Lucas 12

Tnuʼu vaʼa tnuʼu Jesucristo (XTDNT) vs NVT

Sair da comparação
NVT Nova Versão Transformadora
1 Tiempu ijan n‑ka taka tɨtnɨ mil ñayiu nuu tuu‑ia. Diko ka xeñi niꞌno tnaꞌa‑i. Te n‑kixeꞌe Jesús xa dakuaꞌa‑ia ñayiu dakuaꞌa‑ia. Kiꞌna ka duꞌa xiaꞌan‑ia:
1 Quando as multidões cresceram a ponto de haver milhares de pessoas atropelando-se e pisando umas nas outras, Jesus concentrou seu ensino nos discípulos, dizendo: “Tenham cuidado com o fermento dos fariseus, que é a hipocrisia.
2 Xa naꞌi ka kida‑s tuu na xee kɨu. Xee kɨu jini koio ñayiu nax n‑ka kida‑s.
2 Virá o dia em que tudo que está encoberto será revelado, e tudo que é secreto será divulgado.
3 Xa naꞌi n‑ka jaꞌan‑n xakuaa, teku ñayiu na xee kɨu. Xa n‑ka jaꞌan niꞌni‑n doꞌo ñayiu na n‑yɨndiꞌu‑n xiti ɨɨn cuartu veꞌe, xee kana koio‑n dɨkɨ veꞌe.
3 O que vocês disseram no escuro será ouvido às claras, e o que conversaram a portas fechadas será proclamado dos telhados.
4 ʼNdoꞌo, se ka kumani xiꞌin‑r, maxku yuꞌu koio‑n nuu se kaꞌni ñaꞌa chi ña tuu nax kada‑s anu‑n.
4 “Meus amigos, não tenham medo daqueles que matam o corpo; depois disso, nada mais podem lhes fazer.
5 Na kachitnuꞌu ñaꞌa‑r jundu nuu ndoñuꞌu xa yuꞌu koio‑n. Yuꞌu koio nuu Ia kida xa xiꞌí‑ro, te dajane niꞌno‑ia ñayiu andea chi taxnuni‑ia. Nuu mee‑ia io xa yuꞌu koio‑n.
5 Mas eu lhes direi a quem devem temer. Temam a Deus, que tem o poder de matar e lançar no inferno. Sim, a esse vocês devem temer.
6 Xaku ni tvini yaꞌu ɨɨn ɨɨn gorrión. Juini itaꞌu ni yaꞌu‑tɨ, ko ñatu xande ini Ianyuux‑tɨ
6 “Qual é o preço de cinco pardais? Duas moedas de cobre? E, no entanto, Deus não se esquece de nenhum deles.
7 chi chinuu‑ia ntdaa xa io. Nde idi dɨkɨ‑n n‑kaꞌu‑ia te naꞌa‑ia nuu nadaa io. Xijan kuu xa maxku yuꞌu koio‑n. Yodo ka yaꞌu ɨɨn ɨɨn‑n dada gorrión, juini kueꞌe‑t.
7 Até os cabelos de sua cabeça estão todos contados. Portanto, não tenham medo; vocês são muito mais valiosos que um bando inteiro de pardais.
8 ʼÑayiu na jaꞌan jundu kuu‑r nuu dava ka ñayiu, dani ruꞌu, Ia kuu ñayiu, jaꞌan‑r nuu ángel, ia ka xinokuechi nuu Ianyuux, xa xini‑r‑yɨ.
8 “Eu lhes digo a verdade: quem me reconhecer aqui, diante das pessoas, o Filho do Homem o reconhecerá na presença dos anjos de Deus.
9 Ñayiu na jaꞌan xa ña xini ñaꞌa‑i nuu dava ka ñayiu, dani ruꞌu, juñaꞌa‑r nuu ángel, ia ka xinokuechi nuu Ianyuux, xa ña xini‑r‑yɨ.
