Lucas 12

Maaron Saveeŋ Tooni Patabuyaaŋ (TUC-T) vs NAA

Sair da comparação
NAA Nova Almeida Atualizada 2017
1 Saawe tana, tamtamon eval le eval kat tilam tighe tilooŋ Yesu saveeŋ tooni. Yes tilam tilup zi le lezi sooso mako, tivavagiriŋi zi. Yesu ipaburigin saveeŋ tooni, ve iveveen mbiwa tooni imin maata ighe: “Ayamaan gham pa yis to zeran tutuuŋa. Ene yau nasavia gabuazi tau tipapamir tauzi pa ghuruuŋ ila toozi.
1 Visto que milhares de pessoas se aglomeraram, a ponto de se atropelarem umas às outras, Jesus começou a dizer, antes de tudo, aos seus discípulos:
2 Alooŋ. Gabua eta irau iyooŋ mako. Gabua isov tau zunuaaŋ, ene pale tipool zi, leso tigheen ghazooŋa. Ve ŋgar tau ŋgozaaŋ na, ene pale ivot mataghare.
2 Não há nada encoberto que não venha a ser revelado, nem oculto que não venha a ser conhecido.
3 Tauvene saveeŋ tau yam asavia ila ndoroom loolo imin ŋgozaaŋ, ene pale ivot pa mataaz le eval tiina tilooŋa. Ve saveeŋ tau yam akamuun pani ila ruum loolo, ene pale tamtamon tiyooz izala ruum toozi pavozi ve tibobaini.
3 Porque tudo o que vocês disseram às escuras será ouvido em plena luz; e o que disseram ao pé do ouvido no interior da casa será proclamado dos telhados.
4 “Aa zetagŋa, yau nasaav payam. Yes tau tighe tirav gham amaat na, aroi pazi sov. Pa ighe tirav gham amaat, ene isov tana. Tivaghamunia anoŋamim mon. Murei, irau tigham gabua eta payam muul mako.
4 — Digo a vocês, meus amigos: não temam os que matam o corpo e, depois disso, nada mais podem fazer.
5 Tauvene yau nasaav payam: Aroi pa Maaron mon. Pa i tapiri tiina, ve yam aleep ila i niima. Isaav ighe loolo pa ravuuŋ tamtamon eta imaat, ene i irau isik tamtamon tana anunu izila nugh saghati paam. Tauta nasaav payam: Aroi pa Maaron mon.
5 Eu, porém, vou mostrar a quem vocês devem temer: temam aquele que, depois de matar, tem poder para lançar no inferno. Sim, digo que a esse vocês devem temer.
6 “Aghita. Man niuruuŋgu, ene man sorok. Irau taghol liim pa maet siŋsiŋai ru mon. Eemon Maaron irau loolo iveegh pa eta mako.
6 — Não se vendem cinco pardais por duas moedinhas? Entretanto, Deus não se esquece de nenhum deles.
7 Ve yam ndamomim ve aliiv kat pa niuruuŋgu ta katini ne. Ve i iwatagh katin gham. Dabamim raua paam, i ininiir zi tisov. Tauvene yam aroi sov. I pale maata iŋgal gham.”
7 Até os cabelos da cabeça de vocês estão todos contados. Não temam! Vocês valem bem mais do que muitos pardais.
8 Yesu isaav muul ighe: “Yau nasaav payam. Isaav ighe tamtamon eta isaav ghazooŋa ila tamtamon matazi ighe i imin leg ve itaghon ghau, ene pale Tamtamon Naatu paam, isaav ghazooŋa ila Maaron aŋela tooni matazi ighe tamtamon tana imin i le wa.
8 — Digo mais a vocês: todo aquele que me confessar diante dos outros, também o Filho do Homem o confessará diante dos anjos de Deus;
9 Eemon, isaav ighe ŋeer eta ipaisamun tauu ila tamtamon matazi ighe i tamtamon tsiau mako, ene pale Tamtamon Naatu ipaisamuna paam ila Maaron aŋela tooni matazi.
