Lucas 12

Tnuʼu vaʼa tnuʼu Jesucristo (XTDNT) vs VC

Sair da comparação
VC Versão Católica
1 Tiempu ijan n‑ka taka tɨtnɨ mil ñayiu nuu tuu‑ia. Diko ka xeñi niꞌno tnaꞌa‑i. Te n‑kixeꞌe Jesús xa dakuaꞌa‑ia ñayiu dakuaꞌa‑ia. Kiꞌna ka duꞌa xiaꞌan‑ia:
1 Enquanto isso, os homens se tinham reunido aos milhares em torno de Jesus, de modo que se atropelavam uns aos outros. Jesus começou a dizer a seus discípulos: Guardai-vos do fermento dos fariseus, que é a hipocrisia.
2 Xa naꞌi ka kida‑s tuu na xee kɨu. Xee kɨu jini koio ñayiu nax n‑ka kida‑s.
2 Porque não há nada oculto que não venha a descobrir-se, e nada há escondido que não venha a ser conhecido.
3 Xa naꞌi n‑ka jaꞌan‑n xakuaa, teku ñayiu na xee kɨu. Xa n‑ka jaꞌan niꞌni‑n doꞌo ñayiu na n‑yɨndiꞌu‑n xiti ɨɨn cuartu veꞌe, xee kana koio‑n dɨkɨ veꞌe.
3 Pois o que dissestes às escuras será dito à luz; e o que falastes ao ouvido, nos quartos, será publicado de cima dos telhados.
4 ʼNdoꞌo, se ka kumani xiꞌin‑r, maxku yuꞌu koio‑n nuu se kaꞌni ñaꞌa chi ña tuu nax kada‑s anu‑n.
4 Digo-vos a vós, meus amigos: não tenhais medo daqueles que matam o corpo e depois disto nada mais podem fazer.
5 Na kachitnuꞌu ñaꞌa‑r jundu nuu ndoñuꞌu xa yuꞌu koio‑n. Yuꞌu koio nuu Ia kida xa xiꞌí‑ro, te dajane niꞌno‑ia ñayiu andea chi taxnuni‑ia. Nuu mee‑ia io xa yuꞌu koio‑n.
5 Mostrar-vos-ei a quem deveis temer: temei àquele que, depois de matar, tem poder de lançar no inferno; sim, eu vo-lo digo: temei a este.
6 Xaku ni tvini yaꞌu ɨɨn ɨɨn gorrión. Juini itaꞌu ni yaꞌu‑tɨ, ko ñatu xande ini Ianyuux‑tɨ
6 Não se vendem cinco pardais por dois asses? E, entretanto, nem um só deles passa despercebido diante de Deus.
7 chi chinuu‑ia ntdaa xa io. Nde idi dɨkɨ‑n n‑kaꞌu‑ia te naꞌa‑ia nuu nadaa io. Xijan kuu xa maxku yuꞌu koio‑n. Yodo ka yaꞌu ɨɨn ɨɨn‑n dada gorrión, juini kueꞌe‑t.
7 Até os cabelos da vossa cabeça estão todos contados. Não temais, pois. Mais valor tendes vós do que numerosos pardais.
8 ʼÑayiu na jaꞌan jundu kuu‑r nuu dava ka ñayiu, dani ruꞌu, Ia kuu ñayiu, jaꞌan‑r nuu ángel, ia ka xinokuechi nuu Ianyuux, xa xini‑r‑yɨ.
8 Digo-vos: todo o que me reconhecer diante dos homens, também o Filho do Homem o reconhecerá diante dos anjos de Deus;
9 Ñayiu na jaꞌan xa ña xini ñaꞌa‑i nuu dava ka ñayiu, dani ruꞌu, juñaꞌa‑r nuu ángel, ia ka xinokuechi nuu Ianyuux, xa ña xini‑r‑yɨ.
9 mas quem me negar diante dos homens será negado diante dos anjos de Deus.
