Lucas 11

Ju̱denu jto̱ nijya̱nvamyu (YADNT) vs ARA

Sair da comparação
ARA Almeida Revista e Atualizada 1993
1 Tarundamu ji̱ta sajoráñu̱yada Jesús. Sajorámyu̱yadanumatiy, su̱teda ji̱ta sisa̱ datyavay tenu yiva: “Ya̱datyanu joráyadata nu̱ntyidye, nu̱tyu sadatyadoda Juán Bautístabaryi yisa̱ datyavay daryantidye.”
1 De uma feita, estava Jesus orando em certo lugar; quando terminou, um dos seus discípulos lhe pediu: Senhor, ensina-nos a orar como também João ensinou aos seus discípulos.
2 — ausente —
2 Então, ele os ensinou: Quando orardes, dizei:
3 — ausente —
3 o pão nosso cotidiano dá-nos de dia em dia;
4 — ausente —
4 perdoa-nos os nossos pecados, pois também nós perdoamos a todo o que nos deve;
5 — ausente —
5 Disse-lhes ainda Jesus: Qual dentre vós, tendo um amigo, e este for procurá-lo à meia-noite e lhe disser: Amigo, empresta-me três pães,
6 — ausente —
6 pois um meu amigo, chegando de viagem, procurou-me, e eu nada tenho que lhe oferecer.
7 Tama̱ saryi jmutya̱ sajaamyicyu jiryorivyimusiñi̱, tama̱: Ne ya̱jarupanta ray. Mutanusaranuma raryorijyu̱day, radyedyeñu jarye rajyiitutyaniy risa̱ju̱. Ne vana̱y rañubesumiy, ne nu̱tyichiy raryiche̱ tara ji.
7 E o outro lhe responda lá de dentro, dizendo: Não me importunes; a porta já está fechada, e os meus filhos comigo também já estão deitados. Não posso levantar-me para tos dar;
8 Ri̱tatye jiryiva, dañumamu̱y ne sa̱nubesumiy tara sa̱yadaju̱ni̱ jiryatiy sani̱cha sajaamyicyu, ramusiy ji̱ta, jiryatiy sayasanta̱nchani̱, sa̱day nubesumiy sa̱tidye sa̱y tarani̱, ratiy sava̱ta.
8 digo-vos que, se não se levantar para dar-lhos por ser seu amigo, todavia, o fará por causa da importunação e lhe dará tudo o de que tiver necessidade.
9 Ri̱tay ji̱ta variy jiryiva: Vurya̱ma̱ jachiñu̱yencha Ju̱denuvara vu̱vya̱tara, sa̱sa̱y ji̱ta variy vu̱rya; vurya̱ma̱ va̱ta̱numucha Simu rana̱cho̱, vurya̱sarye ji̱ta varirya; vurya̱ma̱ natuye̱yencha rorijyu̱mu, Sa̱muttay ji̱ta variy vurya̱jisirya rorijyu̱.
9 Por isso, vos digo: Pedi, e dar-se-vos-á; buscai, e achareis; batei, e abrir-se-vos-á.
10 Tapi ni̱tiy jachiñu̱yencha, sa̱jmutya̱ varirya; ni̱tiy va̱ta̱numucha rana̱cho̱ntiy, sa̱sarye varintyirya; ni̱tiy natuye̱yencha rorijyu̱mu, daryaday ra̱muttay variy saju̱ntiy.
10 Pois todo o que pede recebe; o que busca encontra; e a quem bate, abrir-se-lhe-á.
11 ¡Saryityi jachiñu̱y dera siva jijye̱ñi̱ quiva̱, sa̱ni̱tiy sa̱y codyidyeñi̱!
11 Qual dentre vós é o pai que, se o filho lhe pedir [pão, lhe dará uma pedra? Ou se pedir] um peixe, lhe dará em lugar de peixe uma cobra?
12 Varimyata sa̱tiy jachiñu̱y jijye̱vyara tavaryi jvada, ¡sa̱ni̱tiy sa̱y norityu varidyeñi̱!
12 Ou, se lhe pedir um ovo lhe dará um escorpião?
13 Jirye ji̱ta, jiryatiy jamirya vichavay jiryedye, jiryetyi datya sa̱yada tara samirya riy jidyedyeñu, ta̱ jaryivya̱ju̱ sa̱sa̱y Vu̱jye̱ Jarichumuvichi̱ Yintu vu̱y, vu̱tyi jachiñu̱y sivani̱.”