9 mas o que me negar diante das pessoas será negado diante dos anjos de Deus.
10 “Isaav ighe tamtamon eta isik saveeŋ saghati iŋarui Tamtamon Naatu, ene sosor tooni tana, Maaron irau ireua pani. Eemon isaav ighe isik saveeŋ saghati iŋarui Avuvu Patabuyaaŋ ve ivelegh uraat tooni, ene sosor tauvene, Maaron irau ireua mako.
10 Todo aquele que disser uma palavra contra o Filho do Homem, isso lhe será perdoado; mas, para o que blasfemar contra o Espírito Santo, não haverá perdão.
11 “Isaav ighe tikis gham, ve tipayooz gham iloŋ ila rumei, ma tipayooz gham ila yes pooza ve yes daaba to nugh naghozi, na lolomim bubu ve ail ŋgar ve saveeŋ to asavia pazi na sov.
11 — Quando levarem vocês às sinagogas ou à presença de governadores e autoridades, não se preocupem quanto à maneira como irão responder, nem quanto às coisas que tiverem de falar.
12 Pa saawe tau tipayooz gham pa savsaveeŋ, Avuvu Patabuyaaŋ tauu pale ipaghazoŋai gham pa saa saveeŋ tau Maaron ighe yam asavia.”
12 Porque o Espírito Santo lhes ensinará, naquela mesma hora, as coisas que vocês devem dizer.
13 Ŋeer ee ileep ila eval tiina sosozi, ve isaav pa Yesu ighe: “Mos puughu, usaav pa toghag, leso ivalagh gabua tau tamamai ipul zi payei na, ve igham leg siriv.”
13 Nesse ponto, um homem que estava no meio da multidão disse a Jesus: — Mestre, diga a meu irmão que reparta comigo a herança.
14 Eemon Yesu isaav pani ighe: “Wai, ŋeer tsiau, sei ighur ghau to nagharaat saveeŋ tsiam ve navalagh gabua tsiam?”
14 Mas Jesus lhe respondeu:
15 Ra Yesu isaav pa eval tiina ighe: “Matamim izaa ve ayamaan gham pa ŋgar to loloon ighaar pa gabua maata maata to taan. Alooŋ. Isaav ighe tamtamon eta i le gabua katini to taan, gabua tawe mon irau ighamu ileep poia ne mako.”
15 Então lhes recomendou:
16 Ra i isavia saveeŋ palelaaŋ pazi ighe: “Pai ee, kuaz tauu ee, taan tooni ŋgoreeŋa tiina. Tauvene gabua isov tau i ivazogh zi na, titum tizaa le anoŋazi katini.
16 E Jesus lhes contou ainda uma parábola, dizendo:
17 I ighita anoŋazi tawe, ve igham ŋgar ighe: ‘Wai, pale nagham mindai pa aniiŋ tsiau tane? Naghur zi sindei? Pa balbaal tsiau tirao mako.’
17 Então ele começou a pensar: “Que farei, pois não tenho onde armazenar a minha colheita?”
18 Ra ŋgar ee ivot pani: ‘Aa, ŋgarig gha matag iŋgal ŋgar ee! Yau aat nareu balbaal tsiau muŋganazi tizi, ve narau paghpaaghu ve tintiina. Leso naghur aniiŋ tsiau tomania gabua tsiau naol isov tiloŋ tila.
18 Até que disse: “Já sei! Destruirei os meus celeiros, construirei outros maiores e aí armazenarei todo o meu produto e todos os meus bens.
19 Isov, mako nasaav pa taug naghe: Aa, ŋgarig gha narao kat! Gabua popoia naol tau nandou zi ne, ene aat iuul ghau irau ndaman katini. Aazne ve ila, yau aat namariau, ve naghan ma naghun, ve naleep toman lolog poia mon.’
19 Então direi à minha alma: ‘Você tem em depósito muitos bens para muitos anos; descanse, coma, beba e aproveite a vida.’”
