Lucas 7
wĩn nɩ̀vɩ̀nɩ̀ tirlɛ (WIB) vs ARIB
1 Képah sɔkɔ, Yesu-á wɛlɔ nɔ́pi pól yo pɔ tyɛ no tyɩ́, à de Kapɛrnayumi.
1 Quando acabou de proferir todas estas palavras aos ouvidos do povo, entrou em Cafarnaum.
2 Tɛ́ nɛ́npɔ́ sɔkɔ, tõ̀npɩ yɔ́ sõ̀ mɛ sràsyíbí yõ̀tɛ̃̀ dĩ́ yɔ́ tyɩ́. Á sõ̀ mɛ n yɔ képékèyɔ̂, mɛ n tyah kúnɔ́lɛ. Tɛ́ ǹ tyɩ́ sõ̀ tah yĩ́ĩ́ ǹ yõ̀tɛ̃̀ dĩ́ tyɩ́.
2 E um servo de certo centurião, de quem era muito estimado, estava doente, quase à morte.
3 Wǎh Yesu tyɩ́ noh, à mɛ Nsyifunɔ yèwàhnɩ̀ yísyɔ́ tɛkɩ mɔ nɛ, pè kyɩ à ni, à pɔ pé tõ̀npɩ dɛ mɔ.
3 O centurião, pois, ouvindo falar de Jesus, enviou-lhes uns anciãos dos judeus, a pedir-lhe que viesse curar o seu servo.
4 — ausente —
4 E chegando eles junto de Jesus, rogavam-lhe com instância, dizendo: É digno de que lhe concedas isto;
5 — ausente —
5 porque ama à nossa nação, e ele mesmo nos edificou a sinagoga.
6 Képah sɔkɔ, Yesu mɛ sɔkɔ pélɛ. Wǎh de n tɛ sràsyíbí yõ̀tɛ̃̀ dĩ́ mɛ̀ kételɛ, kénɛ dĩ́ tɔ̃ ǹ kódíbí yísyɔ́ tõ nɛ ńkɛ̃́, pè pɔ yo Yesu tyɩ́ nɛ, pé Yõ̀tɛ̃̀, péwɔ náh yɩ̃nɛ ǹ dénɔ́lɛ pé kéte sɔkɔ. Képah-á, à káh ǹ gblɔ̌y kwlɔ pɔ.
6 Ia, pois, Jesus com eles; mas, quando já estava perto da casa, enviou o centurião uns amigos a dizer-lhe: Senhor, não te incomodes; porque não sou digno de que entres debaixo do meu telhado;
7 Ńkɛ̃́, képah tɔ-á pé kɔ̃ pé kè yah nɛ, pé náh yɩ̃nɛ pɔ́nwìlnɔ́lɛ ǹ tyɩ́ pé gblɔ̌y. Ǹtɛ, à wɛy núkú ó yo, pé tõ̀npɩ-á kɩ dɛ.
7 por isso nem ainda me julguei digno de ir à tua presença; dize, porém, uma palavra, e seja o meu servo curado.
8 Ńkɛ̃́, péwɔ ńtɛ̃ tɔ tyɩ́ yõ̀tãm-á mɛ, péwɔ tɔ mó mɛ sràsyíbí yísyɔ́ yõ. Pâh yo nɛ̂ tyɩ́: «Sɔkɔ!», tɛ̃̀ n sɔkɔ. Pâh yo nɛ̂ tyɩ́: «Pɔ!», tɛ̃̀ n pɔ. Ànɛ̂, pâh yo pé tõ̀npɩ tyɩ́: «Tir mɛ̀ pɩ!», ǎ kè pɩ.
8 Pois também eu sou homem sujeito à autoridade, e tenho soldados às minhas ordens; e digo a este: Vai, e ele vai; e a outro: Vem, e ele vem; e ao meu servo: Faze isto, e ele o faz.
9 Képah sɔkɔ, Yesu-á kénɛ wɛlɔ noh sɛ̃́, à dĩ́ mɛ̀ sõ kègbɩlɛ. Tɛ́ ǹ yah vi yo ǹ sõ̀ tɛ̃́pú tɔ́wû tyɩ́ nɛ: «Mé kélɛ n yo yé tyɩ́ nɛ: Yisrayel ńtɛ̃ sɔkɔ, mé náh sɛ̃́nkɔ̃ Liyel yõ sɛ̃́nɔ́ névi wɛ yah.»
