Daniel 4
Ndaghaano Mpyaka Mu Lubwisi (TLJ) vs NVI
1 Ni̱i̱si̱ye Mukama Nebbukadeneeja oghu naahandi̱i̱ki̱ye kandi naatuma bbaluwa eni mu bantu boona, mahanga ghoona na bantu baa mi̱bu̱ghe yoona abaakaaye munsi yoona.
1 O rei Nabucodonosor, aos homens de todas nações, povos e línguas, que vivem no mundo inteiro: Paz e prosperidade!
2 Nkubbala enu̱we boona mumanye byakuswekani̱ya na bubonelo ebi Luhanga wa Eghulu Munu ankoleeye.
2 Tenho a satisfação de falar-lhes a respeito dos sinais e das maravilhas que o Deus Altíssimo realizou para mim.
3 Bubonelo buwe ni bukulu munu
3 Como são grandes os seus sinais, como são poderosas as suas maravilhas! O seu reino é um reino eterno; o seu domínio dura de geração em geração.
4 Siye Nebbukadeneeja, nkaba ndi e ka ewanje mu kikaali kyanje, ndi kusemeeye kandi nkulakulaane.
4 Eu, Nabucodonosor, estava satisfeito e próspero em casa, no meu palácio.
5 Kilo kimui nkaba ndangaaye haa bulili bwanje, naaloota ndooti̱ kandi ebyambonekeeye nʼebi neeli̱li̱kaane mu ndooti̱ eghi byaleka noobaha.
5 Tive um sonho que me deixou alarmado. Estando eu deitado em minha cama, os pensamentos e visões que passaram pela minha mente deixaram-me aterrorizado.
6 Nahabweki naalaghila kuleeta ewanje basaasa baakalimagheji boona baa Bbabbu̱looni̱ kandi basaasa aba bangambile eki ndooti̱ eghi ekumani̱i̱si̱ya.
6 Por isso decretei que todos os sábios da Babilônia fossem trazidos à minha presença para interpretarem o sonho para mim.
7 Obu banamaaje, baku̱mu̱, Bakaladi̱ya, na balaghu̱li̱ baasi̱ye, naabaghambila eki naalooti̱ye, bhaatu baasaaghuwa kungambila eki ndooti̱ eghi ekumani̱i̱si̱ya.
7 Quando os magos, os encantadores, os astrólogos e os adivinhos vieram, contei-lhes o sonho, mas eles não puderam interpretá-lo.
8 Haakumaliilila, Dhaneeli̱ aasa hambali ndi kandi naamughambila ebi naalooti̱ye. Musaasa oghu baamughilaghamu dhee Bbeli̱tesaja, li̱i̱na lya luhanga wanje kandi akaba aasuuye mwoyo wa baaluhanga bahi̱ki̱li̱i̱ye.
8 Por fim veio Daniel à minha presença e eu lhe contei o sonho. Ele é chamado Beltessazar, em homenagem ao nome do meu deus; e o espírito dos santos deuses está nele.
9 Naamughila nti, “Bbeli̱tesaja, mukulu wa banamaaje, nimani̱ye ngoku oli na mwoyo wa baaluhanga kandi taaliyo nsi̱ta eghi ekukusaagha. Kini niikiyo naalooti̱ye kandi nkubbala ongambile eki kikumani̱i̱si̱ya.
9 Eu disse: "Beltessazar, chefe dos magos, sei que o espírito dos santos deuses está em você, e que nenhum mistério é difícil demais para você. Vou contar-lhe o meu sonho; interprete-o para mim.
10 Obu naabaagha ndangaaye haa bulili bwanje, kini niikiyo naalooti̱ye. Naaboone kiti kiinamu̱li̱to kikangamiiye kimui kyemiliiye haagati ya nsi.
10 Estas são as visões que tive quando estava deitado na minha cama: olhei, e ali diante de mim estava uma árvore muito alta no meio da terra.
11 Kiti eki kyakulila kimui kandi kyaba kyamaani̱ kyahi̱ka mu mwanya kandi bu̱li̱ muntu mu nsi aagubhagha kukibona.
11 A árvore cresceu tanto que a sua copa encostou no céu; era visível até os confins da terra.
12 Mababi ghaakiyo ghaabaagha ghasemeeye, kyabaagha kyani̱yʼo bi̱ghu̱ma bikani̱ye, ebikugubha kumala bantu bʼomu nsi yoona kubiliya. Binyama bya mukisaka byahuumulilagha mu ki̱i̱ku̱dhu̱ kyakiyo, noni̱ sya mu mwanya syakalagha mu matai ghaakiyo, bihanguwa byona bya munsi byomi̱i̱li̱ byaliyagha haa bi̱ghu̱ma bya kiti eki.
12 Tinha belas folhas, muitos frutos, e nela havia alimento para todos. Debaixo dela os animais do campo achavam abrigo, e as aves do céu viviam em seus galhos; todas as criaturas se alimentavam da árvore.
13 “Obu naabaagha ninalangaaye haa bulili bwanje, naatodha naabonekeluwa. Mu kubonekeluwa oku, naabona malai̱ka ahi̱ki̱li̱i̱ye naasu̱ndu̱ka ku̱lu̱gha mu eghulu.
13 "Nas visões que tive deitado em minha cama, olhei e vi diante de mim uma sentinela, um anjo que descia do céu;
14 Aabilikila na elaka lyamaani̱ ati, ‘Ojombe kiti eki, ojombakake matai ghaakiyo, ohanjaage mababi ghaakiyo kandi okubakake bi̱ghu̱ma byakiyo. Obhinge bisolo ebili hansi yakiyo na noni̱ esili mu matai ghaakiyo.
