Mateus 26
Õ'âkĩ̶ hɨ yeere uúkũri turi Tukano (TUONT) vs NTLH
1 Jesú apaturi cʉ̃ aꞌtiatjere wéréca beꞌro ʉ̃sã cʉ̃ buꞌerãrẽ niwĩ:
1 Quando Jesus acabou de ensinar essas coisas, disse aos discípulos:
2 —Mʉsã masĩꞌi, Pascua bosenʉmʉ waꞌatjo pʉa nʉmʉ dʉꞌsaꞌa. Ti bosenʉmʉ nicã, yʉꞌʉ Õꞌacʉ̃ macʉ̃ masʉ̃ weronojõ upʉtigʉre wiorãpʉre oꞌo, curusapʉ paabiꞌpe wẽjẽrãsama, niwĩ.
2 — Vocês sabem que daqui a dois dias vai ser comemorada a
3 Titare paꞌia wiorã, Moisé ojaꞌquere buꞌeri masã, judío masã bʉcʉrã, Caifá paꞌia wiogʉ ya wiꞌi sope pʉꞌtopʉ nerẽcãrã niwã.
3 Os chefes dos sacerdotes e os líderes judeus se reuniram no palácio de Caifás, o Grande Sacerdote ,
4 Topʉ na Jesure nisoose meꞌrã ñeꞌe, wẽjẽatjere apoyucãrã niwã.
4 e fizeram um plano para prender Jesus em segredo e matá-lo.
5 Tere apomirã, aꞌtiro nicãrã niwã:
5 Eles diziam: — Não vamos fazer isso durante a festa, para não haver uma revolta no meio do povo.
6 Na “Jesure wẽjẽrãti” ni apocaterore Jesú Betaniapʉ niwĩ. Simó cãmi boa, yʉꞌrʉꞌcʉ ya wiꞌipʉ niwĩ.
6 — ausente —
7 Topʉ cʉ̃ nicã, niꞌcõ numio cʉ̃ pʉꞌto aꞌtiwõ. Co ʉꞌmʉticja acosticjare cʉowõ. Te ʉꞌmʉtise wapabʉjʉse waro niwʉ̃. Co Jesú baꞌadujigʉre cʉ̃ dʉpoa buꞌipʉ ʉꞌmʉtise piopeowõ.
7 — ausente —
8 Co tojo weecã ĩꞌarã, ʉ̃sã cʉ̃ buꞌerã ʉpʉtʉ uawʉ. Ʉ̃sã basu aꞌmerĩ niwʉ̃:
8 Ao verem aquilo, os discípulos ficaram zangados e disseram: — Que desperdício!
9 Co tojo weetigo, ãpẽrãrẽ pajiro duawapataꞌaboapõ. Te meꞌrã pajasecʉorãrẽ weetamuboapõ, niwʉ̃.
9 Esse perfume poderia ter sido vendido por uma fortuna, e o dinheiro, dado aos pobres.
10 Jesú ʉ̃sã tojo nisere masĩgʉ̃, ʉ̃sãrẽ niwĩ:
10 Mas Jesus, sabendo o que eles diziam, disse:
11 Pajasecʉorã mʉsã waꞌteropʉ ninuꞌcũcãꞌrãsama. Yʉꞌʉ pũrĩcãrẽ mʉsã waꞌteropʉre ninuꞌcũcã ĩꞌasome.
11 Pois os pobres estarão sempre com vocês, mas eu não.
12 Co yʉꞌʉre tere piopeogo, yʉꞌʉ wẽ́rĩ́ca beꞌro na yaatji dʉporo waꞌreatjere weronojõ weeyugo weemo.
12 O que ela fez foi perfumar o meu corpo para o meu sepultamento.
13 Diacjʉ̃ mʉsãrẽ weregʉti. Yʉꞌʉ masãrẽ yʉꞌrʉose quetire noꞌo nirṍ werecusiarã, nipeꞌtiro aꞌti diꞌtapʉre aꞌtiro weerãsama. Aꞌtigo co yʉꞌʉre weeꞌquere core wãcũdutirã wererãsama, niwĩ Jesú.