9 Mas quem me negar aqui será negado diante dos anjos de Deus.
10 Taxkanu ini Ianyuux kuechi n‑kida ñayiu. Juini n‑ka jan tnuꞌu ñaꞌa‑i ruꞌu xa kuu‑r Ia kuu ñayiu, taxkanu ini‑ia xa n‑kida‑i, ko ma taxkanu ini‑ia ñayiu jan kuiꞌa Espíritu‑ia.
10 Quem falar contra o Filho do Homem será perdoado, mas quem blasfemar contra o Espírito Santo não será perdoado.
11 Hora na kandeka ñaꞌa se Israel jɨꞌɨn nuu se taxnuni nuu ñayiu ka xeꞌen veñuꞌu‑n xiꞌin‑s a nux kandeka ñaꞌa se toꞌo jɨꞌɨn nuu se ka taxnuni xiꞌin nuu se xnetniu, maxku yuꞌu koio‑n xa ma niꞌi‑n tnuꞌu jaꞌan koio‑n nuu‑s
11 “Quando vocês forem julgados nas sinagogas e diante dos governantes e das autoridades, não se preocupem com o modo como se defenderão nem com o que dirão,
12 chi kachi tnuꞌu ñaꞌa Espíritu Ianyuux hora ijan xa jaꞌan koio‑n nuu‑s —kuu Jesús, xiaꞌan‑ia.
12 pois o Espírito Santo, naquele momento, lhes dará as palavras certas”.
13 Te n‑jaꞌan ɨɨn se yɨtnaꞌa nuu ñayiu xyuku ijan nuu Jesús:
13 Então alguém da multidão gritou: “Mestre, por favor, diga a meu irmão que divida comigo a herança de meu pai!”.
14 Te xiaꞌan‑ia nuu‑s:
14 Jesus respondeu: “Amigo, quem me pôs como juiz sobre vocês para decidir essas coisas?”.
15 Te xiaꞌan Jesús nuu‑s xiꞌin nuu ñayiu dakuaꞌa‑ia xiꞌin nuu ntdaa ñayiu xyuku ijan:
15 Em seguida, disse: “Cuidado! Guardem-se de todo tipo de ganância. A vida de uma pessoa não é definida pela quantidade de seus bens”.
16 Ijan dada n‑jaꞌan Jesús tnuꞌu kandee nuu‑i ntdaa‑i:
16 Então lhes contou uma parábola: “Um homem rico tinha uma propriedade fértil que produziu boas colheitas.
17 Te n‑xani ini‑s: “¿Nax kada‑ro?, chi ña tuu ka nuu kunevaꞌa‑ro ntdaa xa n‑kee nuu ñuꞌu‑ro.”
17 Pensou consigo: ‘O que devo fazer? Não tenho espaço para toda a minha colheita’.
18 Ijan dada n‑xani ini ka‑s, te n‑ndatnuꞌu‑s xiꞌin anu‑s: “Duꞌa na kada‑ro. Na kanu‑ro veꞌe xyɨꞌɨ xa n‑kee nuu ñuꞌu‑ro, te ndadavaꞌa‑ro veꞌe naꞌnu ka. Chiꞌi‑ro ntdaa trɨu‑ro, ntdaa xaxii‑ro,
18 Por fim, disse: ‘Já sei! Vou derrubar os celeiros e construir outros maiores. Assim terei espaço suficiente para todo o meu trigo e meus outros bens.
19 te jaꞌan mee jaꞌan ɨɨn‑ro: N‑chiꞌi‑ro kueꞌe xaxii‑ro, te kuia koo. Ndetatu‑ro vitna. Na kaxi na koꞌo‑ro, te na kada‑ro xa juini‑ro.”
19 Então direi a mim mesmo: Amigo, você guardou o suficiente para muitos anos. Agora descanse! Coma, beba e alegre-se!’.
20 Te n‑jaꞌan Ianyuux nuu‑s: “Lilu‑n. Mee xakuaa vitna kuú‑n. Te ñadu mee‑n kaxi koꞌo ntdaa xa n‑kida tuꞌa‑n.”
20 “Mas Deus lhe disse: ‘Louco! Você morrerá esta noite. E, então, quem ficará com o fruto do seu trabalho?’.
