Lucas 12
bwd (BWD) vs NVT
1 Tayuwe tova-nai wagaine kaliva moyai-moedi ivagavagauta yoo tausani ke tausani ada ivetutuwaiwainau. Aku Yeisu givebutu nagona yana tonogalayavo wagaidiya gimaduvona, “Taumiyavo wana itaveyabimi badi Falisiyavo yadi meyalagalaga wagaine, faina yadi dewa nafone anafaiweya falawa anayisti ani gidamadamana kaliva wagaidiya.
1 Quando as multidões cresceram a ponto de haver milhares de pessoas atropelando-se e pisando umas nas outras, Jesus concentrou seu ensino nos discípulos, dizendo: “Tenham cuidado com o fermento dos fariseus, que é a hipocrisia.
2 Gaitoma-dina ivetalafufudi ani aimo ina vetaladadedi, kaduwe gaitoma-dina sewasewavuyedi ani aimo kaliva moyaidi ina alamanedi.
2 Virá o dia em que tudo que está encoberto será revelado, e tudo que é secreto será divulgado.
3 Taidei faina gavana yuyuvaneya wavonayena ani aimo malina wagaine ina nogalina, ada gavana vetawaneya waalakululuyena tubuiya tagana wagaine ani aimo manuwa wamelaleya ina awamogatalena.
3 O que vocês disseram no escuro será ouvido às claras, e o que conversaram a portas fechadas será proclamado dos telhados.
4 “Tubuiyakuweyavo, gana vonemi, keke wana matausedi badi gavega vovomi ina luvealikana aku aimo ani keke adifaiweya gavana tamo koyona kadu inagai wagaimiya.
4 “Meus amigos, não tenham medo daqueles que matam o corpo; depois disso, nada mais podem lhes fazer.
5 Aku gana kivealamanimi ani gaito wana matause. Yaubada wana matausena, faina Banae wa yana veimeya ada anafata vovomi gina luvealikana ada kaduwe gina batugemi wanaobu eli wagaine. E ada ika, gana vonemi, Tauna Banae wana matausena.
5 Mas eu lhes direi a quem devem temer. Temam a Deus, que tem o poder de matar e lançar no inferno. Sim, a esse vocês devem temer.
6 Wana itana manuga kibita. Kai adifaifi kana vekimonedi aga fatadi keke lakaina, tu toya gaga. E aku kai au seya-moena, aku Yaubada keke gida venuwavuluye.
6 “Qual é o preço de cinco pardais? Duas moedas de cobre? E, no entanto, Deus não se esquece de nenhum deles.
7 Aku imiyavo ani ginuwanuwa lakaina faimiya ayo manuga kibita moyaidi. Ika velemoena, kuluwami anavutuvutu adiveyawa gialamane-yabuna. E ada keke wana matauta. Imi amiita lakaina Yaubada matane.
7 Até os cabelos de sua cabeça estão todos contados. Portanto, não tenham medo; vocês são muito mais valiosos que um bando inteiro de pardais.
8 “Kaduwe gana vonemi, gavakaliva keke gina matauta aku kaliva matadiya gina awamogatala, ginavona, ‘Iya Yeisu Keliso yana kaliva’, aga Banae Kaliva Natuna kaduwe anafaiweya Yaubada yana aneloseyavo matadiya gina awamogatala, ginavona, ‘Banae yaku kaliva’.
8 “Eu lhes digo a verdade: quem me reconhecer aqui, diante das pessoas, o Filho do Homem o reconhecerá na presença dos anjos de Deus.
9 Aku gavakaliva gina matauta ada kaliva matadiya gina veweyeku ginavona, ‘Iya keke Yeisu yana kaliva’, aga anafaiweya kaduwe Yaubada yana aneloseyavo matadiya gana veweyena, ganavona, ‘Banae keke yaku kaliva’.
9 Mas quem me negar aqui será negado diante dos anjos de Deus.
10 Ada gavega inavona koyona Banae Kaliva Natuna faine, tainei Yaubada gina venuwaegena. Aku Aluwaluwa Tabuna ani badi gavega Banae inavona awadamanena, tainei yadi koyona ani keke-mowa Yaubada gina venuwaege.
10 Quem falar contra o Filho do Homem será perdoado, mas quem blasfemar contra o Espírito Santo não será perdoado.
11 “Ada imi wamuliyeku faina, tova-nai kaliva ina nauwemi manuwa ebavewala wagaidiya o kai tonagonayavo ada toveimeyayavo wagaidiya ke ina vevonayavugimi, aga keke wana venuwana gavaiyamu taumiyavo wana awabababalimi o kai gavana wanavona.
