Atos 21
MARO KINDENI KAWA ŊGUA (XSI) vs ARA
1 Maka kaloma sukâŋa ŋalae ŋinde, andeta kakâki wâŋga kulu ku kapilenzi kalâ. Wâŋga ikaima kayoke Kos sia kalâ. Aku mbwale pwataki, ŋineŋga kalâ kapâŋga Rodes sia. Ŋineŋga kalâ lee katoa Patara lawea.
1 Depois de nos apartarmos, fizemo-nos à vela e, correndo em direitura, chegamos a Cós; no dia seguinte, a Rodes, e dali, a Pátara.
2 Lâ lawea ŋinde maka kasânda wâŋga toŋge itu ilâ pa Fonisia tâno kâ, aku kakai wâŋga ŋinde kalâ.
2 Achando um navio que ia para a Fenícia, embarcamos nele, seguindo viagem.
3 Maka kalâ lee, ŋineŋga kamora Saiprus sia. Aku kapole sia ŋinde pa tinima ŋâsi kâ, ŋineŋga kalâ lee katoa Tair lawea lâ Siria tâno. Katoa ŋinde ŋana kinzi ma sio wâŋga ne kelekele pinde itoa lawea ŋinde.
3 Quando Chipre já estava à vista, deixando-a à esquerda, navegamos para a Síria e chegamos a Tiro; pois o navio devia ser descarregado ali.
4 Aŋga maka nde kalâ kasânda kalo-tawana tamâta pinde kulunzi, aku kamo ndaina ikura kari lima kanaŋo rua. Aku Koroani Sapâŋa itula ilo-kalo panzi kalo-tawana tamâta ŋinde, kala situ kaika pa Paulo tu ma ilâ pa Jerusalem ndimo.
4 Encontrando os discípulos, permanecemos lá durante sete dias; e eles, movidos pelo Espírito, recomendavam a Paulo que não fosse a Jerusalém.
5 Maka nema zo marumbu lâ lawea ŋinde, ŋineŋga kamandi ŋana kapilenzi kâ. Aku kinzi kalo-tawana tamâta ŋinde sitavanzi kaiwanzi natunzi nde sikaima kapile lawea ku kayâti kalâ pa sâwa ŋgaŋe. Ŋineŋga maka rârâni kapare tukuma lâ sâwa ku kakai noŋa.
5 Passados aqueles dias, tendo-nos retirado, prosseguimos viagem, acompanhados por todos, cada um com sua mulher e filhos, até fora da cidade; ajoelhados na praia, oramos.
6 Noŋa marumbu lâ, ŋineŋga maka rârâni kaporo wisi-ara ne ŋgua, aku kakâki wâŋga kulu. Aŋga kinzi nde sitaulo silâ pa nenzi luma luma.
6 E, despedindo-nos uns dos outros, então, embarcamos; e eles voltaram para casa.
7 Maka kakai wâŋga kapile Tair lawea, ŋineŋga kalâ lee katoa Tolemes lawea. Maka kaporo wisi-ara ne ŋgua ilâ panzi kalo-tawana tamâta simo lawea ŋinde, aku kamo ndaina kunzi ikura kari taitu.
7 Quanto a nós, concluindo a viagem de Tiro, chegamos a Ptolemaida, onde saudamos os irmãos, passando um dia com eles.
8 Aku mbwale kilo, ŋineŋga kapile Tolemes lawea ku kalâ lee katoa Sisaria lawea. Aku kalâ pa pâri-tamâta Pilip ne luma, ku kamo ndaina. Pilip nde toŋge lâ kinzi tamâta lima kanaŋonzi rua ŋinde muŋga ŋgu nenzi katonâŋa sipateanzi ŋana sisukanzi Yesu ne pâri-tamâta.
8 No dia seguinte, partimos e fomos para Cesareia; e, entrando na casa de Filipe, o evangelista, que era um dos sete, ficamos com ele.
