Atos 17
Mam Comitancillo NT (MAM_COM) vs NVT
1 Tej kyxiꞌ Pabl ex Silas toj kybꞌe, i ikyꞌx kyojjo tnam te Anfípolis ex Apolonia, ex liweyxix, i kanin tzma Tesalónica, jaꞌ iteꞌtaq txqan xjal aj Judiy, ex jaꞌ taꞌtaq jun ja kyuꞌn, te nabꞌl Dios.
1 Então Paulo e Silas passaram pelas cidades de Anfípolis e Apolônia e chegaram a Tessalônica, onde havia uma sinagoga judaica.
2 Tuꞌn toj qꞌij te ajlabꞌl, okx Pabl tojjo ja anetziꞌn, tzeꞌnkux n-oketaq tuꞌn tojile tkyaqil tnam. Ex oxe maj, o bꞌinchin ikyjo, noq tuꞌn tchꞌotj wen kyukꞌa Judiy chꞌuqleqetaq antza. Ex tzeꞌnkuxjo ntqꞌmaꞌn Tyol Dios,
2 Como era seu costume, Paulo foi à sinagoga e, durante três sábados seguidos, discutiu as Escrituras com o povo.
3 kubꞌ tchikyꞌbꞌin Pabl kywutz Judiy, qa ilxix tiꞌjtaq tuꞌn tkyim Crist, a Kolil, ex tuꞌn tjatz anqꞌin juntl majl. Ex tqꞌma: Ax Jesúsjo lo, a nchin yolin tiꞌj kyeꞌy, axsin Cristjo.
3 Explicou as profecias e provou que era necessário o Cristo sofrer e ressuscitar dos mortos. “Esse Jesus de que lhes falo é o Cristo”, disse ele.
4 Tuꞌntzintzjo, ilaꞌ Judiy, a nchi naꞌntaq tbꞌi Dios, me naꞌmxtaq kynimin, i jaw nimin, junx kyukꞌa txqan qya nim kyoklin, ex txqan xjal aj Grecia; ok kymujbꞌin kyibꞌ tukꞌa Pabl ex Silas.
4 Alguns dos judeus que o ouviam foram convencidos e se uniram a Paulo e Silas, bem como muitos gregos tementes a Deus e várias mulheres de alta posição.
5 Me tuꞌntzintzjo ikyjo, bꞌeꞌx jaw kyikyꞌin Judiy a nya nimilqetaq, noq tuꞌn kyxkyꞌaqlin, ex ok kychmoꞌn jun jteꞌbꞌin nya wen xjal, a ayej kyꞌajqe, a iteꞌtaq tojile tnam. I bꞌinchin ikyjo, noq tuꞌn kyjaw naj, ex tuꞌn kyjaw tilj kykyaqilxjal toj tnam. Okx kypaꞌn tja Jasón, tuꞌn tjyet Pabl ex Silas, tuꞌn kyetz qꞌiꞌn, ex tuꞌn kyxi qꞌoꞌn kyexjal.
5 Alguns judeus, porém, ficaram com inveja, reuniram alguns desordeiros e desocupados e, com a multidão, começaram um tumulto. Invadiram a casa de Jasom em busca de Paulo e Silas para entregá-los ao conselho da cidade,
6 Me quꞌn tuꞌn mix i jyete antza, ex tuꞌntzin kyqꞌojtz, etz jukikin Jasón kyuꞌn, junx kyukꞌa ilaꞌ nimil, ex xi qꞌiꞌn kywutz kawil te tnam. Bꞌeꞌx jaw ẍchꞌin, ex kyqꞌma: Aye maꞌ xjal lo, a o chi sbꞌun tiꞌj tkyaqil tnam twutz txꞌotxꞌ, ma chi ul tzaluꞌn jaꞌlin,
6 mas, como não os encontraram, arrastaram para fora Jasom e alguns outros irmãos e os levaram diante do conselho. Gritavam: “Aqueles que têm causado transtornos no mundo todo agora estão aqui, perturbando nossa cidade,
7 ex ma chi kubꞌ wutzlin tuꞌn Jasón toj tja. Kykyaqilx mi nkubꞌ kynimin tkawbꞌil kawil te Rom, quꞌn tzuntzin nkyqꞌman qa atx juntl kawil, Jesús tbꞌi.
7 e Jasom os recebeu em sua casa! São todos culpados de traição contra César, pois afirmam que existe um outro rei, um tal de Jesus”.