13 Ora, se vós, que sois maus, sabeis dar boas dádivas aos vossos filhos, quanto mais o Pai celestial dará o Espírito Santo àqueles que lho pedirem?
14 Jadchiy ji̱ta sajatya̱dani̱ bayantu niquejasa̱ vanubavyasiy. Sasipyatedanumatiy vanuvasiy, saniquejada ji̱ta vanu variy. Rityi̱tta̱da ji̱ta nijya̱nvay varirya.
14 De outra feita, estava Jesus expelindo um demônio que era mudo. E aconteceu que, ao sair o demônio, o mudo passou a falar; e as multidões se admiravam.
15 Rityevay ji̱ta jteda variy: “Bayantu nutyityu̱ Satanásimyusiy sajatyajaya̱sara riy bayantuveda nijya̱nvavyasiy.”
15 Mas alguns dentre eles diziam: Ora, ele expele os demônios pelo poder de Belzebu, o maioral dos demônios.
16 Rityevay ji̱ta rañi jantyaru̱yada saniy Jesús, riñi va̱ta̱da rana̱cho̱ mityamusiy datya̱da jarichumusirya simu.
16 E outros, tentando-o, pediam dele um sinal do céu.
17 Jesús ji̱ta sadatyanu̱yadanumatirya rijechipiya̱jada, su̱teda variy ruuva: “Riryiñumatiy panaryi̱ jiñique̱yadamu curaca nijya̱nvay nu̱ñi riy jiñi̱jyu̱, rirya̱jraay variyu, mityanuma ra̱ma̱cho̱ rivyicha̱da variy.
17 E, sabendo ele o que se lhes passava pelo espírito, disse-lhes: Todo reino dividido contra si mesmo ficará deserto, e casa sobre casa cairá.
18 Daryaday ravicha Satanásiy nusu̱yadamuntiy; riryityi panaryi̱ jiñique̱yadamu Satanásivyeda jiñi̱jyu̱, ¿nu̱tyichiñuma ra̱suru̱y sansu̱yada varintyi, nu̱tyichiy? tapi jiryi̱tay ray jatya Satanásiy vanu̱yadata riy bayantuveda nijya̱nvavyasiy.
18 Se também Satanás estiver dividido contra si mesmo, como subsistirá o seu reino? Isto, porque dizeis que eu expulso os demônios por Belzebu.
19 Raryityi jatya Satanásimyusiryi bayantuveda, ¿chi̱ vanu̱yadata rijetyasara jiryetyevadyeryi bayantuveda nijya̱nvavyasidye, chi̱? Ramuni̱tiy rirya̱dityanu jiryetyevarya jiryecyarayada.
19 E, se eu expulso os demônios por Belzebu, por quem os expulsam vossos filhos? Por isso, eles mesmos serão os vossos juízes.
20 Ray ji̱ta raryi jatya Ju̱denu jana̱ta riy bayantuveda, riti̱ma̱ Ju̱denu nusu̱yada variy jiryimu.
20 Se, porém, eu expulso os demônios pelo dedo de Deus, certamente, é chegado o reino de Deus sobre vós.
21 Su̱nu̱tyanumatiy vanu̱ryara jivyichajo, jiryatiy jvatya̱ti̱ daryaju̱ni̱, ne ti̱ jvaay varirya sabarya mitya, rama̱cho̱ samirya ti̱ta̱ju̱ variy.
21 Quando o valente, bem-armado, guarda a sua própria casa, ficam em segurança todos os seus bens.
22 Sasiijetyanumatiy jiryatiy vanu̱ryava̱ju̱ni̱, saryi vuunu ji̱ta variñi̱, saryi so̱vay simusirya yivatya̱, ranijyu̱tiy sani vanu̱y, saryi sa̱ñuve varirya vanu̱rya barya so̱vachara jichiityari̱vamyu.
22 Sobrevindo, porém, um mais valente do que ele, vence-o, tira-lhe a armadura em que confiava e lhe divide os despojos.
23 Mi̱ni̱tyimyu̱ ne vichasara risa̱ jvaañu, savichasara ji̱ta rayaro̱ju̱; daryadantyi mi̱nintyimyu̱ ne jmu̱tyaru̱rye, jiryatiy rañi ju̱tye̱ryaniryu̱ryi nijya̱nvay, su̱resara variryi.”
23 Quem não é por mim é contra mim; e quem comigo não ajunta espalha.
24 “Sasipyatedanumatiy bayantu jamirya vichara sivasiy vanu, savu̱taya̱numaya̱ vassatova variy, sava̱tana̱ya̱ rana̱cho̱ samityo yajiju̱, jasityi sani nta ya̱jiituy. Netimyu̱ ne sasaryedara, sajachipiya̱ ji̱ta variy: Ra̱ta̱ryava̱ ri̱bivaju̱ day.
