Mateus 5
Chipaya NT (CAP_SBB) vs NAA
1 Walja tama zÌ oñinaca cherzÌ cu, Jesusaqui tsjii kolta curulla yawchicÌ ha. Jalla nekztan nii curullquin julzicÌ ha. NizÌ aza niizÌ kjawzÌ ta zÌ oñinacaqui niizÌ muytata ajczicÌ ha.
1 Ao ver as multidões, Jesus subiu ao monte. Ele se assentou e os seus discípulos se aproximaram dele.
2 Jalla nekztan Jesusaqui ninaczÌ quiz tjaajñi kallantichicÌ ha, tuzÌ cjican:
2 Então ele passou a ensiná-los. Jesus disse:
3 â Jecnacat â wejrqui ujchizpancÌ haâ cjican persun kuzquiz sint'icÌ haja, jalla ninacazÌ Yooz wajtchiz zÌ oñinaca cjequicÌ ha. Nekztanqui cuntintuzÌ cjequicÌ ha.
3 — Bem-aventurados
4 â Jecnacat persun ujquiztan llaquita zÌ ejlcÌ haja, jalla ninaczÌ quiz Yoozqui kuznaquicÌ ha. Nekztan cuntintuzÌ cjequicÌ ha ninacaqui.
4 — Bem-aventurados
5 â Jecnacat humilde kuzziz cjecÌ haja, jalla ninaczÌ quiz Yoozqui irinsazÌ tjaaquicÌ ha, ew yoka. Nekztan cuntintuzÌ cjequicÌ ha.
5 — Bem-aventurados os mansos,
6 Jecnacat Yooz kuzcamakaz kamz ancha peccÌ haja, jalla ninaczÌ quiz YoozpanzÌ zuma kamzjapa yanapaquicÌ ha. Nekztan cuntintuzÌ cjequicÌ ha.
6 — Bem-aventurados
7 â Jecnacat parti zÌ oñinaczÌ tajapa oksñi kuzziz cjecÌ haja, jalla ninaczquiz Yoozqui zakaz oksnaquicÌ ha. Nekztan cuntintuzÌ cjequicÌ ha.
7 — Bem-aventurados
8 â Jecnacat ancha zuma kuzziz cjecÌ haja, jalla ninacaqui Yooz cheraquicÌ ha. Nekztan cuntintuzÌ cjequicÌ ha.
8 — Bem-aventurados
9 â Jecnacat pasinsis kuzziz kamñi cjecÌ haja, jalla ninacaqui Yooz maati cjitazÌ cjequicÌ ha. Nekztan cuntintuzÌ cjequicÌ ha.
9 — Bem-aventurados
10 Jecnacat Yooz kuzcama kamtiquiztan chjaawjta sufracÌ haja, jalla ninacazÌ Yooz wajtchiz zÌ oñinaca cjequicÌ ha. Nekztan cuntintuzÌ cjequicÌ ha.
10 — Bem-aventurados
11 Jecnacat werizÌ cjen zÌ oñinacazÌ chjaawjta cjecÌ haja, nizÌ aza kijchta cjecÌ haja, nizÌ aza tjapaman toscar tawkzÌ tan quintra ch'aanita cjecÌ haja, jalla ninacami cuntintuzÌ cjequicÌ ha.
11 — Bem-aventurados são vocês quando, por minha causa, os insultarem e os perseguirem, e, mentindo, disserem todo mal contra vocês.
12 Jecnacat werizÌ cjen jalla nizÌ tanaca sufrichi cjecÌ haja, jalla ninaczÌ quiz Yoozqui arajpachquin wali pajk honora tjaaquicÌ ha. Jalla nizÌ tiquiztan tii muntuquiz kamcan, cuntintukazÌ cjee. AncÌ hucqui cjuñzna. Yooz cuntiquiztan chiiñi profetanacaqui nizÌ ta zakaz sufrichicÌ ha tuqui timpuquiztanpacha.
12 Alegrem-se e exultem, porque é grande a sua recompensa nos céus; pois assim perseguiram os profetas que viveram antes de vocês.
13 Jesusaqui tjaajinchizakazza: â AncÌ hucqui tii muntuquiz kamcan yacu cuntazÌ takazza, parti zÌ oñinaczÌ tajapa. Pero yacuqui lak'azÌ cjesazÌ niiqui, ¿kjazÌ pant wilta walipan cjisnasajo? AnapanzÌ cjesacÌ ha. Nekztan anazÌ cÌ hjuljapami sirwasacÌ ha; tjojttapanzÌ cjesacÌ ha; nekztan zÌ oñinacazÌ tjeczÌ tazÌ cjequicÌ ha.