9 Jesus, ouvindo isso, admirou-se dele e, voltando-se para a multidão que o seguia, disse: Eu vos afirmo que nem mesmo em Israel encontrei tamanha fé.
10 Képah sɔkɔ, tɛ̃ntõ̀ névye-á pé syɩ kyɩ sràsyíbí yõ̀tɛ̃̀ kéte, pè kyɩ nɛ n yah, ǹ tõ̀npɩ mɛ̀ dɛ.
10 E voltando para casa os que haviam sido enviados, encontraram o servo com saúde.
11 Sṍ yɔ́lɛ, Yesu mɛ n yuku kwil yɔ́ sɔkɔ, nɛ̂-á pè n ye Nayinnɛ. Tɛ́ ǹ tõ̀ sã́hpú, ànɛ̂ tɔ́wû ǹgbɛ̃ sõ̀ mɛ ǹ sõ̀ tɛ̃.
11 Pouco depois seguiu ele viagem para uma cidade chamada Naim; e iam com ele seus discípulos e uma grande multidão.
12 Wǎh yĩni tɛ̃ kwil dé-ńsahlɛ yúkɛy, à nósyɔ́ yohnɩ, pè mɛ lékó yɔ́ twah n yuku yɩ̃́-ńsah. Pɛ́kúsè yɔ́ pídĩ́ ye sõ̀, ǹ gblɔ̌y núkúnínɛ ǹ yṹ tyɩ́. Tɛ́, kénɛ kwil névye sõ̀ mɛ wil náhnáh, mɛ pi mɛ̀ sõ̀ tɛ̃.
12 Quando chegou perto da porta da cidade, eis que levavam para fora um defunto, filho único de sua mãe, que era viúva; e com ela ia uma grande multidão da cidade.
13 Tɛ̃̀ ǹgbɛ̃ Yesu-á pi mɛ̀ wɛ sɛ̃́, ǹ yãm à kah tɛ̃, à mɛ yo ǹ tyɩ́: «Káh n tɔ̃ nɛ n gbo!»
13 Logo que o Senhor a viu, encheu-se de compaixão por ela, e disse-lhe: Não chores.
14 Tɛ́ mɛ nɔ de, à tũ lékó twáhkɩ̀ tyɩ́, ké twáhpú núkú yĩn. Yesu mɛ yo nɛ: «Dĩ́npir, mé kélɛ n yo á tyɩ́: yuku!»
14 Então, chegando-se, tocou no esquife e, quando pararam os que o levavam, disse: Moço, a ti te digo: Levanta-te.
15 Wǎh yo sɛ̃́, à núkú yuku kɔ̃ tɛ̃, tɛ́ tyah n yãh. Yesu mɛ ǹnɛ ǹ yṹ gbõ̀ dahbɩ.
15 O que estivera morto sentou-se e começou a falar. Então Jesus o entregou à sua mãe.
16 Képah tɛ̃̀nɛ, tíkí no pól tɛ̃. Pè tyah Liyellɛ n gbilki, mɛ yo tũ nɛ, Liyel tɛ̃ntõ̀ syínyo-ò ǹgbɛ̃ yɔ́-á wil mɔ pé wrɔ́. Ànɛ̂, Liyel-á yah dah mɔ ǹ no tyɩ́ sɔkɔ.
16 O medo se apoderou de todos, e glorificavam a Deus, dizendo: Um grande profeta se levantou entre nós; e: Deus visitou o seu povo.
17 Képah sɔkɔ, Yesu tyípɩ́nɔ́ tyɩ́ yónɔ́ tɔ̃ mɔ Yude tã̀ntã̀n pól sɔkɔ, à kyɩ sɔkɔ ké gbɔ̀plɔ kwlo tɔ sɔkɔ.
17 E correu a notícia disto por toda a Judéia e por toda a região circunvizinha.
18 Képah sɔkɔ, Nsyɔ̃ tõ̀ sã́hpú tyi nɔ́pi pól yãh Nsyɔ̃ tyɩ́. À mɛ pé sɔkɔ nɛ́pĩ̂ nímí ye,
18 Ora, os discípulos de João anunciaram-lhe todas estas coisas.
19 à tõ Tɛ̃̀ ǹgbɛ̃ Yesu tyɩ́. Ńkɛ̃́, pè kyɩ à piki yah nɛ, ǹmɔ se Liyel nɛy tɛ́kɩ́nmɔnɔlɛ, nɛ̂-á kɩ sõ̀ n pɔ n pi, tĩ̂ pé se yɩ̃nɛ pé ǹnɩ̂nɛ n syɩkɩ nɩ?