13 Eu afirmo a vocês que isto é verdade: em qualquer lugar do mundo onde o
14 Jesú numiorẽ tojo níca beꞌro ʉ̃sã Jesú buꞌerã meꞌrãcjʉ̃ níꞌcʉ, Juda Iscariote na nigʉ̃́ aꞌtiro weewĩ. Paꞌia wiorã tiropʉ waꞌatjĩgʉ̃, ucũgʉ̃ waꞌacʉ niwĩ.
14 Então um dos doze discípulos, chamado Judas Iscariotes, foi falar com os chefes dos sacerdotes.
15 Narẽ aꞌtiro nicʉ niwĩ:
15 Ele disse: — Quanto vocês me pagam para eu lhes entregar Jesus? E eles lhe pagaram trinta moedas de prata.
16 Na wapayéca beꞌro cʉ̃ “¿Deꞌro nicã Jesure wiorãpʉre oꞌoroʉamitito yʉꞌʉre?” ni wãcũcʉ niwĩ.
16 E daí em diante Judas ficou procurando uma oportunidade para entregar Jesus.
17 Ʉ̃sã Jesú buꞌerã na pã́ bʉcʉase meꞌrã morẽtiꞌquere baꞌari bosenʉmʉ ninʉꞌcãcã, cʉ̃ tiro waꞌa, sẽrĩtiñaꞌwʉ̃:
17 No primeiro dia da Festa dos Pães sem Fermento , os discípulos chegaram perto de Jesus e perguntaram: — Onde é que o senhor quer que a gente prepare o jantar da
18 Cʉ̃ ʉ̃sãrẽ niwĩ:
18 Ele respondeu:
19 Tojo weerã Jesú oꞌóꞌcãrã cʉ̃ dutiꞌcaronojõta weecãrã niwã. Pascua nicã ʉ̃sã baꞌatjere apoyucãrã niwã.
19 Os discípulos fizeram como Jesus havia mandado e prepararam o jantar da Páscoa.
20 Naꞌiqueꞌaca beꞌro Jesú ʉ̃sã cʉ̃ buꞌerã doce meꞌrã baꞌadujiwĩ.
20 Quando anoiteceu, Jesus e os doze discípulos sentaram para comer.
21 Ʉ̃sã baꞌari cura Jesú ʉ̃sãrẽ niwĩ:
21 Durante o jantar Jesus disse:
22 Cʉ̃ tojo nicã, ʉ̃sã ʉpʉtʉ bʉjawetiwʉ. Beꞌro aꞌmerĩ sẽrĩtiñaꞌbʉrowʉ:
22 Eles ficaram muito tristes e, um por um, começaram a perguntar: — O senhor não está achando que sou eu; está?
23 Jesú ʉ̃sãrẽ yʉꞌtiwĩ:
23 Jesus respondeu:
24 Yʉꞌʉ Õꞌacʉ̃ macʉ̃ masʉ̃ weronojõ upʉtigʉre Õꞌacʉ̃ ye queti ojáca pũrĩ níꞌcaronojõta waꞌarosaꞌa. Tojo waꞌacã, yʉꞌʉre wiorãpʉre oꞌogʉma ñaꞌabutiaro waꞌarosaꞌa. Cʉ̃ diacjʉ̃ta bajuatiyʉꞌrʉocã, nemorõ añubopã, niwĩ.
24 Pois o
25 Tojo níca beꞌroacã Juda Jesure wiorãpʉre oꞌoacjʉ aꞌtiro niwĩ:
25 Então Judas, o traidor, perguntou: — Mestre, o senhor não está achando que sou eu; está? Jesus respondeu:
26 Ʉ̃sã baꞌari cura Jesú pãgãrẽ mii, cʉ̃ pacʉ Õꞌacʉ̃rẽ eꞌcatise oꞌowĩ. Tuꞌajanʉꞌcõ, pã́rẽ dʉcawaa, ʉ̃sãrẽ ecawĩ. Dʉcawaagʉ, ʉ̃sãrẽ niwĩ:
26 Enquanto estavam comendo, Jesus pegou o pão e deu graças a Deus. Depois partiu o pão e o deu aos discípulos, dizendo:
27 Beꞌro sĩꞌrĩrĩ pare mii, Õꞌacʉ̃rẽ eꞌcatise oꞌowĩ tja. Ti pare ʉ̃sãrẽ tĩagʉ̃, aꞌtiro niwĩ:
27 Em seguida, pegou o cálice de vinho e agradeceu a Deus. Depois passou o cálice aos discípulos, dizendo:
28 Aꞌte yé dí niꞌi. Masã ñaꞌarõ weeꞌquere wẽrĩ wapayebosagʉsaꞌa. Õꞌacʉ̃ masãrẽ apeye maꞌma “Aꞌtiro weegʉti” níꞌquere cũugʉ̃sami. Tojo weegʉ yʉꞌʉ wẽrĩgʉ̃ dí oꞌmabʉrose meꞌrã pãjãrã masã ñaꞌarõ weeꞌquere acobojogʉsami.