13 — Vocês são o sal da terra; ora, se o sal vier a ser insípido, como lhe restaurar o sabor? Para nada mais presta senão para, lançado fora, ser pisado pelos homens.
14 â AncÌ hucqui tii muntuquiz kamcan, parti zÌ oñinaczÌ tajapa kjana cuntazÌ takaz cjesacÌ ha, zuma kamaña zizajo. Tsjii curquiz kjuyta watjaqui, ana chjojzÌ ta cjesacÌ ha.
14 — Vocês são a luz do mundo. Não se pode esconder uma cidade situada no alto de um monte.
15 Tsjii lamparaqui tjeezÌ tazÌ cjecÌ haj niiqui, anapanzÌ cajón koztan nonzÌ ta cjesacÌ ha. Lamparaqui tjeeztazÌ cjecÌ haj niiqui, tsewc tsjijptapanzÌ cjesacÌ ha, tjapa nii kjuyquiz zÌ ejlñi zÌ oñinaczÌ tajapa kjanajo.
15 Nem se acende uma lamparina para colocá-la debaixo de um cesto, mas num lugar adequado onde ilumina bem todos os que estão na casa.
16 Jalla nuzÌ ancÌ hucqui lamparazÌ takaz cjee, zÌ oñinaczÌ tajapaqui. Kjanapacha zuma kamañchiz cjee. Nekztan zÌ oñinacaqui ancÌ huca zuma kamaña cherzÌ cu, ancÌ huca arajpach Yooz EjpzÌ quin honora tjaaquicÌ ha.
16 Assim brilhe também a luz de vocês diante dos outros, para que vejam as boas obras que vocês fazem e glorifiquem o Pai de vocês, que está nos céus.
17 Jesusaqui tjaajinchizakazza: â Wejrqui ana tjonchincÌ ha Moisés lii tjatanskatzjapa, nizÌ aza profetanacazÌ tjaajintanaca tjatanskatzjapami. Jalla nizÌ ta anazÌ pinsa ancÌ hucqui. Wejrqui ana tjonchincÌ ha nii tuquita Yooz tjaajintanaca tjatñiqui; antis tjonchincÌ ha cumpliskatzjapa.
17 — Não pensem que vim revogar a Lei ou os Profetas; não vim para revogar, mas para cumprir.
18 Weraral chiizÌ inucÌ ha. Tuquita YoozizÌ tjaata liiquiztan tjapa puntumi tjapa letrami anazÌ tjatanta cjequicÌ ha, tjappacha cumpliscama. Ima tii muntumi arajpachami tucuzÌ inzÌ nan, nii liiqui anapanzÌ tjatantazÌ cjequicÌ ha.
18 Porque em verdade lhes digo: até que o céu e a terra passem, nem um i ou um til jamais passará da Lei, até que tudo se cumpra.
19 Jalla nizÌ tiquiztan jequit tuquita YoozizÌ tjaata liiquiztan tsjii mantita, kolta lii cjenami, ana pajz peccÌ haj niiqui, nizÌ aza yekjap zÌ oñinaczÌ quiz nizÌ tapacha tjaajincÌ haja, jalla nii zÌ oñiqui arajpach Yooz wajtquin anazÌ cÌ hjul honorchiz cjequicÌ ha. Pero jequit nii tuquita lii mantita cazacÌ haja, nizÌ aza yekjap zÌ oñinaczÌ quiz nizÌ tapacha tjaajincÌ haja, jalla nii zÌ oñiqui arajpach Yooz wajtquin chekan honorchiz zÌ oñizÌ cjequicÌ ha.
19 Aquele, pois, que desrespeitar um destes mandamentos, ainda que dos menores, e ensinar os outros a fazer o mesmo, será considerado mínimo no Reino dos Céus; aquele, porém, que os observar e ensinar, esse será considerado grande no Reino dos Céus.
20 AncÌ hucaquiz wejr chiizÌ inucÌ ha. Lii tjaajiñi maestrunacami, nizÌ aza fariseo zÌ oñinacami zÌ ejlcÌ ha. Pero ancÌ hucqui ninaczÌ quiztan anazÌ juc'anti Yooz mantitacama kamacÌ haj niiqui, anapanzÌ arajpach Yooz wajtquin luzasacÌ ha. Yooz mantitacama kamstancÌ ha, arajpach Yooz wajtquin luzjapa.
20 Porque eu afirmo que, se a justiça de vocês não exceder em muito a dos escribas e fariseus, jamais entrarão no Reino dos Céus.
