1 Reis 22
hch (HCH) vs NVI
1 Haika wiyari panuyetɨa tsiriyutsixi mekayukwitɨwetɨ 'ixaheritsixi wahamatɨa.
1 Durante três anos não houve guerra entre a Síria e Israel.
2 Peru haika wiyari 'anuyeyaku Kutsapati, Kura kwieyaritsie ti'aitame, kaneyani 'Ixaheri kwieyaritsie ti'aitame hetsɨa.
2 Mas no terceiro ano, Josafá, rei de Judá, foi visitar o rei de Israel.
3 'Ixaheri kwieyaritsie ti'aitame mɨpaɨ katiniwarutahɨawe memiparewie: «¿Xeme xetematetɨtɨ Xamuti Karaha kwieyaritsie mukuma tahetsɨa mumieme? Tame 'atsitepɨkateyuriwawe Tsiriya kwieyaritsie ti'aitame mɨtatsiyetuirienikɨ waɨriyarika».
3 Este havia perguntado aos seus oficiais: "Por acaso vocês não sabem que Ramote-Gileade nos pertence, e ainda assim não estamos fazendo nada para retomá-la do rei da Síria? "
4 Hikɨ mɨpaɨ Kutsapati katiniuta'iwawiya:
4 Então perguntou a Josafá: "Irás comigo lutar contra Ramote-Gileade? " Josafá respondeu ao rei de Israel: "Sou como tu, e meu povo é como o teu povo, e os meus cavalos são como se fossem teus".
5 Peru mɨpaɨta kaniutayɨni:
5 Mas acrescentou: "Peço-te que busques primeiro o conselho do Senhor".
6 Hikɨ 'Ixaheri kwieyaritsie ti'aitame kaniwarukuxeɨrieni Kakaɨyari niukametemama, nauka tsienituyari 'etsiwatɨkaku mekaniyupaɨmekaitɨni, mɨkɨ mɨpaɨ katiniwaruta'iwawiya:
6 Então o rei de Israel reuniu quatrocentos profetas, e lhes perguntou: "Devo ir à guerra contra Ramote-Gileade, ou não? " Eles responderam: "Sim, pois o Senhor a entregará nas mãos do rei".
7 Peru Kutsapati mɨpaɨ kaniutayɨni:
7 Josafá, porém, perguntou: "Não existe aqui mais nenhum profeta do Senhor, a quem possamos consultar? "
8 'Ixaheri kwieyaritsie ti'aitame mɨpaɨ katinita'eiya:
8 O rei de Israel respondeu a Josafá: "Ainda há um homem por meio de quem podemos consultar o Senhor, mas eu o odeio, porque nunca profetiza coisas boas a meu respeito, mas sempre coisas ruins. É Micaías, filho de Inlá". "O rei não deveria dizer isso", Josafá respondeu.
9 Hikɨ 'Ixaheri kwieyaritsie ti'aitame xeime kaniuta'inieni yuparewiwame, mɨpaɨ katinita'aitɨani:
9 Então o rei de Israel chamou um dos seus oficiais e disse: "Traga Micaías, filho de Inlá, imediatamente".
10 'Ixaheri kwieyaritsie ti'aitame, meta Kutsapati Kura kwieyaritsie ti'aitame, te'aitamete wakamixate me'anakatɨtɨkaitɨ meta yu'uwenitetsie menatekaitɨni, teɨteri memayukuxexeɨriwatsie Tsamariya kiekariyari kitenieyaritsie, meta yunaitɨ Kakaɨyari niukametemama memɨyuxatakai wahɨxie memɨtekuxatakai.
10 Usando vestes reais, o rei de Israel e Josafá, rei de Judá, estavam sentados em seus tronos, na eira, junto à porta de Samaria, e todos os profetas estavam profetizando em transe diante deles.
11 Tserekiyaxi Kenana nu'aya, mɨkɨ tepɨa 'awayari 'uyutiwewirieka, mɨpaɨ putayɨ: «Yawé mɨpaɨ kanaineni: “'Ikɨ 'awatekɨ pekaniwatakwimɨkɨ tsiriyutsixi pepɨkawahayewa kepaukake pemɨwakwini”».
11 E Zedequias, filho de Quenaaná, tinha feito chifres de ferro, e declarou: "Assim diz o Senhor: ‘Com estes chifres tu ferirás os arameus até que sejam destruídos’ ".