19 E João, chamando a dois deles, enviou-os ao Senhor para perguntar-lhe: És tu aquele que havia de vir, ou havemos de esperar outro?
20 Pǎh pɔ yĩni tɛ̃ Yesu tnɔ̂, pè yo ǹ tyɩ́ nɛ, Wèlnwìlkì-ò Nsyɔ̃-á pépi tɛkɩ mɔ ǹ tyɩ́ nɛ, pé pɔ à piki yah nɛ ńkɛ̃́, ǹmɔ se Liyel nɛy tɛ́kɩ́nmɔnɔlɛ, nɛ̂-á kɩ sõ̀ n pɔ n pi, tĩ̂ pé se yɩ̃nɛ pé ǹnɩ̂nɛ n syɩkɩ nɩ?
20 Quando aqueles homens chegaram junto dele, disseram: João, o Batista, enviou-nos a perguntar-te: És tu aquele que havia de vir, ou havemos de esperar outro?
21 Légbĩ́nɛ, Yesu mɛ yámpú náhnáhlɛ n dɛ n mɔ pé yamnɔ, ànɛ̂ pé yèvyãhrɩnɔ sɔkɔ. À sétã̀n yĩni wilki pé sɔkɔ, tɛ́ yɩ̃́tũbi náhnáh yɩ̃́ yɩkɩ mɔ.
21 Naquela mesma hora, curou a muitos de doenças, de moléstias e de espíritos malignos; e deu vista a muitos cegos.
22 Tɛ́ mɛ yo Nsyɔ̃ tɛ̃ntõ̀ névye tyɩ́: «Yáh nɛ̂ wɛ, tɛ́ nɛ̂ noh, yé kyɩ kè yãh Nsyɔ̃ tyɩ́: Yɩ̃́tũbi yɩ̃́ mɛ n yɩkɩ n mɔ, sèkukubi mɛ n kɔ tómtóm, tótãm mɛ n dɛ, níkítũbi mɛ n nohnɩ, lékyɩ̂ mɛ n yilki n mɔ, ànɛ̂ nɩ̀vɩ̀nɩ̀ wɛy sã́n mɛ n yo n kɔ̃ yãm tãn tyɩ́.
22 Então lhes respondeu: Ide, e contai a João o que tens visto e ouvido: os cegos vêem, os coxos andam, os leprosos são purificados, e os surdos ouvem; os mortos são ressuscitados, e aos pobres é anunciado o evangelho.
23 Ǹtɛ, nɛ̂-á Liyel yõ sɛ̃́nɔ́ yáhle-ńkɛ̃̂nɛ ńmɔ yĩnnɛ, yèvɩnɩ mɛ tɛ̃̀ tyɩ́.»
23 E bem-aventurado aquele que não se escandalizar de mim.
24 Képah sɔkɔ, Nsyɔ̃ tɛ̃ntõ̀ névye-á sɔkɔ tɛ, Yesu tyah ǹ tyɩ́lɛ n yãh tɔ́wû tyɩ́ mɛ n yo: «Kwâh nɛ̂ mɛ yé kyɩ yah gbɛ̃́nnɩ sɔkɔ? Fílkì yɔ́ se yã́hkɩ́ mɛ n fĩ n kɔ̃?
24 E, tendo-se retirado os mensageiros de João, Jesus começou a dizer às multidões a respeito de João: Que saístes a ver no deserto? um caniço agitado pelo vento?
25 Tĩ̂ kwâh nɛ̂ mɛ yé kyɩ yah wɛ? Dĩ́ yɔ́ se, nɛ̂-á mɛ fwɔ̀pèplɔ mɔ? Tɛ́ nónó-á mó tɔ̃ fwɔ̀tǎhnɩ̀nɛ n mɔ, tɛ́ tɔ̃́rɩ́ yélɛ n yõ, pépi náh mɛ yõ̀tãm fnɛ́ sɔkɔ di?