10 Taxkanu ini Ianyuux kuechi n‑kida ñayiu. Juini n‑ka jan tnuꞌu ñaꞌa‑i ruꞌu xa kuu‑r Ia kuu ñayiu, taxkanu ini‑ia xa n‑kida‑i, ko ma taxkanu ini‑ia ñayiu jan kuiꞌa Espíritu‑ia.
10 Todo aquele que tiver falado contra o Filho do Homem obterá perdão, mas aquele que tiver blasfemado contra o Espírito Santo não alcançará perdão.
11 Hora na kandeka ñaꞌa se Israel jɨꞌɨn nuu se taxnuni nuu ñayiu ka xeꞌen veñuꞌu‑n xiꞌin‑s a nux kandeka ñaꞌa se toꞌo jɨꞌɨn nuu se ka taxnuni xiꞌin nuu se xnetniu, maxku yuꞌu koio‑n xa ma niꞌi‑n tnuꞌu jaꞌan koio‑n nuu‑s
11 Quando, porém, vos levarem às sinagogas, perante os magistrados e as autoridades, não vos preocupeis com o que haveis de falar em vossa defesa,
12 chi kachi tnuꞌu ñaꞌa Espíritu Ianyuux hora ijan xa jaꞌan koio‑n nuu‑s —kuu Jesús, xiaꞌan‑ia.
12 porque o Espírito Santo vos inspirará naquela hora o que deveis dizer.
13 Te n‑jaꞌan ɨɨn se yɨtnaꞌa nuu ñayiu xyuku ijan nuu Jesús:
13 Disse-lhe então alguém do meio do povo: Mestre, dize a meu irmão que reparta comigo a herança.
14 Te xiaꞌan‑ia nuu‑s:
14 Jesus respondeu-lhe: Meu amigo, quem me constituiu juiz ou árbitro entre vós?
15 Te xiaꞌan Jesús nuu‑s xiꞌin nuu ñayiu dakuaꞌa‑ia xiꞌin nuu ntdaa ñayiu xyuku ijan:
15 E disse então ao povo: Guardai-vos escrupulosamente de toda a avareza, porque a vida de um homem, ainda que ele esteja na abundância, não depende de suas riquezas.
16 Ijan dada n‑jaꞌan Jesús tnuꞌu kandee nuu‑i ntdaa‑i:
16 E propôs-lhe esta parábola: Havia um homem rico cujos campos produziam muito.
17 Te n‑xani ini‑s: “¿Nax kada‑ro?, chi ña tuu ka nuu kunevaꞌa‑ro ntdaa xa n‑kee nuu ñuꞌu‑ro.”
17 E ele refletia consigo: Que farei? Porque não tenho onde recolher a minha colheita.
18 Ijan dada n‑xani ini ka‑s, te n‑ndatnuꞌu‑s xiꞌin anu‑s: “Duꞌa na kada‑ro. Na kanu‑ro veꞌe xyɨꞌɨ xa n‑kee nuu ñuꞌu‑ro, te ndadavaꞌa‑ro veꞌe naꞌnu ka. Chiꞌi‑ro ntdaa trɨu‑ro, ntdaa xaxii‑ro,
18 Disse então ele: Farei o seguinte: derrubarei os meus celeiros e construirei maiores; neles recolherei toda a minha colheita e os meus bens.
19 te jaꞌan mee jaꞌan ɨɨn‑ro: N‑chiꞌi‑ro kueꞌe xaxii‑ro, te kuia koo. Ndetatu‑ro vitna. Na kaxi na koꞌo‑ro, te na kada‑ro xa juini‑ro.”
19 E direi à minha alma: ó minha alma, tens muitos bens em depósito para muitíssimos anos; descansa, come, bebe e regala-te.
20 Te n‑jaꞌan Ianyuux nuu‑s: “Lilu‑n. Mee xakuaa vitna kuú‑n. Te ñadu mee‑n kaxi koꞌo ntdaa xa n‑kida tuꞌa‑n.”
20 Deus, porém, lhe disse: Insensato! Nesta noite ainda exigirão de ti a tua alma. E as coisas, que ajuntaste, de quem serão?
