Atos 13
Ibibiriya: Igambo lya Rurema mu ndeto ye'kifuliiru (FLR) vs NTLH
1 Mwiꞌshengero lya mu kaaya keꞌHandyokiya, mwâli riiri abaleevi, naꞌbigiriza, bo baaba: Barinaaba, na Simyoni Nigeeri, na Lukiyo weꞌKureene, na Manaheni (úkalererwa kuguma noꞌmutwali Heroode), na Sahuli.
1 Na igreja de Antioquia havia os seguintes profetas e mestres: Barnabé; Simeão, chamado “o Negro”; Lúcio, de Cirene; Manaém, que havia sido criado junto com o governador Herodes ; e Saulo.
2 Yabo booshi, bâli gweti bagayishalisa, iri banayikumba Nahano. Haaho, Umutima Mweru gwanababwira: «Mumbiikirage Barinaaba na Sahuli ku mukolwa gwo keera nꞌgabahamagalira.»
2 Certa vez, quando eles estavam adorando o Senhor e jejuando, o Espírito Santo disse: — Separem para mim Barnabé e Saulo a fim de fazerem o trabalho para o qual eu os tenho chamado.
3 Iri bakayusa ukuyishalisa noꞌkuhuuna Rurema, banabiika Barinaaba na Sahuli kwaꞌmaboko, babuli bahanguula kwo bagende.
3 Então eles jejuaram, e oraram, e puseram as mãos sobre Barnabé e Saulo. E os enviaram na sua missão.
4 Bwo Barinaaba na Sahuli bâli mali tumwa noꞌMutima Mweru, banamanukira mu kaaya keꞌSelukiya. Banalyoka yaho naꞌmashuba, banagenda mu kalira Kipuro.
4 Barnabé e Saulo, tendo sido enviados pelo Espírito Santo, foram até a cidade de Selêucia e dali embarcaram para a ilha de Chipre.
5 Neꞌri bakaba mu kaaya keꞌSalami, banakizi genda mu nyumba zeꞌmihumaanano zaꞌBayahudi, iri banayigiriza mwiꞌGambo lya Rurema. Bâli gendiinwi na Yohana Mariko, umutabaazi wabo.
5 Quando chegaram à cidade de Salamina, começaram a anunciar a palavra de Deus nas sinagogas . E eles tinham João Marcos para ajudá-los no trabalho missionário.
6 Neꞌri bakaba keera bahulukaana mu kalira kooshi, banahika mu kaaya keꞌPafo. Banagwana mwoꞌMuyahudi muguma, iziina lyage Bariyesu, úwâli munamaleere. Kundu kwokwo, âli kizi yihunda kwo ali muleevi wa Rurema.
6 Eles atravessaram toda a ilha, chegando até a cidade de Pafos. Ali encontraram um judeu que era mágico e falso
7 Uyo Bariyesu, âli riiri mulemberezi wa guvuruneeri Serugyo Pahulu. Noꞌyo guvuruneeri, âli riiri munabwenge bweneene, kyanatuma agatumira Barinaaba na Sahuli, gira naye alonge ukuyuvwa Igambo lya Rurema.
7 Ele era amigo de Sérgio Paulo, o governador da ilha, que era um homem muito inteligente. O Governador mandou chamar Barnabé e Saulo, pois queria ouvir a palavra de Deus.
8 Halikago, ikyanya bakatondeera ukudeta hiꞌgulu lya Yesu, ulya munamaleere (neꞌrindi iziina lyage Herima, kuli kudeta: munamaleere) anakizi bahaliiza. Anagiraga mbu atirike guvuruneeri kwo atayemeere Yesu.
8 Mas o mágico Elimas (este é o nome dele em grego ) era contra os apóstolos . Ele não queria que o Governador aceitasse a fé cristã.
9 Sahuli (neꞌlindi iziina lyage Pahulu) âli yijwiri mwoꞌMutima Mweru. Anafutulira Herima amasu, anamúbwiririra.
9 Então Saulo, também conhecido como Paulo , cheio do Espírito Santo, olhou firmemente para Elimas
10 «Si ulyagagi mwana wa Shetaani! Unali mugoma wa byoshi íbikwaniini imbere lya Rurema! Uyamiri uli mu teberezania ku ngiisi bulyalya. Aaho! Ka utâye twikire ukuvujuuka mu njira za Nahano ízitungiini?