8 Tej kybꞌin teꞌ xjal yol lo exqetziꞌn kawil, bꞌeꞌx jaw kyikyꞌin.
8 Ao ouvir isso, o povo da cidade e o conselho se agitaram.
9 Me tuꞌntzintla mi cheꞌxa Jasón exqetziꞌn tukꞌa toj tze, kyij kyqꞌoꞌn pwaq te kyxel, ex tuꞌntziꞌn, bꞌeꞌx i tzaj tzaqpiꞌn.
9 Então os oficiais obrigaram Jasom e os outros irmãos a pagarem fiança, e depois os soltaram.
10 Otaq qo ok yupj ikyjo, ayetzin kye nimil ok kyqꞌoꞌn tilil, tuꞌn kyxiꞌ Pabl ex Silas tzmax Berea. Atzaj teꞌ kykanin, bꞌeꞌx i xiꞌ tojjo ja te kynabꞌl Dios Judiy.
10 Ao anoitecer, os irmãos enviaram Paulo e Silas a Bereia. Quando lá chegaram, foram à sinagoga judaica.
11 Me ayetzin kye Judiy anetziꞌn, wentaq chꞌintl kyeꞌ kynabꞌl tzeꞌnqeku kyej te aj Tesalónica, quꞌn tuꞌn toj twenil, xi kybꞌiꞌn kyyol Pabl ex Silas, ex i xpichꞌin Tyol qMan Dios junjun qꞌij, tuꞌntzin telxix kynikyꞌ te, qa twutzxtaqjo nyolajtz kye.
11 Os judeus que moravam em Bereia tinham a mente mais aberta que os de Tessalônica e ouviram a mensagem de Paulo com grande interesse. Todos os dias, examinavam as Escrituras para ver se Paulo e Silas ensinavam a verdade.
12 Tuꞌntziꞌn ikyjo, ilaꞌx i jaw nimin, junx kyukꞌa ichin ex qya nim kyoklin te aj Grecia.
12 Como resultado, muitos judeus creram, assim como vários gregos de alta posição, tanto homens como mulheres.
13 Me atzaj teꞌ kybꞌinte Judiy te Tesalónica, qa tzuntaq nyolin Pabl toj Berea tiꞌj Tyol Dios, bꞌeꞌxsin i xiꞌtz antza, ex nimku bꞌant kyuꞌn, tuꞌn kyjaw tiljxjal.
13 Mas, quando os judeus de Tessalônica souberam que Paulo estava pregando a palavra de Deus em Bereia, foram até lá e criaram um alvoroço.
14 Me ayetzin kye nimil, ok kyqꞌoꞌn tilil, tuꞌntzintla jun paqx, tzꞌex Pabl tzmax ttzi ttxuyil aꞌ. Atzin te Silas ex Timotey, axsa i kyije kyeꞌ toj Berea.
14 Os irmãos agiram de imediato e enviaram Paulo para o litoral, enquanto Silas e Timóteo permaneceram na cidade.
15 Ayetzin kyeꞌ i xiꞌ waꞌbꞌilte Pabl, i kaninx kyeꞌ tzmax toj tnam te Atenas. Me liwey, i meltzꞌaj Berea tukꞌa tqanil te Silas ex te Timotey, qa il tiꞌj tuꞌn kykanin Atenas liwey wen, a jaꞌ taꞌyetaq Pabl.
15 Os que acompanharam Paulo o levaram até Atenas e, depois, voltaram a Bereia com instruções para Silas e Timóteo irem ao encontro dele o mais depressa possível.
16 Me tzuntzin nyontaq Pabl toj Atenas, tuꞌn tkanin Silas ex Timotey, bꞌeꞌx jaw tikyꞌin, tej tok tkaꞌyin txqan twutzbꞌiyil, qꞌoꞌnk kyuꞌn te kydios.
16 Enquanto Paulo esperava por eles em Atenas, ficou muito indignado ao ver ídolos por toda a cidade.
17 Tuꞌnpetziꞌn, nimxix jaw chꞌotj tojjo ja te kynabꞌl Dios Judiy, kyukꞌa a nchi naꞌntaq Dios. Ex ikyxjo, o chꞌotj tojile junjun qꞌij tojjo plas, ja nchi chmetetaq xjal.
17 Por isso, ia à sinagoga debater com os judeus e com os gentios tementes a Deus e falava diariamente na praça pública a todos que ali estavam.
