Romanos 11
Tupana Puraca'alo Mari (YCN) vs NTLH
1 Huapechu i'imaniya Israelmi chu laquénami nacú: “Tupana cupácarena necá” que. Uncá huani ricupácarena calé necá. Israelmi chu laquénami naquiyana caja nucá. Abrahami chu i'imari hua'ajútami chu huani i'imacá. Benjaminmi chu i'imari Israelmi chu yaní naquiyana. Rilaquénami naquiyana huani nucá.
1 Então eu pergunto: será que Deus rejeitou o seu próprio povo? É claro que não! Eu mesmo sou israelita, descendente de Abraão e membro da tribo de Benjamim.
2 Uncá chiyó ne'emá, Tupana hue'epiri nanacu rile'ejena que. Chuhuaca uncá ricupálaje necá. Icá hue'epiño méqueca Tupana puráca'alo lana'aquéjami quemacá Elíasmi chu nacú. Tupana puráca'alo ja'apátajeri ri'imacá. Cajrú raca'acá ricá'ana maná Tupana hua'até pura'acano aú. Marí que rimacá rijló i'imacá:
2 Deus não rejeitou o seu povo, que ele havia escolhido desde o princípio. Vocês sabem muito bem o que as Escrituras Sagradas dizem naquele trecho em que Elias acusa o povo de Israel diante de Deus. Elias diz assim:
3 “Nuhuacára'ajeri Tupana, maca'aní nenoca pipuráca'alo ja'apátajeñomi chuna i'imacá. Caja nacajya'atá napirana na'acárena pijló nóquelana pucuna. Nucaja calé yuriro pajluhuaja, jema'arí pa'apiyá. Eyá chuhua naculaca nucá, nenócaloje nucá penaje,” que rimacá rijló i'imacá.
3 “Senhor, eles mataram os teus profetas e destruíram os teus altares. Eu sou o único que sobrou, e eles estão querendo me matar!”
4 E'iyonaja marí que Tupana quemacá rijló: “Uncá picaja calé jema'arí no'opiyá. Caja nulamá'ata nujluhua ne'iyayá siete mil ina'uqué. Uncá ajopana pechu que calé napechu. Ajopana tára'año ne'erúpachi aú Baal jenami jimaje, napechu i'imacale: ‘Huachi'ináricana ricá’ que. Necá, nulamá'atacarena nujluhua, uncá tára'alaño ne'erúpachi aú rijimaje,” que Tupana quemacá rijló i'imacá.
4 O que foi que Deus disse a ele? Ele disse: “Eu guardei para mim sete mil homens que não adoraram o deus Baal .”
5 Ñaqué caja ina'uqué me'etení. Re huejápaja judíona, rijluhua Tupana i'ihuapacárena necá. Ri'ihuapá necá rijluhua, rihue'epícale namu'ují i'imacá.
5 A mesma coisa também acontece agora, isto é, por causa da graça de Deus, ainda existe um pequeno número daqueles que ele escolheu.
6 Iná mu'ují hue'epícana aú, Tupana i'ihuapari rijluhua iná. Uncá ra'alá rinacojó nacaje iná la'acare, ri'ihuapacáloje iná rijluhua raú penaje. Tupana i'ihuapaquela rijluhua ina'uqué nacaje nala'acare aú, uncá namu'ují hue'epícana aú calé ri'ihuapacajla rijluhua necá.
6 Essa escolha se baseia na graça de Deus e não no que eles fizeram. Porque, se a escolha de Deus se baseasse no que as pessoas fazem, então a sua graça não seria a verdadeira graça.
7 Marí que ri'imacale, uncá Israélmi chu laquénami i'imalaño Tupana le'ejena. Tupana i'ihuapacárena, necaja calé i'imaño rile'ejena. Eyá necá, uncá jema'alaño ra'apiyá, necaja calé ricupá rile'ejena e'iyayá, nejnúcha'acole ra'apiyá jema'acana pachá.
7 E isso quer dizer que não foi o povo de Israel que encontrou o que estava procurando. Quem encontrou foi apenas um pequeno grupo que Deus escolheu; os outros não quiseram ouvir o chamado de Deus.
8 Marí que Tupana puráca'alo lana'aquéjami quemacá nanacu:
8 Como dizem as Escrituras Sagradas: “Deus endureceu o coração e a mente deles; deu-lhes olhos que não podem ver e ouvidos que não podem ouvir até o dia de hoje.”