25 Mas que saístes a ver? um homem trajado de vestes luxuosas? Eis que aqueles que trajam roupas preciosas, e vivem em delícias, estão nos paços reais.
26 Ǹtɛ, kwâh nɛ̂ mɛ yé kyɩ yah wɛ? Liyel tɛ̃ntõ̀ syínyo-ò yɔ́lɛ nɩ? Mé kélɛ n yo yé tyɩ́ nɛ: sɛ̃́-á. Tɛ́ ǹmɔ ńtɛ̃-á kal Liyel tɛ̃ntõ̀ syínyo-òlɛ.
26 Mas que saístes a ver? um profeta? Sim, vos digo, e muito mais do que profeta.
27 Ńkɛ̃́, ǹmɔ tyɩ́ sɔkɔ-á kè wãrkɩ sah nɛ ńkɛ̃́:
27 Este é aquele de quem está escrito: Eis aí envio ante a tua face o meu mensageiro, que há de preparar adiante de ti o teu caminho.
28 Mé kélɛ n yo yé tyɩ́ nɛ: sê fɔkɔ táh pi yɔ́ ńtɛ̃ náh mɛ nɛ̂-á kal Nsyɔ̃nɛ. Ǹtɛ, nɛ̂-á tyɩ̃́ɩ̃ kal Liyel yõ̀tɔ̃rɩ́ sɔkɔ, ǹmɔ ńtɛ̃ gblò kal ǹnɛ.
28 Pois eu vos digo que, entre os nascidos de mulher, não há nenhum maior do que João; mas aquele que é o menor no reino de Deus é maior do que ele.
29 Képah sɔkɔ, nónó pól-á sõ̀ mɛ n nohnɩ ǹ tyɩ́, à tahlɩ mɔ́rɩ́ syípú tɔlɛ, pé pól nɛ, Liyel-á mɛ tómm, tɛ́ Nsyɔ̃ kɔ̃, à pè wel wilki.
29 E todo o povo que o ouviu, e até os publicanos, reconheceram a justiça de Deus, recebendo o batismo de João.
30 Ǹtɛ, Liyel-á nɛ̂ yah kɔ̃ Farisiyɛ̃nɔ ànɛ̂ Liyel ǹgbò wɛ̃̀kɩ̀ kwɔ́pú tyɩ́, pè pé náh vi kè kɔ̃, tɛ́ yahle pé wèlnwìlkìnɔ́lɛ Nsyɔ̃ tyɩ́.»
30 Mas os fariseus e os doutores da lei rejeitaram o conselho de Deus quando a si mesmos, não sendo batizados por ele.
31 Tɛ́ Yesu tɔ̃ nɛ: «Nɛ̂ tɛ̃̀ mɛ mé kɩ tɔkɔ sãh kwɛy gbĩ névyelɛ? Nɛ̂ tɛ̃̀ mɛ pè tɔ?
31 A que, pois, compararei os homens desta geração, e a que são semelhantes?
32 Pè mɛ, á kɩ nɛ wɛ̃́npì sɔ̃́ kɔ̃ tɛ̃ n syah tɔ́wû tùkè-ǹsah sɔkɔ, tɛ́ mɛ n yo wɛ̃ tyɩ́ nɛ, pépi-á yɩkɩ fɩ̃bɩ pé tyɩ́, tɛ́ pé náh se yi. Pé tɔ̃ kũ yɩ̀kɩ̀ gbɩ mɔ, pè náh se tɔ̃ gbo.
32 São semelhantes aos meninos que, sentados nas praças, gritam uns para os outros: Tocamo-vos flauta, e não dançastes; cantamos lamentações, e não chorastes.
33 Ǹtɛ, Wèlnwìlkì-ò Nsyɔ̃ pɔ, à náh mɛ n yõ, à náh mɛ dìvɛ̃nɛ n wɔ, tɛ́ yé nɛ, ǹ yõ̀gbèkè náh mɛ.