10 e disse: — Filho do Diabo! Inimigo de tudo o que é bom! Homem mau e mentiroso! Por que é que você não para de torcer o verdadeiro ensinamento do Senhor?
11 Lolaga buno! Nahano, akola agakuhana, mu kukuhumaaza! Ugaahisa isiku ndebe, utakiri mu bona umulengeerwe gwiꞌzuuba.» Lyeryo ngana, uluuta lwanayami múziba amasu, anaba mu kihulu, namudidi! Anatondeera ukububuuta-bubuuta, mu kulooza umundu woꞌkumúgwatira ku kuboko, mbu amúrongoore. Umunamaleere Herima ahumaala|src="WA03970b.tif" size="col" copy="Graham Wade" ref="13.11"
11 Agora escute! O Senhor vai castigá-lo. Você ficará cego e não verá a luz do sol por algum tempo. No mesmo instante Elimas sentiu uma nuvem escura cobrir os seus olhos e ele começou a se virar para todos os lados, procurando alguém que o guiasse pela mão.
12 Ulya guvuruneeri, mbu abonage kwokwo, anayami yemeera Nahano. Âli koli somiirwi bweneene hiꞌgulu lyaꞌmigirizo go akayuvwa hiꞌgulu lyage.
12 Quando o Governador viu isso, creu e ficou muito admirado com os ensinamentos a respeito do Senhor Jesus.
13 Pahulu naꞌbaabo, banalyoka yaho i Pafo, banagenda naꞌmashuba, halinde i Periga, mu poroveesi yeꞌPamufiriya. Halikago, Yohana Mariko yehe, anabasiga yo, anagalukira i Yerusaleemu.
13 Paulo e os seus companheiros navegaram da cidade de Pafos até Perge, uma cidade da província da Panfília. Porém João Marcos os deixou e voltou para Jerusalém.
14 Pahulu na Barinaaba, banalyoka i Periga, banagenderera, halinde i Handyokiya, mu poroveesi yeꞌPisidiya. Na ku lusiku lweꞌSabaato, banayingira mu nyumba yeꞌmihumaanano yaꞌBayahudi, banabwatala.
14 Eles continuaram a viagem, indo de Perge até a cidade de Antioquia, no distrito da Pisídia. No sábado entraram na sinagoga e sentaram-se.
15 Abandu banatee soma amagambo ga mu maaja za Musa, naꞌga mu bitaabo byaꞌbaleevi. Ha nyuma, abakulu beꞌyo nyumba, banatuma umundu áhali Pahulu na Barinaaba, ababwire: «E beene witu, iri mwangaba muli niꞌgambo lyoꞌkukania yaba bandu imitima, mwangalideta.»
15 Depois da leitura da Lei de Moisés e dos livros dos Profetas , os chefes da sinagoga mandaram dizer a eles: — Irmãos, se vocês têm alguma palavra para animar o povo, podem falar agora.
16 Pahulu anayimuka, analengeza ukuboko, gira bahulike, anababwira: «E bashosi beꞌHisiraheeri, kiri na mwe bandu beꞌgindi milala mwe mukoli simbahiri Rurema, munyuvwirize!
16 Então Paulo se levantou, fez um sinal com a mão, pedindo silêncio, e começou a dizer: — Homens de Israel e todos vocês não judeus que
17 Rurema wa guno mulala gwitu gwaꞌBahisiraheeri, ye katoola bashokuluza biitu. Neꞌkyanya bâli shumbisiri mu kihugo kyeꞌMiisiri, anabaluza bweneene, halinde banaba kandaharuurwa!
17 O Deus do povo de Israel escolheu os nossos antepassados quando moravam na terra do Egito e fez deles um grande povo. Ele os tirou de lá com grande poder
18 Anamala imyaka makumi gana agweti agabagooyera mwiꞌshamba.
18 e, no deserto, aguentou aquela gente durante quarenta anos.