21 Duꞌa yaꞌa ñayiu kaya kueꞌe ndatniu yo yaꞌu, te ña tuu nax kida‑i xaxeꞌe Ianyuux —kuu Jesús, xiaꞌan‑ia nuu ñayiu xyuku ijan.
21 Assim acontece ao homem que entesoura para si mesmo e não é rico para Deus.
22 Te xiaꞌan‑ia nuu ñayiu dakuaꞌa‑ia:
22 Jesus voltou-se então para seus discípulos: Portanto vos digo: não andeis preocupados com a vossa vida, pelo que haveis de comer; nem com o vosso corpo, pelo que haveis de vestir.
23 chi ndandɨꞌɨ ka ndoꞌo dada xa kaxi xa koꞌo‑n. Ndandɨꞌɨ ka ñɨɨ‑n dada daꞌma‑n.
23 A vida vale mais do que o sustento e o corpo mais do que as vestes.
24 Kani ini koio janda ndito tkaka. Ñayo‑t dadaꞌu trɨu. Dɨuni ñayo‑t nataxtnaꞌa trɨu. Ñayo‑t chiꞌi trɨu veꞌe‑t. Juini ñayo‑t chiꞌi trɨu veꞌe‑t, ko dakaxi Ianyuux kɨt ijan. Yo vichi yodo ka yaꞌu ndoꞌo dada kɨt ijan.
24 Considerai os corvos: eles não semeiam, nem ceifam, nem têm despensa, nem celeiro; entretanto, Deus os sustenta. Quanto mais valeis vós do que eles?
25 Maxku yo kundu ini‑n chi mayo‑n ndaku xa dakueꞌnu ka‑n mee‑n, ni dava metro ma kueꞌnu ka‑n.
25 Mas qual de vós, por mais que se preocupe, pode acrescentar um só côvado à duração de sua vida?
26 ¿Nax kuu xa mee ni xa nde kee nde kixi xa kax xa koꞌo‑n xiꞌin daꞌma‑n xñu ini‑n?, te ni itaꞌu lii ñayo‑n ndaku xa dakueꞌnu‑n mee‑n.
26 Se vós, pois, não podeis fazer nem as mínimas coisas, por que estais preocupados com as outras?
27 Kani ini koio janda xaꞌnu ita liriu. Ñatu kidatniu‑ta. Ñatu kava‑ta yuꞌa. Juini vili n‑kaa daꞌma n‑xo ndixi Salomón, ko vili ka kaa ita liriu dada daꞌma n‑xo ndixi‑s.
27 Considerai os lírios, como crescem; não fiam, nem tecem. Contudo, digo-vos: nem Salomão em toda a sua glória jamais se vestiu como um deles.
28 Ite xaꞌnu vitna te tnee kayu xiti xitnu, ite ijan n‑kida Ianyuux xa vili kaa. Naka ndoꞌo, ma ku kada‑ia xa koo xa kundix kudaꞌu‑n. Naka itaꞌu ni ka kukanu ini‑n‑ia.
28 Se Deus, portanto, veste assim a erva que hoje está no campo e amanhã se lança ao fogo, quanto mais a vós, homens de fé pequenina!
29 Ndoꞌo ɨɨn ɨɨn‑n, maxku yo kundu ini‑n nax kaxkoꞌo koio‑n. Maxku yo jun ini koio‑n xijan
29 Não vos inquieteis com o que haveis de comer ou beber; e não andeis com vãs preocupações.
30 chi ñayiu ña ka jandixa Ianyuux xñu ini xa niꞌi‑i ntdaa xijan. Xa naꞌa Taa‑ro Ianyuux xa ka ndoñuꞌu‑n.
30 Porque os homens do mundo é que se preocupam com todas estas coisas. Mas vosso Pai bem sabe que precisais de tudo isso.