18 Ex iteꞌtaq jun jteꞌbꞌin xnaqꞌtzil nabꞌl, Epicúreos ex Estoicos kybꞌi, i ok ten chꞌotjil tukꞌa Pabl. Iteꞌ junjun kyqꞌma kyjaluꞌn: ¿Me anqiꞌj nyolineꞌ maꞌ xkrat tzi lo? Ex txqantl qꞌmante kyjaluꞌn: Nyakuj a teꞌ suqil dios te junxil tnam. Ikytzin kyqꞌmaꞌ, quꞌn tuꞌn tzuntaq nyolin Pabl tiꞌjjo Tbꞌanil Tqanil Jesús, exsin tiꞌjjo teꞌ tjatz anqꞌin juntl majl.
18 Paulo também debateu com alguns dos filósofos epicureus e estoicos. Quando lhes falou de Jesus e da ressurreição, eles perguntaram: “O que esse tagarela está querendo dizer?”. Outros disseram: “Parece estar falando de deuses estrangeiros”.
19 Bꞌeꞌxsin xi qꞌiꞌn Pabl jaꞌ nchi chmetetaq kawil te tnam, Areópago tbꞌi, exsin xi kyqanin te: ¿Akutzin tzaj tqꞌmaꞌn tzeꞌntzin tzꞌelpineꞌ saq xnaqꞌtzbꞌil, a luꞌy nyoliꞌn tiꞌj?
19 Então levaram Paulo ao conselho da cidade e disseram: “Pode nos dizer que novo ensino é esse?
20 Quꞌn nyoliꞌn kyiꞌjjo noq tiꞌchaqjo, a nya qojtzqiꞌn, ex qaja tuꞌn tel qnikyꞌa te, tzeꞌn chi elpine kykyaqiljo lo.
20 Você diz coisas um tanto estranhas, e queremos saber o que significam”.
21 Tkyaqiljo luꞌn bꞌaj, quꞌn kykyaqilxjo xjal te Atenas, exqetziꞌn te junxil tnam a najleqetaq antza, oꞌkxtaq tok tililjo kyuꞌn, noq tuꞌn kybꞌin, ex tuꞌn kyyolbꞌin noq kyiꞌjjo saq tqanil.
21 (Convém explicar que os atenienses, bem como os estrangeiros que viviam em Atenas, pareciam não fazer outra coisa senão discutir as últimas novidades.)
22 Jawtzin weꞌks Pabl kyxoljo kawil tnam antza, ex tqꞌma: Ayiꞌy xjal te Atenas, tiꞌj tkyaqiljo a n-ok nkaꞌyiꞌn kyiꞌja, tzuntzin n-el nnikyꞌtza te, qa ayejiꞌy xjal, a nimin ilaꞌku dios kyuꞌn,
22 Então Paulo se levantou diante do conselho e assim se dirigiu a seus membros: “Homens de Atenas, vejo que em todos os aspectos vocês são muito religiosos,
23 quꞌn tzeꞌn n-ok nkaꞌyinjiꞌy jaꞌ nchi naꞌniꞌy kydiosa, ma nliꞌy jun xjan tkubꞌil, a tzꞌibꞌink jun jteꞌbꞌin yol tiꞌj, a ntqꞌmaꞌn kyjaluꞌn: Teꞌ dios a nya ojtzqiꞌn quꞌn. Quꞌn ikypetziꞌn, chi Pabl, a teꞌ Dios anetziꞌn, a nchi kꞌuliꞌn twutz, exsin nya kyojtzqiꞌn; tiꞌjxsiꞌn Dios anetziꞌn loqin weꞌ nchin yolin.
23 pois, enquanto andava pela cidade, reparei em seus diversos altares. Um deles trazia a seguinte inscrição: ‘Ao Deus Desconhecido’. Esse Deus que vocês adoram sem conhecer é exatamente aquele de que lhes falo.
24 A Dios, a xkubꞌ bꞌinchinte txꞌotxꞌ ex tkyaqiljo tkubꞌ twutz ex at toj; axix tAjaw kyaꞌj ex tAjaw txꞌotxꞌ. Nyatza najle kyojjo ja, a kybꞌinchbꞌinxjal.
24 “Ele é o Deus que fez o mundo e tudo que nele há. Uma vez que é Senhor dos céus e da terra, não habita em templos feitos por homens
25 Ex nya ilxix tiꞌj tuꞌn tkubꞌ bꞌinchit jun tiꞌla tiꞌj tuꞌn jun aꞌla, quꞌn tuꞌn ntiꞌ aku tzꞌok tzꞌaqsit te, qalaꞌ axte ntzaj qꞌonte chwinqil, kyqꞌiqꞌ, ex tkyaqil at qe.