21 Duꞌa yaꞌa ñayiu kaya kueꞌe ndatniu yo yaꞌu, te ña tuu nax kida‑i xaxeꞌe Ianyuux —kuu Jesús, xiaꞌan‑ia nuu ñayiu xyuku ijan.
21 “Sim, é loucura acumular riquezas terrenas e não ser rico para com Deus”.
22 Te xiaꞌan‑ia nuu ñayiu dakuaꞌa‑ia:
22 Então, voltando-se para seus discípulos, Jesus disse: “Por isso eu lhes digo que não se preocupem com a vida diária, se terão o suficiente para comer, ou com o corpo, se terão o suficiente para vestir.
23 chi ndandɨꞌɨ ka ndoꞌo dada xa kaxi xa koꞌo‑n. Ndandɨꞌɨ ka ñɨɨ‑n dada daꞌma‑n.
23 Pois a vida é mais que comida, e o corpo é mais que roupa.
24 Kani ini koio janda ndito tkaka. Ñayo‑t dadaꞌu trɨu. Dɨuni ñayo‑t nataxtnaꞌa trɨu. Ñayo‑t chiꞌi trɨu veꞌe‑t. Juini ñayo‑t chiꞌi trɨu veꞌe‑t, ko dakaxi Ianyuux kɨt ijan. Yo vichi yodo ka yaꞌu ndoꞌo dada kɨt ijan.
24 Observem os corvos. Eles não plantam nem colhem, nem guardam comida em celeiros, pois Deus os alimenta. E vocês valem muito mais que qualquer pássaro.
25 Maxku yo kundu ini‑n chi mayo‑n ndaku xa dakueꞌnu ka‑n mee‑n, ni dava metro ma kueꞌnu ka‑n.
25 Qual de vocês, por mais preocupado que esteja, pode acrescentar ao menos uma hora à sua vida?
26 ¿Nax kuu xa mee ni xa nde kee nde kixi xa kax xa koꞌo‑n xiꞌin daꞌma‑n xñu ini‑n?, te ni itaꞌu lii ñayo‑n ndaku xa dakueꞌnu‑n mee‑n.
26 E, se não podem fazer uma coisa tão pequena, de que adianta se preocupar com as maiores?
27 Kani ini koio janda xaꞌnu ita liriu. Ñatu kidatniu‑ta. Ñatu kava‑ta yuꞌa. Juini vili n‑kaa daꞌma n‑xo ndixi Salomón, ko vili ka kaa ita liriu dada daꞌma n‑xo ndixi‑s.
27 “Observem como crescem os lírios. Não trabalham nem fazem suas roupas e, no entanto, nem Salomão em toda a sua glória se vestiu como eles.
28 Ite xaꞌnu vitna te tnee kayu xiti xitnu, ite ijan n‑kida Ianyuux xa vili kaa. Naka ndoꞌo, ma ku kada‑ia xa koo xa kundix kudaꞌu‑n. Naka itaꞌu ni ka kukanu ini‑n‑ia.
28 E, se Deus veste com tamanha beleza as flores que hoje estão aqui e amanhã são lançadas ao fogo, não será muito mais generoso com vocês, gente de pequena fé?
29 Ndoꞌo ɨɨn ɨɨn‑n, maxku yo kundu ini‑n nax kaxkoꞌo koio‑n. Maxku yo jun ini koio‑n xijan
29 “Não se inquietem com o que comer e o que beber. Não se preocupem com essas coisas.
30 chi ñayiu ña ka jandixa Ianyuux xñu ini xa niꞌi‑i ntdaa xijan. Xa naꞌa Taa‑ro Ianyuux xa ka ndoñuꞌu‑n.
