Daniel 4
Ndaghaano Mpyaka Mu Lubwisi (TLJ) vs NVT
1 Ni̱i̱si̱ye Mukama Nebbukadeneeja oghu naahandi̱i̱ki̱ye kandi naatuma bbaluwa eni mu bantu boona, mahanga ghoona na bantu baa mi̱bu̱ghe yoona abaakaaye munsi yoona.
1 O rei Nabucodonosor enviou esta mensagem a povos de todas as raças, nações e línguas em todo o mundo: “Paz e prosperidade!
2 Nkubbala enu̱we boona mumanye byakuswekani̱ya na bubonelo ebi Luhanga wa Eghulu Munu ankoleeye.
2 Quero que todos saibam dos sinais e das maravilhas que o Deus Altíssimo realizou em meu favor.
3 Bubonelo buwe ni bukulu munu
3 Como são grandes seus sinais, como são poderosas suas maravilhas! Seu reino durará para sempre, e seu domínio, por todas as gerações.
4 Siye Nebbukadeneeja, nkaba ndi e ka ewanje mu kikaali kyanje, ndi kusemeeye kandi nkulakulaane.
4 “Eu, Nabucodonosor, vivia em meu palácio, com todo conforto e prosperidade.
5 Kilo kimui nkaba ndangaaye haa bulili bwanje, naaloota ndooti̱ kandi ebyambonekeeye nʼebi neeli̱li̱kaane mu ndooti̱ eghi byaleka noobaha.
5 Certa noite, porém, tive um sonho que me assustou; enquanto estava deitado em minha cama, tive visões que me aterrorizaram.
6 Nahabweki naalaghila kuleeta ewanje basaasa baakalimagheji boona baa Bbabbu̱looni̱ kandi basaasa aba bangambile eki ndooti̱ eghi ekumani̱i̱si̱ya.
6 Por isso mandei chamar todos os sábios da Babilônia, para que me dissessem o que meu sonho significava.
7 Obu banamaaje, baku̱mu̱, Bakaladi̱ya, na balaghu̱li̱ baasi̱ye, naabaghambila eki naalooti̱ye, bhaatu baasaaghuwa kungambila eki ndooti̱ eghi ekumani̱i̱si̱ya.
7 Quando todos os magos, encantadores, astrólogos e adivinhos vieram, eu lhes contei meu sonho, mas eles não foram capazes de me dizer o que ele significava.
8 Haakumaliilila, Dhaneeli̱ aasa hambali ndi kandi naamughambila ebi naalooti̱ye. Musaasa oghu baamughilaghamu dhee Bbeli̱tesaja, li̱i̱na lya luhanga wanje kandi akaba aasuuye mwoyo wa baaluhanga bahi̱ki̱li̱i̱ye.
8 Finalmente, Daniel se apresentou diante de mim, e eu lhe contei o sonho. (Ele se chama Beltessazar, em homenagem a meu deus, e o espírito dos santos deuses está nele.)
9 Naamughila nti, “Bbeli̱tesaja, mukulu wa banamaaje, nimani̱ye ngoku oli na mwoyo wa baaluhanga kandi taaliyo nsi̱ta eghi ekukusaagha. Kini niikiyo naalooti̱ye kandi nkubbala ongambile eki kikumani̱i̱si̱ya.
9 “Disse-lhe: ‘Beltessazar, chefe dos magos, sei que o espírito dos santos deuses está em você e que não há mistério que não possa resolver. Agora, diga-me o que meu sonho significa.
10 Obu naabaagha ndangaaye haa bulili bwanje, kini niikiyo naalooti̱ye. Naaboone kiti kiinamu̱li̱to kikangamiiye kimui kyemiliiye haagati ya nsi.
10 “‘Enquanto estava deitado em minha cama, tive este sonho. Vi uma grande árvore no meio da terra.
11 Kiti eki kyakulila kimui kandi kyaba kyamaani̱ kyahi̱ka mu mwanya kandi bu̱li̱ muntu mu nsi aagubhagha kukibona.
11 A árvore cresceu e ficou muito alta e forte; chegava até o céu e podia ser vista por todo o mundo.
12 Mababi ghaakiyo ghaabaagha ghasemeeye, kyabaagha kyani̱yʼo bi̱ghu̱ma bikani̱ye, ebikugubha kumala bantu bʼomu nsi yoona kubiliya. Binyama bya mukisaka byahuumulilagha mu ki̱i̱ku̱dhu̱ kyakiyo, noni̱ sya mu mwanya syakalagha mu matai ghaakiyo, bihanguwa byona bya munsi byomi̱i̱li̱ byaliyagha haa bi̱ghu̱ma bya kiti eki.