24 Quando o espírito imundo sai do homem, anda por lugares áridos, procurando repouso; e, não o achando, diz: Voltarei para minha casa, donde saí.
25 Sasaryenuvi̱ ji̱ta ntani̱ vanu, nu̱tyu roriy nunichara, mitya roriy, samiy jdutyasara ti̱ta̱ju̱ra.
25 E, tendo voltado, a encontra varrida e ornamentada.
26 Saya ji̱ta variy, sapu̱chiy yisa̱ju̱ riy danu̱ju̱ñijyate bayantu rapu̱ryamiy, jiryatiy jaryi jamirya vichavavya̱ju̱ simusiryi. Rije ji̱ta jivyicha̱daju̱ jasiy siva. Sa̱ma̱cho̱ ji̱ta vanu variy jaryi jamiryanu, ta̱riy jivyicha̱da jiyadaju̱.”
26 Então, vai e leva consigo outros sete espíritos, piores do que ele, e, entrando, habitam ali; e o último estado daquele homem se torna pior do que o primeiro.
27 Jadchiy ji̱ta Jesús niquejadasa̱ra̱ju̱, nanuniquejasubeda tanu̱qui vaturu̱y nijya̱nvajyuu cabyimusiy, nani̱teda variy siva Jesús: “Jchana̱tyasanu̱y ji̱ta nada, jiryatiy nanurupachodate jivyimusitye ji, nanurupatyadedate jí̱tya̱ varintyi ji.”
27 Ora, aconteceu que, ao dizer Jesus estas palavras, uma mulher, que estava entre a multidão, exclamou e disse-lhe: Bem-aventurada aquela que te concebeu, e os seios que te amamentaram!
28 Su̱mutya̱jada ji̱ta Jesús variñada: “Jchana̱tyasavavya̱ju̱ ji̱ta riy, rityi tuva̱chusara ramu Ju̱denu niquejada.”
28 Ele, porém, respondeu: Antes, bem-aventurados são os que ouvem a palavra de Deus e a guardam!
29 Riñe̱yaru̱yadanumatiy nijya̱nvay variñi̱ Jesús, sajo̱ta̱da ji̱ta niquejada variy: “Diye vichavay ji̱ta jamirya vichavadye. Rivya̱tasara ji̱ta rana̱cho̱ mityamusiy dityadoda. Ne rirya̱diy ji̱ta riva mityamusiy dityadoda, vinu rá jiryatiy sabayada Ju̱denu Jonásibenchiy tu̱chodara.
29 Como afluíssem as multidões, passou Jesus a dizer: Esta é geração perversa! Pede sinal; mas nenhum sinal lhe será dado, senão o de Jonas.
30 Tapi Jonásibetya rañi̱cha̱da vatanu̱ni̱ rijyu̱ Ñíñivye ja̱nvabe, daryaday sa̱cha Nijya̱mi̱denu diye vichavajyu̱ntiy.
30 Porque, assim como Jonas foi sinal para os ninivitas, o Filho do Homem o será para esta geração.
31 Nana̱nubesiy ji̱ta ranro nutyityu̱toda bayanu tamitya rundamu, nana̱tidye tu̱chuta variryi diye vichavay, jiryatiy naditi̱jada mucadi su̱tyeryamusiy, nana̱tidye tuva̱chura Sadumú̱bay datya̱da. Dañuma sani̱cha ti̱qui vanu jiyu, jaryi datyarava̱ju̱ Sadumú̱bamyusiy, dantyamu̱y ne rityuva̱churu̱y diye nijya̱nvay ramusiy simu day.
31 A rainha do Sul se levantará, no Juízo, com os homens desta geração e os condenará; porque veio dos confins da terra para ouvir a sabedoria de Salomão. E eis aqui está quem é maior do que Salomão.
32 Ñíñivye ja̱nvay bayanumiy ji̱ta ra̱nubesumiy tamitya rundamu, rirya̱tidye tu̱chuta riy diye vichavay, tapi rivyitya paru̱yada variy riva ta̱riy jivyicha̱da, rityuva̱chodanumatirya Jonásibe niquejada Ju̱denunchiy. Dañuma sani̱cha ti̱qui vanu jaryi datyara simusiy Jonásibe, dantyamu̱y ne rityuva̱churu̱y diye nijya̱nvay variy simu day.”