9 Aku Pilip natu taine taipa ŋapa simo, sikâe tia yo. Kinzi uru siporo situla Maro Kindeni kawa ŋgua.
9 Tinha este quatro filhas donzelas, que profetizavam.
10 Maka kamo Sisaria laweani ikura zo pinde lâ, ŋineŋga ŋgua-tulâŋa tamâta toŋge ipile Judia tâno ku indue imâ Sisaria. Tamâta ŋinde ŋa mine Agabus.
10 Demorando-nos ali alguns dias, desceu da Judeia um profeta chamado Ágabo;
11 Imâ ipâŋga kuma lâ, ŋineŋga ikai Paulo ne lalava mota ŋana ipu lâ kambwaŋe kâ, aku ipa i tamwata kie wa mbalau kaika lâ. Ŋineŋga iporo mine tu, “Koroani Sapâŋa ne ŋgua ikeno mine; ‘Kinzi Juda tamâta lâ Jerusalem lawea ma sipa lalava ŋine warika mine nâ, ŋineŋga ma sio lâ kinzi tinikoa mbaunzi ilo.’”
11 e, vindo ter conosco, tomando o cinto de Paulo, ligando com ele os próprios pés e mãos, declarou: Isto diz o Espírito Santo: Assim os judeus, em Jerusalém, farão ao dono deste cinto e o entregarão nas mãos dos gentios.
12 Maka kaloŋo ŋgua ŋinde lâ, ŋineŋga maka katavanzi tamâta simo lawea ŋinde nde kaporo ŋgua kaika pa Paulo tu ma ilâ pa Jerusalem tia.
12 Quando ouvimos estas palavras, tanto nós como os daquele lugar, rogamos a Paulo que não subisse a Jerusalém.
13 Taitu Paulo iporo taulo tu, “Ŋana sâ kâ ŋga miki kakai tiŋa kazavaru iloŋgu kaloŋgu, a? Naŋa apaveta warakâŋgu iloŋgu kaloŋgu sondo lâ ŋana amo luma sakamao ilo. Aku apaveta sondo lâ ŋana amâte lâ Jerusalem lawea tona, ŋana aveta Maro Ŋalae Yesu ŋa ipâŋga ŋalae.”
13 Então, ele respondeu: Que fazeis chorando e quebrantando-me o coração? Pois estou pronto não só para ser preso, mas até para morrer em Jerusalém pelo nome do Senhor Jesus.
14 Maka kakura tu kalele Paulo ne ilo-kalo ŋinde, ande tia. Mine kala kapile nema ŋgua ŋinde. Maka kaporo tu, “Ara, Maro Ŋalae ma iveta papa ikura i tamwata ne pateâŋa mine.”
14 Como, porém, não o persuadimos, conformados, dissemos: Faça-se a vontade do Senhor!
15 Zo pinde ilâ lâ, ŋineŋga maka kaluku lâ ŋana kapile lawea ŋinde ku koka nzâla kakâki kalâ pa Jerusalem lawea kâ.
15 Passados aqueles dias, tendo feito os preparativos, subimos para Jerusalém;
16 Kinzi kalo-tawana tamâta pinde lâ Sisaria lawea nde soka kuma kalâ, aku sikaima kalâ pa Nason ne luma. Nason nde Saiprus sia tamwata, aku i nanayoni ipâŋga kalo-tawana tamâta. I ilo tu maka ma kamo ne luma.
16 e alguns dos discípulos também vieram de Cesareia conosco, trazendo consigo Mnasom, natural de Chipre, velho discípulo, com quem nos deveríamos hospedar.
17 Ŋineŋga kalâ lee kapâŋga Jerusalem, aku kinzi kalo-tawana tamâta lâ lawea ŋinde ilonzi ara nâ sikaima kalâ kamo kunzi.
17 Tendo nós chegado a Jerusalém, os irmãos nos receberam com alegria.
18 Aku wurita kilo, ŋineŋga Paulo iyoka kuma kalâ ŋana kamora Yamesi kâ. Kinzi ŋgu nenzi katonâŋa rârâni nde sipasau lâ simo kuku Yamesi.
