Lucas 10
MARO KINDENI KAWA ŊGUA (XSI) vs ARIB
1 Aku muli, ŋineŋga Maro Ŋalae ipateanzi tamâta 72 kilo, aku ionzi rua rua tu ma simuŋga papa i silâ. Isupwanzi tu silâ sikura lawea wa nia ndoni i ma muli ilâ papa ŋinde.
1 Depois disso designou o Senhor outros setenta, e os enviou adiante de si, de dois em dois, a todas as cidades e lugares aonde ele havia de ir.
2 Aku isia ŋgua panzi mine tu, “Kâpwa maria ndo ikeno tâno ilo, andeta wurâta tamâta rârâ ŋana sigona kâpwa ŋinde kâ, ande tia. Mine kala ara ŋana miki ma kano pa tâno ŋine ne Maro Ŋalae, ŋana i ma isupwanzi wurâta tamâta pinde kala silâ sisukami ŋana kagona i ne kâpwa ŋinde papa.
2 E dizia-lhes: Na verdade, a seara é grande, mas os trabalhadores são poucos; rogai, pois, ao Senhor da seara que mande trabalhadores para a sua seara.
3 Miki kalâ, andeta kaloŋo ŋga; naŋa asupwami katogonzi ‘lama’ natu kalâ kinzi mbwâmbwa saka ŋgininzi.
3 Ide; eis que vos envio como cordeiros ao meio de lobos.
4 Miki ma koka mbaumi kaa nâ kalâ. Miki ma kakai nemi tâŋa kiri-kiri ŋana mbumbu kâ wa keta wa kemi kâmba ndimo. Aku lâ zo ŋana miki ma kapakâtu kunzi tamâta lâ nzâla, ande miki ma kamandi ku kaporo ŋgua kunzi ndimo.
4 Não leveis bolsa, nem alforge, nem alparcas; e a ninguém saudeis pelo caminho.
5 Ambo miki kalâ luma toŋge ilo, ande ara, kaporo ŋgua ilâ panzi tamâta simo luma ŋinde mine tu, ‘Maro Kindeni ne wisi-pisi imo kumi’.
5 Em qualquer casa em que entrardes, dizei primeiro: Paz seja com esta casa.
6 Ambo tamâta toŋge lâ luma ŋinde nde ilo ara pami, ande ara, miki nemi ŋgua ŋinde ma keno pa tamâta ŋinde. Ambo tamâta toŋge ilo ara pami tia, ande nemi ŋgua ŋinde ma itaulo imâ pa warakami kilo.
6 E se ali houver um filho da paz, repousará sobre ele a vossa paz; e se não, voltará para vós.
7 Ŋineŋga miki ma kamo lumani taitu ndaina nâ, aku kâpwa ndia kinzi sisuami ŋinde, ande kaka wa kanu wa. Ŋinde nde itogo miki nemi kulu, ŋana tu tamâta ea ikai wurâta, ande ara ŋana i ma ikai ne kulu ŋana. Andeta miki ma kaka wa kakeno lâ luma pinde tona ndimo.
7 Ficai nessa casa, comendo e bebendo do que eles tiverem; pois digno é o trabalhador do seu salário. Não andeis de casa em casa.
8 Ambo miki kalâ lawea toŋge ilo, aku kinzi sikaimi kalâ nenzi luma ilo, ande miki ma kaka kâpwa ndia siwae pami ŋinde.
8 Também, em qualquer cidade em que entrardes, e vos receberem, comei do que puserem diante de vós.
9 Aku miki ma kavetanzi pukoŋa tamâta rârâni simo lawea ŋinde tininzi mbalaunzi ara kilo. Aku kaporo katula ŋgua pwataki panzi mine tu, ‘Maro Kindeni ne zo ŋana ikai maro panzi tamâta kâ nde imâ ipâŋga tinimi laiti lâ’.