12 Hipatɨta Kakaɨyari niukametemama meniparewiekaitɨni yaxeikɨa me'utiyuatɨ, mɨpaɨ mete'ikɨhɨawetɨ 'Akawi, «Ti'aitame, keniwarutakuya Xamuti Karaha kwieyaritsie kiekatari, pekaniwara'iwamɨkɨ Yawé kameniparewimɨkɨ».
12 Todos os outros profetas estavam profetizando a mesma coisa, dizendo: "Ataca Ramote-Gileade, e serás vitorioso, pois o Senhor a entregará nas mãos do rei".
13 Hikɨ, Mikahiyaxi 'iniwame mɨpaɨ katinitahɨawe:
13 O mensageiro que tinha ido chamar Micaías lhe disse: "Veja, todos os outros profetas estão predizendo que o rei terá sucesso. Sua palavra também deve ser favorável".
14 Peru Mikahiyaxi mɨpaɨ kaniutayɨni:
14 Micaías, porém, disse: "Juro pelo nome do Senhor, que direi o que o Senhor me mandar".
15 Kepauka munua ti'aitame hɨxie, mɨpaɨ katinita'iwawiya:
15 Quando ele chegou, o rei lhe perguntou: "Micaías, devemos ir à guerra contra Ramote-Gileade, ou não? " Ele respondeu: "Ataca, e serás vitorioso, pois o Senhor a entregará nas mãos do rei".
16 Hikɨ ti'aitame mɨpaɨ katinitahɨawe:
16 O rei lhe disse: "Quantas vezes devo fazer você jurar que irá me dizer somente a verdade em nome do Senhor? "
17 Hikɨ Mikahiyaxi mɨpaɨ kaniutayɨni:
17 Então Micaías respondeu: "Vi todo o Israel espalhado pelas colinas, como ovelhas sem pastor, e o Senhor dizer: ‘Estes não têm dono. Cada um volte para casa em paz’ ".
18 'Ixaheri kwieyaritsie ti'aitame mɨpaɨ Kutsapati katiniutahɨawe:
18 O rei de Israel disse a Josafá: "Não lhe disse que ele nunca profetiza nada de bom a meu respeito, mas apenas coisas ruins? "
19 Tawarita Mikahiyaxi mɨpaɨ kaniutayɨni:
19 Micaías prosseguiu: "Ouça a palavra do Senhor: Vi o Senhor assentado em seu trono, com todo o exército dos céus ao seu redor, à sua direita e à sua esquerda.
20 Hikɨ Yawé mɨpaɨ kaniutayɨni: “¿Kemɨ'ane 'Akawi pɨkemakaxɨani, Xamuti Karaha kwieyaritsie mieme kiekari mɨtamienikɨ mana mɨmɨnikɨ?” Yuxexuitɨ yɨkɨ metenikuxatakaitɨni kehapaɨ memɨteku'eriwakai.
20 E o Senhor disse: ‘Quem enganará Acabe para que ataque Ramote-Gileade e morra lá? ’ "E um sugeria uma coisa, outro sugeria outra,
21 'Arike 'imatɨrieka, xewitɨ 'iyari kaninuani, Yawé hɨxie kaniutakeni, mɨpaɨ kaniutayɨni: “Ne nepikemakaxɨani”.
21 até que, finalmente, um espírito colocou-se diante do Senhor e disse: ‘Eu o enganarei’.
22 Yawé mɨpaɨ katinitahɨawe: “¿Kehapaɨ petiyurieni?”. 'Iyari mɨpaɨ kaniutayɨni: “Nepɨyemie hikɨ 'iyari mɨti'itawa nepayani yunaime 'aniukametema 'Akawi hetsɨa memɨmiemete wahetsie”. Hikɨ Yawé mɨpaɨ katinitanɨ'ani: “Kenemie mɨpaɨ ketinekaye'a, pepeyɨwekaxɨani pepeikemakaxɨani”.
22 " ‘De que maneira? ’, perguntou o Senhor. "Ele respondeu: ‘Irei e serei um espírito mentiroso na boca de todos os profetas do rei’. "Disse o Senhor: ‘Você conseguirá enganá-lo; vá e engane-o’.
23 Kenemaine, Yawé kaniwarupitɨani 'iyari mɨti'itawa yunaime 'ikɨ Kakaɨyari niukametemama 'ahetsɨa miemete, Yawé 'ari yakaniutayɨni ke'axamɨmatsiyurieni.
23 "E o Senhor pôs um espírito mentiroso na boca destes seus profetas. O Senhor decretou a sua desgraça".