19 Neꞌri akaba keera ashereeza imilala irinda mu kihugo kyeꞌKaanani, anabaheereza kyo, kibe kihugo kyabo.
19 Ele destruiu sete povos na terra de Canaã, e o povo de Israel se tornou dono das terras deles.
20 Yibyo byoshi, bikakoleka ku myaka nga magana gana na makumi gataanu.
20 Tudo isso levou uns quatrocentos e cinquenta anos. — Depois disso Deus lhes deu juízes, até o tempo de Samuel.
21 Neꞌri bakahuuna kwo nabo bahaabwe umwami, anabayimikira Sahuli, mugala Kishi, wa mu mulala gwa Binyamiini. Uyo Sahuli anahisa imyaka makumi gana ali mwami.
21 Quando o povo pediu um rei, ele lhes deu Saul, filho de Quis, da tribo de Benjamim, para ser rei deles durante quarenta anos.
22 «Neꞌri Rurema akaba keera amúshaaza, anayimika Dahudi, abe ye gaaba mwami wabo. Uyo Dahudi, Rurema anadeta hiꞌgulu lyage, ti: “Keera nabona kwo Dahudi, mugala Yese, ye nzimisiizi. Ye ganakizi gira ngiisi byo ndoziizi.”
22 Depois que tirou Saul, Deus pôs Davi como rei e disse isto a respeito dele: “Encontrei em Davi, filho de Jessé, o tipo de pessoa que eu quero e que vai fazer tudo o que eu desejo.”
23 «Na mwiꞌkondo lya Dahudi, mwo Rurema akayiji lyokeza Abahisiraheeri Lukiza Yesu, nga kwo âli mali gwanwa abalagaania.
23 Um dos descendentes de Davi foi Jesus, a quem Deus pôs como Salvador de Israel, como havia prometido.
24 Ikyanya Yesu atâli zaazi tondeera umukolwa gwage, Yohana âli kizi yigiriza Abahisiraheeri booshi kwo batwikirage ku byaha byabo, banabatiizibwe.
24 Antes da vinda de Jesus, João Batista anunciou a sua mensagem a todo o povo de Israel, dizendo que eles deviam se arrepender e ser batizados.
25 «Uyo Yohana iri akaba akola bu yusa umukolwa gwage, anadeta: “Mutoniri kwo ndi nyandi? Ndali nie ulya Masiya! Si yehe agaki yija ha nyuma lyani. Ndanakwaniini kiri noꞌkushwekuula imigozi yeꞌbiraato byage!”
25 Mas, quando João estava terminando a sua missão, disse ao povo: “Quem é que vocês pensam que eu sou? Eu não sou aquele que vocês estão esperando. Mas escutem! Ele vem depois de mim, porém eu não mereço a honra de tirar as sandálias dos pés dele.”
26 «E beene witu, mwe bandu ba mwiꞌkondo lya Hiburahimu, kuguma naꞌbeꞌgindi milala, mwe mukoli simbahiri Rurema! Twehe, twe tukatumirwa imyazi miija yoꞌbukize.
26 Paulo continuou: — Meus irmãos, descendentes de Abraão, e também vocês não judeus que temem a Deus, escutem! Essa mensagem de salvação foi mandada para todos nós.
27 Kundu kwokwo, abandu beꞌYerusaleemu, naꞌbatwali baabo, batakamenya kwo Yesu ye Lukiza, banamútwira ulubaaja lwoꞌkuyitwa. Mu kugira kwokwo, lyo bakakoleesa amagambo ágâli mali gwanwa gayandikwa hiꞌgulu lyage mu bitaabo byaꞌbaleevi, go ganali mu somwa ku ngiisi lusiku lweꞌSabaato.
27 De fato, os moradores de Jerusalém e os seus líderes não entenderam que Jesus é o Salvador. E também não compreenderam as palavras dos livros dos Profetas, que são lidos todos os sábados. Mesmo assim, ao condenarem Jesus, eles estavam cumprindo essas profecias .
28 «Na kundu abandu beꞌYerusaleemu batakalongaga igambo lyoꞌkuli lyoꞌkuyitiisa Yesu, haliko banagendi huuna Pilaato kwo amúyite.
28 E, embora não encontrassem nenhuma razão para condená-lo à morte, pediram a Pilatos que mandasse matá-lo.
29 Yibyo byoshi, byâli mali gwanwa byayandikwa hiꞌgulu lyage. Neꞌri bakaba keera babikoleesa, banamúshonoola ku kibambo, banamúlambika mu shinda.