21 Jesusaqui tjaajinchizakazza: â AncÌ hucqui tuquita atchi ejpnaczÌ quiztan tuzÌ nonzincÌ huccÌ ha. Ninacaqui cjiñitacÌ ha, tuzÌ cjican: â AnacÌ ha zÌ oñi conzqui. Jequit zÌ oñi conacÌ haja, niiqui juzjitazÌ cjequicÌ haâ .
21 — Vocês ouviram o que foi dito aos antigos: “Não mate.” E ainda: “Quem matar estará sujeito a julgamento.”
22 Pero wejr chiizÌ inucÌ ha, jequit tsjii jilzÌ japa zÌ awjwacÌ haj niiqui, jusjitazÌ cjequicÌ ha. NizÌ aza jequit tsjii jilzÌ tan ch'aacÌ haj niiqui, Junta Suprema cjita chawjc jilirinacazÌ jusjitazÌ cjequicÌ ha. NizÌ aza jequit tsjii jilzÌ quiz â ana zumamcÌ haâ cjican ch'aancÌ haj niiqui, infiernuquin chjatkattazÌ cjequicÌ ha.
22 Eu, porém, lhes digo que todo aquele que se irar contra o seu irmão estará sujeito a julgamento; e quem insultar o seu irmão estará sujeito a julgamento do tribunal; e quem o chamar de tolo estará sujeito ao inferno de fogo.
23 NizÌ aza tii puntu zakal cjeecÌ ha. Jequit niizÌ ofrenda Yooz yujcquin chjichacÌ haj niiqui, nizÌ aza chjichcu niizÌ jilzÌ tan quintra tanasta cjuñsnacÌ haj niiqui,
23 Portanto, se você estiver trazendo a sua oferta ao altar e lá se lembrar que o seu irmão tem alguma coisa contra você,
24 jalla nekztan ima ofrenda tjaacan, nii timpluquizpacha ecla. Nekztanaqui niizÌ jilzÌ quin pertuna mayiza ojkla. NiizÌ tan jilzÌ tan walikaz cjila. Jalla nekztanaqui timpluquin quejpzÌ cu, ofrenda Yoozquin tjaasacÌ ha.
24 deixe diante do altar a sua oferta e vá primeiro reconciliar-se com o seu irmão; e então volte e faça a sua oferta.
25 â Jequit am quintra quijchi cjecÌ haj niiqui, nizÌ aza jilirzÌ kjuya chjichacÌ haj niiqui, jalla nii quijchi zÌ oñzÌ quiz pertunam mayizaquicÌ ha ana enenzcu, ima jilirzÌ kjuya irantican. Pertunazta cjequizÌ niiqui, anam juez jilirzÌ quin intirjita cjequicÌ ha jusjita cjisjapa. Amqui ultimpacha juez jilirzÌ quin intirjita cjesazÌ niiqui, nii juez jiliriqui am tsjii policiiquin zakaz intirjasacÌ ha; carsilquiz chawjcta cjesacÌ ha.
25 — Entre em acordo sem demora com o seu adversário, enquanto você está com ele a caminho, para que o adversário não entregue você ao juiz, o juiz entregue você ao oficial de justiça, e você seja jogado na prisão.
26 Weraral chiizÌ inucÌ ha. Carsilquiz chawjctam cjesazÌ niiqui, anam ulanasacÌ ha, liwj pacañcama.
26 Em verdade lhe digo que você não sairá dali enquanto não pagar o último centavo.
27 Jesusaqui tjaajinchizakazza: â AncÌ hucqui tuquita atchi ejpnaczÌ quiztan tuzÌ nonzincÌ huccÌ ha: â AnacÌ ha adulteriuquiz ojklayzquiâ .
27 — Vocês ouviram o que foi dito: “Não cometa adultério.”
28 Pero wejrqui tuzÌ chiizÌ inucÌ ha, jakzilta luctakat yekja maataka â wejt maatakaj cjejaaâ cjican pinsicÌ haja, jalla niiqui persun kuzquiz niwjctanaqui adulterio paachizakazza Yooz yujcquiziqui.
28 Eu, porém, lhes digo: todo o que olhar para uma mulher com intenção impura, já cometeu adultério com ela no seu coração.
29 Am zÌ ew latu cÌ hjujquiqui ujquiz tjojtskatcÌ haj niiqui, nii cÌ hjujqui leczna, nizÌ aza nawjk tjojtta. Jalla nuzÌ tsjii cÌ hjujquiqui pertissi cjenaqui am parti curpuqui ana infiernuquin tjojtta cjesacÌ ha. Jalla nuzÌ walizÌ cjesacÌ ha.