24 Tserekiyaxi Kenana nu'aya mɨpaɨ tiu'enaka kananukukeni hikɨ Mikahiyaxi 'auritapa kaneutiwani.
24 Então Zedequias, filho de Quenaaná, aproximou-se, deu um tapa no rosto de Micaías e perguntou: "Por qual caminho foi o espírito da parte do Senhor, quando saiu de mim para falar a você? "
25 Mikahiyaxi mɨpaɨ katinita'eiya:
25 Micaías respondeu: "Você descobrirá no dia em que estiver se escondendo de quarto em quarto".
26 Hikɨ 'Ixaheri kwieyaritsie ti'aitame mɨpaɨ katiniuta'aita:
26 O rei então ordenou: "Enviem Micaías de volta a Amom, o governador da cidade, e a Joás, filho do rei,
27 Mɨpaɨ xeketeniwaretahɨawi kename mɨpaɨ nehaine meke'enutahɨani mɨkɨ tewi, nitixaɨtɨ mepɨkateheimikwani paa xeikɨa meta haa, kepaukake ne nemakunuani 'aixɨa nereu'erietɨ.
27 e digam: ‘Assim diz o rei: Ponham este homem na prisão a pão e água, até que eu volte em segurança’ ".
28 Peru Mikahiyaxi mɨpaɨ kaniutayɨni:
28 Micaías declarou: "Se você de fato voltar em segurança, o Senhor não falou por meu intermédio". E acrescentou: "Ouçam o que estou dizendo, todos vocês! "
29 'Ixaheri kwieyaritsie ti'aitame meta Kutsapati Kura kwieyaritsie ti'aitame, mekanekɨne yunaitɨ Xamuti Karaha kwieyaritsie kiekatari mewaretakwinike.
29 Então o rei de Israel e Josafá, rei de Judá, foram atacar Ramote-Gileade.
30 Mana 'Ixaheri kwieyaritsie ti'aitame mɨpaɨ Kutsapati katiniutahɨawe: «Ne nekaniyutamiemɨkɨ yɨkɨ nerekemaritɨ, peru 'ekɨ ti'aitame kamixateya ketinanakapitɨ». Hikɨ 'Ixaheritsie ti'aitame yɨkɨ tiyukemaritɨaka kaniyutamieni.
30 E o rei de Israel disse a Josafá: "Entrarei disfarçado em combate, mas tu, usa as tuas vestes reais". O rei de Israel disfarçou-se, e ambos foram para o combate.
31 Peru Tsiriya kwieyaritsie ti'aitame mɨpaɨ katiniwaruta'aitɨakaitɨni xeitewiyari heimana tamamata heimana huta meyupaɨmeme kaxetate kuyaxa miemete nɨ'awamete tewa'aitɨwamete: «'Ixaheri kwieyaritsie ti'aitame xeikɨa xekenetami'a, nixeime tawari xepɨkahemietɨweni».
31 O rei da Síria havia ordenado aos seus trinta e dois chefes de carros de guerra: "Não lutem contra ninguém, seja soldado seja oficial, senão contra o rei de Israel".
32 Kepauka kuyaxi kaxeta memuhapana tewa'aitɨwamete Kutsapati memuxei, mɨpaɨ mekateniu'erieni: «'Ikɨ xɨari 'Ixaheri kwieyaritsie ti'aitame pɨyɨane». Hikɨ mekanenukuweiya me'itamienike, peru Kutsapati kaniutahiwa.
32 Quando os chefes dos carros viram Josafá, pensaram: "É o rei de Israel", e o cercaram para atacá-lo, mas Josafá gritou,
33 Hikɨ kaxeta memuhapana tewa'aitɨwamete mɨpaɨ metenetimani kename 'Ixaheri kwieyaritsie ti'aitame kayɨanekai, hikɨ 'ana mekanihayewa me'iweiyatɨ.
33 e quando os comandantes dos carros viram que não era o rei de Israel, deixaram de persegui-lo.
34 Matsi, xewitɨ katiniutamɨni yutupikɨ hau'erietɨ hikɨ 'Ixaheri kwieyaritsie ti'aitame kaniu'axe katinikwinitɨani, tepɨa kamixayari manakatɨkɨkaita kaneukakeni. Hikɨ ti'aitame kaxetaya mahanakai mɨpaɨ katiniutahɨawe: «Keneukunuitɨa, kenenetuamie hakewa mɨkarayukwinetsie, 'ariri nepu'axie».
