Mateus 5
urim (URIM) vs AAI
1 Sisas kil ari tu wrongkwailet paipm a wli kanuntel kanuntel, kolpa atom kil kaino itna wrik nangen ur pa, atom kil rpma. A tu watnom alkil a kil aroaro wonel pa, tu kul rpma kapringentel.
1 Jesu sabuw rou’ay gagamin maiyow hinan itih, basit heher yen in koun yan mare ana bai’ufununayah hina sisibinamaim himarir.
2 Atom kil kaling planten, lanaken kolkil la,
2 Naatu busuruf i’obaibiyih eo, Jesu Oyaw tafan ma ebi’obiyih|alt="sermon on mount" src="CN01700B.TIF" size="col" loc="Mat 5.2" copy="©1978 David C. Cook Publishing Co." ref="5.2"
3 ”Tu mla ur a ariwe la kil alkil ti ake ute wor itna wulmpa a Maur Wailen pa, tu pa wor pake, tu itopen o! Maur Wailen pa am rpma wail ikgalen ipma a tu pake.
3 “Sabuw iyab ayubih ana’amorob tebaib boro baigegewasin hinab, anayabin mar ana aiwob boro ninowah hinab.
4 Wa tu mla ur a akg arein pa, tu pa wor pake, tu itopen o! Maur Wailen mpa ntokg ipma atuwen pa rpmi itopen.
4 Sabuw iyab hiyababan tererey God boro ni’afutih baigegewasin nitih.
5 Wa tu mla ur a tu arku tu alntu orngwatneikgen pa, tu pa wor pake, tu itopen o! Ikga tu uwi kanokg yela ti a Maur Wailen kil yapon yangkipm pa.
5 Sabuw iyab taiyuwih teyayara’iyih boro baigegewasin hinab, anayabin me tafaram boro ninowah hinab.
6 Wa tu mla ur a tu nikgalmpen a uwaketen eng la palng ute wor itni wulmpa a Maur Wailen pa, tu pa wor pake, tu itopen o! Maur Wailen ikga ngklinsen nikgwalpm ute wor wor or pa kai.
6 Sabuw iyab gewasin sinaf isan hi’amorob sikah emamamah boro baigegewasin hinab, anayabin God boro nitih hinab nasusuwih.
7 Wa tu mla ur a tu arein angklin mla ur pa, tu pa wor pake, tu itopen o! Ikga Maur Wailen kil rein ngklin tu pa yat.
7 Sabuw iyab tekakabeber boro baigegewasin hinab, anayabin God boro nakabibirih.
8 Wa tu mla ur a nol nikgwalpm a tu pa rka wriwen wor pa, tu pa wor pake, tu itopen o! Ikga tu ri Maur Wailen.
8 Sabuw iyab dogoroh uhew boro baigegewasin hinab, anayabin God boro hina’itin.
9 Wa tu mla ur a nikgwalpm wor eng kapor angkeng akle or tita pa, tu pa wor pake, tu itopen o! Ikga Maur Wailen kil ukwe tu pa la warim akilen.
9 Sabuw iyab tufuw ma gewas isan tebowabow boro baigegewasin hinab, anayabin God boro natunatumih nabuwih.
10 Wa tu mla ur a tu arki kalkuten atnen a tu palng ute wor itna wulmpa a Maur Wailen pa, tu pa wor pake, tu itopen o! Maur Wailen rpma wail ikgalen ipma a tu pake.
10 Sabuw iyab gewasin tisisinaf isan hirouw tibi’a’akirih boro baigegewasin hinab, anayabin mar ana aiwob boro hinab.
11 Wa kipm mla ur a tu aklewepm ak yangkipm paipm, a akor lawepm kalpmel, a antokgtepm paipmel atnen a kipm kanun kupm ti pa, kipm pa wor pake, kipm itopen o!