28 porque isto é o meu sangue, que é derramado em favor de muitos para o perdão dos pecados, o sangue que garante a
29 Mʉsãrẽ weregʉti. Aꞌte ʉꞌsedʉcaco vino niꞌcãrõacã marĩ sĩꞌrĩrã weronojõ weenemosome. Beꞌro yʉꞌʉ pacʉ yʉꞌʉre wiogʉ sõrõcã, mʉsã meꞌrã apaturi maꞌma vino sĩꞌrĩnemogʉ̃saꞌa tja, niwĩ Jesú.
29 Eu afirmo a vocês que nunca mais beberei deste vinho até o dia em que beber com vocês um vinho novo no
30 Ʉ̃sã baꞌáca beꞌro Õꞌacʉ̃rẽ basapeotojanʉꞌcõ, ti wiꞌire wijaa waꞌawʉ. Wijaa, ʉ̃rʉ̃gʉ̃ Olivo wãmeticjʉpʉ waꞌawʉ.
30 Então eles cantaram canções de louvor e foram para o monte das Oliveiras.
31 Topʉ waꞌagʉ, Jesú ʉ̃sãrẽ niwĩ:
31 E Jesus disse aos discípulos:
32 Yʉꞌʉ wẽrĩꞌcʉpʉ masã́ca beꞌro mʉsã dʉporo Galilea diꞌtapʉ waꞌayutojagʉsaꞌa, niwĩ.
32 Mas, depois que eu ressuscitar, irei adiante de vocês para a Galileia.
33 Cʉ̃ tojo nicã tʉꞌogʉ, Pedro yʉꞌtiwĩ:
33 Então Pedro disse a Jesus: — Eu nunca abandonarei o senhor, mesmo que todos o abandonem.
34 Tojo nisere tʉꞌogʉ, Jesú cʉ̃rẽ niwĩ:
34 Mas Jesus lhe disse:
35 Pedro cʉ̃rẽ yʉꞌtiwĩ:
35 Pedro respondeu: — Eu nunca vou dizer que não o conheço, mesmo que eu tenha de morrer com o senhor! E todos os outros discípulos disseram a mesma coisa.