29 — Se o seu olho direito leva você a tropeçar, arranque-o e jogue-o fora. Pois é preferível você perder uma parte do seu corpo do que ter o corpo inteiro lançado no inferno.
30 NizÌ aza am zÌ ew kjaraqui ujquiz tjojtskatcÌ haj niiqui, nii kjara pootzna, nizÌ aza nawjk tjojtta. Jalla nuzÌ tsjii kjaraqui pertissi cjenaqui am parti curpuqui ana infiernuquin tjojtta cjesacÌ ha. Jalla nuzÌ walizÌ cjesacÌ ha.
30 E, se a sua mão direita leva você a tropeçar, corte-a e jogue-a fora. Pois é preferível você perder uma parte do seu corpo do que o corpo inteiro ir para o inferno.
31 Jesusaqui tjaajinchizakazza: â AncÌ huca tuquita atchi ejpnacaqui tuzÌ cjiñitacÌ ha: â JecmizÌ niizÌ persun tjunatan jaljtasazÌ niiqui, primiruqui tsjii ultim jaljtita cjijrta papel certificado tjaasaâ .
31 — Também foi dito: “Aquele que repudiar a sua mulher deve dar-lhe uma carta de divórcio.”
32 Pero wejrqui tuzÌ chiizÌ inucÌ ha, jakziltamizÌ persun tjunatan jaljtasazÌ niiqui, nizÌ aza ana cÌ hjul adulterio motivo zÌ elan, jalla nijwctanaqui naa ultimu jaljtita tjunqui adulterio cjiskatasacÌ ha. NizÌ aza jakziltami naa ultimu jaljtita tjunatan zalznacÌ haj niiqui, adulterio ujpanzÌ paacÌ ha.
32 Eu, porém, lhes digo: quem repudiar a sua mulher, exceto em caso de relações sexuais ilícitas, a expõe a se tornar adúltera; e aquele que casar com a repudiada comete adultério.
33 Jesusaqui tjaajinchizakazza: â NizÌ aza ancÌ hucqui tuquita atchi ejpnaczÌ quiztan tuzÌ nonzincÌ huccÌ ha: â AnacÌ ha toscar tawkzÌ tan juramento paazqui. Juramento paaquizÌ niiqui, tjapa nii juramentuzÌ tan compromitta takupanzÌ cumplisnaquicÌ ha Yooz yujcquiziquiâ .
33 — Vocês também ouviram o que foi dito aos antigos: “Não faça juramento falso, mas cumpra rigorosamente para com o Senhor o que você jurou.”
34 Pero wejrqui tuzÌ chiizÌ inucÌ ha, anazÌ cÌ hjulquiztanami juramento paasacÌ ha, werara chiizpancÌ ha. NizÌ aza anacÌ ha â arajpacha zizzaâ cjican juramento paazqui. YooztajapacÌ ha arajpachaqui.
34 Eu, porém, lhes digo: não jurem de modo nenhum; nem pelo céu, por ser o trono de Deus;
35 NizÌ aza anacÌ ha â tii yoka zizzaâ cjican juramento paazqui. YooztajapacÌ ha tii yokaqui. NizÌ aza Jerusalén wajtzÌ tjuu aynakcan anacÌ ha juramento paazqui. Chawjc Yooz JilirzÌ tajapacÌ ha nii watjaqui.
35 nem pela terra, por ser estrado de seus pés; nem por Jerusalém, por ser a cidade do grande Rei.
36 NizÌ aza anacÌ ha â wejt persun acha zizzaâ cjican juramento paazqui. Amqui anam zinta tsok charquiztan chiw charquin tuckatasacÌ ha. NizÌ aza anam zinta chiw charquiztan tsok charquin tuckatasacÌ ha.
36 Não jure pela sua cabeça, porque você não pode fazer com que um só cabelo fique branco ou preto.
37 Jalla nizÌ tiquiztan, â Jesallaâ cjicanaqui, â Jesallaâ cjispancÌ ha; nizÌ aza â AnazÌ â cjicanaqui, â AnazÌ â cjispancÌ ha. Zajra diabluzÌ cjen juramento paazqui zÌ ejlcÌ ha.
37 Que a palavra de vocês seja: Sim, sim; não, não. O que passar disto vem do Maligno.
38 Jesusaqui tjaajinchizakazza: â AncÌ hucqui tuquita atchi ejpnaczÌ quiztan tuzÌ nonzincÌ huccÌ ha: â Tsjii zÌ oñiqui yekja zÌ oñzÌ cÌ hjujqui pjatzÌ inasacÌ ha, nekztan nii pjatñi zÌ oñzÌ cÌ hjujqui pjatzÌ intazakaz cjesacÌ ha. NizÌ aza tsjii izÌ ke chjatkatzÌ inasazÌ niiqui, nii chjatkatñi zÌ oñzÌ izÌ ke chjatkatzÌ intazakaz cjesacÌ haâ .
