Lucas 12
bwd (BWD) vs ARIB
1 Tayuwe tova-nai wagaine kaliva moyai-moedi ivagavagauta yoo tausani ke tausani ada ivetutuwaiwainau. Aku Yeisu givebutu nagona yana tonogalayavo wagaidiya gimaduvona, “Taumiyavo wana itaveyabimi badi Falisiyavo yadi meyalagalaga wagaine, faina yadi dewa nafone anafaiweya falawa anayisti ani gidamadamana kaliva wagaidiya.
1 Ajuntando-se entretanto muitos milhares de pessoas, de sorte que se atropelavam uns aos outros, começou Jesus a dizer primeiro aos seus discípulos: Acautelai-vos do fermento dos fariseus, que é a hipocrisia.
2 Gaitoma-dina ivetalafufudi ani aimo ina vetaladadedi, kaduwe gaitoma-dina sewasewavuyedi ani aimo kaliva moyaidi ina alamanedi.
2 Mas nada há encoberto, que não haja de ser descoberto; nem oculto, que não haja de ser conhecido.
3 Taidei faina gavana yuyuvaneya wavonayena ani aimo malina wagaine ina nogalina, ada gavana vetawaneya waalakululuyena tubuiya tagana wagaine ani aimo manuwa wamelaleya ina awamogatalena.
3 Porquanto tudo o que em trevas dissestes, à luz será ouvido; e o que falaste ao ouvido no gabinete, dos eirados será apregoado.
4 “Tubuiyakuweyavo, gana vonemi, keke wana matausedi badi gavega vovomi ina luvealikana aku aimo ani keke adifaiweya gavana tamo koyona kadu inagai wagaimiya.
4 Digo-vos, amigos meus: Não temais os que matam o corpo, e depois disso nada mais podem fazer.
5 Aku gana kivealamanimi ani gaito wana matause. Yaubada wana matausena, faina Banae wa yana veimeya ada anafata vovomi gina luvealikana ada kaduwe gina batugemi wanaobu eli wagaine. E ada ika, gana vonemi, Tauna Banae wana matausena.
5 Mas eu vos mostrarei a quem é que deveis temer; temei aquele que, depois de matar, tem poder para lançar no inferno; sim, digo, a esse temei.
6 Wana itana manuga kibita. Kai adifaifi kana vekimonedi aga fatadi keke lakaina, tu toya gaga. E aku kai au seya-moena, aku Yaubada keke gida venuwavuluye.
6 Não se vendem cinco passarinhos por dois asses? E nenhum deles está esquecido diante de Deus.
7 Aku imiyavo ani ginuwanuwa lakaina faimiya ayo manuga kibita moyaidi. Ika velemoena, kuluwami anavutuvutu adiveyawa gialamane-yabuna. E ada keke wana matauta. Imi amiita lakaina Yaubada matane.
7 Mas até os cabelos da vossa cabeça estão todos contados. Não temais, pois mais valeis vós do que muitos passarinhos.
8 “Kaduwe gana vonemi, gavakaliva keke gina matauta aku kaliva matadiya gina awamogatala, ginavona, ‘Iya Yeisu Keliso yana kaliva’, aga Banae Kaliva Natuna kaduwe anafaiweya Yaubada yana aneloseyavo matadiya gina awamogatala, ginavona, ‘Banae yaku kaliva’.
8 E digo-vos que todo aquele que me confessar diante dos homens, também o Filho do homem o confessará diante dos anjos de Deus;
9 Aku gavakaliva gina matauta ada kaliva matadiya gina veweyeku ginavona, ‘Iya keke Yeisu yana kaliva’, aga anafaiweya kaduwe Yaubada yana aneloseyavo matadiya gana veweyena, ganavona, ‘Banae keke yaku kaliva’.
9 mas quem me negar diante dos homens, será negado diante dos anjos de Deus.
10 Ada gavega inavona koyona Banae Kaliva Natuna faine, tainei Yaubada gina venuwaegena. Aku Aluwaluwa Tabuna ani badi gavega Banae inavona awadamanena, tainei yadi koyona ani keke-mowa Yaubada gina venuwaege.
10 E a todo aquele que proferir uma palavra contra o Filho do homem, isso lhe será perdoado; mas ao que blasfemar contra o Espírito Santo, não lhe será perdoado.
11 “Ada imi wamuliyeku faina, tova-nai kaliva ina nauwemi manuwa ebavewala wagaidiya o kai tonagonayavo ada toveimeyayavo wagaidiya ke ina vevonayavugimi, aga keke wana venuwana gavaiyamu taumiyavo wana awabababalimi o kai gavana wanavona.