18 No dia seguinte, Paulo foi conosco encontrar-se com Tiago, e todos os presbíteros se reuniram.
19 Paulo iporo wisi-ara ne ŋgua pinde panzi lâ, ŋineŋga itapâri sondo nâ panzi ŋana vetâŋa rârâni Maro Kindeni muŋga isuka i ŋana iveta panzi tinikoa ŋgu tamâta.
19 E, tendo-os saudado, contou minuciosamente o que Deus fizera entre os gentios por seu ministério.
20 Kinzi katonâŋa siloŋo Paulo ne ŋgua marumbu lâ, ŋineŋga sipanea Maro Kindeni. Andeta siporo tu, “Nima-nambwe Paulo, kuloŋo ŋga. Kinzi Juda tamâta rârâ ŋinde nde sipâŋga kalo-tawana tamâta marumbu lâ. Aku kinzi rârâni nde ilonzi ndo tu ma sipono muli pa Mose ne ŋgua tukuŋa.
20 Ouvindo-o, deram eles glória a Deus e lhe disseram: Bem vês, irmão, quantas dezenas de milhares há entre os judeus que creram, e todos são zelosos da lei;
21 Andeta muŋga, tamâta pinde sisowe ŋgua laŋeŋa lâ noko tini mine tu, ‘Paulo uru ipanananzi Juda tamâta simo ŋgu pinde ŋgininzi ikura nia nia, aku uru ipainzi tu ma sipu mulinzi pa Mose ne ŋgua tukuŋa. I uru ipainzi tu, “Miki ma kavenzi natumi karaenzi ndimo. Miki ma kapaveta kuku mâsi siŋga ndimo.’”
21 e foram informados a teu respeito que ensinas todos os judeus entre os gentios a apostatarem de Moisés, dizendo-lhes que não devem circuncidar os filhos, nem andar segundo os costumes da lei.
22 Kala ŋine kinzi tamâta ŋinde ma siloŋo ŋgua tu noko kupâŋga lâ kala kumo Jerusalem. Mine nde kinda ma taveta mana.
22 Que se há de fazer, pois? Certamente saberão da tua chegada.
23 Ara mbo, maka iloma patea tu noko ma kuveta mine; maka nema tamâta ŋapa simo ŋai, aku kinzi muŋga sipa ŋgua kuku Maro Kindeni ŋana siveta mâsi toŋge.
23 Faze, portanto, o que te vamos dizer: estão entre nós quatro homens que, voluntariamente, aceitaram voto;
24 Noko ma kulâ kunzi tamâta ŋinde, aku kupono muli pa mâsi ŋinde situ siveta ŋana tininzi mbâra-mbâra kâ. Aku noko ma kuko nzâla panzi tona, ŋana patarawâŋa tamâta ma igiru kulumi pwau. Ambo noko ma kuveta mine, ande tamâta rârâni ma sisama tu ŋgua ŋinde kinzi sisowe lâ noko tini nde laŋeŋa nâ. Kinzi ma sisama tu noko tamwata kala kupono muli mine nâ pa Mose ne ŋgua tukuŋa.
24 toma-os, purifica-te com eles e faze a despesa necessária para que raspem a cabeça; e saberão todos que não é verdade o que se diz a teu respeito; e que, pelo contrário, andas também, tu mesmo, guardando a lei.
25 Aŋga kinzi kalo-tawana tamâta lâ tinikoa ŋgu, ande muŋga taŋgere ŋgua pinde lâ pepa tini ilâ panzi lâ. Kinda taporo pwataki panzi lâ ŋana ŋgua pâŋa muŋga taveta ŋinde. Kinda tapainzi tu ma sipakatona sondo, aku ma sika kâpwa ŋinde muŋga tamâta sipatarâwa panzi maro laŋeŋa ndimo. Kinzi ma sinu see ndimo, ku ma sika simbi tamâta sipa ŋandola kaika kala imâte ŋinde ndimo. Aku ma sipalulua tininzi potomule ndimo.” Kinzi katonâŋa siporo ŋgua ŋine pa Paulo.
25 Quanto aos gentios que creram, já lhes transmitimos decisões para que se abstenham das coisas sacrificadas a ídolos, do sangue, da carne de animais sufocados e das relações sexuais ilícitas.