29 Depois de fazerem tudo o que as Escrituras Sagradas falam a respeito dele, eles o tiraram da cruz e o puseram num túmulo.
30 «Kundu kwokwo, ikyanya Yesu âli kolaga mu bafwiri, Rurema anamúzuula mwo!
30 Mas Deus o ressuscitou,
31 Anamala siku nyingi agweti agayiyerekana mu bandu. Yabo bandu, bo bakazamuukanwa mu kulyoka i Galilaaya, noꞌkugenda i Yerusaleemu. Tunali two tumasi twage mu mulala gwitu gwaꞌBahisiraheeri.
31 e durante muitos dias ele apareceu às pessoas que o tinham acompanhado da Galileia até Jerusalém. Agora essas pessoas são testemunhas que falam a respeito de Jesus ao povo de Israel.
32 «Na buno, tugweti tugamùmenyeesa Imyazi Miija. Birya byo Rurema âli mali gwanwa alagaania bashokuluza biitu,
32 — E nós estamos aqui para trazer o evangelho a vocês.
33 keera byakoleka imwitu, twe baana baabo! Mukuba, Rurema keera akazuula Yesu, nga kwo biyandisirwi mu Zaburi ya kabiri kwokuno:
33 Deus fez agora para nós o que havia prometido aos nossos antepassados: ele ressuscitou Jesus, como está escrito no Salmo número dois: “Você é o meu Filho; hoje eu me tornei o seu Pai.”
34 Amagambo ágayerekiini kwo Rurema akazuula Yesu mu bafwiri gira atabole, go gaaga:
34 — E foi isto o que Deus disse a respeito da ressurreição de Jesus, afirmando que ele nunca seria destruído pela morte: “Eu vou dar a vocês as bênçãos sagradas e certas que prometi a Davi.”
35 Yiryo igambo liyandisirwi naꞌhandi kwokuno:
35 E em outra parte das Escrituras lemos também: “Tu não deixarás que o teu dedicado servo apodreça na sepultura.”
36 «Ikyanya Dahudi akaba keera akolaga byoshi byo Rurema âli múshungikiiri ku kibusi kyage, anafwa. Anaziikwa ha butambi lya bashokuluza baage, anabola.
36 E Paulo disse ainda: — Na verdade, Davi, no seu tempo, cumpriu os planos de Deus. Depois morreu, foi sepultado ao lado dos seus antepassados e apodreceu na sepultura.
37 Halikago, ulya ye Rurema akazuula, yehe ataboziri!
37 Mas isso não aconteceu com aquele que Deus ressuscitou. Meus irmãos, todos vocês precisam saber com certeza que é por meio de Jesus que a mensagem do perdão de pecados é anunciada a vocês. Precisam saber também que quem crê é libertado de todos os pecados dos quais a Lei de Moisés não pode livrar.
38 «Ku yukwo, e beene witu! Mumenye kwo ku njira ya Yesu, kwo muli mu menyeesibwa ubulyo bwoꞌkukogwa mweꞌbyaha biinyu.
38 — ausente —
39 Ee! Kuli ku njira yoꞌkumúbiika kwoꞌbwemeere naaho, kwo muli mu longa ukukwanana imbere lya Rurema. Si imaaja za Musa zoohe, zitâli shobwiri ukugira kwokwo.
39 — ausente —
40 Ku yukwo, muloleekeze bwija, mutayiji kengeera mwagwatwa naꞌmagambo ágayandisirwi mu bitaabo byaꞌbaleevi kwokuno:
40 Portanto, tenham cuidado para que não aconteça o que os profetas disseram:
41 “Mwe mugweti mugashekerezania, mulole bwija!
41 “Prestem atenção, vocês que zombam de Deus! Fiquem espantados e morram. Pois o que vou fazer agora é uma coisa em que vocês não acreditariam, mesmo que alguém explicasse.”
42 Pahulu na Barinaaba, iri bakahuluka mu nyumba yeꞌmihumaanano yaꞌBayahudi, abandu banabayinginga kwo bakashubi galuka ku lundi lusiku lweꞌSabaato, gira bakashubi yiji baganuulira gaago-gaago magambo.