11 Quando, pois, vos levarem às sinagogas, aos magistrados e às autoridades, não estejais solícitos de como ou do que haveis de responder, nem do que haveis de dizer.
12 Faina tayuwe tova-nai wagaine Aluwaluwa Tabuna gina vewalemi gavana amilauboda anafaiweya wana vonayena.”
12 Porque o Espírito Santo vos ensinará na mesma hora o que deveis dizer.
13 Yeisu giifuifufu aku yoo nafodiya kaliva seyana givona Yeisu wagaine, givona, “Tovewala, kawaku una vonena ada tamama laovina tufona gina vutugena wagaikuya.”
13 Disse-lhe alguém dentre a multidão: Mestre, dize a meu irmão que reparte comigo a herança.
14 Aku Yeisu gilufata, givona, “Tubuiyaku, gaito yana veimeya ada Iya gana vetoveimeya amiselu wagaimiya, o kai yami giba gana vutuge faimiya?”
14 Mas ele lhe respondeu: Homem, quem me constituiu a mim juiz ou repartidor entre vós?
15 Kaduwe Yeisu givona moyaidi wagaidiya, “Wana itaveyabimi gaitoma moyaina adiitaluvadiga wagaidiya ada keke nuwami ginadola, faina kaliva yana kaikaiwabu moyaina wagaine keke yawaina anaiwakana gina nuwaga.”
15 E disse ao povo: Acautelai-vos e guardai-vos de toda espécie de cobiça; porque a vida do homem não consiste na abundância das coisas que possui.
16 Ada vona matalivulivuna seyana giifufuyena, givona, “Tokaikaiwabu seyana yana babi wagaine yana bavagu iwakana ada gimaliya lakaina.
16 Propôs-lhes então uma parábola, dizendo: O campo de um homem rico produzira com abundância;
17 Ada ginuwanuwa, givonaga, ‘Iya yaku mwatugu keke lakaina ayo yaku aa lakaina ganadodo. Ada gavana ganagai?’
17 e ele arrazoava consigo, dizendo: Que farei? Pois não tenho onde recolher os meus frutos.
18 E ada givona, ‘Taidei anafaiweya gana gugai. Yaku kweda gana yaweli ginaobu aku gana yogona lakai-moena, ada yaku aa ke yaku lokoloko matatabuna gana dododi.
18 Disse então: Farei isto: derribarei os meus celeiros e edificarei outros maiores, e ali recolherei todos os meus cereais e os meus bens;
19 Ada ganavona tauku wagaikuya, “Yawaiku wagaine gavana faine gana nuwanuwa? Faina gaitoma moyaina gavelakavidi malamala moyaina anafata, ada au ganamiya-mowa aku wa yaku gakaikai gana kanikani gana yugayuga ada gana vemwamwala-vagata.”;
19 e direi à minha alma: Alma, tens em depósito muitos bens para muitos anos; descansa, come, bebe, regala-te.
20 “Aku Yaubada givonena, givona, ‘O kwavakwava! Bogibogi taidei wagaine yawai gana vaina wagainiya. E ada gaitoma moyaina ukidewedewena tauni fainiya ani gaito ginavai?’”
20 Mas Deus lhe disse: Insensato, esta noite te pedirão a tua alma; e o que tens preparado, para quem será?
21 Ada Yeisu yana vona matalivulivuna idedeku giluyabuna ada givona, “Taidei anafaiweya gina yegemona badi gavega lokoloko moyaina iluvelaka taudiyavo faidiya aku keke ida luvelaka Yaubada faine.”
21 Assim é aquele que para si ajunta tesouros, e não é rico para com Deus.
22 Aku Yeisu yana tonogalayavo wagaidiya givona, “Taidei faina gana vonemi, keke wana venuwana yawaimi faidiya, kai gavana wanakani, o kai vovomi faina, gavanuya wanaose.
22 E disse aos seus discípulos: Por isso vos digo: Não estejais ansiosos quanto à vossa vida, pelo que haveis de comer, nem quanto ao corpo, pelo que haveis de vestir.
23 Faina yawaimi ani gaitoma lakaina ayo muliya aa, ada kaduwe vovomi ani gaitoma lakaina ayo muliya nuya.
23 Pois a vida é mais do que o alimento, e o corpo mais do que o vestuário.
24 Manuga bwayobwayo wana nuwenuwedi. Keke ida bakubakula o bavagu ida veiveiva. Keke yadi tutulagolota aa faina o kai yadi kweda, e aku Yaubada givekavekanidi. Ada imiyavo amiita lakaina ayo muliya manuga.
