Lucas 12
Tupana Puraca'alo Mari (YCN) vs NTLH
1 Cajrú huani ina'uqué jahuacaño i'imacá. Mil chaje ne'emacá. Caja napayaca pe'emáchaca. E Jesús quemari ra'apiyatéjenajlo:
1 Milhares de pessoas se ajuntaram, de tal maneira que umas pisavam as outras. Então Jesus disse primeiro aos discípulos:
2 Piyuque nacaje yucuna me'echú i'imacare me'etení, ajopana hue'epéjeño rinacojé. Piyuque nacaje me'echú i'imacare me'etení, amájero caja.
2 Tudo o que está coberto vai ser descoberto, e o que está escondido será conhecido.
3 Nacaje imacare nacú apujlo lapí, nema'ajica riyucuna hue'echú, camú camaré japi. Nacaje imacare nacú apujlo ri'ijhuí chojé cachuhua ucapú itaqueja chu, riyucuna ne'emajé caphí ajopánajlo nahuacáca'alo ejé —que rimacá najló.
3 Assim tudo o que vocês disserem na escuridão será ouvido na luz do dia. E tudo o que disserem em segredo, dentro de um quarto fechado, será anunciado abertamente.
4 E Jesús quemari piño najló:
4 Jesus continuou:
5 Numaje ijló na piyaca iná quero'ocó: iquero'ó Tupana piyá. Ricá huá'ari iná péchumi. Rihue'epí caja iná ca'acana quera'atani uncá yacálare chojé. Ñaquele iquero'ó ripiyá.
5 Vou mostrar a vocês de quem devem ter medo: tenham medo de Deus, que, depois de matar o corpo, tem poder para jogar a pessoa no inferno. Sim, repito: tenham medo de Deus.
6 ’Mahuemiru iná huarúhua'aca maárohua iyamá cupira'aphana. Mahuemíruna huani necá. E'iyonaja Tupana amari necá palá.
6 — Por acaso não é verdade que cinco passarinhos são vendidos por algumas moedinhas? No entanto Deus não esquece nenhum deles.
7 Cajrú cupira'aphana chaje huani íqui'ica rihuátaca iná. Rihue'epí iná nacú piyuqueja. Rihue'epí piyuque iná ihuilá nacojé méquelaca ricá. Ra'á caja rinacojó iná. Ñaquele iquero'oniyo ina'uqué nójeno piyá —que Jesús quemacá najló.
7 Até os fios dos cabelos de vocês estão todos contados. Não tenham medo, pois vocês valem mais do que muitos passarinhos!
8 Jesús quemari piño najló:
8 Jesus disse ainda:
9 Eyá apú nujhua'ateje ca'ajná apáña'aro no'opí ajopana ina'uqué e'iyá. Aú calé rimá najló marí que nunacu: “Uncá rijhua'ateje calé nucá”. Ñaqué caja numájica rinacu, Tupana hua'atéjena, je'echú churúnajlo. Numaje najló: “Uncá nujhua'ateje calé ricá”. Marí que caja numájica rijló piyuque ina'uqué nacú, micho'otaño nuchaya ajopana ina'uqué e'iyá.
9 Mas aquele que disser publicamente que não é meu, o Filho do Homem também dirá diante dos anjos de Deus que essa pessoa não é dele.
10 ’Ina'uquéjloje penaje i'imacá nucá. Pu'uhuaré ina'uqué quemacare nunacu liyá, Tupana amárojla nachaje. Eyá pu'uhuaré nemacare Tupana Pechu nacú, uncá Tupana amálajo nachaje ripachá.
10 — Quem falar contra o Filho do Homem será perdoado, porém quem
11 ’Nujhua'atéjena i'imacale, ajopana ña'ajeño ca'ajná icá najhua'ató jahuacáca'alo ñacarelana chojé. Ihuacára'ajeño jimaje ca'ajná nahuá'aje icá, nahuajácaloje icá penaje. Maare que ri'imajica ee ijló, ihuó la'aniyo na'apejé méqueca ipura'ajico najhua'até ichayo.
11 — Quando levarem vocês para serem julgados nas
12 Riphájicaja rená chojé ijló quéchami ipura'ajico ichayo. Ejéchami Tupana quemájica ijló méqueca imájica najló —que Jesús quemacá najló.