12 Suas folhas eram verdes e novas, e ela era cheia de frutos para todos comerem. Animais selvagens viviam à sua sombra, e aves faziam ninhos em seus ramos. O mundo todo se alimentava dessa árvore.
13 “Obu naabaagha ninalangaaye haa bulili bwanje, naatodha naabonekeluwa. Mu kubonekeluwa oku, naabona malai̱ka ahi̱ki̱li̱i̱ye naasu̱ndu̱ka ku̱lu̱gha mu eghulu.
13 “‘Então, enquanto eu sonhava, vi um mensageiro, um ser santo, que descia do céu.
14 Aabilikila na elaka lyamaani̱ ati, ‘Ojombe kiti eki, ojombakake matai ghaakiyo, ohanjaage mababi ghaakiyo kandi okubakake bi̱ghu̱ma byakiyo. Obhinge bisolo ebili hansi yakiyo na noni̱ esili mu matai ghaakiyo.
14 O mensageiro gritou: ‘Derrubem a árvore e cortem seus ramos! Arranquem suas folhas e espalhem seus frutos! Espantem os animais selvagens de sua sombra e as aves, de seus ramos.
15 Bhaatu ki̱ti̱na kyakiyo na mi̱li̱ obileke binali mu etaka. Okibohʼo kyoma na kyoma bakughilaghamu bbu̱looji̱ kandi oleke bi̱si̱ngo biikale binakyeli̱ghi̱li̱li̱i̱ye.
15 Mas deixem na terra o toco, com suas raízes, preso com um anel de ferro e bronze e cercado da relva verde. Que seja molhado pelo orvalho do céu e viva com os animais selvagens, em meio às plantas do campo.
16 Omuuyemu byeli̱li̱kano bya muntu kandi omutemu byeli̱li̱kano bya kisolo haabwa myaka musanju̱.
16 Durante sete períodos, terá a mente de um animal selvagem em vez de mente humana.
17 “ ‘Baamalai̱ka bahi̱ki̱li̱i̱ye niibo baatu̱u̱yemu eki kubʼo. Bakubbala kumani̱i̱si̱ya bantu boona ngu Luhanga wa Eghulu Munu niiye alemi̱ye makama ghoona ghaa munsi. Niiye akukomagha bantu abakulema makama agha kandi afoola bantu aba batahu̱ti̱i̱ye kuba balemi̱.’
17 Pois isso foi decretado pelos mensageiros; foi ordenado pelos seres santos, para que todos saibam que o Altíssimo domina sobre os reinos do mundo. Ele os dá a quem quer, até mesmo à pessoa mais humilde”.
18 “Eghi niiyo ndooti̱ eghi si̱ye Mukama Nebbukadeneeja naalooti̱ye. Nahabweki Bbeli̱tesaja, ongambile eki ekumani̱i̱si̱ya, nanga taaliyo muntu nʼomui mu basaasa baakalimagheji bʼomu bukama bwanje oghu akugubha kunsoboolola eki ndooti̱ eghi ekumani̱i̱si̱ya. Bhaatu uwe okugubha nanga mwoyo wa baaluhanga bahi̱ki̱li̱i̱ye ali naawe.”
18 “‘Beltessazar, esse foi o sonho que eu, o rei Nabucodonosor, tive. Agora, diga-me o que ele significa, pois nenhum dos sábios de meu reino foi capaz de interpretá-lo. Mas você pode fazê-lo, pois o espírito dos santos deuses está em você’.”
19 Dhaneeli̱ (oghu baaghilaghamu Bbeli̱tesaja) aasobeluwa haabwa bwile kandi ebi eeli̱li̱kanagha byaleka oobaha. Niibuwo Mukama Nebbukadeneeja aamu̱ghi̱liye ati, “Bbeli̱tesaja, eki naalooti̱ye kandi uwe kusoboolola eki kikumani̱i̱si̱ya kitakwobahi̱i̱li̱li̱ya.”
19 “Ao ouvir isso, Daniel (também chamado Beltessazar), ficou atônito por algum tempo, atemorizado com o significado do sonho. Então o rei lhe disse: ‘Beltessazar, não se assuste com o sonho, nem com o seu significado’. “Beltessazar respondeu: ‘Meu senhor, gostaria que os acontecimentos prenunciados nesse sonho ocorressem a seus inimigos, e não ao rei!
20 Waaboone kiti ekyaku̱li̱ye, kyaneeta, kyaba kyamaani̱ kandi kyahi̱ka mu mwanya, eki bu̱li̱ muntu munsi yoona aagubhagha kubona.