30 Elas ocupam os pensamentos dos pagãos de todo o mundo, mas seu Pai já sabe do que vocês precisam.
31 Naa xa jun ini koio‑n xa niꞌi‑n xijan, ndukundee koio xa kɨu tnaꞌa koio‑n nuu ñayiu ka jandixa xa taxnuni Ianyuux nuu‑i, te taxi‑ia xa ka ndoñuꞌu‑n xa xtuu‑n ñuñayiu.
31 Busquem, acima de tudo, o reino de Deus, e todas essas coisas lhes serão dadas.
32 Kuenda kɨu xaku ni tkachi xyuku ka kuu‑n, ko maxku yuꞌu koio‑n chi tna ini Ianyuux xa kada‑ia xa taxnuni koio‑n.
32 “Não tenham medo, pequeno rebanho, pois seu Pai tem grande alegria em lhes dar o reino.
33 Nadiko koio‑n xaxii‑n. Te tvini niꞌi‑n juñaꞌa nga‑n ñayiu ka kundaꞌu. Kada koio‑n xavaꞌa. Kuenda kɨu bolsa tvini ma kutuꞌu xiꞌin ndatniu yo yaꞌu io andɨu kuu xijan. Ijan ñayo ñaduꞌu kɨu te ñayo tkidi datɨu ndatniu‑ro.
33 “Vendam seus bens e deem aos necessitados. Com isso, ajuntarão tesouros no céu, e as bolsas no céu não se desgastam nem se desfazem. Seu tesouro estará seguro; nenhum ladrão o roubará e nenhuma traça o destruirá.
34 Nuu io xaxii‑n, jun ini‑n xa kutuu koio‑n.
34 Onde seu tesouro estiver, ali também estará seu coração.”
35 ʼKadatuꞌa koio mee‑n xa nkada koio‑n tniu Ianyuux ná kida tuꞌa ɨɨn se kida tuꞌa mee‑s xa kadatniu‑s. Ndɨu‑s cinturón‑s, te natnuu‑s candil xa kukanda nuu kadatniu‑s.
35 “Estejam vestidos, prontos para servir, e mantenham suas lâmpadas acesas,
36 Kada tuꞌa‑n mee‑n xa nakueka ñaꞌa‑n ná ka kida tuꞌa se ka xinokuechi nuu xtoꞌo‑s mee‑s xa nakueka‑s‑sɨ. Xndetu tuꞌa‑s hora naxee xtoꞌo‑s xa n‑xeꞌen‑s viko tnundaꞌa. Na naxee xtoꞌo‑s veꞌe‑s, dakande‑s yeꞌe, te najaan se xinokuechi jan yeꞌe.
36 como se esperassem o seu senhor voltar do banquete de casamento. Então poderão abrir-lhe a porta e deixá-lo entrar no momento em que ele chegar e bater.
37 Naka taꞌu kuu koio se ijan hora na naxee xtoꞌo‑s veꞌe‑s chi jini‑s xa xndito‑s. Ndɨu xtoꞌo‑s cinturón‑s xa kada tuꞌa‑s xa kaxi koio‑s, te juñaꞌa‑s nuu‑s ɨɨn ɨɨn‑s xa na nkoo koio‑s nuu mexa te dakexio‑s ndeyu kaxi koio‑s.
37 Os servos que estiverem prontos, aguardando seu retorno, serão recompensados. Eu lhes digo a verdade: ele mesmo se vestirá como servo, indicará onde vocês se sentarão e os servirá enquanto estão à mesa!
38 Naka taꞌu kuu se kundito hora na naxee xtoꞌo‑s, juini n‑kukuee xtoꞌo‑s, te nde niu dava a kuiꞌi ka daa naxee‑s.
38 Quer ele venha no meio da noite, quer de madrugada, ele recompensará os servos que estiverem prontos.
39 Kunini vaꞌa koio xaꞌa. Nu n‑xini ɨɨn se kuu xtoꞌo veꞌe na hora xee ñaduꞌu veꞌe‑s n‑kuu, kundito‑s te ma juejoon‑s xa kɨu ñaduꞌu veꞌe‑s xa duꞌu‑s xaxii‑s.