12 Pois naquela hora o Espírito Santo lhes ensinará o que devem dizer.
13 Cajrú ina'uqué i'imaño re. E apú quemari Jesusjlo:
13 Um homem que estava no meio da multidão disse a Jesus: — Mestre, mande o meu irmão repartir comigo a herança que o nosso pai nos deixou.
14 Jesús quemari rijló:
14 Jesus disse:
15 E Jesús quemari piño najló piyuque:
15 E continuou, dizendo a todos:
16 Eyá Jesús i'imari yucu najló marí que, rehuíña'atacaloje necá rinacu penaje:
16 Então Jesus contou a seguinte parábola :
17 Marí caje aú ri'ijnachiya ripéchuhua marí que: “¿Meque nula'alájica a'ajnejí? Nuhue'epí uncá riphálaje riñacarelana chojé, nulamá'atacaloje ricá richu penaje”, que ri'ijnachíyaca ripéchuhua.
17 Então ele começou a pensar: “Eu não tenho lugar para guardar toda esta colheita. O que é que vou fazer?
18 E caja marí que riphíchaca ripechu nacú: “Palani ca'ajná nucajya'atácajla piyuque riñacarelana, nula'acáloje apú richaje ñópo'ojloca rapumí chojé penaje. Richojé nulamá'ataje piyuque a'ajnejí nujña'ajícare numena e'iyayá, nunane hua'ató.
18 Ah! Já sei! — disse para si mesmo. — Vou derrubar os meus depósitos de cereais e construir outros maiores ainda. Neles guardarei todas as minhas colheitas junto com tudo o que tenho.
19 Nuñapátajicaja ricá numaje: ‘Chuhua re cajrú a'ajnejí nucapi. Júpija ri'imajica’. Ñaquele chuhua nuhuatána'ajica nusápaca'ala liyá. Nojñaje cajrú no'ojnehuá. Yuhuéra'acajo nacú nu'umajé. Queyajúpani caja nu'umajica, que ri'imajica nojló”, que ripechu i'imichaca.
19 Então direi a mim mesmo: ‘Homem feliz! Você tem tudo de bom que precisa para muitos anos. Agora descanse, coma, beba e alegre-se.’ ”
20 E'iyonaja Tupana quemíchari rijló: “Uncá huani ina'uquélari ta picá. Chuhuajá lapí pitaca'ajica. ¿Eta, nacaje pilamá'atacare pijluhua, najlo chi riyurejo?” que Tupana quemíchaca rijló. Caja quetana riyucuna.
20 Mas Deus lhe disse: “Seu tolo! Esta noite você vai morrer; aí quem ficará com tudo o que você guardou?”
21 Jesús quemari piño najló:
21 Jesus concluiu:
22 E Jesús quemari ra'apiyatéjenajlo:
22 Então Jesus disse aos seus discípulos:
23 Tupana palamane iná cajmuchá inajlo, iná napona hua'até. A'ajnejí, a'arumacaji, quele chaje iná cajmuchá, iná napona hua'até.
23 Pois a vida é mais importante do que a comida, e o corpo é mais importante do que as roupas.
24 Ihue'epí cupira'aphana nacojé. Uncá nejátala nacaje icha ijí, najña'acáloje richa najluhua penaje. Uncá caja a'ajnejí ñacarelana i'imalá najló, nalamá'atacaloje najluhua a'ajnejí richojé penaje. Tupánaja calé a'arí najló ajñacaje. Cupira'aphana chaje íqui'ica Tupana huátaca icá.
24 Vejam os corvos: não semeiam, não colhem, não têm despensas nem depósitos, mas Deus dá de comer a eles. Será que vocês não valem muito mais do que os pássaros?
25 Iná huo ca'acochu nacaje nacú, uncá ra'alá iná ñaté, iná i'imacáloje richaje júpica marí eja'ahuá chu penaje.
25 Qual de vocês pode encompridar a sua vida, por mais que se preocupe com isso?
26 Uncá caja ihue'epila méqueca la'acana, i'imacáloje richaje júpica marí eja'ahuá chu penaje. Majopéjari ricá. Eta ¿naje ihuó ca'aró apú nacaje nacú?
26 Portanto, se vocês não podem conseguir uma coisa assim tão pequena, por que se preocupam com as outras?
27 ’Ihue'epí caja a'ahuaná ihuí nacojé. Uncá risápala. Uncá caja riña'alá rijluhua a'arumacaji, ra'acáloje rinacuhuá penaje. E'iyonaja richá'ata a'arumacaji ripalacha aú. Cajrú huani le'ejepelari, ne'emacánami chu, Salomonmi chu i'imacá. E'iyonaja uncá richá'atala a'ahuaná ihuí palá nojé ra'arumacá aú.