11 “Kwabi’ufununu isan sabuw boro tur kakafin hina’uwi, hinarabi hini’a’a’akiri naatu baifuwenamaim tur kakafih maiyow hina’u’uwi isan, baigegewasin boro kwanab.
12 Kipm itop rimomo! Kweikwei wor wor a ikga kipm uwi ikilmpe kwap a kipm aken pa, pa elngtepm itna kaino anong wor. Kol pikekg tu antokg paipmel tu melnum okwripm a Maur Wailen, wa kol tu antokg paipmel kipm ti yat.”
12 Kwaniyasisir naatu kwanakawasa, anayabin a siwar gagamin na’in auyom maramaim inu’in boro kwanab. Ef ta’imon nati na’atube marasika dinab oro’orot hirouw hi’a’a’akirih.
13 Sisas la kolpa plalng, wa kil wa la kolkil la, “Am kipm ti kolen nokg a tu wrong kin a kipman a kanokg ti. Kol nokg pa kai kupuk pa, mpa wa mentepm ntokg kolai eng wa kil wa kleset pa? Pa ya kalpisen, pa am kai kupuk ase. Ti mpa mentepm ngkiten lung, atom tu rkganti la, pa paipm ase.
13 “Kwa i riy na’atube sabuw etei isah. Baise riy naniyan nabi’en na’at boro men karam hiniwa’an naniyan namatar maiye’emih, naatu sawar isan ana gewasin boro men ta nama, imih boro hinisaroun haw nare, sabuw tafan hinawas kamakamar hinaremor.
14 Wa kipm ti yat, kipm kolen wakg a akalen tu a itna kanokg ti. A wa kolen anong wail ur a itna kaino wrik nangen ti ake antiwe mpa am pa.
14 “Kwa i tafaram ana marakaw. Bar merar gagamin oyaw wan hiwowab ebatabat boro men karam hinibun wa’irimih.
15 Mentepm ake mpa la wakg pa atom ik kuntuk mipmapm pa ik aur pa, kalpis. Mpa la atom erki kaino kwa ti eng len wrongkwail a rka wan pa.
15 Na’atube orot babin men ta ramef ito’ab noukwat wanawanan tarafut inumih. Baise ana sisikofamaim boro nasikof bar wanawanan etei namarakaw kawin hinama.
16 Kipm am kolen wakg pake, mpa nuruk iklen tu wrongkwail. Eng mpa tu ri kwap wor a kipm ak pa tu ngkit nang a Yan akipmen kaino anong wor.”
16 Ef ta’imon nati na’atube a marakaw sabuw etei matahimaim kwanabotawiy, saise abisa gewasin kwabowabow hina’itin naatu Tamat maramaim wabin hinabora’ara’ah.
17 Sisas kil la kolpa atom wa kil wa lala, “Ampur kipm akwonalmpen la kupm nar eng ungkwan yangkipm titnongket a Moses a yangkipm a tu melnum okwripm a Maur Wailen kaling plan tu pa. Kupm ake nar eng la ungkwan pa, kalpis. Kupm nar eng la kunun ik titnongketel yangkipm wrongkwail pa eng palng kai iklale.
17 “Ayu anan men kwananot Moses ana ofafar naatu dinab oro’orot hai bai’obaiyen baihamiyen isan ao’omih. Ayu men i kouseiren isan anamih, baise sinaf yabih matar isan.
18 Kupm lanakepm aklale wrisen. Kitnong a kanokg ti pa ikga kai plalng. Pake ikgake yangkipm titnongket ketn ur aki krakg ur a ak nira yangkipm a Maur Wailen ti ikga kai am pa, kalpis. Ikgam itna kolpa kai ngko wang a kweikwei wrongkwail a la pa palng.
18 Anababatun a tur a’owen, mar tafaram ema’am wanawananamaim kirum kikimin maiyow hikikirum, naatu pen wanamaim abisa hikukuyowan boro men ta anakusairimih, baise etei boro anasinaf yabih hinamatar.