36 Beꞌro Jesú ʉ̃sã cʉ̃ buꞌerã meꞌrã masã na otero Getsemaní wãmetiropʉ etawʉ. Topʉ eta, ʉ̃sãrẽ niwĩ:
36 Jesus foi com os discípulos para um lugar chamado Getsêmani e lhes disse:
37 Topʉ waꞌagʉ, Pedro, tojo nicã Zebedeo põꞌrã pʉarãrẽ miawĩ. Cʉ̃ ʉpʉtʉ waro bʉjaweti, wãcũqueꞌticʉ niwĩ.
37 Então Jesus foi, levando consigo Pedro e os dois filhos de Zebedeu. Aí ele começou a sentir uma grande tristeza e aflição
38 Tojo weegʉ narẽ nicʉ niwĩ:
38 e disse a eles:
39 Cʉ̃ tojo níca beꞌro na yʉꞌrʉro yoacurero waꞌa, diꞌtapʉ muꞌrĩqueꞌaejacʉ niwĩ. Topʉ Õꞌacʉ̃rẽ sẽrĩgʉ̃, aꞌtiro nicʉ niwĩ:
39 Ele foi um pouco mais adiante, ajoelhou-se, encostou o rosto no chão e orou:
40 Beꞌro cʉ̃ buꞌerã iꞌtiarã tiropʉ majãmitojacʉ niwĩ. Na cãrĩꞌcãrãpʉre bocaejacʉ niwĩ. Pedrore aꞌtiro nicʉ niwĩ:
40 Depois voltou e encontrou os três discípulos dormindo. Então disse a Pedro:
41 Cãrĩticãꞌña. Wãtĩ ʉ̃sãrẽ niquesãticãꞌto nírã, Õꞌacʉ̃rẽ sẽrĩña. Mʉsã wãcũsepʉ meꞌrãma yʉꞌʉre ẽjõpeonuꞌcũsĩꞌrĩmisaꞌa. Mʉsã seꞌsaro tojo weesĩꞌrĩmirã, wãcũtutuamasĩtisaꞌa. Tojo weerã Õꞌacʉ̃rẽ sẽrĩña, nicʉ niwĩ.
41 Vigiem e orem para que não sejam tentados. É fácil querer resistir à tentação; o difícil mesmo é conseguir.
42 Beꞌro apaturi waꞌa, cʉ̃ pacʉre sẽrĩnemocʉ niwĩ tja:
42 Pela segunda vez Jesus foi e orou, dizendo:
43 Beꞌro apaturi na iꞌtiarã tiropʉ majãmitojacʉ niwĩ. Na cãrĩꞌcãrãpʉre bocaejacʉ niwĩ tja. Narẽ wʉja pũrĩyʉꞌrʉacaro niwʉ̃.
43 Ele voltou de novo e encontrou os discípulos dormindo. Eles estavam com sono e não conseguiam ficar com os olhos abertos.
44 Tojo weegʉ narẽ wãꞌcõtimigʉ̃, apaturi cʉ̃ pacʉre sẽrĩgʉ̃ waꞌacʉ niwĩ tja. Cʉ̃ sẽrĩꞌcaronojõta sẽrĩcʉ niwĩ tja.
44 Jesus tornou a sair de perto deles e orou pela terceira vez, dizendo as mesmas palavras.
45 Beꞌro na tiropʉ majãmitojagʉ, narẽ aꞌtiro nicʉ niwĩ:
45 Então voltou até onde os discípulos estavam e perguntou:
46 Wãꞌcãnʉꞌcãña. Teꞌa na tiropʉ waꞌarã. Yʉꞌʉre oꞌoacjʉ aꞌtitojami, nicʉ niwĩ.
46 Levantem-se, e vamos embora. Vejam! Aí vem chegando o homem que está me traindo!
47 Jesú ucũrĩ cura Juda, ʉ̃sã Jesú buꞌerã meꞌrã nimiꞌcʉ etawĩ. Pãjãrã masã diꞌpjĩrĩ, yucʉpagʉ cʉoꞌcãrã cʉ̃ meꞌrã aꞌtiwã. Na paꞌia wiorã, judío masã bʉcʉrã na oꞌóꞌcãrã niwã.
47 Jesus ainda estava falando, quando chegou Judas, um dos doze discípulos. Vinha com ele uma grande multidão armada com espadas e porretes, que tinha sido mandada pelos chefes dos sacerdotes e pelos líderes judeus.
48 Juda Jesure oꞌoacjʉ aꞌtiro wereyutojacʉ niwĩ:
48 O traidor tinha combinado com eles um sinal. Ele tinha dito: “Prendam o homem que eu beijar, pois é ele.”
49 Cʉ̃ narẽ níꞌcaronojõta weewĩ. Maata Jesú tiropʉ ejanʉꞌcãgʉ̃, “Yʉꞌʉre buꞌegʉ”, niwĩ. Tojo nígʉ̃ta, Jesure waꞌsuporopʉ miꞌmiwĩ.
49 Judas foi até perto de Jesus e disse: — Mestre, que a paz esteja com o senhor! E o beijou.
50 Tojo weecã ĩꞌagʉ̃, Jesú cʉ̃rẽ niwĩ:
50 Jesus respondeu: Então eles chegaram, prenderam Jesus e o amarraram.
51 Na cʉ̃rẽ ñeꞌewãꞌcãrĩ cura niꞌcʉ̃ Jesú buꞌegʉ cʉ̃ ya diꞌpjĩrẽ wejewee, paꞌia wiogʉre daꞌracoꞌtegʉre oꞌmepero dʉtepãꞌrẽcãꞌwĩ.