27 Vejam como crescem as flores do campo: elas não trabalham, nem fazem roupas para si mesmas. Mas eu afirmo a vocês que nem mesmo Salomão, sendo tão rico, usava roupas tão bonitas como uma dessas flores.
28 Mequetánajloje penaje calé a'ahuaná ihuí. Chuhuajá que iná amaca ricá, muní que rihuijíño'oco. E'iyonaja palá amácanami ricá Tupana palamane. A'ahuaná ihuí chaje ra'ajica rinacojó icá, a'arumacaji i'imacáloje ijló penaje. ¡Meque huejápaja huani ipechu Tupana chojé caphí!
28 É Deus quem veste a erva do campo, que hoje está aqui e amanhã desaparece, queimada no forno. Então é claro que ele vestirá também vocês, que têm uma fé tão pequena!
29 Tupana a'arí rinacojó icá. Ñaquele ihuó ca'aniyo nacaje nacú. Imaniya: “¿Na huajñaje? ¿Na hue'erajé?” que.
29 Portanto, não fiquem aflitos, procurando sempre o que comer ou o que beber.
30 Necá, uncá hue'epílaño Tupana nacojé, ricaja calé nahue'epí natucumó. Eyá Tupana hue'epiri icá, ra'acáloje ijló nacaje ila'acare nacú camu'ují penaje.
30 Pois os pagãos deste mundo é que estão sempre procurando todas essas coisas. O Pai de vocês sabe que vocês precisam de tudo isso.
31 Ihue'epí itucumó pamineco Tupana huacára'aca que la'acana, rihuátaca que la'acana caje. Raú ra'ajé ijló a'ajnejí, a'arumacaji, caje macá.
31 Portanto, ponham em primeiro lugar na sua vida o
32 ’Nujhua'atéjena, huejápaja icá. Iquero'oniyo. Nora'apá quemari inacu, i'imacáloje rijhua'até je'echú chu penaje. Palani rijló marí que ila'acana palá.
32 Jesus continuou:
33 Eco a'atá piyuque inane ajopana ina'uquejlo rihuemí penaje. Ejomi a'ajé camu'ují la'acáñojlo liñeru. Marí que la'acana aú Tupana a'ajeri ijló nacaje je'echú chu i'imajica huacajé. Re uncá nacaje tajnálajo iliyá. Uncá caja ata'acáchina mujlúca'alajeño richojé nacaje ata'ajé. Uncá caja pi'iréjena apichátalaje iliyá nacaje.
33 Vendam tudo o que vocês têm e deem o dinheiro aos pobres. Arranjem bolsas que não se estragam e guardem as suas riquezas no céu, onde elas nunca se acabarão; porque lá os ladrões não podem roubá-las, e as traças não podem destruí-las.
34 Iná i'ijnatá iná péchuhua nacaje íqui'i iná huátacare nacú. Iná huátacachu íqui'i nacaje je'echú chu i'imacare, iná i'ijnatá caja iná péchuhua rinacu. Eyá iná huátacachu íqui'ija nacaje marí eja'ahuá chu i'imacare, iná i'ijnatá caja iná péchuhua rinacu.
34 Pois onde estiverem as suas riquezas, aí estará o coração de vocês.
35 — ausente —
35 E Jesus disse ainda:
36 — ausente —
36 Sejam como os empregados que esperam pelo patrão, que vai voltar da festa de casamento. Logo que ele bate na porta, os empregados vão abrir.
37 Palá rila'acá necá, i'imaño ripé lamá'ataqueja rihuátacana nacú. Rihuacára'a najñaca na'ajnehuá ra'apiyá. Pu'ují napechu i'imacá raú.
37 Felizes aqueles empregados que o patrão encontra acordados e preparados! Eu afirmo a vocês que isto é verdade: o próprio patrão se preparará para servi-los, mandará que se sentem à mesa e ele mesmo os servirá.
38 Apala riphá lapí jenaji que ca'ajná, apala riphá lapihuá ca'ajná. E'iyonaja riphata rijhua'até sápajeño cajmuruna rihuátacana nacú. Raú rila'á necá palá. Pu'ují napechu i'imacá raú.