19 Kol melnum ur kil tulpulng yangkipm waiketn ur a ela kai wrkapm a Maur Wailen kil, a wa kil kiling planten eng tu kunun irir kolen kil pa pipa, ikga kil uwi nang wusok itna kuin a tu a Maur Wailen ikgalen ipma atuwen. Pake mla ur a kil kanun a kaling plan tu eng yangkipm titnongket wrongkwail alkil pa, ikga kil uwi nang wailen itna kuin a tu a Maur Wailen ikgalen ipma atuwen.
19 Orot yait ofafar kikimin maiyow itin yabin en rouw eastu’ub naatu sabuw afa i’obaiyih nati na’atube tisisinaf, mar ana aiwobomaim ibo boro hina’itfuruw, anayabin en hinarouw hinao, baise orot yait iti ofafar ia’ait naatu sabuw afa ebi’obaiyih mar ana aiwobomaim i boro orot gagamin.
20 Kol tu melnum a aroaro wonel tu yangkipm a Moses, a tu melnum a arpmen yangkipm yiprokgen a Moses pa, tu ariwe nikgwalpm ute wor a Maur Wailen, pake ake tu kanun ariworwor. Kupm lanakepm aklale la, kol kipm ti ake kanun nikgwalpm ute wor a Maur Wailen pa angen tu melnum a arpmen yangkipm yiprokgen a Moses pa, kipm ikgake kawor anong wor a Maur Wailen kil ikgalen pa.”
20 A tur ao’owen o yait abosunusunub nara’at Pharisee naatu Ofafar Bai’obaiyenayah inananatabirih na’at, o i nuhinafot mar ana aiwobomaim i kurur.
21 Sisas kil la pa plalng wa kil wa la kil, “Kipm atning yangkipm titnongket a pikekg lanaki tu mamikg mamin mansan akipmen ep ak ai la, 'Ampur almpor melnum amo. Wa kol mla ur ilmpor melnum imo pa, mpa tu iyewel kai ntokg yangkipm, atom kil mpa uwi paipm.'
21 “Tur marasika hio uwatanah hinonowar i hio kwanowar, men sabuw kwana’asbunuw, naatu orot yait sabuw ea’asbunuwih boro ofafar nafatum hinibatiy.
22 Kupm pa lanakepm kolkilke la, mla ur ipma wakget eng wusok aki wailen alkil kolti pa, mpa tu iyewel kai itni ntokg yangkipm, atom kil mpa uwi paipm yat. A mla ur a wa rku wusok aki wailen alkil pa la, kil wor kalpmel, pa ikga tu iyewel kai ntokg yangkipm kaikuten wail itni tu mring man tukgunakgen a itna ep. A wa mla ur a kil la wusok aki wailen alkil pa la, kil melnum titno, pa kil ikga kai anong paipm a wakg atne.
22 Baise boun i a tur ao’owen, orot yait taintuwan isan yan nasoso’ar boro ofafar nafatum hinibatiy, naatu orot yait taintuwan isan fudirin en narouw nao’o, i boro kaniser hinibatiy. Baise orot yait taintuwan na’oraraf anayabin en nao, nati orot i enan kakafin ana wairaf wan nayenamih.
23 Kol kitn la iye kweikwei kawor yalming a Maur Wailen pa eng uk wor kil pa, ari wa kitn wonuwen wusok aki wailen ur alkitn a nikgwalpm paipm eng kitn pa.
23 “Isan imih gem kakafiyin tafamaim o a siwar ya’inamih ibai kuyey, naatu nati’imaim o nuhi nataseb, tai ta o isa i yan esoso’ar.
24 Kolpa pati, elng kweikwei pa ermpi papen, a kitn kai la ipma wris nimpon kil pa, plalng pipa, kitn yaper kul uk kweikwei pa kai eng ukwor Maur Wailen pa.
24 Basit a siwar nati gem tafanamaim inihamiy na’in, o inamatabir maiye inan tai airi kwanao gewas uma kwanabow kwanitonuw, imaibo inamatabir inan a siwar God initin.