24 Considerai os corvos, que não semeiam nem ceifam; não têm despensa nem celeiro; contudo, Deus os alimenta. Quanto mais não valeis vós do que as aves!
25 Gavaiyamu, kai tamo gaito wagaimiya yana venuwana wagaine anafata yawaina anaetowava maita-moena gina kivemanawena? Au keke.
25 Ora, qual de vós, por mais ansioso que esteja, pode acrescentar um côvado à sua estatura?
26 Ada kai ya venuwana wagaine gaitoma kabiso-moedi taidei anafaiweya keke afaiweya una faisewa, aga gavana faina gaitoma moyaina faidiya uvenuvenuwana?
26 Porquanto, se não podeis fazer nem as coisas mínimas, por que estais ansiosos pelas outras?
27 “Veiya walaiya itabotabo ani wana nuwenuwedi. Keke ida faifaisewa o kai adinuya ida ionaonaga e aku gana vonemi, Kini Solomoni anaveigavu kaikaiwabu-moedi, aku veiya-dina adiita ani iwaka-moedi ayo muliya Solomoni anaveigavu.
27 Considerai os lírios, como crescem; não trabalham, nem fiam; contudo vos digo que nem mesmo Salomão, em toda a sua glória, se vestiu como um deles.
28 Ada Yaubada kai wala matatabuna giveiveigavuna veiya wagaine, ada malinai itabotabo aku malabutu ina alika ke kaliva ina batugedi aiya gina alaidi, aga gavaiyamu imiyavo? Gavana faina wanuwanuwa vaita Yaubada keke imi kaduwe gina veiveigavumi? Imi yami vetumagana Banae wagaine keke lakaina.
28 Se, pois, Deus assim veste a erva que hoje está no campo e amanhã é lançada no forno, quanto mais vós, homens de pouca fé?
29 E ada aa ke gufa keke wana maduleledi, kaduwe keke wana venuwana ke wana aseuloulolo faidiya.
29 Não procureis, pois, o que haveis de comer, ou o que haveis de beber, e não andeis preocupados.
30 Faina babi anakaliva adiyoo moyaidi badi keke Yaubada ida alamane ani tova moyaina taidei gaitoma-dina imadumadu leledi. Aku imiyavo ani bademowa Tamami gabameya gialamanena gavana amilauboda velemoena yami miya faina, e ada keke wana venuwana gaitoma-dina faidiya.
30 Porque a todas estas coisas os povos do mundo procuram; mas vosso Pai sabe que precisais delas.
31 Aku gaitoma lakaina ani Yaubada yana ebaveimeya ananuwanuwa wagaine wanamadu awaegemi, ada Banae gaitoma-dina taidei gina velevelemi.
31 Buscai antes o seu reino, e estas coisas vos serão acrescentadas.
32 “Yaku sifi amiyoo kabisona aku keke wana matauta, faina Tamami gabameya givemwamwala gina velemi yana ebaveimeya.
32 Não temas, ó pequeno rebanho! porque a vosso Pai agradou dar-vos o reino.
33 Yami lokoloko wana vekimonedi ada mani wana veledi fanifani. E ada tayuwe wagaine anafaiweya taumiyavo faimiya yami kaikaiwabu anafose gabameya bademowa wabubuna ada keke ginaavai. Wadedeku keke tokiyafu inaela, kaduwe keke kwalukwalu inaona ke ginakoyo.
33 Vendei o que possuís, e dai esmolas. Fazei para vós bolsas que não envelheçam; tesouro nos céus que jamais acabe, aonde não chega ladrão e a traça não rói.
34 Faina gadedeku yami kaikaiwabu velemoena gimiyamiya ani tayuwe wagaine tova moyaina yami nuwanuwa ke aseasemi kaduwe ina miyamiya.
34 Porque, onde estiver o vosso tesouro, aí estará também o vosso coração.
35 “Wana kidewadewa-vagata ada nuya wanaose-vagaidi gugai faina aku yami mayale gina alata-vagata,
35 Estejam cingidos os vossos lombos e acesas as vossas candeias;
36 anafaiweya kaliva iitaitabodana yadi kauveya yana yewa-vagila nagi abutuna muline, ada tova-nai ginayewa gina lufifita, ada adifaiweya wana ina yavuna faine.