34 De repente, um soldado disparou seu arco ao acaso, e atingiu o rei de Israel entre os encaixes da sua armadura. Então o rei disse ao condutor do seu carro: "Tire-me do combate. Fui ferido! "
35 Tukarikɨ waɨkawamekɨ mekaniyukwitɨwekaitɨni, ti'aitame kaxetaya kayuwatɨ katinikeriekaitɨni, tsiriyutsixi wahɨxie. Peru xuriyaya pɨkatihayewakai matamɨiyatsie mieme puhanekai kaxetatsie, hikɨ mɨkɨ taikaiyaritsie 'Akawi kaniumɨni.
35 A batalha foi violenta durante todo o dia, e assim, o rei teve que enfrentar os arameus em pé no seu carro. O sangue de seu ferimento ficou escorrendo até o piso do carro de guerra, e ao cair da tarde, ele morreu.
36 'Ari 'akayunirɨmekaku tau, yunaitɨ kuyaxi mɨpaɨ mekateniutahɨawarieni: «Yuxexuitɨ xekeneutayeixɨa yukie. Yunaitɨ yukwiepa xekenakunuaxɨa».
36 Quando o sol estava se pondo, propagou-se um grito por todo o exército: "Cada homem para a sua cidade; cada um para a sua terra! "
37 Hikɨ ti'aitame kaniumɨni, kanetɨkieni Tsamariya paitɨ, mana kanekateukieni.
37 Assim o rei morreu e foi levado para Samaria, e ali o sepultaram.
38 Kaxetaya mekaniutahauxini putsu matinieretsie Tsamariya kiekariyaritsie, hakewa 'ukari tuminikɨ memɨyuwitɨnɨa memati'ɨwakaitsie, hikɨ tsɨikɨri xuriyaya mekaniukutsena, Yawé kemainekai 'ana kanaye'ani.
38 Lavaram o seu carro de guerra num açude em Samaria onde as prostitutas se banhavam, e os cães lamberam o seu sangue, conforme a palavra do Senhor havia declarado.
39 Hipatɨta kemɨtiɨyɨ 'Akawi ti'aitakaku, meta naime kemɨtiuyuri, paratsiyu kemɨtiutawewi 'erepanite 'awateyakɨ meta kiekarite kemɨ'ane 'aixɨa mutiyuri, kanaye'uka kemɨtiuyɨ xapayaritsie 'Ixaheri kwieyaritsie te'aitamete waxapatsie.
39 Os demais acontecimentos do reinado de Acabe, e tudo o que fez, o palácio que construiu com revestimento de marfim, e as cidades que fortificou, tudo está escrito nos registros históricos dos reis de Israel.
40 'Akawi kaniumɨni, nu'aya kanitsutɨani 'Ukutsiyaxi titewatɨ 'utɨmana ti'aitatɨ.
40 Acabe descansou com os seus antepassados, e o seu filho Acazias foi o seu sucessor.
41 Merikɨtsɨ Kutsapati 'Atsá nu'aya kanitsutɨani Kura kwieyaritsie ti'aitatɨ nauka wiyari ti'aitakakuri 'Akawi, 'Ixaheri kwieyaritsie ti'aitame.
41 Josafá, filho de Asa, tornou-se rei de Judá no quarto ano do reinado de Acabe, rei de Israel.
42 Kutsapati xeitewiyari heimana tamamata heimana 'auxɨwi wiyari kanexeiyakaitɨni kepauka mitsutɨa ti'aitatɨ, Kerutsareme kiekariyaritsie pɨtiuta'aitaxɨ xeitewiyari heimana 'auxɨwi wiyari. Maamaya pɨtitewakai 'Atsuwa Tsiriki nu'aya.
42 Josafá tinha trinta e cinco anos de idade quando se tornou rei, e reinou vinte e cinco anos em Jerusalém. O nome da sua mãe era Azuba, filha de Sili.
43 Yuheyemekɨ mɨkɨ piweiyakai yupaapa 'Atsá ke'aixɨa mɨtiuyuri, hatsuaku pɨkatiuhayewaxɨ, matsi Yawé kemɨtinake pɨtiyurienekai. Peru pɨka'iti'unaxɨ kakaɨyarixi memɨte'atimawiyarɨwa, 'ayumieme teɨteri mepiyeweiyakai mana metemawatɨwetɨ meta 'ɨkwa metaiyatɨwetɨ.
43 Em tudo andou nos caminhos de seu pai Asa, e não se desviou deles; fez o que o Senhor aprova. Contudo, não acabou com os altares idólatras, nos quais o povo continuou a oferecer sacrifícios e a queimar incenso.