38 Eles serão felizes se o patrão os encontrar alertas, mesmo que chegue à meia-noite ou até mais tarde.
39 — ausente —
39 Lembrem disto: se o dono da casa soubesse a que hora o ladrão viria, não o deixaria arrombar a sua casa.
40 — ausente —
40 Vocês, também, fiquem alertas, porque o
41 E Pedro quemari Jesúsjlo:
41 Então Pedro perguntou: — Senhor, essa
42 Jesús quemari rijló:
42 O Senhor respondeu:
43 E caja ricarihuate i'ijnari ají que ya'ajnaje. Júpija huani ri'imacá rejo. E caja ehuaja ripa'ó rapumí chuhuá. Iphari rijhua'até sápajeri nacú. Amari rila'acá palá rihuacára'aca ricá que.
43 Feliz aquele empregado que estiver fazendo isso quando o patrão chegar!
44 Aú ricarihuate la'arí ricá palá. Ra'á ricá piyuque rinane amájeri penaje.
44 Eu afirmo a vocês que, de fato, o patrão vai colocá-lo como encarregado de toda a sua propriedade.
45 Eyá uncá ina'uquélari ri'imaquela, rimajla marí que ricarihuate nacú ya'ajná jo'ó ri'imaqué huacajé: “¡Meque júpija huani nuhuacára'ajeri malá'ataca ricó rehuá!” Marí que ripechu i'imacajla aú riqueño'ójla ricarihuate hua'até sápajeño ña'atácana, achiñana, inaana hua'até. Cajrú ra'ajnehuá ajñacana nacú ri'imajla. Cajrú i'iracaje i'iracana nacú caja ca'ajná ri'imacajla. Yuhuéra'acajo nacú ca'ajná ri'imajla.
45 Mas imaginem o que acontecerá se aquele empregado pensar que o seu patrão está demorando muito para voltar. E imaginem que esse empregado comece a bater nos outros empregados e empregadas e a comer e a beber até ficar bêbado.
46 Huajátacajo ricarihuate ipháquela rinacu marí que rila'acá e'iyá ee, rihuajajla ricá íqui'i huani. Ajopana, uncá jema'alaño nahuacára'ajeri ja'apiyá, hua'até rijña'ájla chapú caje panacu.
46 Então o patrão voltará no dia em que o empregado menos espera e na hora que ele não sabe. Aí o patrão mandará cortar o empregado em pedaços e o condenará a ir para o lugar aonde os desobedientes vão.
47 Re ca'ajná apú hua'até sápajeri. Rihue'epí palá naca ricarihuate huátaca rila'acá. E'iyonaja uncá rema'alá ra'apiyá. Uncá caja riculá rila'ajona, rila'acáloje ricá raú penaje. Marí que rila'acá aú ricarihuate ña'atájeri ricá cajrú huani.
47 — O empregado que sabe qual é a vontade do patrão, mas não se prepara e não faz o que ele quer, será castigado com muitas chicotadas.
48 Re ca'ajná apú, uncá rihue'epila palá naca ricarihuate huátaca rila'acá. Aú rila'á ricá menáhuaca, uncá paala rila'acá. Marí caje chona nahuajá iná. E'iyonaja huejápaja calé rihuajaca ricá. Apú ca'ajná hue'epiri palá quemachi nacaje rihuacára'ajeri huátacare la'acana nacojé. Ripechu locópa'ala rihuacára'ajeri huátaca rila'acá ricá. Apú ca'ajná hue'epiri huejápaja rihuacára'ajeri huátacare la'acana nacojé. Ripechu locópa'ala caja rihuacára'ajeri huátaca rila'acá rijló nacaje.
48 Mas o empregado que não sabe o que o patrão quer e faz alguma coisa que merece castigo, esse empregado será castigado com poucas chicotadas. Assim será pedido muito de quem recebe muito; e, daquele a quem muito é dado, muito mais será pedido.
49 Nucá i'ijnari majó Tupana Pechu a'ajé ina'uqué naquiyánajlo. Palani ri'imaquela nojló, ñaqué ri'imacajla me'etení.
49 Jesus continuou:
50 Nujña'ajica chapú caje panacu aquijñojo. Camu'ují nu'ujnataca nupéchuhua a'ajná nuphájica richojé ejená.
50 Tenho de receber um batismo e como estou aflito até que isso aconteça!
51 Apala ipechu i'imá nunacu marí que: “Ricá la'ajeri palá ina'uqué pechu, nayúcha'aco piyá pachácaca.” Ipechu i'imaniya ilé que. Uncá ilé que calé ri'imajica ina'uquejlo. Nupuráca'alo a'acana nanacojó jimaje chapú napechu i'imajica no'opiyá jema'ajeño nacú.
