Gênesis 37

Ndaghaano Mpyaka Mu Lubwisi (TLJ) vs NAA

Sair da comparação
NAA Nova Almeida Atualizada 2017
1 Yakobbo aakala mu kyalo kya Kanaani̱ hambali ese wee aabaagha aakaaye.
1 Jacó habitou na terra das peregrinações de seu pai, na terra de Canaã.
2 Kandi eni niiyo nsoboolola ya Yakobbo na baana be.
2 Esta é a história de Jacó. Quando José tinha dezessete anos, apascentava os rebanhos com os seus irmãos. Sendo ainda jovem, acompanhava os filhos de Bila e os filhos de Zilpa, mulheres de seu pai; e trazia más notícias deles a seu pai.
3 Yakobbo akaba aku̱ndi̱ye kimui Yojeefu̱ kusaali̱ya baana be boona, nanga niiye mwana oghu aabyaye mu bukulu buwe. Aamukolela nkanji̱ esemeleeye kimui.
3 Ora, Israel amava mais José do que todos os seus outros filhos, porque era filho da sua velhice; e mandou fazer para ele uma túnica talar de mangas compridas.
4 Obu baana baa ni̱na Yojeefu̱ baaboone ngoku esebo amu̱ku̱ndi̱ye kusaali̱ya ebo, du̱mbi̱ baamwohela kimui kandi tabaamu̱bu̱ghi̱lagha kighambo kyona kisemeeye.
4 Quando os seus irmãos viram que o pai o amava mais do que todos os outros filhos, odiaram-no e já não podiam falar com ele de forma pacífica.
5 Kilo kimui Yojeefu̱ aaloota kilooto. Obu aaghambiiye baghenji̱ be aba ebi aalooti̱ye, beeyongelela kimui kumwoha.
5 José teve um sonho e o contou aos seus irmãos; por isso, o odiaram ainda mais.
6 Yojeefu̱ aaghila baghenji̱ be aba ati, “Mu̱tegheeleli̱ye kilooto eki naalooti̱ye.
6 Ele lhes disse: — Peço que ouçam o sonho que tive.
7 Twabaagha tuli mu musili ntuboha bibha bya ngano, kusa kibha kyanje kyemilila, du̱mbi̱ bibha byanu byona byasa byeli̱ghi̱i̱li̱li̱ya kyanje kandi byatandika kugomba mbi̱ki̱hu̱ti̱ya.”
7 Sonhei que estávamos amarrando feixes no campo, e eis que o meu feixe se levantou e ficou em pé, enquanto os feixes de vocês o rodeavam e se inclinavam diante do meu.
8 Baana baa ni̱na wee baamukuukamu bati, “Buuye uwe okubbala kuba mukama waatu? Kandi majima kuwo okubbala kutulema?” Du̱mbi̱ beeyongelela kimui kumwoha haabwa ndooti̱ yee eghi hamui na bighambo ebi aabu̱ghi̱ye.
8 Então os irmãos lhe disseram: — Você pensa que vai mesmo reinar sobre nós? Pensa que realmente dominará sobre nós? E com isso o odiavam ainda mais, por causa dos seus sonhos e de suas palavras.
9 Bwile bunji aaloota kilooto kinji, na ebi aalooti̱ye aabighambila baghenji̱ be ati, “Mu̱tegheeleli̱ye, naatodhi̱ye naaloota kilooto kinji. Dhelu buni musana, kweli̱, na nsooli̱ya eku̱mi̱ nʼemui nasiyo syagomba ewanje.”
9 José teve ainda outro sonho, que ele contou aos seus irmãos, dizendo: — Sonhei também que o sol, a lua e onze estrelas se inclinavam diante de mim.
10 Obu aaghambiiye ese wee dhee ebi aalooti̱ye, du̱mbi̱ ese wee aamutanuka, aamughila ati, “Eki nkilooto kya mulingo ki walooti̱ye? Buuye okumani̱i̱si̱ya oti si̱ye so waawe, njoko waawe, na baana baa njoko waawe ni̱i̱tu̱we tukwisa kukugombela?”
10 Quando José contou esse sonho ao pai e aos seus irmãos, o pai o repreendeu, dizendo: — Que sonho é esse que você teve? Você está querendo dizer que eu, a sua mãe e os seus irmãos iremos e nos inclinaremos até o chão diante de você?
11 Baana baa ni̱na Yojeefu̱ baamughilila etima likani̱ye, bhaatu ese wee aakala naaneeli̱li̱kana haa ndooti̱ esi.
11 Os irmãos tinham inveja dele; o pai, no entanto, guardou aquilo no coração.
12 Kilo kimui obu baana baa ni̱na Yojeefu̱ baaghendi̱ye ku̱li̱i̱si̱ya bu̱hi̱yo bwa bisolo bya esebo haai na kyalo kya Sekeemu,
12 Como os irmãos foram apascentar o rebanho do pai, em Siquém,