9 Marí que caja piño Davidmi chu quemacá nanacu:
9 E Davi disse: “Que nas suas festas eles sejam apanhados e enganados, que eles caiam e sejam castigados!
10 Palani caja najló me'ejhuiruna que i'imacana.
10 Ó Deus, faze com que eles fiquem cegos e que fiquem sempre curvados debaixo do peso das suas dificuldades!”
11 Uncá Tupana liyá cupáquejanami que calé judíona i'imajica hua'ajini huani. Uncá huani Tupana yurila necá caja penaje huani. Tupana i'imatari ajopana ina'uqué rijluhua capichácajo liyá, uncá pachá judíona jema'alaño ra'apiyá i'imacá. Ñaquele ajopánajlo rácho'o palá, caphí napechu i'imacale Ne'ematájeri chojé. Ri'imatá ajopana ina'uqué, judíona pechu i'imacáloje caphí richojé ñaqué caja penaje.
11 Agora eu pergunto: quando os judeus tropeçaram, será que eles caíram para nunca mais se levantarem? É claro que não! Mas, porque eles pecaram, a salvação veio para os não judeus, para fazer com que os judeus ficassem com ciúmes deles.
12 Uncá judíona jema'alaño Tupana ja'apiyá i'imacá. Aú calé Tupana a'arí ajopana ina'uqué, ne'emacáloje ripalamane raú penaje. Piyuqueja ina'uqué eja'ahuá chu i'imacaño i'imacáloje ripalamane penaje, ra'á necá. Uncale judíona la'alá Tupana huátaca que, ra'á ajopana ripalamane penaje. Marí que ricá ina'uquejlo me'etení. Cajrú judíona naquiyana pechu pajno'ojero Tupana ejo i'imajica, ne'emacáloje ra'apiyá jema'ajeño penaje. Napechu pajno'ojico rejo huacajé, richaje huani íqui'ica ina'uqué i'imajeño ripalamane.
12 O pecado dos judeus trouxe grandes bênçãos para o mundo, e a sua pobreza espiritual trouxe ricas bênçãos para os não judeus. Então, quando se completar o número de judeus que voltarão para Deus, as bênçãos serão muito maiores ainda.
13 Uncá judíona calejlo numá marí que: Tupana huacára'ari nucá Jesucristo yucuna i'imajé ijló. Palá nupechu marí sápacaje nacú, Tupana a'acare nojló i'imacá.
13 Agora estou falando a vocês que não são judeus. Enquanto eu for o apóstolo dos não judeus, terei orgulho do meu trabalho.
14 Nuhuata nunaquiyana judíona, pechúhua'aca icá, Tupana i'imatácaloje necá capichácajo liyá penaje, ri'imataca icá que caja.
14 Talvez eu possa fazer com que os que são da minha própria raça fiquem com ciúmes, e assim seja possível salvar alguns deles.
15 Tupana pechu pajno'oró judíona liyá i'imacá. Nalanáquiya ajopana ina'uqué pechu pajno'oró Tupana ejo, napechu i'imacáloje palá rinacu raú penaje. Tupana pajno'ojero piño riyámojo judíona ejo. Rihuacajé palá huani ri'imajica ina'uquejlo. Cajmuchaji i'imacá taca'acáñojlo, que ri'imajica ina'uquejlo rihuacajé.
15 Porque, quando os judeus foram rejeitados, o resto do mundo se tornou amigo de Deus. O que acontecerá então quando eles forem aceitos? Os que estiverem mortos receberão a vida!
16 Abrahami chu, Tupana puráca'alo ja'apátajeñomi chuna, quele i'imaño Tupana le'ejena ina'uqué i'imacá. Ñaquele nalaquénami naquiyana i'imajeño caja Tupana le'ejena.
16 Pois, se o primeiro pão assado depois da colheita é dedicado a Deus, isso quer dizer que todos os outros pães também são dedicados a ele. E, se as raízes de uma árvore são oferecidas a Deus, os galhos também são dele.
17 Caja Abrahami chu laquénami naquiyana jácho'oño Tupana liyá. Eyá ajopana ina'uqué, uncá Abrahami chu laquénami calé necá. Uncá caja Tupana le'ejena ina'uqué calé na'ajútayami chuna i'imacá. E'iyonaja Tupana a'arí nanaquiyana, ne'emacáloje rile'ejena penaje. Ñaquele chuhua Tupana palamane icá, judíona i'imacá ripalamane que caja icá.