9 Curai os enfermos que nela houver, e dizer-lhes: É chegado a vós o reino de Deus.
10 Andeta kaloŋo ŋga; ambo miki ma kalâ lawea toŋge ilo, andeta kinzi tininzi pwâka tu sikaimi kalâ nenzi luma ilo, ande miki ma kalâ kamandi lawea ŋinde ne nzâla ku kaporo ŋgua mine tu,
10 Mas em qualquer cidade em que entrardes, e vos não receberem, saindo pelas ruas, dizei:
11 ‘Lawea ŋine ne tâno gawura ipakâe lâ ikeno maka kema tini, ande maka kapamasi ŋine piti, ŋana itula nemi soki kaveta pa maka ŋine kilala pwataki. Andeta miki kalomi ŋgere sondo ŋana ŋine kâ; Maro Kindeni ne zo ŋana ikai maro panzi tamâta kâ nde imâ ipâŋga laiti lâ.’”
11 Até o pó da vossa cidade, que se nos pegou aos pés, sacudimos contra vós. Contudo, sabei isto: que o reino de Deus é chegado.
12 Ŋineŋga Yesu ipainzi tu, “Naŋa aporo mao nâ pami; lâ zo muli ŋana Maro Kindeni ma ionzi tamâta silâ pa i ne ŋgua nia, ande kinzi sakamao tamwatanzi muŋga simo lâ Sodom lawea ma sikai nâna; aŋga kinzi tamâta lâ lawea ndia sipu mulinzi pa miki, ande kinzi ŋinde ma sikai nâna ŋalae tina.”
12 Digo-vos que naquele dia haverá menos rigor para Sodoma, do que para aquela cidade.
13 Ŋineŋga Yesu iporo tu, “Oyae, miki tamâta lâ Korasin lawea! Oyae, miki tamâta lâ Betsaida lawea! Malia ŋalae tina ma imâ pami! Ambo naŋa muŋga aveta mâsi ŋalaŋala panzi kiesaka tamwatanzi simo Tair lawea ŋga Saidon lawea, itogo naŋa muŋga aveta lâ nemi lawea mine, ande nanayoni kinzi tamâta ŋinde ma sipasawa pasawaŋa siŋga ku sio kââ lâ kulunzi, ŋana itula ilonzi pwataki tu kinzi sipalele ilonzi kalonzi imâ pa naŋa marumbu lâ.
13 Ai de ti, Corazim! ai de ti, Betsaida! Porque, se em Tiro e em Sidom se tivessem operado os milagres que em vós se operaram, há muito, sentadas em cilício e cinza, elas se teriam arrependido.
14 Andeta naŋa apaimi tu lâ zo muli ŋana Maro Kindeni ma ionzi tamâta silâ pa i ne ŋgua nia, ande kinzi tamâta lâ Tair lawea ŋga Saidon lawea ma sikai nâna; aŋga miki ma kakai nâna ŋalae tina!
14 Contudo, para Tiro e Sidom haverá menos rigor no juízo do que para vós.
15 Ayo, aŋga miki tamâta lâ Kaperneam lawea, miki katu kapasuka tinimi ku kakâki kalâ pa samba lawea, a? Tia ndo! Maro Kindeni ma itambirami kalâ kandue yââ ŋalae ne mbââ ilo!”
15 E tu, Cafarnaum, porventura serás elevada até o céu? até o inferno descerás.
16 Yesu iporo ŋgua ŋine lâ, ŋineŋga ipainzi tamâta 72 ŋinde mine tu, “Ambo tamâta toŋge ipaveta kuku miki kawami ŋgua, ande i kala ipaveta kuku naŋa kawâŋgu ŋgua mine nâ. Ambo tamâta toŋge ipu muli pami, ande i kala ipu muli pa naŋa mine nâ. Aku tamâta ea ipu muli pa naŋa, ande i kala ipu muli pa Maro Kindeni mine nâ, ina isupwa naŋa kala amâ.”
16 Quem vos ouve, a mim me ouve; e quem vos rejeita, a mim me rejeita; e quem a mim me rejeita, rejeita aquele que me enviou.
17 Aku muli, ŋineŋga kinzi tamâta 72 ŋinde Yesu muŋga isupwanzi silâ, ande sitaulo simâ kilo. Aku sindeka pâta kanaŋo, ku siporo tu, “Maro Ŋalae, maka muŋga kapatu noko ŋa, aku kapainzi koroani saka tu sikâwa piti lâ tamâta ilonzi. Aku kinzi siveta ikura kaporo mine!”