13 Yakobbo aabilikila Yojeefu̱ aamughila ati, “Omani̱ye ngoku baghenji̱ baawe baghendi̱ye ku̱li̱i̱si̱ya mu kyalo ekili haai na Sekeemu, nkubbala kukutuma hambali bali.” Yojeefu̱ aasi̱i̱ma kughendayo.
13 Israel perguntou a José: — Os seus irmãos não estão apascentando o rebanho em Siquém? Venha, pois vou mandar você até eles. José respondeu: — Eis-me aqui.
14 Yakobbo aamughila ati, “Oghende olole bu̱hi̱yo obu hamui na baghenji̱ baawe boona balakaba bali kulungi ti̱ wiise ongambile.” Du̱mbi̱ aamutuma ku̱lu̱gha mu kighona kya Hebbu̱looni̱ hambali baabaagha baakaaye, kughenda Sekeemu. Obu Yojeefu̱ aaki̱dhi̱yeyo,
14 Israel continuou: — Vá, agora, e veja se está tudo bem com os seus irmãos e com o rebanho; e traga-me notícias. Assim, o enviou do vale de Hebrom, e ele foi a Siquém.
15 musaasa omui aamubona naalolakaka mu kisaka aamu̱bu̱u̱li̱ya ati, “Mbiki okubbala?”
15 E um homem encontrou José, que andava errante pelo campo, e lhe perguntou: — O que você está procurando?
16 Aamukuukamu ati, “Nkubbala baghenji̱ banje. Wangungambila hambali bakwete ku̱li̱i̱si̱li̱ya bu̱hi̱yo bwabo?”
16 Ele respondeu: — Estou procurando os meus irmãos. Por favor, pode me dizer onde eles estão apascentando o rebanho?
17 Musaasa oghu aamukuukamu ati, “Hani bakalu̱ghʼo, bhaatu nkaaghu̱wa mbaghila bati bakaghenda mu kyalo kya Dosani.” Du̱mbi̱ Yojeefu̱ aabakwama, aabasanga mu kyalo kya Dosani eki.
17 O homem respondeu: — Foram embora daqui. Ouvi quando disseram: “Vamos a Dotã.” Então José seguiu atrás dos irmãos e os encontrou em Dotã.
18 Bhaatu obu baamuboone anaseli̱ye, baatandika kughila bati, “Oleke aase niikuwo tumwite.”
18 De longe eles o viram e, antes que chegasse, conspiraram contra ele para o matar.
19 Baatodha baghambilangana bati, “Olole, munakuloota ngughu aasi̱ye,
19 Disseram uns aos outros: — Lá vem o grande sonhador!
20 mwise tumwite, tumukube mu kimui haa bi̱i̱na bini niikuwo tulaghila tuti binyama niibiyo byamuliiye. Ti̱ tulole ekilalu̱gha mu bilooto biye ebi.”
20 Venham, pois, agora, vamos matá-lo e jogar o corpo numa destas cisternas. Diremos que um animal selvagem o devorou. Vejamos em que vão dar os sonhos dele.
21 Obu Leu̱bbeeni̱ aaghu̱u̱ye, aalengʼo kumukoonela naaghila ati, “Bhaawai̱ tutamwita.”
21 Mas Rúben, ouvindo isso, livrou-o das mãos deles e disse: — Não lhe tiremos a vida.
22 Leu̱bbeeni̱ aatodha aaghila ati, “Mutamumalʼo, kuuyʼo mumukube mu ki̱i̱na kini mu elungu muni, bhaatu mutamuhuula.” Leu̱bbeeni̱ aabu̱gha ebi kumukoonela ati batamwita kuuyʼo amu̱ku̱u̱ki̱ye ewaa ese wee.
22 Rúben disse mais: — Não derramem sangue. Joguem o rapaz naquela cisterna que está no deserto, e não lhe façam mal. Rúben disse isto para o livrar deles, a fim de levá-lo de volta ao pai.
23 Du̱mbi̱ obu Yojeefu̱ aabaki̱dhi̱yʼo, baamu̱tu̱u̱bbu̱lamu nkanji̱ yee eghi esemeleeye kimui eghi aabaagha alu̱wete,
23 Mas, logo que José chegou a seus irmãos, despiram-no da túnica, a túnica talar de mangas compridas que trazia,
24 baamutwala, baamukuba mu ki̱i̱na.Baghenji̱ baa Yojeefu̱ mbaamukuba mu ki̱i̱na.|alt="Figure" src="CO00705B.TIF" size="col" ref="37:24" Bhaatu ki̱i̱na eki kikaba kitalimu kantu koona bbaa.
24 e o jogaram na cisterna. A cisterna estava vazia, sem água.
25 Obu baasitami̱ye kuliya byokuliya byabo, baabona ki̱bbu̱la kya bantu baa mu ntu̱la ya Banasumai̱li̱ mbalu̱gha mu kyalo kya Gi̱li̱yaadi̱. Bakaba bali na ngamila syabo si̱heeki̱ye bintu bisasi̱ye, mubaji̱, na miila mbabitwala eku̱wa ya Mi̱si̱li̱.