11 “Quando vocês forem julgados nas sinagogas e diante dos governantes e das autoridades, não se preocupem com o modo como se defenderão nem com o que dirão,
12 Faina tayuwe tova-nai wagaine Aluwaluwa Tabuna gina vewalemi gavana amilauboda anafaiweya wana vonayena.”
12 pois o Espírito Santo, naquele momento, lhes dará as palavras certas”.
13 Yeisu giifuifufu aku yoo nafodiya kaliva seyana givona Yeisu wagaine, givona, “Tovewala, kawaku una vonena ada tamama laovina tufona gina vutugena wagaikuya.”
13 Então alguém da multidão gritou: “Mestre, por favor, diga a meu irmão que divida comigo a herança de meu pai!”.
14 Aku Yeisu gilufata, givona, “Tubuiyaku, gaito yana veimeya ada Iya gana vetoveimeya amiselu wagaimiya, o kai yami giba gana vutuge faimiya?”
14 Jesus respondeu: “Amigo, quem me pôs como juiz sobre vocês para decidir essas coisas?”.
15 Kaduwe Yeisu givona moyaidi wagaidiya, “Wana itaveyabimi gaitoma moyaina adiitaluvadiga wagaidiya ada keke nuwami ginadola, faina kaliva yana kaikaiwabu moyaina wagaine keke yawaina anaiwakana gina nuwaga.”
15 Em seguida, disse: “Cuidado! Guardem-se de todo tipo de ganância. A vida de uma pessoa não é definida pela quantidade de seus bens”.
16 Ada vona matalivulivuna seyana giifufuyena, givona, “Tokaikaiwabu seyana yana babi wagaine yana bavagu iwakana ada gimaliya lakaina.
16 Então lhes contou uma parábola: “Um homem rico tinha uma propriedade fértil que produziu boas colheitas.
17 Ada ginuwanuwa, givonaga, ‘Iya yaku mwatugu keke lakaina ayo yaku aa lakaina ganadodo. Ada gavana ganagai?’
17 Pensou consigo: ‘O que devo fazer? Não tenho espaço para toda a minha colheita’.
18 E ada givona, ‘Taidei anafaiweya gana gugai. Yaku kweda gana yaweli ginaobu aku gana yogona lakai-moena, ada yaku aa ke yaku lokoloko matatabuna gana dododi.
18 Por fim, disse: ‘Já sei! Vou derrubar os celeiros e construir outros maiores. Assim terei espaço suficiente para todo o meu trigo e meus outros bens.
19 Ada ganavona tauku wagaikuya, “Yawaiku wagaine gavana faine gana nuwanuwa? Faina gaitoma moyaina gavelakavidi malamala moyaina anafata, ada au ganamiya-mowa aku wa yaku gakaikai gana kanikani gana yugayuga ada gana vemwamwala-vagata.”;
19 Então direi a mim mesmo: Amigo, você guardou o suficiente para muitos anos. Agora descanse! Coma, beba e alegre-se!’.
20 “Aku Yaubada givonena, givona, ‘O kwavakwava! Bogibogi taidei wagaine yawai gana vaina wagainiya. E ada gaitoma moyaina ukidewedewena tauni fainiya ani gaito ginavai?’”
20 “Mas Deus lhe disse: ‘Louco! Você morrerá esta noite. E, então, quem ficará com o fruto do seu trabalho?’.
21 Ada Yeisu yana vona matalivulivuna idedeku giluyabuna ada givona, “Taidei anafaiweya gina yegemona badi gavega lokoloko moyaina iluvelaka taudiyavo faidiya aku keke ida luvelaka Yaubada faine.”
21 “Sim, é loucura acumular riquezas terrenas e não ser rico para com Deus”.
22 Aku Yeisu yana tonogalayavo wagaidiya givona, “Taidei faina gana vonemi, keke wana venuwana yawaimi faidiya, kai gavana wanakani, o kai vovomi faina, gavanuya wanaose.
22 Então, voltando-se para seus discípulos, Jesus disse: “Por isso eu lhes digo que não se preocupem com a vida diária, se terão o suficiente para comer, ou com o corpo, se terão o suficiente para vestir.
23 Faina yawaimi ani gaitoma lakaina ayo muliya aa, ada kaduwe vovomi ani gaitoma lakaina ayo muliya nuya.
23 Pois a vida é mais que comida, e o corpo é mais que roupa.
24 Manuga bwayobwayo wana nuwenuwedi. Keke ida bakubakula o bavagu ida veiveiva. Keke yadi tutulagolota aa faina o kai yadi kweda, e aku Yaubada givekavekanidi. Ada imiyavo amiita lakaina ayo muliya manuga.