31 Naa xa jun ini koio‑n xa niꞌi‑n xijan, ndukundee koio xa kɨu tnaꞌa koio‑n nuu ñayiu ka jandixa xa taxnuni Ianyuux nuu‑i, te taxi‑ia xa ka ndoñuꞌu‑n xa xtuu‑n ñuñayiu.
31 Buscai antes o Reino de Deus e a sua justiça e todas estas coisas vos serão dadas por acréscimo.
32 Kuenda kɨu xaku ni tkachi xyuku ka kuu‑n, ko maxku yuꞌu koio‑n chi tna ini Ianyuux xa kada‑ia xa taxnuni koio‑n.
32 Não temais, pequeno rebanho, porque foi do agrado de vosso Pai dar-vos o Reino.
33 Nadiko koio‑n xaxii‑n. Te tvini niꞌi‑n juñaꞌa nga‑n ñayiu ka kundaꞌu. Kada koio‑n xavaꞌa. Kuenda kɨu bolsa tvini ma kutuꞌu xiꞌin ndatniu yo yaꞌu io andɨu kuu xijan. Ijan ñayo ñaduꞌu kɨu te ñayo tkidi datɨu ndatniu‑ro.
33 Vendei o que possuís e dai esmolas; fazei para vós bolsas que não se gastam, um tesouro inesgotável nos céus, aonde não chega o ladrão e a traça não o destrói.
34 Nuu io xaxii‑n, jun ini‑n xa kutuu koio‑n.
34 Pois onde estiver o vosso tesouro, ali estará também o vosso coração.
35 ʼKadatuꞌa koio mee‑n xa nkada koio‑n tniu Ianyuux ná kida tuꞌa ɨɨn se kida tuꞌa mee‑s xa kadatniu‑s. Ndɨu‑s cinturón‑s, te natnuu‑s candil xa kukanda nuu kadatniu‑s.
35 Estejam cingidos os vossos rins e acesas as vossas lâmpadas.
36 Kada tuꞌa‑n mee‑n xa nakueka ñaꞌa‑n ná ka kida tuꞌa se ka xinokuechi nuu xtoꞌo‑s mee‑s xa nakueka‑s‑sɨ. Xndetu tuꞌa‑s hora naxee xtoꞌo‑s xa n‑xeꞌen‑s viko tnundaꞌa. Na naxee xtoꞌo‑s veꞌe‑s, dakande‑s yeꞌe, te najaan se xinokuechi jan yeꞌe.
36 Sede semelhantes a homens que esperam o seu senhor, ao voltar de uma festa, para que, quando vier e bater à porta, logo lha abram.
37 Naka taꞌu kuu koio se ijan hora na naxee xtoꞌo‑s veꞌe‑s chi jini‑s xa xndito‑s. Ndɨu xtoꞌo‑s cinturón‑s xa kada tuꞌa‑s xa kaxi koio‑s, te juñaꞌa‑s nuu‑s ɨɨn ɨɨn‑s xa na nkoo koio‑s nuu mexa te dakexio‑s ndeyu kaxi koio‑s.
37 Bem-aventurados os servos a quem o senhor achar vigiando, quando vier! Em verdade vos digo: cingir-se-á, fá-los-á sentar à mesa e servi-los-á.
38 Naka taꞌu kuu se kundito hora na naxee xtoꞌo‑s, juini n‑kukuee xtoꞌo‑s, te nde niu dava a kuiꞌi ka daa naxee‑s.
38 Se vier na segunda ou se vier na terceira vigília e os achar vigilantes, felizes daqueles servos!
39 Kunini vaꞌa koio xaꞌa. Nu n‑xini ɨɨn se kuu xtoꞌo veꞌe na hora xee ñaduꞌu veꞌe‑s n‑kuu, kundito‑s te ma juejoon‑s xa kɨu ñaduꞌu veꞌe‑s xa duꞌu‑s xaxii‑s.