20 “Eemon Maaron isaav pani ighe: ‘Aa, yo borau! Lem ŋgar mako kat! Mboŋ aazne, yo aat umaat. Ve sei pale ighamuur gabua tsio tau undou zi na?’”
20 Mas Deus lhe disse: “Louco! Esta noite lhe pedirão a sua alma; e o que você tem preparado, para quem será?”
21 Ra Yesu iparwai saveeŋ tooni ighe: “Ŋgar raraate mon pale ivot pa tamtamon tisov tau tindou lezi kuaz to taan, eemon timbool pa ŋgar popoia tau Maaron loolo pani na.”
21 — Assim é o que ajunta tesouros para si mesmo, mas não é rico para com Deus.
22 — ausente —
22 A seguir, Jesus se dirigiu aos seus discípulos, dizendo:
23 — ausente —
23 Porque a vida é mais do que o alimento, e o corpo, mais do que as roupas.
24 Agham ŋgar pa man kool. Yes tivazogh aniiŋ mako, ve tiyau aniiŋ anooŋa mako. Ve lezi balbaal to ndouŋ aniiŋ toozi iloŋ ila ne mako. Maaron tauu ipanpan zi. Ve yam, Maaron ighit gham ighe yam, o gabua tauu. Aliiv kat pa man ta naol ne.
24 Observem os corvos, que não semeiam, não colhem, não têm despensa nem celeiros; contudo, Deus os sustenta. Vocês valem muito mais do que as aves!
25 Mindai? Isaav ighe tsiam eta igham ŋgar naol pa lepoogh tooni to taan, ve iil eez to iseeŋ saawe tooni le malau rig, pale irao? Ene aat mako.
25 Quem de vocês, por mais que se preocupe, pode acrescentar um côvado ao curso da sua vida?
26 Isaav ighe yam irau agham gabua ŋgiira tana mako, puughu mindai ta lolomim bubu, ve agham ŋgar naol pa gabua siriv to taan imin aniiŋ ma nonoghiiŋa?
26 Portanto, se não podem fazer nada quanto às coisas mínimas, por que se preocupam com as outras?
27 “Aghita manman tau tiyozyooz we. Titum mindai? Tauzi tigham uraat, ma tigharaat lezi nonoghiiŋa eta to tinonogh zi pani? Mako. Eemon yau nasaav payam. Muuŋ, kinik Solomon, i eeza tiina kat, ve inonogh ghi pa nonoghiiŋa tau popoiazi kat. Eemon nonoghiiŋa tooni eta ŋgereeta poia irau manman tawe ruŋguzi mako.
27 Observem como crescem os lírios: eles não trabalham, nem fiam. Eu, porém, afirmo a vocês que nem Salomão, em toda a sua glória, se vestiu como qualquer deles.
28 Ve aghita kikiliiŋ tau ruŋguzi popoiazi we. Ene kaut sorok. Aazne, ighengheen. Ve bogzo pale tiravu ve tizaare ila yav ighani. Eemon Maaron tauu ipabood kikiliiŋ tawe le paghuuna kat. Laak, isaav ighe i maata iŋgalŋgal gabua sorok tauvene, i pale maata iŋgal gham paam, ve igham lemim nonoghiiŋa. Oyai, ghuruuŋ ila tsiam ŋgiira rigmon kat!
28 Ora, se Deus veste assim a erva que hoje está no campo e amanhã é lançada no forno, muito mais fará por vocês, homens de pequena fé!
29 Tauvene lolomim bubu ve arav taumim pa ghamuuŋ aniiŋ to ghaniiŋ ve yaa to ghunuuŋ na sov.
29 Portanto, não fiquem perguntando o que irão comer ou beber e não fiquem preocupados com isso.
30 Pa gabua tauvene, ta nughmariŋ to taan tau tiwatagh Maaron mako na tiravrav tauzi pa ghamuuŋ zi. Tamamim Maaron iwatagh: Isaav ighe yam ambool pa gabua tauvene, irau aleep poia ne mako. [Tauvene i pale iuul gham.]