42 Quando Paulo e Barnabé estavam saindo da reunião, as pessoas pediram com insistência que eles voltassem no sábado seguinte a fim de falarem sobre o mesmo assunto.
43 Neꞌri abandu bakaba keera bataaha, Pahulu na Barinaaba banakulikirwa naꞌBayahudi bingi, kuguma naꞌbandu beꞌgindi milala ábâli koli yemiiri ibanga lyeꞌKiyahudi. Yabo bombi, banakizi genda bagabakania imitima, gira bagenderere noꞌkutuula mu lukogo lwa Rurema.
43 Depois da reunião, muitos judeus e outras pessoas convertidas ao Judaísmo acompanharam Paulo e Barnabé, que falavam com eles e animavam todos para que continuassem firmes na graça de Deus.
44 Lulya lundi lusiku lweꞌSabaato, iri lukahika, hoofi abandu booshi ba mu yako kaaya keꞌHandyokiya banayiji yuvwiriza igambo lya Nahano.
44 No sábado seguinte quase todos os moradores da cidade foram ouvir a palavra do Senhor.
45 Balya Abayahudi, iri bakabonaga ngiisi kwaꞌbandu bingi bweneene keera bashololokera yaho, arara-rara! Banatondeera ukukizi haliiza Pahulu, iri banamútuka.
45 Quando os judeus viram aquela multidão, ficaram com muita inveja. Então começaram a dizer o contrário do que Paulo dizia e o insultaram.
46 Kundu kwokwo, Pahulu na Barinaaba banabashuvya ku bukaruuke, ti: «Mwe Bayahudi, igambo lya Rurema lishubi kwiriiri litee menyeesibwa imwinyu. Haliko, keera mwalilahira, mutanayibwini kwo mukwaniini ukulama imyaka neꞌmyakuula. Aaho! Lolagi! Tukola tugayigendera mu bandu beꞌgindi milala.
46 Porém Paulo e Barnabé falaram com mais coragem ainda. Eles disseram: — Era necessário que a palavra de Deus fosse anunciada primeiro a vocês que são judeus. Mas, como vocês não querem aceitá-la e acham que não merecem receber a vida eterna, então agora nós vamos anunciar a palavra aos não judeus.
47 Mukuba, Nahano akatubwira:
47 Pois esta é a ordem que o Senhor Deus deu a nós, o seu povo: “Eu coloquei você como luz para os outros povos, a fim de que você leve a salvação ao mundo inteiro.”
48 Yago magambo, iri ábatali Bayahudi bakagayuvwa, banashambaala bweneene, banahuuza Igambo lya Nahano. Na ngiisi ábâli mali gwanwa bashungikwa kwo bagaalama imyaka neꞌmyakuula, banabiika Yesu kwoꞌbwemeere.
48 Quando os não judeus ouviram isso, ficaram muito alegres e começaram a dizer que a palavra do Senhor era boa. E creram todos os que tinham sido escolhidos para ter a vida eterna.
49 Kwokwo, kwiꞌGambo lya Nahano likakwira mu yikyo kihugo kyoshi.
49 A palavra do Senhor se espalhou por toda aquela região.
50 Kundu kwokwo, Abayahudi banashimya abakazi boꞌlushaagwa ábâli koli simbahiri Rurema. Banashimya naꞌbakulu ba mu kaaya, halinde banatondeera ukulibuza Pahulu na Barinaaba. Neꞌri hakatama, banabayimula mu poroveesi yabo.
50 Mas os judeus atiçaram as mulheres não judias da alta sociedade convertidas ao Judaísmo e também os homens mais importantes da cidade. E começaram a perseguir Paulo e Barnabé e os expulsaram daquela região.
51 Yabo bombi, banababugumulira ulukungu úlwâli tumukiiri ku magulu gaabo, kabe kalangikizo koꞌkubakengula. Babuli genda mu kaaya keꞌHikonyo.
51 Então os apóstolos sacudiram a poeira das suas sandálias, em sinal de protesto contra eles, e foram para a cidade de Icônio.
52 Abigirizibwa ba Yesu beꞌHandyokiya, bâli shambiiri bweneene, banayijuzibwa mwoꞌMutima Mweru.
52 E os cristãos de Antioquia continuaram muito alegres e cheios do Espírito Santo.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Atos 13, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.