39 “Entendam isto: se o dono da casa soubesse exatamente a que horas o ladrão viria, não permitiria que a casa fosse arrombada.
40 Kada tuꞌa koio‑n mee‑n xa nakueka ñaꞌa‑n hora na ndixi‑r chi hora ña xñu ini‑n ndixi ruꞌu, Ia kuu ñayiu —kuu Jesús, xiaꞌan‑ia nuu ñayiu dakuaꞌa‑ia.
40 Estejam também sempre preparados, pois o Filho do Homem virá quando menos esperam”.
41 Ijan dada n‑xijan tnuꞌu Spedru‑ia:
41 Então Pedro perguntou: “Senhor, essa ilustração se aplica apenas a nós, ou a todos?”.
42 Te xiaꞌan Jesús, Ia kuu Xtoꞌo‑ro:
42 O Senhor respondeu: “O servo fiel e sensato é aquele a quem o senhor encarrega de chefiar os demais servos da casa e alimentá-los.
43 Naka taꞌu kuu se ijan hora na naxee xtoꞌo‑s chi jini‑s xa n‑kida‑s ntdaa xa n‑taꞌu tniu‑s.
43 Se o senhor voltar e constatar que seu servo fez um bom trabalho,
44 Xandaa xakuiti tetutniu ñaꞌa xtoꞌo‑s xa junuu‑s ntdaa xaxii‑s.
44 eu lhes digo a verdade: ele colocará todos os seus bens sob os cuidados desse servo.
45 Nux na kani ini ɨɨn se xinokuechi nuu xtoꞌo‑s: “Naꞌa jɨꞌɨn xtoꞌo‑ro, te kukuee‑s xa nxee‑s”, te kixeꞌe‑s xa kani‑s dava ka se ka xinokuechi xiꞌin ñá ka xinokuechi nuu se kuu xtoꞌo‑s. Kixeꞌe‑s kaxi‑s, koꞌo‑s, te xini‑s.
45 O que acontecerá, porém, se o servo pensar: ‘Meu senhor não voltará tão cedo’, e começar a espancar os outros servos, a comer e a beber e se embriagar?
46 Naxee xtoꞌo se ijan kɨu ña ñu ini‑s xa naxee‑s. Ndeꞌe kada uꞌu ñaꞌa xtoꞌo‑s xa daa n‑kida‑s. Daa kada Ianyuux ñayiu ña jandixa ñaꞌa.
46 O senhor desse servo voltará em dia em que não se espera e em hora que não se conhece, cortará o servo ao meio e lhe dará o mesmo destino dos incrédulos.
47 Se xá naꞌa nax juini xtoꞌo‑s xa kada‑s te ña io tuꞌa‑s xa nakueka‑s‑sɨ, ni ña n‑kida‑s xa n‑juini xtoꞌo‑s; se ijan janñaꞌa xtoꞌo‑s kueꞌe vuelta,
47 “O servo que conhece a vontade do seu senhor e não se prepara nem segue as instruções dele será duramente castigado.
48 ko se ña ka xini nax juini xtoꞌo‑s xa kada‑s, te n‑ka kida‑s kuechi, io xa ndoꞌo‑s, ko xaku ni. Ñayiu vaꞌa xnaꞌa xa juini Ianyuux xa kada‑i, taꞌu tniu‑ia nuu‑i xa kada koio‑i kueꞌe tniu‑ia. Ñayiu n‑kɨundaꞌa kueꞌe tvini xa dakaka‑i, kueꞌe ka tvini io xa najuñaꞌa‑i ñayiu n‑xiaꞌan. Daa kuu ñayiu vaꞌa kutnuni ini tnuꞌu Ianyuux.
48 Mas aquele que não a conhece e faz algo errado será castigado com menos severidade. A quem muito foi dado, muito será pedido; e a quem muito foi confiado, ainda mais será exigido.”