39 Sabei, porém, isto: se o senhor soubesse a que hora viria o ladrão, vigiaria sem dúvida e não deixaria forçar a sua casa.
40 Kada tuꞌa koio‑n mee‑n xa nakueka ñaꞌa‑n hora na ndixi‑r chi hora ña xñu ini‑n ndixi ruꞌu, Ia kuu ñayiu —kuu Jesús, xiaꞌan‑ia nuu ñayiu dakuaꞌa‑ia.
40 Estai, pois, preparados, porque, à hora em que não pensais, virá o Filho do Homem.
41 Ijan dada n‑xijan tnuꞌu Spedru‑ia:
41 Disse-lhe Pedro: Senhor, propões esta parábola só a nós ou também a todos?
42 Te xiaꞌan Jesús, Ia kuu Xtoꞌo‑ro:
42 O Senhor replicou: Qual é o administrador sábio e fiel que o senhor estabelecerá sobre os seus operários para lhes dar a seu tempo a sua medida de trigo?
43 Naka taꞌu kuu se ijan hora na naxee xtoꞌo‑s chi jini‑s xa n‑kida‑s ntdaa xa n‑taꞌu tniu‑s.
43 Feliz daquele servo que o senhor achar procedendo assim, quando vier!
44 Xandaa xakuiti tetutniu ñaꞌa xtoꞌo‑s xa junuu‑s ntdaa xaxii‑s.
44 Em verdade vos digo: confiar-lhe-á todos os seus bens.
45 Nux na kani ini ɨɨn se xinokuechi nuu xtoꞌo‑s: “Naꞌa jɨꞌɨn xtoꞌo‑ro, te kukuee‑s xa nxee‑s”, te kixeꞌe‑s xa kani‑s dava ka se ka xinokuechi xiꞌin ñá ka xinokuechi nuu se kuu xtoꞌo‑s. Kixeꞌe‑s kaxi‑s, koꞌo‑s, te xini‑s.
45 Mas, se o tal administrador imaginar consigo: Meu senhor tardará a vir, e começar a espancar os servos e as servas, a comer, a beber e a embriagar-se,
46 Naxee xtoꞌo se ijan kɨu ña ñu ini‑s xa naxee‑s. Ndeꞌe kada uꞌu ñaꞌa xtoꞌo‑s xa daa n‑kida‑s. Daa kada Ianyuux ñayiu ña jandixa ñaꞌa.
46 o senhor daquele servo virá no dia em que não o esperar e na hora em que ele não pensar, e o despedirá e o mandará ao destino dos infiéis.
47 Se xá naꞌa nax juini xtoꞌo‑s xa kada‑s te ña io tuꞌa‑s xa nakueka‑s‑sɨ, ni ña n‑kida‑s xa n‑juini xtoꞌo‑s; se ijan janñaꞌa xtoꞌo‑s kueꞌe vuelta,
47 O servo que, apesar de conhecer a vontade de seu senhor, nada preparou e lhe desobedeceu será açoitado com numerosos golpes.
48 ko se ña ka xini nax juini xtoꞌo‑s xa kada‑s, te n‑ka kida‑s kuechi, io xa ndoꞌo‑s, ko xaku ni. Ñayiu vaꞌa xnaꞌa xa juini Ianyuux xa kada‑i, taꞌu tniu‑ia nuu‑i xa kada koio‑i kueꞌe tniu‑ia. Ñayiu n‑kɨundaꞌa kueꞌe tvini xa dakaka‑i, kueꞌe ka tvini io xa najuñaꞌa‑i ñayiu n‑xiaꞌan. Daa kuu ñayiu vaꞌa kutnuni ini tnuꞌu Ianyuux.
48 Mas aquele que, ignorando a vontade de seu senhor, fizer coisas repreensíveis será açoitado com poucos golpes. Porque, a quem muito se deu, muito se exigirá. Quanto mais se confiar a alguém, dele mais se há de exigir.