20 A árvore que o rei viu crescia e ficava alta e forte; chegava até o céu e podia ser vista por todo o mundo.
21 Kiti eki kyaba na mababi ghasemeeye kandi bi̱ghu̱ma bikani̱ye bya bihanguwa byona kuliya, eki binyama bikuhuumulilagha mu ki̱i̱ku̱dhu̱ kyakiyo kandi eki noni̱ sikuukalagha mu matai ghaakiyo.
21 Tinha folhas verdes e novas e era cheia de frutos para todos comerem. Animais selvagens viviam à sua sombra, e aves faziam ninhos em seus ramos.
22 Uwe mukama wanje, nuuwe kiti eki! Waafooki̱ye mukulu kandi wamaani̱. Bu̱toki̱ bwawe bu̱hi̱ki̱ye mu mwanya kandi bu̱lemi̱ bwawe bumalakaki̱ye munsi yoona.
22 Essa árvore é o próprio rei. Pois o rei cresceu e se tornou forte e grande; sua grandeza chega até o céu, e seu domínio, até os confins da terra.
23 “Mukama wanje, okabona malai̱ka ahi̱ki̱li̱i̱ye naasu̱ndu̱ka ku̱lu̱gha mu eghulu kandi aaghila ati, ‘Okonde kiti eki kandi okijombakake, bhaatu oleke ki̱ti̱na kyakiyo mu etaka. Okibohʼo kyoma kandi na kyoma bakughilaghamu bbu̱looji̱, okileke mu kisaka bi̱si̱ngo bi̱kyeli̱ghi̱li̱i̱ye. Oleke musaasa oghu ki̱me ki̱mu̱gbondi̱ye kandi aakale mu kisaka na bisolo haabwa myaka musanju̱.’
23 “‘Então o rei viu um mensageiro, um ser santo que descia do céu e que disse: ‘Derrubem a árvore e destruam-na! Mas deixem na terra o toco, com suas raízes, preso com um anel de ferro e bronze e cercado da relva verde. Que seja molhado pelo orvalho do céu e viva com os animais do campo por sete períodos’.
24 “Mukama wanje, ndooti̱ eghi ekumani̱i̱si̱ya kini kandi eki niikiyo Luhanga wa Eghulu Munu aalaghiiye kukubʼo, mukama wanje.
24 “‘Este é o significado do sonho, ó rei, o que o Altíssimo declarou que acontecerá a meu senhor, o rei.
25 Okubhinguwa mu bantu kandi olaakalagha na binyama bya mu kisaka. Olaliyaagha bi̱si̱ngo nga nte kandi okumala myaka musanju̱ ki̱me kyʼomu mwanya nkinakutoonela kandi nkinaku̱gbondi̱ya, ku̱hi̱ki̱ya omani̱ye ngoku Luhanga wa Eghulu Munu alemi̱ye bukama bwa bantu kandi ngoku akugubha kubuha oghu abbali̱ye.
25 O rei será expulso do convívio humano e viverá nos campos, com os animais selvagens. Comerá capim, como os bois, e será molhado pelo orvalho do céu. Viverá desse modo por sete períodos, até entender que o Altíssimo domina sobre os reinos do mundo e os dá a quem ele quer.
26 Malai̱ka kulaghila ati ki̱ti̱na na mi̱li̱ ya kiti eki babi̱ti̱ghe mu etaka, kikumani̱i̱si̱ya ngu bukama bwawe bukutodha kukukuukila haanu̱ma yaawe kumanya ngoku Luhanga wʼomu eghulu alemi̱ye nsi yoona.
26 As raízes e o toco, porém, foram deixados na terra. Isso significa que o senhor receberá seu reino de volta quando tiver aprendido que o céu domina.
27 Nahabweki mukama wanje, osi̱i̱me ebi nkukughambila. Oleke ku̱si̱i̱sa kandi okole ebi̱hi̱ki̱ye. Oghilile ngughuma banaku kandi okweyongela kukula-kulana.”
27 “‘Ó rei Nabucodonosor, aceite meu conselho. Pare de pecar e faça o que é certo. Deixe seus pecados para trás e tenha compaixão dos pobres. Quem sabe, então, o rei continuará a prosperar’.”
28 Bintu ebi byona byabʼo Mukama Nebbukadeneeja.
28 “Tudo isso, porém, aconteceu ao rei Nabucodonosor.