49 ʼN‑kixee‑r xa tnuu‑r ñuꞌú ñuñayiu. Te naka kuu anu‑r xa nayaꞌa ni.
49 “Eu vim para incendiar a terra, e gostaria que já estivesse em chamas!
50 Io xa ndaꞌu yaꞌa‑r. Te nde vitna tnau ini daꞌu ni‑r.
50 No entanto, tenho de passar por um batismo e estou angustiado até que ele se realize.
51 Ka xani ini‑n xa n‑kixee‑r xa kutuu vii kutuu vaꞌa koio‑n xiꞌin dava ka ñayiu, ko ñaꞌa, chi n‑kixee‑r xa tuku jandixa koio‑n.
51 Vocês pensam que vim trazer paz à terra? Não! Eu vim causar divisão!
52 Oꞌon ñayiu kutuu kaꞌnu ɨɨn veꞌe, tuku jandixa uni‑i te tuku jandixa uu‑i.
52 De agora em diante, numa mesma casa cinco pessoas estarão divididas: três contra duas e duas contra três.
53 Tuku jandixa se kuu taa, te tuku jandixa se kuu daꞌya. Tuku jandixa ñá kuu dɨꞌɨ, te tuku jandixa daꞌya dɨꞌɨ‑ña. Tuku jandixa ñá kuu didido, te tuku jandixa xanu‑ña. Ma ɨnuu jandixa koio‑i —kuu‑ia, xiaꞌan‑ia nuu se dakuaꞌa‑ia.
53 “O pai ficará contra o filho e o filho contra o pai; a mãe contra a filha e a filha contra a mãe; a sogra contra a nora e a nora contra a sogra”.
54 Kueꞌe ñayiu n‑ka nataka nuu‑ia, te xiaꞌan‑ia nuu‑i:
54 Então Jesus se voltou para a multidão e disse: “Quando vocês veem nuvens se formando no oeste, dizem: ‘Vai chover’. E têm razão.
55 Hora kane tachi xajan do norte, ka xiaꞌan tnaꞌa‑n: “Ndeꞌe juun kaꞌni.” Te ndaa juun kaꞌni.
55 Quando sopra o vento sul, dizem: ‘Hoje vai fazer calor’. E assim ocorre.
56 Ka kida nga‑n xa vaꞌa‑n. Ka kutnuni ini‑n nax yaꞌa chi xndeꞌa‑n andɨu xiꞌin ñuñayiu. ¿Nax kuu xa ña ka kutnuni ini koio‑n nax yaꞌa vitna?
56 Hipócritas! Sabem interpretar as condições do tempo na terra e no céu, mas não sabem interpretar o tempo presente.
57 ʼ¿Nakuenda ña ka kutnuni ini‑n nax kuu xavaꞌa, nax kuu xa uꞌu?
57 “Por que não decidem por si mesmos o que é certo?
58 Nux ɨɨn se ndeka ñaꞌa juaꞌan nuu juxtixia xa kajan‑s kuechi‑n, dava ichi ndatnuꞌu vaꞌa‑n xiꞌin‑s xa maxku kandeka ñaꞌa‑s jɨꞌɨn nuu juexi te kandeka ñaꞌa juexi jɨꞌɨn nuu se ndee vekaa, te chindiꞌu ñaꞌa‑s.
58 Quando você e seu adversário estiverem a caminho do tribunal, procurem acertar as diferenças antes de chegar lá. Do contrário, pode ser que o acusador o entregue ao juiz, e o juiz, a um oficial que o lançará na prisão.
59 Te ma yaa‑n. Nde na chiyaꞌu‑n ntdandituꞌu centau xijan juxtixia; ijan dada yaa‑n —kuu Jesús, xiaꞌan‑ia.
59 Eu lhe digo: você não será solto enquanto não tiver pago até o último centavo”.

Ler em outra tradução

Comparar com outra

Estude este capítulo no WhatsApp

Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Lucas 12, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.