24 Observem os corvos. Eles não plantam nem colhem, nem guardam comida em celeiros, pois Deus os alimenta. E vocês valem muito mais que qualquer pássaro.
25 Gavaiyamu, kai tamo gaito wagaimiya yana venuwana wagaine anafata yawaina anaetowava maita-moena gina kivemanawena? Au keke.
25 Qual de vocês, por mais preocupado que esteja, pode acrescentar ao menos uma hora à sua vida?
26 Ada kai ya venuwana wagaine gaitoma kabiso-moedi taidei anafaiweya keke afaiweya una faisewa, aga gavana faina gaitoma moyaina faidiya uvenuvenuwana?
26 E, se não podem fazer uma coisa tão pequena, de que adianta se preocupar com as maiores?
27 “Veiya walaiya itabotabo ani wana nuwenuwedi. Keke ida faifaisewa o kai adinuya ida ionaonaga e aku gana vonemi, Kini Solomoni anaveigavu kaikaiwabu-moedi, aku veiya-dina adiita ani iwaka-moedi ayo muliya Solomoni anaveigavu.
27 “Observem como crescem os lírios. Não trabalham nem fazem suas roupas e, no entanto, nem Salomão em toda a sua glória se vestiu como eles.
28 Ada Yaubada kai wala matatabuna giveiveigavuna veiya wagaine, ada malinai itabotabo aku malabutu ina alika ke kaliva ina batugedi aiya gina alaidi, aga gavaiyamu imiyavo? Gavana faina wanuwanuwa vaita Yaubada keke imi kaduwe gina veiveigavumi? Imi yami vetumagana Banae wagaine keke lakaina.
28 E, se Deus veste com tamanha beleza as flores que hoje estão aqui e amanhã são lançadas ao fogo, não será muito mais generoso com vocês, gente de pequena fé?
29 E ada aa ke gufa keke wana maduleledi, kaduwe keke wana venuwana ke wana aseuloulolo faidiya.
29 “Não se inquietem com o que comer e o que beber. Não se preocupem com essas coisas.
30 Faina babi anakaliva adiyoo moyaidi badi keke Yaubada ida alamane ani tova moyaina taidei gaitoma-dina imadumadu leledi. Aku imiyavo ani bademowa Tamami gabameya gialamanena gavana amilauboda velemoena yami miya faina, e ada keke wana venuwana gaitoma-dina faidiya.
30 Elas ocupam os pensamentos dos pagãos de todo o mundo, mas seu Pai já sabe do que vocês precisam.
31 Aku gaitoma lakaina ani Yaubada yana ebaveimeya ananuwanuwa wagaine wanamadu awaegemi, ada Banae gaitoma-dina taidei gina velevelemi.
31 Busquem, acima de tudo, o reino de Deus, e todas essas coisas lhes serão dadas.
32 “Yaku sifi amiyoo kabisona aku keke wana matauta, faina Tamami gabameya givemwamwala gina velemi yana ebaveimeya.
32 “Não tenham medo, pequeno rebanho, pois seu Pai tem grande alegria em lhes dar o reino.
33 Yami lokoloko wana vekimonedi ada mani wana veledi fanifani. E ada tayuwe wagaine anafaiweya taumiyavo faimiya yami kaikaiwabu anafose gabameya bademowa wabubuna ada keke ginaavai. Wadedeku keke tokiyafu inaela, kaduwe keke kwalukwalu inaona ke ginakoyo.
33 “Vendam seus bens e deem aos necessitados. Com isso, ajuntarão tesouros no céu, e as bolsas no céu não se desgastam nem se desfazem. Seu tesouro estará seguro; nenhum ladrão o roubará e nenhuma traça o destruirá.
34 Faina gadedeku yami kaikaiwabu velemoena gimiyamiya ani tayuwe wagaine tova moyaina yami nuwanuwa ke aseasemi kaduwe ina miyamiya.
34 Onde seu tesouro estiver, ali também estará seu coração.”
35 “Wana kidewadewa-vagata ada nuya wanaose-vagaidi gugai faina aku yami mayale gina alata-vagata,
35 “Estejam vestidos, prontos para servir, e mantenham suas lâmpadas acesas,
36 anafaiweya kaliva iitaitabodana yadi kauveya yana yewa-vagila nagi abutuna muline, ada tova-nai ginayewa gina lufifita, ada adifaiweya wana ina yavuna faine.