51 Mas um dos que estavam ali com Jesus tirou a espada, atacou um empregado do Grande Sacerdote e cortou uma orelha dele.
52 Cʉ̃ tojo weecã ĩꞌagʉ̃, Jesú cʉ̃rẽ niwĩ:
52 Aí Jesus disse:
53 ¿Mʉꞌʉ masĩweti? Yʉꞌʉ, yʉꞌʉ pacʉre sẽrĩcãma, maata doce cururi cʉ̃rẽ werecoꞌterãrẽ yʉꞌʉre weetamudutigʉ oꞌóbosami. Yʉꞌʉ tojo weemasĩꞌi.
53 Você não sabe que, se eu pedisse ajuda ao meu Pai, ele me mandaria agora mesmo doze exércitos de anjos?
54 Yʉꞌʉ tojo weecãma, Õꞌacʉ̃ ye queti ojáca pũrĩpʉ níꞌque waꞌatibosaꞌa, niwĩ.
54 Mas, nesse caso, como poderia se cumprir aquilo que as
55 Jesú cʉ̃rẽ ñeꞌerã aꞌtirãrẽ niwĩ:
55 Depois Jesus disse para aquela gente:
56 Mʉsã niꞌcãrõacã weese Õꞌacʉ̃ ye queti weremʉꞌtãrĩ masã yʉꞌʉre ojaꞌcaronojõta waꞌaꞌa, niwĩ Jesú.
56 Mas tudo isso está acontecendo para se cumprir o que os Então todos os discípulos abandonaram Jesus e fugiram.
57 Beꞌro Jesure paꞌia wiogʉ Caifá tiropʉ miacãrã niwã. Topʉre Moisé ojaꞌquere buꞌeri masã, tojo nicã judío masã bʉcʉrã nerẽyutojacãrã niwã.
57 Os homens que prenderam Jesus o levaram até a casa do Grande Sacerdote Caifás, onde estavam reunidos alguns mestres da Lei e alguns líderes judeus.
58 Pedro peꞌe Jesure yoacurero sirutucʉ niwĩ. Paꞌia wiogʉ ya wiꞌi sope pʉꞌtopʉ sirututʉocʉ niwĩ. Topʉ ti sãꞌrĩrõpʉ sãjãa, surara pʉꞌto dujicʉ niwĩ. ¿Deꞌro waꞌabutiarosari? nígʉ̃, tojo weecʉ niwĩ.
58 Pedro seguiu Jesus de longe até o pátio da casa do Grande Sacerdote. Entrou e sentou-se com os guardas para ver como aquilo ia terminar.
59 Paꞌia wiorã, judío masã bʉcʉrã, nipeꞌtirã wiorã Jesure wẽjẽsĩꞌrĩcãrã niwã. Tojo weerã diacjʉ̃ nitise meꞌrã cʉ̃rẽ weresãtjere aꞌmacãrã niwã.
59 Os chefes dos sacerdotes e todo o Conselho Superior estavam procurando alguma acusação falsa contra Jesus a fim de o condenar à morte.
60 Pãjãrã na tiro waꞌa, mejẽcã nisoomirã, ne cʉ̃rẽ “Te ye buꞌiri wẽjẽrõʉaꞌa” nisere bocaticãrã niwã. Tojo weecũmí, beꞌropʉ pʉarã nisoori masãrẽ bocacãrã niwã.
60 Mas não puderam encontrar nada contra ele, embora muitos se levantassem para dizer mentiras a respeito dele. Afinal dois homens se apresentaram
61 Aꞌtiro nisoocãrã niwã:
61 e disseram: — Este homem afirmou: “Eu posso destruir o Templo de Deus e construí-lo de novo em três dias.”