33 Porquanto veio João, o Batista, não comendo pão nem bebendo vinho, e dizeis: Tem demônio;
34 Névi Pi-á se pɔ, à n yõ tɛ́ n wɔ, yé tɔ̃ nɛ, pè yah yèwònpɩ, ànɛ̂ sètɛ̃-á ǹnɛ, mɔ́rɩ́ syípú ànɛ̂ tyípêl pɩ́pú kódĩ́-á.
34 veio o Filho do homem, comendo e bebendo, e dizeis: Eis aí um comilão e bebedor de vinho, amigo de publicanos e pecadores.
35 Ǹtɛ, Liyel lékã́m tyilɛ, gbɩ ye sélɛ sé fɛ̃̀nsyipu tyɩ́.»
35 Mas a sabedoria é justificada por todos os seus filhos.
36 Farisiyɛ̃ dĩ́ yɔ́ sõ̀ mɛ, pè n ye Simɔlɛ. Sṍ yɔ́lɛ, à Yesu ye nɛ, à pɔ yõke yõ pé tyɩ́. À mɛ kyɩ de kénɛ dĩ́ gbô, à tɛ̃ yõke yah.
36 Um dos fariseus convidou-o para comer com ele; e entrando em casa do fariseu, reclinou-se à mesa.
37 Tɛ́ kénɛ kwil sɔkɔ, tyípêl pɩ́-ò pi yɔ́ sõ̀ mɛ. Wǎh noh nɛ, Yesu-á mɛ yõkelɛ n yõ Farisiyɛ̃ dĩ́ gbô, à pɔ nɩrɩ pãn pènɛ̀kɩ̀ yɔ́lɛ, so pèpɛy yɔ́ sɔkɔ.
37 E eis que uma mulher pecadora que havia na cidade, quando soube que ele estava à mesa em casa do fariseu, trouxe um vaso de alabastro com bálsamo;
38 Tɛ́ mɛ vi Yesu náh tĩ̀nnɛ, à n gbo ǹ yétĩnɛ n kwɛ Yesu gbyẽ̂h yõ, tɛ́ sélɛ n kele ǹ yõ̀yénnɛ, tɛ́ sè pɔrɩ tɛ̃, tɛ́ nɩrɩ mɛ̀nɛ n mɔ sé yõ.
38 e estando por detrás, aos seus pés, chorando, começou a regar-lhe os pés com lágrimas e os enxugava com os cabelos da sua cabeça; e beijava-lhe os pés e ungia-os com o bálsamo.
39 Farisiyɛ̃ dĩ́ nɛ̂-á ye Yesulɛ, ǹmɔ-á képah wɛ sɛ̃́, à tyah n sõ ǹ fɔkɔ sɔkɔ nɛ, dĩ́ mɛ̀-à sõ̀ mɛ Liyel tɛ̃ntõ̀ syínyo-òlɛ, pi nɛ̂-á n tũ ǹ tyɩ́ yɔ̀, wǎh náhkɩ ǹ dùkù pɩ̃ nɛ ńkɛ̃́, tyípêl pɩ́-ò ǹgbɛ̃-á ǹnɛ.
39 Mas, ao ver isso, o fariseu que o convidara falava consigo, dizendo: Se este homem fosse profeta, saberia quem e de que qualidade é essa mulher que o toca, pois é uma pecadora.
40 Yesu mɛ wɛy tɔkɔ, tɛ́ yo Simɔ tyɩ́ nɛ, tir yɔ́-á mɛ pé tyɩ́ yo yo tɛ̃̀nɛ ǹ tyɩ́. Simɔ mɛ nɛ, à kè yo, kwɔ́-ò dĩ́.
40 E respondendo Jesus, disse-lhe: Simão, tenho uma coisa a dizer-te. Respondeu ele: Dize-a, Mestre.
41 Képah sɔkɔ, à mɛ yo ǹ tyɩ́: «Kmɔ mɔ́-ò yɔ́ kmɔ sõ̀ mɛ nɛ́pĩ̂ nímí yísyɔ́ yõ. Núkú sõ̀ yɩ̃nɛ à à dyah pɔ́ plɔ́ kyɛkwɛ́lɛ, ní-ò mɛ yɩ̃nɛ à à dyah plɔ́ tikiníní pɔ́ gbãmnɛ.