29 Haanu̱ma ya meeli̱ eku̱mi̱ na abili, obu mukama aalubhatangilagha haa lusui lwenganililaane lwa numba yee mu kikaali kiye kya Bbabbu̱looni̱,
29 Doze meses depois, ele caminhava sobre o terraço de seu palácio na Babilônia
30 aaghila ati, “Olole kibugha kyamaani̱ kya Bbabbu̱looni̱! Nkakwela kibugha kisemeeye eki kukiikalamu haabwa maani̱ ghanje kandi kwoleka ngoku ndi na ki̱ti̱i̱ni̱sa.”
30 e disse: ‘Vejam a grande cidade da Babilônia! Com meu próprio poder, construí esta cidade para ser o centro de meu reino e para mostrar o esplendor de minha majestade’.
31 Mukama oghu naanabu̱gha bighambo ebi, elaka lyalu̱gha mu eghulu ndighila liti, “Uwe Mukama Nebbukadeneeja otegheeleli̱ye ebi nkukughambila: bukama bwawe bwaku̱lu̱ghi̱yʼo.
31 “Enquanto essas palavras ainda estavam em sua boca, veio do céu uma voz e disse: ‘Esta mensagem é para você, rei Nabucodonosor! Você não governa mais sobre este reino.
32 Okubhinguwa mu bantu kandi okuukala na binyama bya mu kisaka, okuliya bi̱si̱ngo nga nte haabwa myaka musanju̱, ku̱hi̱ki̱ya omani̱ye ngoku Luhanga wa Eghulu Munu alemi̱ye bukama bwa bantu kandi ngoku akugubha kubuha oghu abbali̱ye.”
32 Será expulso do convívio humano. Viverá nos campos com os animais selvagens e comerá capim, como os bois. Viverá desse modo por sete períodos, até que entenda que o Altíssimo domina sobre os reinos do mundo e os dá a quem ele quer’.
33 Bwile obu bwonini, eki baaghambiiye Nebbukadeneeja kyabʼo. Aabhinguwa mu bantu kandi aatandika kuliya bi̱si̱ngo nga nte. Ki̱me ekyalu̱ghagha mu mwanya kyatandika kumutoonela kandi kyamu̱gbondi̱ya, ku̱hi̱ki̱ya obu esoke liye lyajambi̱ye nga lya byoha bya kibebe kandi bi̱ku̱lu̱ biye byajamba nga bya noni̱.
33 “Naquela mesma hora, a sentença se cumpriu e Nabucodonosor foi expulso do convívio humano. Passou a comer capim, como os bois, e foi molhado pelo orvalho do céu. Viveu desse modo até seu cabelo crescer como as penas das águias e suas unhas se parecerem com garras de pássaros.”
34 Haanu̱ma ya myaka musanju̱ eghi, si̱ye Nebbukadeneeja naamu̱ki̱ya maaso ghanje mu eghulu kandi naatodha naatandika kweli̱li̱kana kusemeeye. Naasinda Luhanga wa Eghulu Munu kandi naahu̱ti̱ya eye oghu ali mwomi̱i̱li̱ bilo nʼebilo.
34 “Passado esse tempo, eu, Nabucodonosor, olhei para o céu. Minha sanidade voltou, louvei e adorei o Altíssimo e honrei aquele que vive para sempre. “Seu domínio é para sempre, seu reino, por todas as gerações.
35 Bantu boona bʼomu nsi,
35 Comparados a ele, os habitantes da terra são como nada. Ele faz o que quer entre os anjos do céu e entre os habitantes da terra. Ninguém pode detê-lo nem lhe dizer: ‘Por que fazes essas coisas?’.
36 Bwile obu naatodha naatandika kweli̱li̱kana kusemeeye. Bukulu bwanje na ki̱ti̱i̱ni̱sa kya bukama bwanje byankuukila. Abampanuulilagha na banyolo banje bankuukʼo. Naaba na bu̱toki̱ mu bukama bwanje kusaali̱ya ngoku naabaagha haa ku̱du̱bha.
36 “Quando minha sanidade voltou, também recuperei minha honra e a majestade de meu reino. Meus conselheiros e nobres me procuraram e fui restaurado ao meu reino, com muito mais honra que antes.
37 Nahabweki si̱ye Nebbukadeneeja nkusinda, nku̱ghi̱je kandi mpe ki̱ti̱i̱ni̱sa Luhanga, Mukama wʼomu eghulu nanga ebi akukolagha byona bi̱hi̱ki̱ye kandi ni bya bwengani̱ja. Akugubha ku̱dhooti̱ya abali na myepanko.
37 “Agora eu, Nabucodonosor, louvo, glorifico e honro o Rei dos céus. Todos os seus atos são justos e verdadeiros, e ele tem poder para humilhar os orgulhosos”.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Daniel 4, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.