17 Alguns galhos da oliveira cultivada foram quebrados, e um galho de oliveira brava foi enxertado nela. Pois vocês, os não judeus, são como aquela oliveira brava e agora tomam parte na força e na riqueza espiritual dos judeus.
18 Imaniya inacuhuá: “Judíona chá'atajeño huecá” que. Apala ilé que ca'ajná ipechu inacuhuá. Ihue'epí marí: Uncá ipalamane aú calé Tupana i'imari palá. Ripalamane aú ja icá i'imaño palá.
18 Portanto, vocês não devem desprezar os galhos que foram quebrados. Como é que vocês podem estar orgulhosos? Vocês são somente galhos. Não são vocês que sustentam a raiz — é a raiz que sustenta vocês.
19 Apala imá marí que: “Judíona naquiyana jácho'oño Tupana liyá, hue'emacáloje rile'ejena ina'uqué napumí chojé penaje.”
19 Porém vocês dirão: “Sim, mas os galhos foram quebrados a fim de darem lugar para nós.”
20 Que jo'ó ricá. Caja nácho'o riliyá i'imacá, uncale napechu i'imalá caphí Jesucristo chojé. Tupana le'ejena icá me'etení, caphí ipechu i'imacale richojé. Ñaquele ila'aniya icó chá'atajeño que huani judíona chaje. Amá icó palá, ila'acá piyá pu'uhuaré.
20 Isso é verdade. Mas lembrem que eles foram quebrados porque não creram; no entanto vocês continuam na oliveira porque creem. E não tenham orgulho disso; pelo contrário, tenham medo.
21 Uncá Tupana amalo judíona chaje, uncá pachá napechu i'imalá caphí Jesucristo chojé. Necá i'imaño rile'ejena ina'uqué naquiyana i'imacá. Uncá caja ramálajo ichaje, ipechu i'imajica ee napechu que caja.
21 Se Deus não deixou de castigar os judeus, que são como galhos naturais, vocês acham que ele vai deixar de castigar vocês?
22 Ihue'epí marí: Palá huani Tupana la'acá ina'uqué. A'apona que rihuajájica ajopana cajrú, uncá jema'alaño ra'apiyá. Inacu rila'á palá, caphí ipechu i'imacá Jesucristo chojé quetana. Iyuríjica ee richojé i'imacana caphí, icá caja jácho'ojeño rile'ejena ina'uqué chiyá.
22 Vejam como Deus é bom e também é duro. Ele é duro para os que caíram e bom para vocês, se continuarem sempre confiando na bondade dele. Se não, vocês também serão cortados.
23 Caphí judíona pechu i'imajica ee Jesucristo chojé, Tupana a'ajeri piño necá rile'ejena ina'uqué penaje. Tupana hue'epiri napa'atácana piño napumí chuhuá.
23 E, se os judeus abandonarem a sua descrença, serão enxertados na oliveira cultivada, pois Deus pode enxertá-los de novo.
24 Na'ajútayami chuna i'imaño Tupana le'ejena ina'uqué i'imacá. Marí que ne'emacale, huechi ra'ajica nalaquénami naquiyana rile'ejena penaje. Eyá icá, uncá a'ajútayami chuna i'imalaño rile'ejena ina'uqué. E'iyonaja calé ra'á icá, i'imacáloje rile'ejena penaje.
24 Vocês, os não judeus, são como aquele galho de oliveira brava que foi cortado e enxertado, contra a natureza, na oliveira cultivada. Os judeus são como essa oliveira cultivada. Portanto, para Deus será muito mais fácil enxertar de novo, na própria árvore deles, esses galhos quebrados.
25 Nojena, nuhuata ijló nacaje nacú quemacana, ila'acá piyá icó hue'epiño que huani. Palá Tupana huátacare la'acana i'imari micho'ojneji ina'uqué liyá i'imacá. Nuhuata ihue'epica riyucuna. Judíona naquiyana jema'añó ijnú Tupana ja'apiyá i'imacá. Uncá ñaqueja huani calé ne'emajica. Marí que necá me'etení, ajopana ina'uqué i'imacáloje Jesucristo hua'atéjena penaje.