17 Voltaram depois os setenta com alegria, dizendo: Senhor, em teu nome, até os demônios se nos submetem.
18 Andeta Yesu itu lâ kawanzi tu, “Mao nâ, naŋa muŋga amora Sadana iyoka pa samba ilo imbe indue itogo take-take ne loloa salaga mine.
18 Respondeu-lhes ele: Eu via Satanás, como raio, cair do céu.
19 Miki kaloŋo ŋga: naneŋgu walo kaika alami lâ, ŋana miki ma kakura tu kapalenzi mwâta saka wa niŋo-niŋo wa. Aku walo kaika alami lâ ŋana kapole nenda kazâŋa tamâta Sadana ne walo kaika rârâni tona. Mine kala kelekele toŋge ikura tu izavarumi, ande tia.
19 Eis que vos dei autoridade para pisar serpentes e escorpiões, e sobre todo o poder do inimigo; e nada vos fará dano algum.
20 Andeta miki ma kandeka ŋalae koŋa ŋana kakura tu kasokinzi koroani saka piti, mine ndimo. Miki ma ilomi ndeka ŋana ŋine kâ: Maro Kindeni, ina imo samba ilo, ande iŋgere miki ŋami ikeno lâ i ne pepa tini marumbu lâ.”
20 Contudo, não vos alegreis porque se vos submetem os espíritos; alegrai-vos antes por estarem os vossos nomes escritos nos céus.
21 Lâ zo ŋinde, Koroani Sapâŋa iveta Yesu ilo ndeka ŋalae, kala Yesu ipanea Maro Kindeni mine tu, “Mama, noko pwai maro pa samba wa tâno wa. Naŋa apaneano, ŋana tu noko kuvea ilo-kalo ŋine ŋananzi ilo-kalo tamâta, aku kutula panzi tamâta simo sitogonzi lâlu kiri-kiri mine. Mao nâ, Mama, noko kupaveta kuku noko tamwata ne pateâŋa, kala kuveta mine.”
21 Naquela mesma hora exultou Jesus no Espírito Santo, e disse: Graças te dou, ó Pai, Senhor do céu e da terra, porque ocultaste estas coisas aos sábios e entendidos, e as revelaste aos pequeninos; sim, ó Pai, porque assim foi do teu agrado.
22 Ŋineŋga Yesu iporo kilo tu, “Naŋa akai Mama ndamwa marumbu lâ. Tamâta toŋge ikura tu isama Maro Kindeni Natu kilala sondo, ande tia; Mama simbo nâ isama. Aku naŋa Maro Kindeni Natu simboŋgu nâ kala asama Mama kilala sondo, tavanzi tamâta ŋinde apateanzi tu ma atula i kilala pwataki panzi.”
22 Todas as coisas me foram entregues por meu Pai; e ninguém conhece quem é o Filho senão o Pai, nem quem é o Pai senão o Filho, e aquele a quem o Filho o quiser revelar.
23 Ŋineŋga Yesu itale ku iporo lâ nia ŋgaŋe panzi ne pâri-tamâta mine tu, “Tamâta ea kinzi simora vetâŋa ŋine kala miki uru kamora, ande kinzi ma sindeka.
23 E voltando-se para os discípulos, disse-lhes em particular: Bem-aventurados os olhos que vêem o que vós vedes.
24 Naŋa apaimi tu muŋgani, kinzi ŋgua-tulâŋa tamâta rârâ aŋga kinzi koipu ŋalaŋala rârâ nde ilonzi tu ma simora vetâŋa kala miki uru kamora ŋine, andeta simora tia. Aku ilonzi tu ma siloŋo ŋgua kala miki uru kaloŋo ŋine, andeta siloŋo tia.”
24 Pois vos digo que muitos profetas e reis desejaram ver o que vós vedes, e não o viram; e ouvir o que ouvis, e não o ouviram.
25 Zo toŋge, pananâŋa tamâta ŋana ŋgua tukuŋa kâ toŋge imandi ŋana ikai samâŋa pa Yesu kâ. Aku ikasoŋa Yesu mine tu, “Pananâŋa, naŋa ma aveta mana ŋga akura ŋana amo viâŋgu ku amo nâ.”