51 Vocês pensam que eu vim trazer paz ao mundo? Pois eu afirmo a vocês que não vim trazer paz, mas divisão.
52 Maare eyá a'ajná ño'ojó ina'uqué pechu i'imajé chapú panacuhuácaca. Marí que ca'ajná ri'imajica. Apú ca'ajná i'imajeri riyajalo hua'até. Re ca'ajná hueji quele riyani. Pajluhua té'ela quele necá piyuque riyani hua'até. Hueji quele nanaquiyana pechu i'imajé ca'ajná iyamá nacú chapú. Eyá iyamá pechu i'imajé ca'ajná hueji quele nacú chapú.
52 Porque daqui em diante uma família de cinco pessoas ficará dividida: três contra duas e duas contra três.
53 Nupuráca'alo ja'apiyá jema'ajeño jimaje rara'apá pechu ca'ajná i'imajé ri'irí nacú chapú. Ri'irí pechu ca'ajná i'imajé chapú rara'apá nacú. Chapú ca'ajná roló pechu i'imajica rutu nacú. Rutu pechu ca'ajná i'imajé roló nacú chapú. Ruyajneru pechu ca'ajná i'imajé chapú ru'urinó nacú. Ru'urinó pechu ca'ajná i'imajé chapú ruyajneru nacú. Marí que ne'emajica pajhua'atéchaca, nanaquiyana a'acale nanacojó nupuráca'alo —que Jesús quemacá najló.
53 Os pais vão ficar contra os filhos, e os filhos, contra os pais. As mães vão ficar contra as filhas, e as filhas, contra as mães. As sogras vão ficar contra as noras, e as noras, contra as sogras.
54 Jesús quemari piño najló:
54 Jesus disse também ao povo:
55 Carená apho'ocá aú rihuilaphe ejo, imá nacú: “Ima'aní penaje i'imajeri”. Imacá queja ima'aní moco'ocá maare.
55 E, quando sentem o vento sul soprando, dizem: “Vai fazer calor.” E faz mesmo.
56 ¡Pajlácachina icá! Icá la'añó icó palá la'ajeño que ina'uqué ijlú chuja. E'iyonaja uncá ñaqué calé icá. Icá hue'epiño méquechamica juni ja'ajico je'echú chojé yacá'acano aú. Ñaqué caja ihue'epica nacaje nacojé te'erí chaje yacá'acano aú. Eta, maare nucá ijhua'até me'etení. E'iyonaja uncá ihue'epila na penájeca Tupana huacára'aca nucá majó —que Jesús quemacá najló.
56 Hipócritas! Vocês sabem explicar os sinais da terra e do céu. Então por que não sabem explicar o que querem dizer os sinais desta época?
57 Jesús quemari piño najló:
57 E Jesus terminou, dizendo:
58 Apú ca'ajná quemari pinacu: “Pu'uhuaré la'ajeri ricá” que, uncá pachá pa'alá pilehuéricare huemí rijló. Raú ca'ajná rihuata pihuá'acana ihuacára'ajeri chaje, rilamá'atacaloje pijhua'até ricá penaje. Rihuá'ajica ee picá, pilamá'atajla ricá rijhua'até iñe'epú chuhuá ja'apácana nacú, rihuá'aca piyá picá ihuacára'ajeri ejo. Rihuá'aquela picá rejo, ra'apátajla picá policíajlo. Ricá piño ca'arijla picá ra'apiyá ina'uqué huajáquelana chojé.
58 Se alguém fizer uma acusação contra você e levá-lo ao tribunal, faça o possível para resolver a questão enquanto ainda está no caminho com essa pessoa. Isso para que ela não o leve ao juiz, o juiz o entregue ao guarda, e o guarda ponha você na cadeia.
59 Numá pijló, uncá pácho'olojla richiyá. Pa'atájla pilehuéricare huemí rijló, quéchami pácho'ojla richiyá.
59 Eu lhe afirmo que você não sairá dali enquanto não pagar a multa toda.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Lucas 12, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.