25 Depois sentaram-se para comer. Levantando os olhos, viram que uma caravana de ismaelitas vinha de Gileade. Seus camelos traziam especiarias, bálsamo e mirra, que levavam para o Egito.
26 Yu̱da aaghila baghenji̱ be ati, “Tukughobʼo ki ntwati̱ye mu̱ghenji̱ waatu kandi tu̱swi̱ki̱la saghama yee?”
26 Então Judá disse aos irmãos: — O que vamos ganhar se matarmos o nosso irmão e depois escondermos a sua morte?
27 Du̱mbi̱ baaghambilana bati, “Mwise tu̱mu̱ghu̱li̱ye Banasumai̱li̱ bani, bhaatu tutamuhuula, kyʼoku̱du̱bha ni lughanda lwatu eenini kandi waani̱naatu̱we.” Du̱mbi̱ baghenji̱ be aba boona baasi̱i̱ma.
27 Venham, vamos vendê-lo aos ismaelitas. Não lhe façamos mal, pois é nosso irmão, é do nosso sangue. Seus irmãos concordaram.
28 Obu baghu̱li̱ baasi̱ye ku̱lu̱gha mu Mi̱di̱yaani̱, du̱mbi̱ baghenji̱ be baamubhula mu ki̱i̱na omu, baamu̱ghu̱li̱ya mu Banasumai̱li̱ bi̱twi̱ke maku̱mi̱ abili bya siliva, du̱mbi̱ Banasumai̱li̱ aba baamutwala Mi̱si̱li̱.
28 E, quando os mercadores midianitas passaram, os irmãos de José o tiraram da cisterna e o venderam aos ismaelitas por vinte moedas de prata. E os ismaelitas levaram José para o Egito.
29 Obu Leu̱bbeeni̱ aaku̱u̱ki̱ye haa ki̱i̱na haala naasanga Yojeefu̱ atalimu, eetemuulila ngoye haa mubili kwoleka ngoku aali asaliiwe.
29 Quando Rúben voltou à cisterna, eis que José não estava nela; então rasgou as suas roupas.
30 Aakuuka mu baghenji̱ be ati, “Buuye mutabhana nga atalimu, ngende mmubbalile haa?”
30 E, voltando aos seus irmãos, disse: — O rapaz não está mais lá! E agora, o que eu vou fazer?
31 Du̱mbi̱ baasala mbu̱li̱, baaleeta saghama yayo baaghiseesangilila haa nkanji̱ ya Yojeefu̱.
31 Então pegaram a túnica de José, mataram um bode e molharam a túnica no sangue.
32 Baatwala nkanji̱ eghi ewaa esebo baamughila bati, “Twasangaane nkanji̱, oghilole kulungi niikuwo omanye elakaba eli ya mwana waawe Yojeefu̱.”
32 E enviaram a túnica de mangas compridas ao pai com este recado: — Achamos isto. Veja se é ou não a túnica de seu filho.
33 Aaghimaniilila, du̱mbi̱ aaghila ati, “Eni majima kuwo ni nkanji̱ ya mwana wanje! Kinyama kya mu kisaka kyamwi̱ti̱ye. Ee, mutabani̱ wanje Yojeefu̱ kisolo kyamutemanguuyemu buhande-hande!”
33 Ele a reconheceu e disse: — É a túnica de meu filho. Um animal selvagem o devorou. Certamente José foi despedaçado.
34 Du̱mbi̱ Yakobbo eetemangulila ngoye haa mubili, aalu̱wala ngoye sya bujune, eeghungila mutabani̱ wee oghu kumala bilo bikani̱ye.
34 Então Jacó rasgou as suas roupas, vestiu-se de pano de saco e lamentou o filho durante muitos dias.
35 Batabani̱ be na bahala be boona baasa ku̱mu̱hu̱u̱mu̱li̱ya, bhaatu eye aabhengela kimui kuleka. Du̱mbi̱ aaghila ati, “Bbaa, nkuukala nineeghu̱ngi̱ye ku̱hi̱ki̱ya nanje obu ndi̱ku̱wa niikuwo ngende hambali mwana wanje aaghendi̱ye.” Niibuwo eeyongeleeye kimui kweghunga na kulila haabwa mutabani̱ wee Yojeefu̱.
35 Todos os seus filhos e todas as suas filhas vieram, para o consolar; ele, porém, recusou ser consolado e disse: — Chorando, descerei à sepultura para junto do meu filho. E continuou a chorar pelo filho.
36 Bhaatu basu̱u̱bu̱ji̱ aba abaatwete Yojeefu̱, bakaghenda baamu̱ghu̱li̱ya ewaa Poti̱i̱fa omui mu bakulu mu bukama bwa Falaaho kandi oghu akaba ali mukulu wa abaalindagha Falaaho.
36 Enquanto isso, no Egito, os midianitas venderam José a Potifar, oficial de Faraó, comandante da guarda.

Ler em outra tradução

Comparar com outra

Estude este capítulo no WhatsApp

Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Gênesis 37, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.