38 — Vocês ouviram o que foi dito: “Olho por olho, dente por dente.”
39 Pero wejr chiizÌ inucÌ ha, anacÌ ha kijtzñi zÌ oñiqui nizÌ tapacha kijtzqui. NizÌ aza am quintra tsjii yujc latu kijchasazÌ niiqui, kijchta cjiskazza, tsjii yujc latuzÌ tanpachami.
39 Eu, porém, lhes digo: Não resistam ao perverso. Se alguém lhe der um tapa na face direita, ofereça-lhe também a face esquerda.
40 NizÌ aza jakziltamizÌ am tanzÌ cu am almilla kjanz peccÌ haj niiqui, kjañaj cjiskazza, irztanpachami.
40 Se alguém quer processar você e tirar-lhe a túnica, deixe que leve também a capa.
41 JakziltamizÌ niizÌ kuzi tsjii tupucama, amquiz chjitskatasazÌ niiqui, juc'anti tupucama chjichna.
41 Se alguém obrigar você a andar uma milha, vá com ele duas.
42 JakziltamizÌ amquiztan mayasazÌ niiqui, tjaa amqui. NizÌ aza jakziltamizÌ amquiztan tomzñi tjonasazÌ niiqui, onzna amqui.
42 Dê a quem lhe pede e não volte as costas ao que quer lhe pedir emprestado.
43 Jesusaqui tjaajinchizakazza: â NizÌ aza ancÌ hucqui tuquita atchi ejpnaczÌ quiztan tuzÌ nonzincÌ huccÌ ha: â MazinaczÌ tan zuma munaziza. NizÌ aza am quintra zÌ oñinaczÌ tan chjaawjkataâ .
43 — Vocês ouviram o que foi dito: “Ame o seu próximo e odeie o seu inimigo.”
44 Pero wejr chiizÌ inucÌ ha, am quintra zÌ oñinaczÌ tanami zuma munaziza. NizÌ aza am quintra laykiñi zÌ oñinaczÌ tajapa zuma kuztan Yoozquiztan maynaquicÌ ha. NizÌ aza am quintra chjaawjkatñi zÌ oñinaczÌ quin zumapan paa. NizÌ aza am quintra ch'aañinaczÌ quinami kichñinaczÌ quinami zumapan Yoozquiztan mayt'izÌ ina.
44 Eu, porém, lhes digo: amem os seus inimigos e orem pelos que perseguem vocês,
45 Jalla nuzÌ zuma kamcan ancÌ hucqui tjeezÌ a, arajpach Yooz EjpzÌ maaticÌ huccÌ ha, nii. Yoozqui zuma zÌ oñinaczÌ quizimi ana zuma zÌ oñinaczÌ quizimi liwj tsjiikaz niizÌ paata tjuñi tewkkatcÌ ha. NizÌ aza niizÌ kuzcama kamñinaczÌ quizimi nizÌ aza ana niizÌ kuzcama kamñinaczÌ quizimi tjapa ninaczÌ quiz chijñi apayzÌ quicÌ ha.
45 para demonstrarem que são filhos do Pai de vocês, que está nos céus. Porque ele faz o seu sol nascer sobre maus e bons e vir chuvas sobre justos e injustos.
46 AncÌ hucqui persun okzñi zÌ oñinaczÌ quizkaz okznaquizÌ niiqui, jalla nuzÌ paatiquiztan ¿cÌ hjul premio Yoozquiztan tanznaquejo? Jalla nizÌ tazakaz kamcÌ ha ana wali impuesto cobriñinacami.
46 Porque, se vocês amam aqueles que os amam, que recompensa terão? Os publicanos também não fazem o mesmo?
47 NizÌ aza ancÌ hucqui persun jilanaczÌ quizkaz tsaanaquizÌ niiqui, jalla nijwctan ¿cÌ hjul zumazÌ ancÌ huc paajo? Jalla nizÌ tazakaz paacÌ ha ana Yooz pajñinacami.
47 E, se saudarem somente os seus irmãos, o que é que estão fazendo de mais? Os gentios também não fazem o mesmo?
48 AncÌ hucqui walja zuma kuzziz kama, jaknuzÌ t ancÌ huc arajpach Yooz Ejp walja zuma kuzzizpancÌ halaja, jalla nuzÌ .
48 Portanto, sejam perfeitos como é perfeito o Pai de vocês, que está no céu.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Mateus 5, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.