25 Meus irmãos, quero que vocês conheçam uma verdade secreta para que não pensem que são muito sábios. A verdade é esta: a teimosia do povo de Israel não durará para sempre, mas somente até que o número completo de não judeus venha para Deus.
26 Iqui'iruna ne'emajica ee rihuátajica ejé, ejéchami caja Tupana i'imatájica Israel laquénami naquiyana capichácajo liyá. Marí que Tupana puráca'alo lana'aquéjami quemacá nanacu:
26 É assim que todo o povo de Israel será salvo. Como dizem as Escrituras Sagradas : “O Redentor virá de e tirará toda a maldade dos descendentes de Jacó.
27 Raú nuca'ajé pu'uhuaré nala'acare nanaquiyá, numacá nanacu júpimi i'imacá que, que Tupana quemacá nanacu i'imacá.
27 Eu, o Senhor, farei esta aliança com eles, quando tirar os seus pecados.”
28 Tupana a'arí Jesucristo, ri'imatácaloje ina'uqué capichácajo liyá penaje. Judíona uncá a'alaño nanacojó riyucuna i'imacá. Aú calé nala'á necó chapú péchuruna Tupana nacú. Palani ijló marí. Marí que ne'emacale, Tupana i'imatari icá capichácajo liyá. Icá jema'añó Jesucristo ja'apiyá, aú ri'imatá icá. Tupana huajhuena jo'ó necá judíona, ri'ihuapacale rijluhua na'ajútayami chuna i'imacá.
28 Os judeus rejeitaram o evangelho e por isso são inimigos de Deus, para o bem de vocês, os não judeus. Mas, pela escolha de Deus, eles são amigos dele, por causa dos patriarcas .
29 Uncá Tupana apiyácala ripechu. Rimá nalaquénami nacú, rila'acáloje necá palá penaje. Ñaquele palá rila'ajica necá. Uncá caja rácho'otala ina'uqué, ri'ihuapacá rijluhua necá ejomi.
29 Porque Deus não muda de ideia a respeito de quem ele escolhe e abençoa.
30 Júpimi icá uncá jema'alaño Tupana ja'apiyá i'imacá. Ilanaquiya que uncá judíona jema'alaño ra'apiyá. A'acuhuanaja Tupana hue'epiri imu'ují.
30 Mas no passado vocês, que não são judeus, desobedeceram a Deus. Porém agora vocês receberam a misericórdia de Deus por causa da desobediência dos judeus.
31 Chuhua uncá judíona jema'alaño ra'apiyá. Júpimi i'imacá que caja necá me'etení. Rihue'epica imu'ují que caja rihue'epíjica namu'ují piño.
31 Assim, por causa da misericórdia que vocês receberam, os judeus agora desobedecem a Deus para que eles também possam receber agora a misericórdia dele.
32 Nachuhuájena piyuque ina'uqué, uncá nema'alá ra'apiyá. Marí que huecá, rihue'epícaloje huamu'ují pajimato penaje.
32 Pois Deus fez com que todos se tornassem prisioneiros da desobediência a fim de mostrar misericórdia a todos.
33 Hue'epiri huani Tupana. Uncá na huani calé yuriro riyami. Uncá na calé iphátari ripechu. Uncá caja na calé hue'epiri nacaje rila'acare nacojé.
33 Como são grandes as riquezas de Deus! Como são profundos o seu conhecimento e a sua sabedoria! Quem pode explicar as suas decisões? Quem pode entender os seus planos?
34 Uncá huahue'epila nacaje Tupana i'ijnatácare ripéchuhua nacú. Uncá meño'ojó huemalá nacaje nacú rijló, rihue'epícaloje rinacojé penaje. Caja rihue'epí piyuqueja.
34 Como dizem as Escrituras Sagradas : “Quem pode conhecer a mente do Senhor? Quem é capaz de lhe dar conselhos?
35 Uncá caja na calé a'arí Tupánajlo nacaje, rapiyácacaloje ricá nacaje aú penaje.
35 Quem já deu alguma coisa a Deus para receber dele algum pagamento?”
36 Ricaja calé queño'ótari piyuqueja nacaje i'imacá. Tupana palamane calé piyuqueja nacaje. Rile'ejé huánija piyuqueja nacaje. Napura'ajico Tupana nacú palá huani hua'ajini huani.
36 Pois todas as coisas foram criadas por ele, e tudo existe por meio dele e para ele. Glória a Deus para sempre! Amém !
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Romanos 11, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.