62 Tojo nicã tʉꞌogʉ, paꞌia wiogʉ wãꞌcãnʉꞌcã, Jesure nicʉ niwĩ:
62 Aí o Grande Sacerdote se levantou e perguntou a Jesus: — Você não vai se defender desta acusação?
63 Jesú yʉꞌtitiyʉꞌrʉocãꞌcʉ niwĩ. Tojo weecã, Caifá cʉ̃rẽ nicʉ niwĩ:
63 Mas Jesus ficou calado. Então o Grande Sacerdote tornou a perguntar: — Em nome do Deus vivo, eu exijo que você diga para nós: você é o
64 Jesú cʉ̃rẽ yʉꞌticʉ niwĩ:
64 Jesus respondeu:
65 Cʉ̃ tojo nicã tʉꞌogʉ, Caifá paꞌia wiogʉ uagʉ, cʉ̃ basu cʉ̃ ye suꞌtire wejetʉ̃ꞌrẽcʉ niwĩ. Aꞌtiro nicʉ niwĩ:
65 Aí o Grande Sacerdote rasgou as suas próprias roupas e disse: — Ele
66 ¿Deꞌro ni wãcũti? nicʉ niwĩ.
66 Então, o que resolvem? Eles responderam: — Ele é culpado e deve morrer!
67 Tojo níca beꞌro cʉ̃ diapoapʉ ʉꞌseco eꞌowaꞌre, cʉ̃rẽ dotecãrã niwã. Ãpẽrã diapoapʉ paacãrã niwã.
67 Em seguida cuspiram no rosto de Jesus e deram bofetadas nele. E os que batiam nele
68 Beꞌro cʉ̃rẽ aꞌtiro ni bujipecãrã niwã:
68 diziam: — Ei, Messias, adivinhe para nós quem foi que bateu em você!
69 Na wiꞌi poꞌpeapʉ tojo weeri cura Pedro wijaaro sope pʉꞌtopʉ dujicʉ niwĩ. Cʉ̃ topʉ dujicã, niꞌcõ ti wiꞌi daꞌracoꞌtego cʉ̃ tiropʉ waꞌa, “Mʉꞌʉ Jesú Galileacjʉ̃ meꞌrã sijaꞌcʉta niꞌiba”, nico niwõ.
69 Pedro estava sentado lá fora no pátio, quando uma das empregadas chegou perto dele e disse: — Você também estava com Jesus da Galileia.
70 Co tojo nicã tʉꞌogʉ, Pedro nipeꞌtirã tʉꞌoropʉ nisoogʉ, aꞌtiro ni yʉꞌticʉ niwĩ:
70 Mas ele negou diante de todos, dizendo: — Eu não sei do que é que você está falando.
71 Tojo nitoja, sãꞌrĩrõ sope pʉꞌtopʉ wijaacʉ niwĩ. To cʉ̃ wijaacã, apego cʉ̃rẽ ĩꞌabocaco niwõ tja. Topʉ nirãrẽ aꞌtiro nico niwõ:
71 Depois foi para a entrada do pátio. Outra empregada o viu e disse às pessoas que estavam ali: — Ele estava com Jesus de Nazaré.
72 Mejãrõta core nisoogʉ, aꞌtiro yʉꞌticʉ niwĩ:
72 Pedro negou outra vez, respondendo: — Juro que não conheço esse homem!
73 Cãꞌrõacã beꞌro masã topʉ nirã́ Pedro tiro waꞌa, cʉ̃rẽ nicãrã niwã:
73 Pouco depois, os que estavam ali chegaram perto de Pedro e disseram: — O seu modo de falar mostra que, de fato, você também é um deles.
74 Na tojo nicã tʉꞌogʉ, cʉ̃ narẽ nisoonemopeocʉ niwĩ:
74 Então Pedro disse: — Juro que não conheço esse homem! Que Deus me castigue se não estou dizendo a verdade! Naquele instante o galo cantou,
75 Tojo waꞌacã, Jesú cʉ̃rẽ ucũꞌquere wãcũbocacʉ niwĩ. Jesú todʉporopʉ aꞌtiro wereyucʉ niwĩ: “Cãrẽꞌquẽ uuati dʉporo mʉꞌʉ iꞌtiati yʉꞌʉre ‘Cʉ̃rẽ masĩweꞌe’, nigʉ̃saꞌa.” Tere wãcũboca wijaa, ʉpʉtʉ utiwãꞌcã waꞌacʉ niwĩ.
75 e Pedro lembrou que Jesus lhe tinha dito: “Antes que o galo cante, você dirá três vezes que não me conhece.” Então Pedro saiu dali e chorou amargamente.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Mateus 26, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.