36 e sede semelhantes a homens que esperam o seu senhor, quando houver de voltar das bodas, para que, quando vier e bater, logo possam abrir-lhe.
37 Tayuwe ebavemwamwala lakaina kai togugai-dina yadi kauveya gina nuwagadi ina itaitabodana yana yewa-vagila wagaine. Vona velemoena, gavona wagaimiya, kauveya tauna togugai adiveigavu gina osena, ada yana togugai gina vonedi ina vetogadi kani faina aku faidiya adiga gina kidewedewena ada gina vekanidi.
37 Bem-aventurados aqueles servos, aos quais o senhor, quando vier, achar vigiando! Em verdade vos digo que se cingirá, e os fará reclinar-se à mesa e, chegando-se, os servirá.
38 Ada kai togugai-dina yadi kauveya gina yewana boginafa o kai malalavuga ada gina nuwagadi ikidewadewa aku ibodaboda, aga kauveya-nai gina awanuwakabubuyedi badi togugai-dina.
38 Quer venha na segunda vigília, quer na terceira, bem-aventurados serão eles, se assim os achar.
39 Aku taidei wana alamanena. Kai toni manuwa gida alamanena gavakauwana tokiyafu gidaelai, aga gida itaitaboda ke tokiyafu keke gida iyawela gidaluku yana manuweya.
39 Sabei, porém, isto: se o dono da casa soubesse a que hora havia de vir o ladrão, vigiaria e não deixaria minar a sua casa.
40 E ada imi kaduwe anafaiweya, tova moyaina wana itaveyabimi ke wana veitabodaboda, faina gavakauwana keke wada veitabodaboda wagaine ani Banae Kaliva Natuna ginayewa-vagilena.”
40 Estai vós também apercebidos; porque, numa hora em que não penseis, virá o Filho do homem.
41 Ada Pita gitolidadana, givona, “Kauveya, tainei vona matalivulivuna uifufuyena ani gavega faidiya, ime tonogalayavo gaga wagaimeya o kai kaliva moyaima faimeya?”
41 Então Pedro perguntou: Senhor, dizes essa parábola a nós, ou também a todos?
42 Ada Kauveya gilufata, givona, “Gava togugai ani banae wa anavetumagana ada kadu tonuwanuwa velemoena? Banae togugai-nai ani yana kauveya gina venuwadadanena ke yana togugaiyavo ani gina itaitaveyabidi, ada adiga gina veleveledi aditova velemoena wagaidiya.
42 Respondeu o Senhor: Qual é, pois, o mordomo fiel e prudente, que o Senhor porá sobre os seus servos, para lhes dar a tempo a ração?
43 Kai yana kauveya ginayewa-vagila ada gina itanuwagana gigugugai ani giveimeyena anafaiweya, aga banae togugai-nai vemwamwala gina nuwagana yana kauveya wagaine.
43 Bem-aventurado aquele servo a quem o seu senhor, quando vier, achar fazendo assim.
44 Gavonemi velemoena, togugai-nai ani yana kauveya ginasena ke yana giba matatabuna gina itaveyabidi.
44 Em verdade vos digo que o porá sobre todos os seus bens.
45 Aku kai banae togugai ani nuwainagene ginavona, ‘Ida yaku kauveya givekwalu lakaina. Kai keke gina maduela.’ E ada gina vebutu togugaiyavo kaliva ke vevine gina lavulavudi aku kaduwe gina kanikani-faila ke ginayuga kwavakwava.
45 Mas, se aquele servo disser em teu coração: O meu senhor tarda em vir; e começar a espancar os criados e as criadas, e a comer, a beber e a embriagar-se,
46 E aku yadayada-nai togugai keke gida itaitaboda wagaine ani yana kauveya gina yewana ada togugai gina veyaulovogina, faina keke gida alamane yadayada-nai o kai gavakauwana anabai wagaine ginayewa. Ada yana kauveya gina nuwagana ke gina lumalimaliwavuna, ada ginasena badi togadibudibusoyoga nodi adimatavuloga anafafali wagaine.
46 virá o senhor desse servo num dia em que não o espera, e numa hora de que não sabe, e cortá-lo-á pelo meio, e lhe dará a sua parte com os infiéis.
47 “Ada gavatogugai yana kauveya yana nuwanuwa gialamanena aku keke gida kidewadewa o kai keke gida faisewa, aga banae ina mununa analavuga moyai-moena.