32 Ninivitas se levantarão, no Juízo, com esta geração e a condenarão; porque se arrependeram com a pregação de Jonas. E eis aqui está quem é maior do que Jonas.
33 “Vu̱ryupañumatirya no̱no̱siiy, ne vu̱dyutya variy tajirya, dantyamu̱y ne vu̱myutanu tarata varirya. Vu̱bey ji̱ta rabajyonchayu, rirya̱tidye diy jañu̱vye jasiy riva rádá.
33 Ninguém, depois de acender uma candeia, a põe em lugar escondido, nem debaixo do alqueire, mas no velador, a fim de que os que entram vejam a luz.
34 Vu̱ñi̱siy ji̱ta vu̱vyu̱ no̱no̱siiy; samichityirya vu̱ñi̱siy, jiryatiy vu̱jechipiya̱sara samirya jvaacharanijyu̱, ti̱ta̱ju̱ vu̱vyu̱ ji̱ta ra̱cha variy no̱no̱mu day; netimyu̱ raryi jnu̱y vu̱ñi̱siy samiryana̱cho̱, vu̱vyu̱ ji̱ta raryicha variy nupocudi.
34 São os teus olhos a lâmpada do teu corpo; se os teus olhos forem bons, todo o teu corpo será luminoso; mas, se forem maus, o teu corpo ficará em trevas.
35 Vuryi̱nu̱tyata̱ta vu̱y, rañuma vichasara nupocudi vu̱ño̱no̱.
35 Repara, pois, que a luz que há em ti não sejam trevas.
36 Panujotiy vuryivara no̱no̱, ne nupocudide tara variy vuryiva, vurye̱cha variy vandamu ti̱ta̱ju̱, nu̱tyu rano̱no̱nu̱chara no̱no̱siiy daryá vu̱jyu̱.”
36 Se, portanto, todo o teu corpo for luminoso, sem ter qualquer parte em trevas, será todo resplandecente como a candeia quando te ilumina em plena luz.
37 Saniquejada cabyimu Jesús, samusuyada ji̱ta ti̱qui Varyisévu jbyedaju̱ variñi̱. Sajayada ji̱ta Jesús jibyedaju̱, sata̱ñuvejada ji̱ta variy jmyijyomu.
37 Ao falar Jesus estas palavras, um fariseu o convidou para ir comer com ele; então, entrando, tomou lugar à mesa.
38 Sati̱tta̱da ji̱ta Varyisévu variñi̱ Jesús, jiryatimyu̱ ne sasuuta̱dara jijyomutu jimyitya̱ju̱.
38 O fariseu, porém, admirou-se ao ver que Jesus não se lavara primeiro, antes de comer.
39 Su̱teda ji̱ta Nutyityu̱ variñi̱: “Jirye Varyisévuveda ji̱ta rañi suutasara rarudivasiy jatusiidye, siidye jarye, jiryevyimu ji̱tara paradoda day, va̱cha vichasa̱da jarye.
39 O Senhor, porém, lhe disse: Vós, fariseus, limpais o exterior do copo e do prato; mas o vosso interior está cheio de rapina e perversidade.
40 ¡Si̱tenu datyi̱sa̱miy jirye! Ni̱ni̱ ji̱ta jiryatiy su̱ndejadara jiryatiy vuryivara, nu̱tyu ni̱ni̱day rañi ju̱dejadantirya jiryatiy vu̱vyimuntirya.
40 Insensatos! Quem fez o exterior não é o mesmo que fez o interior?
41 Jirya̱ma̱ sa̱y ji̱ta samiy jiryevyimu jachipiya̱jadata riy jantyuyadavay, ti̱ta̱ju̱ ra̱cha samirya Ju̱denu diya variy jiryejyu̱.
41 Antes, dai esmola do que tiverdes, e tudo vos será limpo.
42 Jiii, ráni̱tte jiryejyu̱te, rá, Varyisévuveda. Jiryemyurichenu daryaju̱ Ju̱denu jiyaru̱ryaju̱ra nutasaratera, jiryatiy jiryejye̱vyechu jmyichara jaryedoju̱ra, dantyamu̱y ne jirya̱jachipityara vase vichasa̱da, dantyamu̱y ne jiryejeryuvu̱y dityadodara Ju̱denu va̱tasara. Jirya̱ma̱ jvaayasiy daryá, jiryatiy daraju̱y nu̱chara jiyura Ju̱denu va̱tasara, dantyamu̱y ne jirya̱paru̱y riva murichedoda Ju̱denu jiyaru̱rya, tapi daryatya ru̱tay saniquejada.