30 Porque os gentios de todo o mundo é que procuram estas coisas; mas o Pai de vocês sabe que vocês precisam delas.
31 Yam aat azuari gham pa taghoniiŋ pooz tooni imin maata. O i tauu maata iŋgal gham pa gabua naol tana paam.”
31 Busquem, antes de tudo, o seu Reino, e estas coisas lhes serão acrescentadas.
32 Yesu isaav muul ighe: “O yam sipsip to Maaron, onoon yam eval mako. Eemon aroi sov. Pa Tamamim Maaron loolo poia payam, ve ighe igham gham aleep ila pooz tooni loolo leso aghita anooŋa tooni.
32 — Não tenha medo, ó pequenino rebanho; porque o Pai de vocês se agradou em dar-lhes o seu Reino.
33 Tauvene agholia gabua tsiam, ve arei maeta pa yes mbolaaŋa. Ene eez to agharaat lemim lugluug tau irau isaghat mako, ve andou lemim kuaz izi nugh sambam. Kuaz to nugh tawe irau isov mako. Igheen irau saawe. Umbuuŋa irau tiumbu mako, ve up paam irau ivaghamunia mako.
33 Vendam os seus bens e deem esmola; façam para vocês mesmos bolsas que não desgastem, tesouro inesgotável nos céus, onde o ladrão não chega, nem a traça corrói,
34 [Tauvene azuari gham pa nugh tawe.] Pa nugh tau yam aghita aghe kuaz tsiam igheen pani, ene aat lolomim iyaryaaŋ pani.”
34 porque, onde estiver o tesouro de vocês, aí estará também o seu coração.
35 Yesu isaav muul ighe: “Yam agharaat gham pataghaaŋ, ve matamim iŋgal lam tsiam ighan irau saawe, ve asasaŋan.
35 — Estejam preparados, com o corpo cingido e as lamparinas acesas.
36 Ataghon ŋgar to yes besooŋa tau tiina toozi ileep ila marewaaŋ to vaiŋ, ve ighe imuul ilam. Yes tighurghur matazi ve tisasaŋani. Leso saawe tau ighe i imuul ilam peria ve iseŋ ataman, ene aat rekia mon ve tikaak ataman pani.
36 Façam como os homens que esperam pelo seu senhor, ao voltar ele das festas de casamento; para que logo abram a porta, quando vier e bater.
37 Yau nasaav payam kat. Yes besooŋa tau tiina toozi imuul ilam, ve ighit zi tighurghur matazi ve tisasaŋani, ene pale tintinizi pa poia tau pale izaa toozi. Pasaa, tiina toozi pale igharaat ghi pa ŋgaliiŋ aniiŋ, mako isaav pazi mbolezi izi, ve i tauu ilam ve iŋgal lezi aniiŋ, ve ibees pazi.
37 Bem-aventurados aqueles servos a quem o senhor, quando vier, encontrar vigilantes. Em verdade lhes digo que ele há de cingir-se, dar-lhes lugar à mesa e, aproximando-se, os servirá.
38 “Isaav ighe tiina toozi ilam pa mboŋ anooŋa, ma nugh itun, ve ighit zi tighurghur matazi ve tisasaŋani, ene pale tintinizi pa poia tau pale izaa toozi.
38 Quer ele venha à meia-noite ou de madrugada, bem-aventurados serão eles, se os encontrar vigilantes.
39 “Agham ŋgar poi. Isaav ighe ruum taama eta iwatagh saawe duduuŋ tau umbuuŋa eta ighe ilam, ene irau igheen mako. Pale imamaat ve iŋgin ruum tooni poi. Mako pale umbuuŋa tana ireu ruum tooni, ve iloŋ ila ium gabua tooni.
39 Porém, considerem isto: se o pai de família soubesse a que hora viria o ladrão, não deixaria que a sua casa fosse arrombada.