47 O servo que soube a vontade do seu senhor, e não se aprontou, nem fez conforme a sua vontade, será castigado com muitos açoites;
48 Aku gavatogugai keke gida alamane gavana yana kauveya yana nuwanuwa e ada gaitoma koyodi gifaisewadi aku analauboda matavuloga gina nuwagana, aga ina mununa analavuga keke moyaina. Badi gavega wagaidiya vutuvutuga lakaina Yaubada wa yana vetumagana nimadiya gisena, aga aimo kaduwe gina vonedi ada lakaina ina velena. Ada gavakaliva Yaubada wa yana vetumagana gaitoma lakaidi gisena nimane ke gina itaveyabidi, aga aimo gaitoma-dina lakaidi faidiya Yaubada gina veola banae wagaine.
48 mas o que não a soube, e fez coisas que mereciam castigo, com poucos açoites será castigado. Daquele a quem muito é dado, muito se lhe requererá; e a quem muito é confiado, mais ainda se lhe pedirá.
49 “Iya gaelai babiya ke ai alalata gana aliyena, ada yaku nuwanuwa lakaina vaita bademowa gidakuli gida alata.
49 Vim lançar fogo à terra; e que mais quero, se já está aceso?
50 Aku babitaiso seyana Iya faikuya gimiyamiya aimo gana lukuna, ada aseulolo giveakumunuku aku analaba gana luyabuna.
50 Há um batismo em que hei de ser batizado; e como me angustio até que venha a cumprir-se!
51 Gavaiyamu, imi yami nuwanuwa vaita Iya gaelai babiya ke miya niwalova gada aliye? Gana vonemi, Keke. Iya gaelai ani ludaka gana aliyena.
51 Cuidais vós que vim trazer paz à terra? Não, eu vos digo, mas antes dissensão:
52 Faina tova malinai ke gina naunau wagaine manuwa seyana anatomiya kaliva adifaifi, ada adiitoto ani ivenibaina kaliva adiselu wagaidiya.
52 pois daqui em diante estarão cinco pessoas numa casa divididas, três contra duas, e duas contra três;
53 Yadi venibaina taidei anafaiweya. Tama gina venibaina natuna kaliva wagaine, ada ina kaduwe natudi vavine ina venibainena, ada vavine lawadi vavine ina venibaina wagaine.”
53 estarão divididos: pai contra filho, e filho contra pai; mãe contra filha, e filha contra mãe; sogra contra nora, e nora contra sogra.
54 Kaduwe Yeisu yoo wagaidiya givona, “Tova-nai kauwana ebaoluna wagaine wana itana buibui givelakavi gilaka, ada maduga-mowa wanavona, ‘Ida wei gina lugaga,’ ada ika velemoena gina lugaga.
54 Dizia também às multidões: Quando vedes subir uma nuvem do ocidente, logo dizeis: Lá vem chuva; e assim sucede;
55 Ada wabolimaneya mala ginamadu aga wanavona, ‘Ida aimo ginaginana lakaina,’ ada ika anafaiweya.
55 e quando vedes soprar o vento sul dizeis; Haverá calor; e assim sucede.
56 Imi meyalagalaga! Babi ke mwatugu adiita wainanadi, e aku gavaiyamu-yo gaitoma-dina malinai iyegeyegemona ani keke wada itaitainanadi?
56 Hipócritas, sabeis discernir a face da terra e do céu; como não sabeis então discernir este tempo?
57 “E ada gavaiyamu-yo dewa tunutunugina faina ani taumiyavo keke wanamadu venuwadadane ke wana gugaiye?
57 E por que não julgais também por vós mesmos o que é justo?
58 Kai tamo gaito giawavekoyoyeni e ada amiselu wanauna wana vonayavuga tovevonayavuga wagaine, aga una galuvaluva ada nodi wanamadu kivetunugina aenanai gina nauweni tovevonayavuga wagaine, ada banae ginaseni filisimani nimane, ada filisimani ginaseni deliya.
58 Quando, pois, vais com o teu adversário ao magistrado, procura fazer as pazes com ele no caminho; para que não suceda que ele te arraste ao juiz, e o juiz te entregue ao meirinho, e o meirinho te lance na prisão
59 Gana vonemi, keke inamadu etoyavuni aku nagona gavaiyei mani ivenuwadadanena anatubuga anafaiweya ani unafata-yabuna ayo muliya ina etoyavuni.”
59 Digo-te que não sairás dali enquanto não pagares o derradeiro lepto.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Lucas 12, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.