wo e'e hap ewy etunug na'yn mesup e. Wẽtup ok Emiariru emiariru minug kaipyi ti aru ati'a­tu­poi­tyro wuat'i imohey haria ere'e hap ewy etunug na'yn mesup e pa'i Sakaria Tupana pe itote wuat'i miit'in ehamo.
73 e do juramento que fez a Abraão, o nosso pai,
74 Mi'i hawyi pa'i Sakaria to'e ra'yn ta'a­py­pueri haria pe — Uiwy­ria'in e Tupana tiky­'esat kahato ahewa­nĩ­kaptia po pywiat ahenõtem hap e. Toiky­'esat kahato aheropat tepiat hap yn e. Yt toiky­'esat hin i wato­ken'ẽ ahewa­nĩ­kaptia pupiat hap e. Mi'i pote aipo­re­nõtem neran ahewa­nĩ­kaptia po pyi e.
74 de conceder-nos que, livres das mãos de inimigos, o adorássemos sem temor,
75 Mi'i hawyi Tupana ainug neran hãpyk kahato rakaria wo aikotã tewaku hap ewy hap toiky­'esat e. Toiky­'esat yne e'at pe waku hap ewy watu­kup­te'en hap e pa'i Sakaria itotiaria pe tosa­'yru Iuwãu ywã'ĩ hap e'at pe.
75 em santidade e justiça perante ele, todos os nossos dias.
76 Mi'i hawyi pa'i Sakaria to'e tosa­'yru Iuwãu me — Uha'yru e meiũran ni aru ereĩne'en Tupana kapiat mu'ap moherep hano e. Mi'i hap e'at pe mio tã ere'e miit'in sem me — Tut irane tut irane Tupana ahowawi Aipo­rekuat nuat ere'e aru e. Mi'i hawyi miit'in emienoi kape te'e­ru­wa­nẽtup kahato hap turan aru put'ok'e Emimo­herep e pa'i Sakaria tosa­'yru Iuwãu me Aheha­kye­ra'at hat Iesui etiat. Mi'i hawyi to'e i Iuwãu me — Pywo ti rat ehenoi henoi aru ai'y­wania pe aikotã waku ta'a­tu­puẽti ta'a­tue­ha­kye­ra'at hap Tupana piat hap e.
76 Tu, menino, serás chamado profeta do Altíssimo, porque precederás o Senhor, preparando-lhe os caminhos,
77 Uha'yru Iuwãu e ai'y­wania timohey e'e hap Emimo­herep hawyi ti aru waku pe kahato tukup­te'en are katu­pono ta'a­tu­mohey ehay hawyi Tupana waure wo toĩne'en aru ta'a­tu­minug sa'ag ko'i kai e. Mi'i hap ko'i ti aru ehenoi henoi ai'y­wania pe Tupana Mipo­'oro ut hap etiat yianmete e pa'i Sakaria tosa­'yru Iuwãu me. Mi'i hap e'at pe ti aru ehenoi aikotã waku ta'a­tu­puẽti ta'a­tue­ha­kye­ra'at Tupana piat hamuat hap e. Katu­pono ta'a­tu­mohey Emimo­herep hawyi Tupana waure wo toĩne'en i'atu­minug sa'ag ko'i kai e.
77 para dar ao seu povo conhecimento da salvação, no redimi-lo dos seus pecados,
78 Ta'i Tupana yt ti'a­tu­po­petek teran hin i miit'in e. Tehay wo toi'a­tu­ky'e kahato miit'in e. Ta'i miit'in ho'o­wasat hap haty kahato tuete e. Mi'i hap kaipyi toipo­'oro Temiit sese Aheha­kye­ra'at hanuat e. Ta'i atipy kaipyi toipo­'oro ahekyi tuwe­wawiat hanuat e. Toiky­'esat wuat'i miit'in mesuwat yi totiaria tuwe­wawiat hap uha'yru e. Aikotã at ta'am hawyi toimoẽ­tyhot yne i'ypyryp hap mi'i hap ewy toimoẽ­tyhot teran tehay wo wuat'i ywania e.
78 graças à entranhável misericórdia de nosso Deus, pela qual nos visitará o sol nascente das alturas,
79 Uha'yru Iuwãu e mesu­wa­ro­tiaria ti yt ihapytig hin i rakaria ewy kahato tukup­te'en aikotã i'ypyryp we ga'apy puat ho'o­wasat rakaria ewy miit'in tukup­te'en e. Aikotã miit'in misyp we tukup­te'en i'ypyryp we hap ewy mesu­wa­ro­tiaria tukup­te'en yt te'e­ra­'a­kasa kuap i Tupana kape pote e. Aikotã ho'o­wasat kahato rakaria ga'apy piaria yt ikuap i mu'ap ta'a­tu'yat kapiat hap ewy kahato miit'in mesu­wa­ro­tiaria tukup­te'en e. Yt ta'a­tu­puẽti hin i ta'a­tu­mo­wepit Tupana piat hap e. Ma'ato hẽtyhot hap put'ok'e hawyi ta'a­tukuap meremo mu'ap i ra'yn hawyi waku pe i ra'yn tukup­te'en e. Mi'i ui'e hap Emimo­herep Tupana Mipo­'oro aimoẽ­tyhot hamuat toĩne'en aru e. Uha'yru Iuwãu e mio tã ere'e aru emimu­'eria pe — Tut irane tut irane Aimoẽ­tyhot Kahato Hanuat hawyi waku pe aru watoĩ­ne'en ere'e ti aru e pa'i Sakaria tosa­'yru Iuwãu hire pe.
79 para alumiar os que jazem nas trevas e na sombra da morte, e dirigir os nossos pés pelo caminho da paz.
80 Mi'i hawyi ha'yru Iuwãu hit tuwe­motag itote pa'i Sakaria mana Isapeu yatype. Mi'i tote ipiit hesaika kahato toĩne'en ihãite kahato. Itote tuwe­moe­saika kahato Tupana kuap hap ete. Mi'i hawyi Tupana Pã'ãu Wakuat imu'e kahato itote. Iuwãu kurum iwasu turan hawyi toto ra'yn yahig wato sese kape. Mi'i tote tuwe­mu'e kahato Tupana e hap kuap hamo. Mekewat yahig koro tote Tupana mikuap ok tã tuwe­mu'e kahato katu­pono toiky­'esat tuwe­moe­saika kahato aikotã aru toimo­herep to'y­wania pe Tupana e hap ko'i hap ete.
80 O menino crescia e se fortalecia em espírito. E viveu nos desertos até ao dia em que havia de manifestar-se a Israel.

Ler em outra tradução

Comparar com outra

Estude este capítulo no WhatsApp

Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Lucas 1, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.