36 como se esperassem o seu senhor voltar do banquete de casamento. Então poderão abrir-lhe a porta e deixá-lo entrar no momento em que ele chegar e bater.
37 Tayuwe ebavemwamwala lakaina kai togugai-dina yadi kauveya gina nuwagadi ina itaitabodana yana yewa-vagila wagaine. Vona velemoena, gavona wagaimiya, kauveya tauna togugai adiveigavu gina osena, ada yana togugai gina vonedi ina vetogadi kani faina aku faidiya adiga gina kidewedewena ada gina vekanidi.
37 Os servos que estiverem prontos, aguardando seu retorno, serão recompensados. Eu lhes digo a verdade: ele mesmo se vestirá como servo, indicará onde vocês se sentarão e os servirá enquanto estão à mesa!
38 Ada kai togugai-dina yadi kauveya gina yewana boginafa o kai malalavuga ada gina nuwagadi ikidewadewa aku ibodaboda, aga kauveya-nai gina awanuwakabubuyedi badi togugai-dina.
38 Quer ele venha no meio da noite, quer de madrugada, ele recompensará os servos que estiverem prontos.
39 Aku taidei wana alamanena. Kai toni manuwa gida alamanena gavakauwana tokiyafu gidaelai, aga gida itaitaboda ke tokiyafu keke gida iyawela gidaluku yana manuweya.
39 “Entendam isto: se o dono da casa soubesse exatamente a que horas o ladrão viria, não permitiria que a casa fosse arrombada.
40 E ada imi kaduwe anafaiweya, tova moyaina wana itaveyabimi ke wana veitabodaboda, faina gavakauwana keke wada veitabodaboda wagaine ani Banae Kaliva Natuna ginayewa-vagilena.”
40 Estejam também sempre preparados, pois o Filho do Homem virá quando menos esperam”.
41 Ada Pita gitolidadana, givona, “Kauveya, tainei vona matalivulivuna uifufuyena ani gavega faidiya, ime tonogalayavo gaga wagaimeya o kai kaliva moyaima faimeya?”
41 Então Pedro perguntou: “Senhor, essa ilustração se aplica apenas a nós, ou a todos?”.
42 Ada Kauveya gilufata, givona, “Gava togugai ani banae wa anavetumagana ada kadu tonuwanuwa velemoena? Banae togugai-nai ani yana kauveya gina venuwadadanena ke yana togugaiyavo ani gina itaitaveyabidi, ada adiga gina veleveledi aditova velemoena wagaidiya.
42 O Senhor respondeu: “O servo fiel e sensato é aquele a quem o senhor encarrega de chefiar os demais servos da casa e alimentá-los.
43 Kai yana kauveya ginayewa-vagila ada gina itanuwagana gigugugai ani giveimeyena anafaiweya, aga banae togugai-nai vemwamwala gina nuwagana yana kauveya wagaine.
43 Se o senhor voltar e constatar que seu servo fez um bom trabalho,
44 Gavonemi velemoena, togugai-nai ani yana kauveya ginasena ke yana giba matatabuna gina itaveyabidi.
44 eu lhes digo a verdade: ele colocará todos os seus bens sob os cuidados desse servo.
45 Aku kai banae togugai ani nuwainagene ginavona, ‘Ida yaku kauveya givekwalu lakaina. Kai keke gina maduela.’ E ada gina vebutu togugaiyavo kaliva ke vevine gina lavulavudi aku kaduwe gina kanikani-faila ke ginayuga kwavakwava.
45 O que acontecerá, porém, se o servo pensar: ‘Meu senhor não voltará tão cedo’, e começar a espancar os outros servos, a comer e a beber e se embriagar?
46 E aku yadayada-nai togugai keke gida itaitaboda wagaine ani yana kauveya gina yewana ada togugai gina veyaulovogina, faina keke gida alamane yadayada-nai o kai gavakauwana anabai wagaine ginayewa. Ada yana kauveya gina nuwagana ke gina lumalimaliwavuna, ada ginasena badi togadibudibusoyoga nodi adimatavuloga anafafali wagaine.
46 O senhor desse servo voltará em dia em que não se espera e em hora que não se conhece, cortará o servo ao meio e lhe dará o mesmo destino dos incrédulos.
47 “Ada gavatogugai yana kauveya yana nuwanuwa gialamanena aku keke gida kidewadewa o kai keke gida faisewa, aga banae ina mununa analavuga moyai-moena.