25 Wa kol melnum ur la nti kitn ntokg yangkipm pa, ntiwel ntokg itatu! Kipmekg la or ya pa kai eng la ntokg yangkipm itni mring man pa, kitn ntiwel la yangkipm pa kai ipma wris pinterng, eng mpa kipmekg or yangkipm pa kai imo. Kalpis pa pati, mpa kil iyeweitn kai ntokg yangkipm pa itni tu mring man pa atom, mpa wa tu pa elng kitn kai wam a tu nepimpalo, atom tu pa iyeweitn kai rpmi wan tipmining.
25 “Ofafar ta ina’astu’ub taituwa baibatiyihimih nabuwi kwanan, airi kwanao gewas kwanitonuw, veya kikimin nama’am na’at, imaibo inan baibatiyenamaim inarun, anayabin nati’imaim tura boro nabuwi baibatiyenayan orot gagamin umanamaim naya’i, naatu baibatiyenayan orot boro nabuwi furisiman nitih hinabuwi kwanan dibur bar hinayaruyi.
26 Kupm lanakeitn aklale la, kitn ikga rpma akampen akalmpe marpm kol a tu la pa kai plalng pipa, tu ungkwanteitn kul or en.”
26 Anababatun a tur ao’owen, nati’imaim o boro inama kabay hio na’atube inatubuni, imaibo boro hinabotait inatit.
27 ”Kipm atning yangkipm titnongket a pikekg lanaki tu mamikg mamin mansan akipmen ep ak ai la, 'Ampur angkli arkul tita.'
27 “Tur hio uwatanah hibi’obaibiy i hio kwanowar, turanah a’aawah ufuh men kwanan.
28 Tu pa lanakepm kolpake, kupm kil lanakepm kolkil, kol melnum ur ri ngkowe kin ur pa pipa, pa kawor nol nikgwalpm akilen pa am kil angkli arkul kin pa yat ase.
28 Naatu boun a tur ao’owen orot yait matanawat nuw babin itin ana notamaim hairi baiwa’anamih enotanot ana notamaim hairi hiwa’anaka.
29 Kol wulmpa wompel akitnen pa rkolngkeitn iye kai ngko eng ntokg paipmpaipm pa, inen ngkli kai ai. Wor kol a kitn ungkwan kwei ur wris a num akitnen ti kolti. A paipm eng kol a tu ngkli num alkitnen ti kimeket elng kinar anong paipm pa.
29 Imih o mata asukwafune nuw kwaneyan, o in bowabow kakafin kusisinaf, kukubai kwisaroun, men basit mata ta’imon ana kakafinamaim o biya etei tan wairaf wan tayen ta’arah.
30 Wa kolen wam wompel akitn pa rkolngkeitn iye kai ngko eng ntokg paipmpaipm pa, wangket ngkli kai ai. Wor kol a kitn nuurng wam wompel wris pake, a paipm eng kol a kitn uk num alkitnen ti kimeket elng kinar anong paipm pa.”
30 Na’atube uma asukwafune eof kwaneyan, ku’afuw kwisaroun men basit uma ta’imon ana of kwanekwanemaim o biya etei tan wairaf wan tayen ta’arah.
31 ”Kipm atning yangkipm pikekg la ep pa la, 'Melnum la ungkwan kin alkil pa, mpa kil lkel wrkapm wompel ur a ik ngketen kil ti atom ungkwan kin pa kai.'
31 “Moses ana ofafaramaim eo, ‘Orot yait aawan nakwakwahir gewasin kwahikwahiren ana fef nakirum babin nitin nab auman nan.’