42 Mas ai de vós, fariseus! Porque dais o dízimo da hortelã, da arruda e de todas as hortaliças e desprezais a justiça e o amor de Deus; devíeis, porém, fazer estas coisas, sem omitir aquelas.
43 ¡Jiii, ta̱ju̱na̱te darya jiryejyu̱te day, ta̱ju̱, Varyisévuveda! Jiryeñi va̱tasara daryaju̱ rana̱cho̱ samirya ma̱sajoncha ma̱sa̱da ju̱tye̱ryanijyovimu, jiryi̱canuy jaryintyirya mu̱chuvedantiy jiryatiy rimyu̱chuvay nijya̱nvay samiy jidyetya̱data pudásamu jirye.
43 Ai de vós, fariseus! Porque gostais da primeira cadeira nas sinagogas e das saudações nas praças.
44 Jiii, ta̱ju̱na̱te darya jiryejyu̱te day, ta̱ju̱, jiryatiy jiryevyicha daryaju̱ nu̱tyu bapyo puryerya, jiryatiy riryaniya̱ nijya̱nvay rancha jiñiya̱resiy.”
44 Ai de vós que sois como as sepulturas invisíveis, sobre as quais os homens passam sem o saber!
45 Su̱mutya̱jada ji̱ta ti̱qui niquejada datyi̱ variñi̱ Jesús: “Nu̱jerye yavityiye̱ jirya niquejadata.”
45 Então, respondendo um dos intérpretes da Lei, disse a Jesus: Mestre, dizendo estas coisas, também nos ofendes a nós outros!
46 Su̱teda ji̱ta Jesús variy siva: “¡Jiii, ta̱ jaryi niquejada datyavañi̱te jiryevyichasarate day, ta̱ju̱! Jiryetyiityataniy daryaju̱ nijya̱nvarya tiityasara, jiryedyetyadodata, jiryatimyu̱ ne vinu jiryejyomutu jana̱ta jiryejye̱tyo̱ru̱chara raniy, jiryatiy ne vinu jiryivaaryu̱rya daryatiy jiryeñi jvaatyaniryu̱y nijya̱nvarya.
46 Mas ele respondeu: Ai de vós também, intérpretes da Lei! Porque sobrecarregais os homens com fardos superiores às suas forças, mas vós mesmos nem com um dedo os tocais.
47 ¡Acuu jiryedyeri̱dentya day! jiryatiy jiryeryoriicharara bapyo roriy rijechipityasa̱daju̱ Ju̱denuju̱ tu̱chuvabe, jiryatiy ru̱veda jiryemyunatyavaberyi.
47 Ai de vós! Porque edificais os túmulos dos profetas que vossos pais assassinaram.
48 Ramuni̱ jiryedyi samirya riva jimyunatyavabe vichasa̱da, jiryatiy ru̱veda riy Ju̱denuju̱ tu̱chuvabe, jirye ji̱ta roriichara daryaju̱ra bapyo roriy rijechipityasa̱daju̱.
48 Assim, sois testemunhas e aprovais com cumplicidade as obras dos vossos pais; porque eles mataram os profetas, e vós lhes edificais os túmulos.
49 — ausente —
49 Por isso, também disse a sabedoria de Deus: Enviar-lhes-ei profetas e apóstolos, e a alguns deles matarão e a outros perseguirão,
50 — ausente —
50 para que desta geração se peçam contas do sangue dos profetas, derramado desde a fundação do mundo;
51 — ausente —
51 desde o sangue de Abel até ao de Zacarias, que foi assassinado entre o altar e a casa de Deus. Sim, eu vos afirmo, contas serão pedidas a esta geração.
52 Jiii, ráni̱tte jiryejyu̱te rá, niquejada datyavay, jiryatiy jiryecho̱vamya̱ra yevyi nta, ratatiy riryi datya nijya̱nvarya Ju̱denu niquejada. Ne jiryejeryu̱yada nta ramu Ju̱denu niquejada day, daryaday jiryi̱bayada tavayjisintyirya ramu jayadantiy.”
52 Ai de vós, intérpretes da Lei! Porque tomastes a chave da ciência; contudo, vós mesmos não entrastes e impedistes os que estavam entrando.
53 — ausente —
53 Saindo Jesus dali, passaram os escribas e fariseus a argui-lo com veemência, procurando confundi-lo a respeito de muitos assuntos,
54 — ausente —
54 com o intuito de tirar das suas próprias palavras motivos para o acusar.

Ler em outra tradução

Comparar com outra

Estude este capítulo no WhatsApp

Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Lucas 11, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.