25 e não é servido por mãos humanas, pois não necessita de coisa alguma. Ele mesmo dá vida e fôlego a tudo, e supre cada necessidade.
26 Noq tuꞌn tnejil ichin, kubꞌ tbꞌinchin Dios ẍi chꞌiye kykyaqil nmaq tnam ex kykyaqil xjal, tuꞌntzintla kyanqꞌin toj tkyaqil twutz txꞌotxꞌ. Ex o txi tyekꞌin jtoj, ex jaꞌ, tuꞌn kyanqꞌine;
26 De um só homem ele criou todas as nações da terra, tendo decidido de antemão onde se estabeleceriam e por quanto tempo.
27 tuꞌntzintla kyjyon tiꞌjjo Dios, ex qape jyet kyuꞌn iꞌchaqxtla ikyjo tzeꞌnku nxmakin jun xjal toj qxopin. Me twutzxix kxel nqꞌmaꞌn kyeꞌy, qa nya najchaq taꞌye qMan Dios tukꞌile junjun,
27 “Seu propósito era que as nações buscassem a Deus e, tateando, talvez viessem a encontrá-lo, embora ele não esteja longe de nenhum de nós.
28 quꞌn itzꞌqo noq tuꞌn Dios, ex noq tuꞌn, nqo yekje, ex nqo anqꞌin. Tzeꞌnkux kyyoljo junjun kyxjalila, a aj tzꞌibꞌilqe, a kyqꞌma kyjaluꞌn: Awotzinqe tyajil Diosqo, chi chiꞌ.
28 Pois nele vivemos, nos movemos e existimos. Como disseram alguns de seus próprios poetas: ‘Somos descendência dele’.
29 Quꞌn qa ikyxjo qa tyajil Diosqiꞌy, a Dios itzꞌ, chi Pabl, nlaytzin kubꞌ kybꞌisintza qa iky t-xilin Diosjo noq jun twutzbꞌiyil, bꞌinchin tuꞌn qꞌanpwaq, saqpwaq mo jun abꞌj, ayeꞌ nchi kubꞌ kybꞌinchinxjal, tzeꞌnkuxjo n-ul tzqet toj kynabꞌl.
29 E, por ser isso verdade, não devemos imaginar Deus como um ídolo de ouro, prata ou pedra, projetado por artesãos.
30 Ma tzikyꞌx tnaꞌljtzjo tqꞌijil ojtxe tuꞌn Dios, a mi n-eltaq kynikyꞌxjal te. Me atzin jaꞌlin, ntzaj tqꞌmaꞌn qe qkyaqilx toj tkyaqil twutz txꞌotxꞌ, tuꞌn qmeltzꞌaj tukꞌa,
30 “No passado, Deus não levou em conta a ignorância das pessoas acerca dessas coisas, mas agora ele ordena que todos, em todo lugar, se arrependam.
31 quꞌn ma jaw tjyoꞌn Dios jun qꞌij, jaꞌ tuꞌn qoke toj paꞌbꞌin twutz. Quꞌn ate Dios jaw tskꞌoꞌn jun ichin, a Jesucrist, tuꞌn tok te kawil, ex o tyekꞌe toklin kywutz kykyaqil xjal, tej tjatz anqꞌin juntl majl kyxol kyimnin.
31 Pois ele estabeleceu um dia para julgar o mundo com justiça, por meio do homem que ele designou, e mostrou a todos quem é esse homem ao ressuscitá-lo dos mortos”.
32 Tej kybꞌinte xjaljo, qa jatz anqꞌin juntl majl kyxol kyimnin, ilaꞌ jaw xmayin, me iteꞌxl i qꞌmante kyjaluꞌn: We qbꞌintil teꞌ luꞌn toj junxil qꞌij.
32 Quando ouviram Paulo falar da ressurreição dos mortos, alguns riram com desprezo. Outros, porém, disseram: “Queremos ouvir mais sobre isso em outra ocasião”.
33 Tbꞌajlinxiꞌ ikyjo, bꞌeꞌx el bꞌet Pabl.
33 Então Paulo se retirou do conselho,
34 Me jun jteꞌbꞌin xi lipe tiꞌj, ex i nimin. Kyxoljo xjal anetziꞌn, taꞌyetaq Dionisio, a attaq toklin kyxol kawil toj Areópago, ex majx jun qya, Dámaris tbꞌi, junx kyukꞌa txqantl.
34 mas alguns se juntaram a ele e creram. Entre eles estavam Dionísio, membro do conselho, uma mulher chamada Dâmaris, e alguns outros.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Atos 17, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.