26 Aku wurita kilo, ŋineŋga Paulo ikainzi tamâta ŋapa ŋinde ku ipaveta kuku mâsi ŋana tini mbâra-mbâra kâ kunzi. Iveta mine lâ, ŋineŋga ilâ Maro Kindeni ne luma sapâŋa ilo aku iporo pwataki ŋana zo ndia nenzi mâsi ŋana tini mbâra-mbâra kâ ma marumbu lâ. Iporo tu i ma itaulo lâ zoni ndaina ŋana iveta ne patarawâŋa ŋana kinzi tamâta ŋinde taitu-taitu.
26 Então, Paulo, tomando aqueles homens, no dia seguinte, tendo-se purificado com eles, entrou no templo, acertando o cumprimento dos dias da purificação, até que se fizesse a oferta em favor de cada um deles.
27 Mâsi ŋinde ne kari lima kanaŋo rua nde laiti ŋana marumbu kâ, ŋineŋga Juda tamâta pinde simora Paulo imo Maro Kindeni ne luma sapâŋa ilo. Kinzi tamâta ŋinde muŋga soka Esia tâno simâ. Kinzi simora Paulo, ŋineŋga sisowe tamâta rârâni ilonzi kalonzi ku sikale Paulo kaika.
27 Quando já estavam por findar os sete dias, os judeus vindos da Ásia, tendo visto Paulo no templo, alvoroçaram todo o povo e o agarraram,
28 Kinzi sisarâwa tu, “Wa, miki Isrel tamâta ŋai, kasukama ŋga! Tamâta ŋine uru ilâ ikura nia nia ipanananzi tamâta rârâni ŋana siveta ‘a’ pa nenda ŋgu wa nenda ŋgua tukuŋa wa luma sapâŋa ŋine wa. Andeta ŋinde nâ tia; ikainzi Grik tamâta pinde simâ luma sapâŋa ilo tona, aku mâsi ŋine iveta muso pa nia sapâŋa!”
28 gritando: Israelitas, socorro! Este é o homem que por toda parte ensina todos a serem contra o povo, contra a lei e contra este lugar; ainda mais, introduziu até gregos no templo e profanou este recinto sagrado.
29 Kinzi nenzi ŋgua ŋinde nde duvi mine; muŋga simora Trofimus, i Efesus lawea warika, imo kuku Paulo lâ Jerusalem lawea, aku situ Paulo ikai Trofimus ilâ luma sapâŋa ilo.
29 Pois, antes, tinham visto Trófimo, o efésio, em sua companhia na cidade e julgavam que Paulo o introduzira no templo.
30 Ŋgua laŋeŋa ŋinde ilâ ikura Jerusalem lawea ndoni, aku kinzi tamâta sipalilu simâ ku siŋgunu patu. Ŋineŋga sikale Paulo kaika lâ luma sapâŋa ilo ku silae siyâti silâ pa nia yo. Siyâti silâ lâ, ŋineŋga walele nâ sisae luma sapâŋa ne nzâla giri lâ.
30 Agitou-se toda a cidade, havendo concorrência do povo; e, agarrando a Paulo, arrastaram-no para fora do templo, e imediatamente foram fechadas as portas.
31 Ŋgu ŋalae ŋinde nde siveta ŋana sipu Paulo pâta imâte kâ, aku ŋgua ilâ pa Rom zugu tamâta nenzi koipu. Sitapâri papa tu, “Ayo, tamâta rârâni simo Jerusalem nde wisinzi nâna ku simandi ŋana sikai kazâŋa kâ!”
31 Procurando eles matá-lo, chegou ao conhecimento do comandante da força que toda a Jerusalém estava amotinada.
32 Koipu iloŋo ŋgua ŋinde lâ, ŋineŋga walele nâ ikainzi zugu tamâta pinde sitavanzi nenzi katonâŋa, aku sipalilu sindue silâ panzi ŋgu ŋalae. Kinzi ŋgu matanzi kâki simoranzi zugu tamâta nenzi koipu ipalilu imâ kunzi zugu tamâta pinde, kala mbaunzi piti lâ Paulo tini, aku sipu kilo tia.