40 Yam tauvene paam. Agharaat gham pataghaaŋ ve asasaŋan. Pa Tamtamon Naatu pale ilam pa saawe eta tau yam awataghi mako, ve ipaperekin gham.”
40 Estejam também vocês preparados, porque o Filho do Homem virá à hora em que vocês menos esperam.
41 Yesu isavia saveeŋ tane le isov, ra Petrus ighasoni ighe: “Tiina, mindai? Saveeŋ palelaaŋ tsio tana iŋarui ghei, ma ila pa tamtamon tisov?”
41 Então Pedro perguntou: — Senhor, esta parábola é só para nós ou também para todos?
42 Tiina toit Yesu iyol aliiŋa ighe: “Isaav ighe besooŋa eta ŋgar tooni poia, ve tiini ibees pa uraat tau tighuru ila niima, ene pale tiina tooni ighuru imin daaba. Leso iŋgin ruum tooni tomania besooŋa tooni siriv, ve igham lezi aniiŋ ila saawe tau tiina tooni ighuru.
42 O Senhor respondeu:
43 Besooŋa tau ighe tiina tooni ila pa nugh ite, ve imuul ilam le ighita besooŋa tana igham katin uraat tooni, ene aat tintini pa poia tau pale izaa tooni.
43 Bem-aventurado aquele servo a quem seu senhor, quando vier, achar fazendo assim.
44 Onoon kat, yau nasaav payam. Tiina tooni pale ighuru imin daaba, ve iŋginiir gabua tooni naol isov.
44 Em verdade lhes digo que lhe confiará todos os seus bens.
45 “Eemon isaav ighe besooŋa eta loolo ighur ighe: ‘Ah, tiina tsiau irau rekia imuul ilam soone.’ Tauvene iburig gha irav sorokin zeetŋa siriv, zitamoot ve zilivaa. Ve ighanghan ve ighunghun le ivaghamgham. Besooŋa tana aat iyamaan ghi.
45 Mas o que acontecerá se aquele servo disser consigo mesmo: “Meu senhor demora para vir”, e começar a espancar os empregados e as empregadas, a comer, a beber e a embriagar-se?
46 Pasaa, tiina tooni pale imuul ilam ipaperekin besooŋa tana pa saawe eta tau i iwataghi mako. Mako ilos matini le uuli imotmot, ve isiki izila nugh saghati. Leso ileep ta sewe tomania yes tau matazi iŋgal uraat toozi mako, ve tizorzoor i aliiŋa.
46 Virá o senhor daquele servo, em dia em que não o espera e em hora que não sabe, e irá aplicar-lhe um castigo severo, condenando-o com os infiéis.
47 “Tauvene besooŋa tau iwatagh ŋgar tau tiina tooni loolo pani na, eemon igharaat ghi pa uraat mako, ve itaghon ŋgar to tiina tooni mako, ene pale tilos matini.
47 — Aquele servo que conheceu a vontade de seu senhor e não se aprontou, nem fez segundo a sua vontade, será punido com muitos açoites.
48 Eemon besooŋa tau ighe ikankaan pa ŋgar to tiina tooni, ve isosor pa gabua siriv, ene pale tiina tooni loolo kuruŋia pani ve ilosi kat mako. Pasaa, tamtamon tisov tau Maaron igham lezi gabua katini, ene pale ighur maata pazi to tigham uratoi gabua tawe, leso anoŋazi katini tivot. Ve isaav ighe Maaron inumeer ŋeer eta, ve ighur gabua tiina ila niima to iŋgini, ene pale Maaron ighur maata pani to igham anooŋa tiina ivot.”
48 Aquele, porém, que não soube a vontade do seu senhor e fez coisas dignas de reprovação levará poucos açoites. Mas àquele a quem muito foi dado, muito lhe será exigido; e àquele a quem muito se confia, muito mais lhe pedirão.