32 Tu pa lanakepm kolpake, kupm kil lanakepm kolkil: kol kin alkil kil ikwap numkropis a uk numpaipm kamel pa, pa kil antiwe ungkwantel. Pake kin pa ake kil akwap kolpa pa, pa ampur kil ungkwantel. Kolpa mpa kil antokg kin pa angko eng kil kai angkli arkul kipman ur ai. A wa kol kipman ur wa uwi kin ur a kipman ep ungkwan pa iye pa, pa kil angkli arkul kin pa.”
32 Baise boun i a tur ao’owen, orot yait nibobowen aawan nakwahir nan orot ta ni’awan, hairi hinabiwa’an i men babin ana ubar, baise orot ana ubar anayabin i kok imih babin esisinaf, naatu orot yait nati babin bai bi’awan auman bowabow kakafin esisinaf.
33 ”Kipm atning yangkipm titnongket a pikekg lanaki tu mamikg mamin mansan akipmen ep ak ai la kolkil la, 'Kol kipm naren kwei ur pa, ampur kipm angketen yangkipm a kipm naren pa. Kipm ntokg kuina ur a pikekg kipm naren pawo, eng ntei, kipm naren nang a Wailen.'
33 “Tur marasika hio uwatanah hinonowar i hio kwanowar, ‘A omatanen men kwana’astu’ub, baise sinafumih God kwao’omatan i kwanasinaf.’
34 Tu pa lanakepm kolpake, kupm kil lanakepm kolkil la, ampur kipm naren kuina ur a kipm antokg pa. Ampur kipm naren atom wam kaino kwa pa, pa wrik a Maur Wailen awi nang wailen arpme eng ikgalento.
34 Baise boun i a tur ao’owen, God wabinamaim men asir kwanao kwanifaro’omih, na’atube auyom mar isan, anayabin nati i God ana ma’ama efan.
35 Aki naren kanokg ti pa, pa wrik a kil elng nepm atne, aki naren anong wail Serusalem pa, pa anong wail a Melnum Tukgunakg Wailen amentepmen.
35 Me yan auman men isan kwanifaro, anayabin nati i God an ana baibiyarir efan, Jerusalem auman, anayabin nati i ata aiwob gagamin God ana tafaram.
36 A wa ampur kipm naren wam kaino tukgunakg akipmen ti. Kipm itna tukgunakg waipmun pa kaingkai, kai werk almpepm pa, pa ake kipm ti antokg, pa Maur Wailen alkil antokg.
36 Naatu o taiyuw auman men arib isan inao baifaro’omih, anayabin o men karam boro arib ta inab inau nikwes o nafurum.
37 Kolpa ti kitn la la kuina ur pa, kitn la iklale kolti. Kitn la kalpis pa, kitn la kalpis kolti. Kitn naren kwei ur eng ak titnongketel yangkipm pa pati, pa nikgwalpm a Maur Paipm.”
37 Imih inakwahir o inarufut, anayabin abisa awamaim iya’abar i’o etitit i Demon Kakafin biyanane enan.
38 ”Kipm atning yangkipm pikekg la ep pa la, 'Kol melnum ur ntokg wulmpa wompel akitnen pa paipm pa, mpa kitn ikilmpe ntokg wulmpa wompel akilen pa paipm yat. Wa melnum ur kil kipor oktelp akitnen pa, mpa wa kitn ikilmpe kipor oktelp akilen pa.'
38 “Marasika ana tur hio kwanowar, ‘Orot yait mata nakubai, ibo matan kukubai, naatu orot yait wa nimarir, ibo wan kwimarir.’
39 Tu pa lanakepm kolpake, kupm ti lanakepm kolkil: ampur kipm akalmpe melnum a antokgtepm paipm pa. Melnum ur oreitn kai tangkwei wompel pa, wa plelng wompel pa lkel eng kil oreitn.
39 Baise boun i a tur ao’owen, orot yait isa nasisinaf kakaf men wan inay, rebareb rounane nifafar inatatabir rounane’ebo nifafar.
40 A wa kol melnum ur kil uwi kitn ti iye kai ntokg yangkipm eng la uwi apm a kitn nowe angkaino ti nar pa, iner, lkel o! A wa lkel apm a kitn nowe eng wropuk ti pa wa kai iken pa!