32 Então, este, levando logo soldados e centuriões, correu para o meio do povo. Ao verem chegar o comandante e os soldados, cessaram de espancar Paulo.
33 Zugu tamâta nenzi koipu nde ilâ panzi, ŋineŋga ionzi zugu tamâta pinde tu ma silâ sipa Paulo lâ wâlo kaika rua. Ŋineŋga koipu ikasoŋanzi ŋgu mine tu, “Tamâta ŋine nde ea. Iveta mana pami.”
33 Aproximando-se o comandante, apoderou-se de Paulo e ordenou que fosse acorrentado com duas cadeias, perguntando quem era e o que havia feito.
34 Tamâta ŋgu ŋalae tina nde simo ndaina. Kinzi pinde nde sisarâwa siporo ŋgua kie toŋge, aŋga pinde nde siporo ŋgua kaŋa toŋge. Aku koipu iloŋo nenzi ŋgua sondo tia, ŋana tu nia nduŋeŋa ŋalae. Mine kala ipainzi ne zugu tamâta tu ma sikai Paulo silâ warakanzi nenzi luma ilo.
34 Na multidão, uns gritavam de um modo; outros, de outro; não podendo ele, porém, saber a verdade por causa do tumulto, ordenou que Paulo fosse recolhido à fortaleza.
35 Sikai Paulo silâ sipâŋga luma ne nzâla tini laiti, ŋineŋga mbalaunzi nâ sisuka i kâki, ŋana tu tamâta ŋgu ŋalae nde situ sipu i pâta imâte.
35 Ao chegar às escadas, foi preciso que os soldados o carregassem, por causa da violência da multidão,
36 Aku ŋgu ŋalae ŋinde soka kunzi ku sisarâwa siporo kaika tu, “Kapu pâta imâte!”
36 pois a massa de povo o seguia gritando: Mata-o!
37 Kinzi zugu tamâta siveta ŋana sikai Paulo sio lâ nenzi luma ilo, andeta Paulo iporo Grik ŋgua pa nenzi koipu mine tu, “Naŋa iloŋgu tu aporo ŋgua pinde pano”. Koipu nde wisi motu iporo taulo tu, “Mana mana ŋga noko kuloŋo Grik ŋgua, a?
37 E, quando Paulo ia sendo recolhido à fortaleza, disse ao comandante: É-me permitido dizer-te alguma coisa? Respondeu ele: Sabes o grego?
38 Naŋa atu noko nde Isip tamwata ŋinde muŋga kumandi pwai kazâŋa pa Rom. Tiambo noko muŋga pwainzi tamâta 4,000 kakai pila ŋalaŋala kalâ pa nia bilimu toŋge, tiya?”
38 Não és tu, porventura, o egípcio que, há tempos, sublevou e conduziu ao deserto quatro mil sicários?
39 Andeta Paulo itu lâ kawa tu, “Mine tia ndo. Naŋa nde Juda tamwatâŋgu. Naŋa nana ipaguguana lâ Tarsus lawea lâ Silisia tâno, aku naneŋgu lawea tina ŋinde ŋa nde ipâŋga ŋalae lâ. Naŋa iloŋgu tu aporo ŋgua mbuku taitu panzi tamâta ŋgu ŋine.”
39 Respondeu-lhe Paulo: Eu sou judeu, natural de Tarso, cidade não insignificante da Cilícia; e rogo-te que me permitas falar ao povo.
40 Koipu nde isâu pa Paulo tu ma iporo panzi, ŋineŋga Paulo imandi luma ne tete kulu ku mbalau kâki panzi tu ma kawanzi buu sitambira taŋanzi pa i kawa ŋgua. Kinzi rârâni nenzi ŋgua ne nduŋeŋani marumbu lâ, ŋineŋga Paulo iporo panzi lâ Hibru ŋgua.
40 Obtida a permissão, Paulo, em pé na escada, fez com a mão sinal ao povo. Fez-se grande silêncio, e ele falou em língua hebraica, dizendo:
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Atos 21, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.