47 “O servo que conhece a vontade do seu senhor e não se prepara nem segue as instruções dele será duramente castigado.
48 Aku gavatogugai keke gida alamane gavana yana kauveya yana nuwanuwa e ada gaitoma koyodi gifaisewadi aku analauboda matavuloga gina nuwagana, aga ina mununa analavuga keke moyaina. Badi gavega wagaidiya vutuvutuga lakaina Yaubada wa yana vetumagana nimadiya gisena, aga aimo kaduwe gina vonedi ada lakaina ina velena. Ada gavakaliva Yaubada wa yana vetumagana gaitoma lakaidi gisena nimane ke gina itaveyabidi, aga aimo gaitoma-dina lakaidi faidiya Yaubada gina veola banae wagaine.
48 Mas aquele que não a conhece e faz algo errado será castigado com menos severidade. A quem muito foi dado, muito será pedido; e a quem muito foi confiado, ainda mais será exigido.”
49 “Iya gaelai babiya ke ai alalata gana aliyena, ada yaku nuwanuwa lakaina vaita bademowa gidakuli gida alata.
49 “Eu vim para incendiar a terra, e gostaria que já estivesse em chamas!
50 Aku babitaiso seyana Iya faikuya gimiyamiya aimo gana lukuna, ada aseulolo giveakumunuku aku analaba gana luyabuna.
50 No entanto, tenho de passar por um batismo e estou angustiado até que ele se realize.
51 Gavaiyamu, imi yami nuwanuwa vaita Iya gaelai babiya ke miya niwalova gada aliye? Gana vonemi, Keke. Iya gaelai ani ludaka gana aliyena.
51 Vocês pensam que vim trazer paz à terra? Não! Eu vim causar divisão!
52 Faina tova malinai ke gina naunau wagaine manuwa seyana anatomiya kaliva adifaifi, ada adiitoto ani ivenibaina kaliva adiselu wagaidiya.
52 De agora em diante, numa mesma casa cinco pessoas estarão divididas: três contra duas e duas contra três.
53 Yadi venibaina taidei anafaiweya. Tama gina venibaina natuna kaliva wagaine, ada ina kaduwe natudi vavine ina venibainena, ada vavine lawadi vavine ina venibaina wagaine.”
53 “O pai ficará contra o filho e o filho contra o pai; a mãe contra a filha e a filha contra a mãe; a sogra contra a nora e a nora contra a sogra”.
54 Kaduwe Yeisu yoo wagaidiya givona, “Tova-nai kauwana ebaoluna wagaine wana itana buibui givelakavi gilaka, ada maduga-mowa wanavona, ‘Ida wei gina lugaga,’ ada ika velemoena gina lugaga.
54 Então Jesus se voltou para a multidão e disse: “Quando vocês veem nuvens se formando no oeste, dizem: ‘Vai chover’. E têm razão.
55 Ada wabolimaneya mala ginamadu aga wanavona, ‘Ida aimo ginaginana lakaina,’ ada ika anafaiweya.
55 Quando sopra o vento sul, dizem: ‘Hoje vai fazer calor’. E assim ocorre.
56 Imi meyalagalaga! Babi ke mwatugu adiita wainanadi, e aku gavaiyamu-yo gaitoma-dina malinai iyegeyegemona ani keke wada itaitainanadi?
56 Hipócritas! Sabem interpretar as condições do tempo na terra e no céu, mas não sabem interpretar o tempo presente.
57 “E ada gavaiyamu-yo dewa tunutunugina faina ani taumiyavo keke wanamadu venuwadadane ke wana gugaiye?
57 “Por que não decidem por si mesmos o que é certo?
58 Kai tamo gaito giawavekoyoyeni e ada amiselu wanauna wana vonayavuga tovevonayavuga wagaine, aga una galuvaluva ada nodi wanamadu kivetunugina aenanai gina nauweni tovevonayavuga wagaine, ada banae ginaseni filisimani nimane, ada filisimani ginaseni deliya.
58 Quando você e seu adversário estiverem a caminho do tribunal, procurem acertar as diferenças antes de chegar lá. Do contrário, pode ser que o acusador o entregue ao juiz, e o juiz, a um oficial que o lançará na prisão.
59 Gana vonemi, keke inamadu etoyavuni aku nagona gavaiyei mani ivenuwadadanena anatubuga anafaiweya ani unafata-yabuna ayo muliya ina etoyavuni.”
59 Eu lhe digo: você não será solto enquanto não tiver pago até o último centavo”.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Lucas 12, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.