44 Kutsapati meta kayuwatɨ kanexeiyakaitɨni 'Ixaheri kwieyaritsie ti'aitame hamatɨa.
44 Josafá teve paz com o rei de Israel.
45 Hipatɨta kemɨtiuyɨ Kutsapati ti'aitakaku, kemɨtiuyuri meta kuyaximama kememɨte'ayu'iwaxɨ, katinaka'utɨarieni kemɨtiuyɨ xapayaritsie Kura kwieyaritsie te'aitamete waxapatsie.
45 Os demais acontecimentos do reinado de Josafá, as suas realizações e façanhas militares, tudo está escrito nos registros históricos dos reis de Judá.
46 Kaniwarayeweiya mɨkɨ kwieyaritsie kakaɨyarixi mewarayexeiyatɨ yuhamatɨa memukahipitekai tuminikɨ, mɨkɨ mana mekaniyuhayewatɨwekaitɨni kepauka paapaya mɨti'aitakai 'Atsá.
46 Ele livrou o país dos prostitutos cultuais que restaram depois do reinado do seu pai Asa.
47 'Ana 'akuxi 'Erumi kwieyaritsie ti'aitame kaniumawekaitɨni, xewitɨ kuwexinaruri pɨta mana pukatei.
47 Ora, na época não havia rei em Edom, mas sim um governador nomeado.
48 Mɨkɨ tukaritsie Kutsapati kanuwate 'amupapa kaniutiwewieni tituayamete makɨnekɨ, 'Upixi reyetewakaku paitɨ memuhukɨ huru memɨtɨyukɨ, peru hatsuaku mepɨkaheuye'axɨa, mekaniukayunixɨani 'Etsihuni-Kewexi reyetewakaku.
48 Josafá construiu uma frota de navios mercantes para buscar ouro em Ofir, mas nunca foram, pois eles naufragaram em Eziom-Geber.
49 Hikɨ 'Ukutsiyaxi 'Akawi nu'aya Kutsapati mɨpaɨ katiniutahɨawe: «Keniwarupitɨa neteɨterima 'ateɨterima wahamatɨa nawiyatsixi memɨwanɨ'atɨwenikɨ». Peru Kutsapati yapɨkatiutanaki'eri.
49 Naquela ocasião, Acazias, filho de Acabe, disse a Josafá: "Os meus marinheiros poderão navegar com os teus", mas Josafá recusou.
50 Kutsapati kaniumɨni kaniukateukieni yu'ukiyarima wahamatɨa Rawiri kiekariena, 'ukiyarieya. 'Utɨmanata nu'aya Kurani titewatɨ kanitsutɨani ti'aitatɨ.
50 Josafá descansou com seus antepassados e foi sepultado junto deles na cidade de Davi, seu pai. E o seu filho Jeorão foi o seu sucessor.
51 Merikɨtsɨ 'Ukutsiyaxi 'Akawi nu'aya kanitsutɨani 'Ixaheri kwieyaritsie ti'aitatɨ Tsamariya kiekariyaritsie, tamamata heimana 'atahuta wiyari ti'aitametɨkaku Kutsapati Kura kwieyaritsie, 'Ukutsiyaxi huta wiyari katiniuta'aita 'ixaheri kwieyaritsie.
51 Acazias, filho de Acabe, tornou-se rei de Israel em Samaria no décimo sétimo ano do reinado de Josafá, rei de Judá, e reinou dois anos sobre Israel.
52 Peru mɨkɨ Yawé kemɨkatinake katiniuyurieni, paapaya kemɨtiuyuri mɨpaɨ katiniyurienekaitɨni meta yumaama hepaɨ, meta Keruwuhani Nawati nu'aya kemɨtiuyuri hepaɨ, 'ixaheritsixi 'axameteyuriekame muwarayeitɨa.
52 Fez o que o Senhor reprova, pois andou nos caminhos de seu pai e de sua mãe e nos caminhos de Jeroboão, filho de Nebate, que fez Israel pecar.
53 Wahari kakaɨyariyari katini'uximayatsiriekaitɨni meta kaneyexeiyakaitɨni, hikɨ mɨpaɨ Yawé katiniuyehaxɨatɨani, 'Ixaheri Kakaɨyarieya, yemekɨ paapaya kemɨtiuyuri.
53 Prestou culto a Baal e adorou-o, e provocou a ira do Senhor, o Deus de Israel, como o seu pai tinha feito.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar 1 Reis 22, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.