40 Naatu orot yait niyaso’ar baibatiyimih nabuwi kwananan, a biya baibiyon baban nikiya’ub nabaib, a biya baibiyon tafan auman inikiya’ub initin.
41 Wa kol melnum ur wa erkisen kitn ti la ntiwel iyentel kweikwei ur pa iye kai ketn ti, pa wa ntiwel iye kai ketn ai!
41 Baiyowayan orot ta nan nakwarari ana hafoy abarin veya ta’imon airi namih nao, ina’abar veya rou’ab airi kwanan.
42 Kol melnum ur kil isenteitn la uwi kwei ur pa, pa kitn lkel kolti! A melnum la isenteitn la uwi kwei ur akitnen ti iye kai ik ntokg kwei ur atom wa iyenteitn kul pa, ampur kitn langkin, kitn lkel kolti!”
42 Orot babin ta isa sawaramih nafefeyani kwitin, naatu orot babin ta a sawar bai na mar kafai imaim bowamih nao, kwitin ebai en.
43 ”Kipm atning yangkipm pikekg la ep pa la, 'Kipm mpa plan ipma wor wakrongen yiprokgen alkipm pake, kipm mpa kirken kamel mis a wrongmanto pa.'
43 “Marasika ana tur hio a’a’agir hinonowar i hio kwanowar, ‘Taituwa kwaniyabuwih naatu a kamabiy sabuw kwanimat gigigirih.’
44 Tu pa lanakepm kolpake, kupm kil lanakepm kolkil: kipm mpa plan ipma wor wakrongen tu wrongmanto alkipm pa, a kipm mpa oklala niki Wailen eng mpa kil ngklin tu melnum a antokgtepm paipm pa,
44 Baise boun a tur ao’owen, a kamabiy sabuw kwaniyabuwih naatu sabuw iyab terurukoukuwi isah kwanayoyoban.
45 eng mpa tu riwepm la kipm pa warim a Yan kaino kitnong. Kipm mpa plan ipma wor wakrongen melnum wor a melnum paipm. Eng ntei, Maur Wailen kil pa antokg takgni el eng akangklin melnum wor a melnum paipm, a wa antokg u awei eng akangklin mentepm plalngen, melnum ute wor a melnum a antokg paipm.
45 Saise kwa boro Tamat auyom maramaim natunatumih nabuwi, anayabin God sinaf sabuw gewasih kakafih etei tafahimaim veya erararan, sabuw iyab gewasin tisisinaf naatu kakafin tisisinaf etei God taun ebitih.
46 Kol kipm plan ipma wor wakrongen tu a plan ipma wor wakrongen kipm pa kolti, pa Maur Wailen ake mpa lkepm kweikwei ur ikilmpe kwap a kipm ak kolpa. Ti tu melnum a awi marpmel kipm pa am wa antokg kolpake.
46 Sabuw kabay o’onayah tisisinaf na’atube kwanasinaf sabuw iyabowat isa tibiyabowawat isah kwanabiyabow, God boro men ana siwar gewasin ta nitimih.
47 Kol kipm plan ipma wor tu yiprokgen alkipm ti kolti, a ake kipm plan ipma wor tu mlaur kamel misen ai pa, pa ake kipm ak kuina ur manet kolai. Tu a ake ukipma pa am ak kolpa yat pake.
47 Naatu Eteni Sabuw taih tuwah akisih hai merar tiyiy na’atube kwanasinaf taituwa akisih hai merar kwanayiyi, ana gewasin boro men kwanabaimih.
48 Kolpa ti kipm rpmi wriwen wor yek kimeket kolen Yan akipmen a rpma wriwen yek kimeket wor kaino kitnong pa!”
48 A yawas uhew bitan kwanama, Tamat auyom maramaim ana yawas uhew bitan ema’am na’atube.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Mateus 5, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.