25 E eis que se levantou certo doutor da lei e, para o experimentar, disse: Mestre, que farei para herdar a vida eterna?
26 Aku Yesu nde ikasoŋa i taulo mine tu, “Mose muŋga iŋgere ŋgua tukuŋa mana. Lâ zo ŋana noko kupono ŋgua tukuŋa, ande kusama mana.”
26 Perguntou-lhe Jesus: Que está escrito na lei? Como lês tu?
27 Ande tamâta ŋinde iporo taulo pa Yesu tu, “Ŋgua ikeno mine: ‘Noko ma tini mwasa mao papa noko ne Maro Ŋalae Kindeni; aku noko ilo ndoni wa koroani ndoni wa walo ndoni wa ilo-kalo ndoni wa, ande noko ma kuo ŋinde rârâni ilâ pa i simbo nâ’. Aku ŋgua toŋge ikeno mine tu, ‘Noko ma tini mwasa panzi tini pinde itogo noko tini mwasa pa tamwata mine’.”
27 Respondeu-lhe ele: Amarás ao Senhor teu Deus de todo o teu coração, de toda a tua alma, de todas as tuas forças e de todo o teu entendimento, e ao teu próximo como a ti mesmo.
28 Aku Yesu ipai tu, “Ŋgua ŋine nde ara, aku noko kuporo sondo ndo. Mine kala, ambo noko ma kulâ kuveta mine, ande noko ma kumo via.”
28 Tornou-lhe Jesus: Respondeste bem; faze isso, e viverás.
29 Andeta tamâta ŋinde ilo tu ipasuka tamwata tini. Mine kala ikasoŋa Yesu kilo tu, “Aŋga ŋgua tukuŋa ŋinde ŋananzi ‘tini pinde’ kâ, ande iporo ŋana ea kinzi.”
29 Ele, porém, querendo justificar-se, perguntou a Jesus: E quem é o meu próximo?
30 Ŋineŋga Yesu isia ŋgua taulo papa mine tu, “Zo toŋge, Juda tamâta toŋge ipile Jerusalem lawea, aku iyoka indue ilâ pa Jeriko lawea kâ. Andeta kinzi nzanzare tamwatanzi pinde nde simuna simo nzâla ŋgaŋe. Aku sikai Juda tamâta ŋinde ne pasawaŋa wa kelekele rârâni saŋe, aku sipu pâta. Kinzi siveta mine lâ, ŋineŋga sikâwa silâ. Aŋga tamâta ŋinde nde ikeno lâ nzâla, aku laiti ŋana imâte kâ.
30 Jesus, prosseguindo, disse: Um homem descia de Jerusalém a Jericó, e caiu nas mãos de salteadores, os quais o despojaram e espancando-o, se retiraram, deixando-o meio morto.
31 Aku lâ zo ndainani nâ, patarawâŋa tamâta toŋge kala iyoka nzâlani ndaina indue imâ. Aku mata ilâ imora tamâta ŋinde ikeno lâ nzâla. Andeta iŋgeŋge ŋana, ku iyoka ŋgaŋe nâ ipole ilâ.
31 Casualmente, descia pelo mesmo caminho certo sacerdote; e vendo-o, passou de largo.
32 Tamâta ŋinde ilâ lâ, ŋineŋga Juda tamâta toŋge lâ kinzi Livai ŋgu ande kala iyoka nzâlani ndaina imâ, aku mata ilâ imora tamâta ŋinde ikeno lâ nzâla. Andeta i kala mine nâ ipile i ku iŋgeŋge ŋana, aku iyoka nzâla ŋgaŋe ilâ.
32 De igual modo também um levita chegou àquele lugar, viu-o, e passou de largo.
33 Aku muli, ŋineŋga tamâta toŋge lâ kinzi Samaria ŋgu ande kala iyoka nzâla ku imâ ipâŋga niani tamâta ikeno ŋinde. I mata ilâ imora, aku kalo sukâŋa ŋana.
33 Mas um samaritano, que ia de viagem, chegou perto dele e, vendo-o, encheu-se de compaixão;
34 Mine kala iyoka ilâ laiti, aku ikai ne samimi tava waini, ku ipaliŋi lâ tamâta ŋinde ne nzimba nia, aku inzuku. Ŋineŋga igagati tamâta ŋinde kâki ku io i lâ tamwata ne ‘donki’ kumbu, aku ikai ilâ pa luma ŋana lombo kâ toŋge tu i tamwata ma ikatona kâ.