49 Yesu isaav muul ighe: “Yau nalam to nasik yav
49 — Eu vim para lançar fogo sobre a terra, e bem que eu gostaria que já estivesse aceso.
50 Eemon pataŋani tiina aat igham ghau imin maata. Le isov, o gabua tana ivot. Tauvene yau aat naleep toman lolog ipataŋan ve napasov uraat tana le isov.
50 Mas existe um batismo pelo qual tenho de passar, e como me angustio até que o mesmo se cumpra!
51 Mindai? Yam aghe pa yau nalam to napasovuur malmal isov to taan, ve nalup tamtamon timin eemon? Mako. Yau nasaav payam. Yau pale namin puughu pa tamtamon tivarewai zi, ve tileep soghan soghan pa tauzi.
51 Vocês pensam que vim para dar paz à terra? Eu afirmo a vocês que não; pelo contrário, vim para trazer divisão.
52 Saawe tane ve ila, toŋvetaz irau tivalupu zi timin eemon muul mako. Ighe yes liim, ve tilup zi ila ruum eemon, ene pale tivavalaghi zi, ve tol tileep ila ziige ee, ve ru ila ziige ite.
52 Porque, daqui em diante, estarão cinco divididos numa casa: três contra dois e dois contra três.
53 Ve tamazŋa ve tinazŋa toman natuzŋa pale tivavalaghi zi ve tileep soghan soghan pa tauzi paam. Ve zilivaa tomania rauaz livaŋa tauvene paam, pale tileep soghan soghan pa tauzi.”
53 Estarão divididos: pai contra filho, filho contra pai; mãe contra filha, filha contra mãe; sogra contra nora e nora contra sogra.
54 Yesu isaav pa eval tiina tauvene: “Isaav ighe yam aghita taitai iyooz ila ragh puughu, ene aat rekia mon asaav aghe: ‘O, uman ighe ilam tane.’ Le onoon, uman ilam.
54 Jesus disse ainda às multidões:
55 Ve isaav ighe yaghur ilaagh yavaar ilam, ene asavsaav aghe: ‘O, ene aat nugh ituntun.’ Le onoon, gabua ivot imin tau yam asavia.
55 E, quando notam que sopra o vento sul, dizem que fará calor, e assim acontece.
56 Yam zeran to karom. Apapamir taumim pa ghuruuŋ ila tsiam! Puughu mindai ta yam irau agabiiz nugh, eemon gabua tau ivotvot pa saawe tane, yam aghilaal puughu mako.”
56 Hipócritas! Vocês sabem interpretar a aparência da terra e do céu, mas não sabem discernir esta época?
57 Yesu isaav muul ighe: “Ŋgar duduuŋa, yam awataghi wa. Puughu mindai ta agabiiz poi mako?
57 — E por que não julgam também por vocês mesmos o que é justo?
58 Isaav ighe tamtamon eta ighe ipayooz ghom pa savsaveeŋ, na usaŋan sov. Saawe tau yamru alaghlaagh ala pa nugh to gharatooŋ saveeŋ, na rekia mon utoova to ugharaat saveeŋ tsio tomania ŋeer tana le loolo poia. Mako pale igherev ghom ula to daaba to gharatooŋ saveeŋ, ve daaba tawe ighur ghom ula uraata tooni niima, ve aana ighur ghom uloŋ ula ruum to yavyavuuŋ.
58 Quando você for com o seu adversário ao magistrado, faça o possível para chegar a um acordo com ele enquanto vocês estão a caminho, para não acontecer que ele arraste você ao juiz, o juiz entregue você ao oficial de justiça e o oficial de justiça ponha você na prisão.
59 Onoon kat, yau nasaav payo. Yo irau uvot rekia ne mako. Pale ulepleep ta sewe le irau upasov atuya tau tighuru payo na le isov kat.”
59 Digo-lhe que você não sairá dali enquanto não pagar o último centavo.

Ler em outra tradução

Comparar com outra

Estude este capítulo no WhatsApp

Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Lucas 12, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.