41 Certo credor tinha dois devedores; um lhe devia quinhentos denários, e outro cinqüenta.
42 Ǹtɛ, pé sɔkɔ nɛy yɔ́ ńtɛ̃ náh sõ̀ mɛ fɛ̃ ǹ tyɩ́ dyah n pi sɛ̃́, dĩ́ pé nímí tyɩ́ yɔ̃ mɔ pè kɔ̃. Kǎh pɩ sɛ̃́, ǹ tyɩ́ kɩ nɔ kal nɛ̂ tɛ̃̀ tyɩ́ pépi nímí sɔkɔ?»
42 Não tendo eles com que pagar, perdoou a ambos. Qual deles, pois, o amará mais?
43 Simɔ mɛ à syah nɛ, péwɔ tɛ̃̀ sõnɔ sɔkɔ, nɛ̂ kɔ̃lɩ-á kal, ǹmɔ-á. Yesu mɛ nɛ, gbɩ-á à yo.
43 Respondeu Simão: Suponho que é aquele a quem mais perdoou. Replicou-lhe Jesus: Julgaste bem.
44 Képah sɔkɔ, tɛ́ ǹ yah vi pi tĩ̀nnɛ, tɛ́ yo Simɔ tyɩ́: «Á pi mɛ̀ wɛ kɛ̀? Ńmɔ-á de á gbô, á náh gbyẽ̂h wu wu ninɛ ń kɔ̃. Ǹtɛ ǹmɔ wɔ ǹ yétĩ kwɛ ń gbyẽ̂h yõ, tɛ́ sè kele ǹ yõ̀yénnɛ.
44 E, voltando-se para a mulher, disse a Simão: Vês tu esta mulher? Entrei em tua casa, e não me deste água para os pés; mas esta com suas lágrimas os regou e com seus cabelos os enxugou.
45 Áwɔ náh ń pɔrɩ tɛ̃. Ǹtɛ, ǹmɔ tɛ̃̀nɛ, wǎh de pɔ sɔ̃́, à náh mɛ yal mɔ ǹ gbyẽ̂h pɔ́rɩ́ntɛ̃nɔlɛ.
45 Não me deste ósculo; ela, porém, desde que entrei, não tem cessado de beijar-me os pés.
46 Á náh mó tɔ̃ nɩrɩ mɔ ń yõ, ǹtɛ ǹmɔ tɛ̃̀ wɔ nɩrɩ pãn pènɛ̀kɩ̀ mɔ ń gbyẽ̂h yõ.
46 Não me ungiste a cabeça com óleo; mas esta com bálsamo ungiu-me os pés.
47 Mé kélɛ n yo á tyɩ́ nɛ: pi mɛ̀ tyípêl náhnáh nɔ́pi pól-á yɔ̃ mɔ à kɔ̃. Képah ye, à tyɩ́nɔnɔ ǹgbɛ̃ tir mɛ̀ pɩ. Ǹtɛ, yɔ̃̀nmɔnɔ-à pɩ nɛ̂ tyɩ́ kwéyy, ǹmɔ tyɩ́nɔnɔ n mó nɛ kwéyy.»
47 Por isso te digo: Perdoados lhe são os pecados, que são muitos; porque ela muito amou; mas aquele a quem pouco se perdoa, pouco ama.
48 Tɛ́ tɔ̃ ǹ syɩ yo pi mɛ̀ tyɩ́: «Á tyípêl ye yɔ̃ mɔ ǹ kɔ̃.»
48 E disse a ela: Perdoados são os teus pecados.
49 Képah sɔkɔ, wǎh sõ̀ mɛ n yõ ànɛ̂ nónónɛ, pè tyah n sõ pé fɔkɔnɩ sɔkɔ nɛ, nɛ́dúkú nɛ̂ se dĩ́ mɛ̀nɛ, tɛ́ à kɩ pɔ tyípêl tɔlɛ n yɔ̃ mɔ nɩ?
49 Mas os que estavam com ele à mesa começaram a dizer entre si: Quem é este que até perdoa pecados?
50 Kǎh pɩ sɛ̃́, Yesu mɛ yo pi tyɩ́: «Ńmɔ yõ sɛ̃́nɔ́ ye ǹ pwah mɔ. Nɛ n yuku yèvɩnɩ sɔkɔ.»
50 Jesus, porém, disse à mulher: A tua fé te salvou; vai-te em paz.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Lucas 7, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.