34 e aproximando-se, atou-lhe as feridas, deitando nelas azeite e vinho; e pondo-o sobre a sua cavalgadura, levou-o para uma estalagem e cuidou dele.
35 Aku wurita kilo, ŋineŋga i mbumbu rârâ ilua luma ŋana lombo kâ ŋinde warika. Aku ipai tu, ‘Noko pwatona tamâta ŋine sondo. Ambo muli noko kutambira tamwata ne mbumbu pinde ŋana kuvila i kâ, ande ara, lâ zo ŋana naŋa ma ataulo amâ kilo, ande naŋa ma atu ŋanano kilo.’”
35 No dia seguinte tirou dois denários, deu-os ao hospedeiro e disse-lhe: Cuida dele; e tudo o que gastares a mais, eu to pagarei quando voltar.
36 Yesu iporo ŋgua tambirâŋa ŋine marumbu lâ, ŋineŋga ikasoŋa pananâŋa tamâta ŋana ŋgua tukuŋa kâ ŋinde mine tu, “Noko ilo tu tamâta ea lâ kinzi tamâta ŋato ŋinde nde tini mwasa pa i tini pinde ŋinde kinzi nzanzare tamwatanzi muŋga siyaula.”
36 Qual, pois, destes três te parece ter sido o próximo daquele que caiu nas mãos dos salteadores?
37 Aku tamâta ŋinde iporo taulo tu, “Tamâta ŋinde kala kalo sukâŋa ŋana ku ivila.” Ŋineŋga Yesu ipai tu, “Noko kala kulâ ku kuveta vetâŋa kie taituni mine.”
37 Respondeu o doutor da lei: Aquele que usou de misericórdia para com ele. Disse-lhe, pois, Jesus: Vai, e faze tu o mesmo.
38 Yesu tavanzi ne pâri-tamâta nde soka silâ, ŋineŋga Yesu ilâ lawea toŋge ilo. Ŋineŋga taine toŋge lâ lawea ŋinde, i ŋa tu Marta, nde imâ ku ino Yesu tu ma imo ne luma ilo.
38 Ora, quando iam de caminho, entrou Jesus numa aldeia; e certa mulher, por nome Marta, o recebeu em sua casa.
39 Aku Marta tai kala imo tona, i ŋa tu Maria. Maria nde ilâ isaŋona Yesu kie tini laiti, aku itambira taŋa ŋana iloŋo Yesu ne ŋgua kâ.
39 Tinha esta uma irmã chamada Maria, a qual, sentando-se aos pés do Senhor, ouvia a sua palavra.
40 Aŋga Marta nde ilo tambira ŋana imbwea kâpwa panzi. Mine kala imâ pa Yesu ku ipai tu, “Maro Ŋalae, naŋa taiŋgu ŋine nde ipile naŋa lâ, kala naŋa simboŋgu nâ aveta wurâta ŋalae tina ŋana ambwea kâpwa kâ. Noko kalo sukâŋa ŋanana, tiya? Ambo mine, ande kupai i tu ma imâ ivila naŋa tâ!”
40 Marta, porém, andava preocupada com muito serviço; e aproximando-se, disse: Senhor, não se te dá que minha irmã me tenha deixado a servir sozinha? Dize-lhe, pois, que me ajude.
41 Andeta Yesu nde itu lâ kawa ku ipai tu, “Marta, Marta, noko ilo paŋgereŋa wa kalo loko ŋalae tina ŋana kelekele rârâ kâ.
41 Respondeu-lhe o Senhor: Marta, Marta, estás ansiosa e perturbada com muitas coisas;
42 Kuloŋo ŋga; ara ŋana noko ma ilo ŋana kelekele taitu nâ. Kelekele ŋinde nde Maria ilo papa, kala ikai lâ, aku ŋine nde ara ndo. Mine kala kinda ma takai kelekele ara ŋine saŋe i kilo, ande tia.”
42 entretanto poucas são necessárias, ou mesmo uma só; e Maria escolheu a boa parte, a qual não lhe será tirada.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Lucas 10, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.