49 ʼN‑kixee‑r xa tnuu‑r ñuꞌú ñuñayiu. Te naka kuu anu‑r xa nayaꞌa ni.
49 Eu vim lançar fogo à terra, e que tenho eu a desejar se ele já está aceso?
50 Io xa ndaꞌu yaꞌa‑r. Te nde vitna tnau ini daꞌu ni‑r.
50 Mas devo ser batizado num batismo; e quanto anseio até que ele se cumpra!
51 Ka xani ini‑n xa n‑kixee‑r xa kutuu vii kutuu vaꞌa koio‑n xiꞌin dava ka ñayiu, ko ñaꞌa, chi n‑kixee‑r xa tuku jandixa koio‑n.
51 Julgais que vim trazer paz à terra? Não, digo-vos, mas separação.
52 Oꞌon ñayiu kutuu kaꞌnu ɨɨn veꞌe, tuku jandixa uni‑i te tuku jandixa uu‑i.
52 Pois de ora em diante haverá numa mesma casa cinco pessoas divididas, três contra duas, e duas contra três;
53 Tuku jandixa se kuu taa, te tuku jandixa se kuu daꞌya. Tuku jandixa ñá kuu dɨꞌɨ, te tuku jandixa daꞌya dɨꞌɨ‑ña. Tuku jandixa ñá kuu didido, te tuku jandixa xanu‑ña. Ma ɨnuu jandixa koio‑i —kuu‑ia, xiaꞌan‑ia nuu se dakuaꞌa‑ia.
53 estarão divididos: o pai contra o filho, e o filho contra o pai; a mãe contra a filha, e a filha contra a mãe; a sogra contra a nora, e a nora contra a sogra.
54 Kueꞌe ñayiu n‑ka nataka nuu‑ia, te xiaꞌan‑ia nuu‑i:
54 Dizia ainda ao povo: Quando vedes levantar-se uma nuvem no poente, logo dizeis: Aí vem chuva. E assim sucede.
55 Hora kane tachi xajan do norte, ka xiaꞌan tnaꞌa‑n: “Ndeꞌe juun kaꞌni.” Te ndaa juun kaꞌni.
55 Quando vedes soprar o vento do sul, dizeis: Haverá calor. E assim acontece.
56 Ka kida nga‑n xa vaꞌa‑n. Ka kutnuni ini‑n nax yaꞌa chi xndeꞌa‑n andɨu xiꞌin ñuñayiu. ¿Nax kuu xa ña ka kutnuni ini koio‑n nax yaꞌa vitna?
56 Hipócritas! Sabeis distinguir os aspectos do céu e da terra; como, pois, não sabeis reconhecer o tempo presente?
57 ʼ¿Nakuenda ña ka kutnuni ini‑n nax kuu xavaꞌa, nax kuu xa uꞌu?
57 Por que também não julgais por vós mesmos o que é justo?
58 Nux ɨɨn se ndeka ñaꞌa juaꞌan nuu juxtixia xa kajan‑s kuechi‑n, dava ichi ndatnuꞌu vaꞌa‑n xiꞌin‑s xa maxku kandeka ñaꞌa‑s jɨꞌɨn nuu juexi te kandeka ñaꞌa juexi jɨꞌɨn nuu se ndee vekaa, te chindiꞌu ñaꞌa‑s.
58 Ora, quando fores com o teu adversário ao magistrado, faze o possível para entrar em acordo com ele pelo caminho, a fim de que ele te não arraste ao juiz, e o juiz te entregue ao executor, e o executor te ponha na prisão.
59 Te ma yaa‑n. Nde na chiyaꞌu‑n ntdandituꞌu centau xijan juxtixia; ijan dada yaa‑n —kuu Jesús, xiaꞌan‑ia.
59 Digo-te: não sairás dali, até pagares o último centavo.

Ler em outra tradução

Comparar com outra

Estude este capítulo no WhatsApp

Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Lucas 12, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.