14 e ele gritou em alta voz: ‘Derrubem a árvore e cortem os seus galhos; arranquem as suas folhas e espalhem os seus frutos. Fujam os animais de debaixo dela e as aves dos seus galhos.
15 Bhaatu ki̱ti̱na kyakiyo na mi̱li̱ obileke binali mu etaka. Okibohʼo kyoma na kyoma bakughilaghamu bbu̱looji̱ kandi oleke bi̱si̱ngo biikale binakyeli̱ghi̱li̱li̱i̱ye.
15 Mas deixem o toco e as suas raízes, presos com ferro e bronze; fique ele no chão, em meio a relva do campo’. "Ele será molhado com o orvalho do céu e com os animais comerá a grama da terra.
16 Omuuyemu byeli̱li̱kano bya muntu kandi omutemu byeli̱li̱kano bya kisolo haabwa myaka musanju̱.
16 A mente humana lhe será tirada, e ele será como um animal, até que se passem sete tempos.
17 “ ‘Baamalai̱ka bahi̱ki̱li̱i̱ye niibo baatu̱u̱yemu eki kubʼo. Bakubbala kumani̱i̱si̱ya bantu boona ngu Luhanga wa Eghulu Munu niiye alemi̱ye makama ghoona ghaa munsi. Niiye akukomagha bantu abakulema makama agha kandi afoola bantu aba batahu̱ti̱i̱ye kuba balemi̱.’
17 "A decisão é anunciada por sentinelas, os anjos declaram o veredicto, para que todos os que vivem saibam que o Altíssimo domina sobre os reinos dos homens e os dá a quem quer, e põe no poder o homem mais simples.
18 “Eghi niiyo ndooti̱ eghi si̱ye Mukama Nebbukadeneeja naalooti̱ye. Nahabweki Bbeli̱tesaja, ongambile eki ekumani̱i̱si̱ya, nanga taaliyo muntu nʼomui mu basaasa baakalimagheji bʼomu bukama bwanje oghu akugubha kunsoboolola eki ndooti̱ eghi ekumani̱i̱si̱ya. Bhaatu uwe okugubha nanga mwoyo wa baaluhanga bahi̱ki̱li̱i̱ye ali naawe.”
18 "Esse é o sonho que eu, o rei Nabucodonosor, tive. Agora, Beltessazar, diga-me o significado do sonho, pois nenhum dos sábios do meu reino consegue interpretá-lo para mim, exceto você, pois o espírito dos santos deuses está em você".
19 Dhaneeli̱ (oghu baaghilaghamu Bbeli̱tesaja) aasobeluwa haabwa bwile kandi ebi eeli̱li̱kanagha byaleka oobaha. Niibuwo Mukama Nebbukadeneeja aamu̱ghi̱liye ati, “Bbeli̱tesaja, eki naalooti̱ye kandi uwe kusoboolola eki kikumani̱i̱si̱ya kitakwobahi̱i̱li̱li̱ya.”
19 Então Daniel, também chamado Beltessazar, ficou estarrecido por algum tempo, e os seus pensamentos o deixaram aterrorizado. Então o rei disse: "Beltessazar, não deixe que o sonho ou a sua interpretação o assuste". Beltessazar respondeu: "Meu senhor, quem dera o sonho só se aplicasse aos seus inimigos e o seu significado somente aos seus adversários!
20 Waaboone kiti ekyaku̱li̱ye, kyaneeta, kyaba kyamaani̱ kandi kyahi̱ka mu mwanya, eki bu̱li̱ muntu munsi yoona aagubhagha kubona.
20 A árvore que viste, que cresceu e ficou enorme, e a sua copa encostava no céu, visível em toda a terra,
21 Kiti eki kyaba na mababi ghasemeeye kandi bi̱ghu̱ma bikani̱ye bya bihanguwa byona kuliya, eki binyama bikuhuumulilagha mu ki̱i̱ku̱dhu̱ kyakiyo kandi eki noni̱ sikuukalagha mu matai ghaakiyo.
21 que também tinha belas folhas e muitos frutos, na qual havia alimento para todos, abrigo para os animais do campo, e morada para as aves do céu nos seus galhos,
22 Uwe mukama wanje, nuuwe kiti eki! Waafooki̱ye mukulu kandi wamaani̱. Bu̱toki̱ bwawe bu̱hi̱ki̱ye mu mwanya kandi bu̱lemi̱ bwawe bumalakaki̱ye munsi yoona.
22 és tu, ó rei! Tu te tornaste grande e poderoso, pois a tua grandeza cresceu até alcançar o céu, e o teu domínio se estende até os confins da terra.
23 “Mukama wanje, okabona malai̱ka ahi̱ki̱li̱i̱ye naasu̱ndu̱ka ku̱lu̱gha mu eghulu kandi aaghila ati, ‘Okonde kiti eki kandi okijombakake, bhaatu oleke ki̱ti̱na kyakiyo mu etaka. Okibohʼo kyoma kandi na kyoma bakughilaghamu bbu̱looji̱, okileke mu kisaka bi̱si̱ngo bi̱kyeli̱ghi̱li̱i̱ye. Oleke musaasa oghu ki̱me ki̱mu̱gbondi̱ye kandi aakale mu kisaka na bisolo haabwa myaka musanju̱.’
23 "E tu, ó rei, viste também uma sentinela, o anjo que descia do céu e dizia: ‘Derrubem a árvore e destruam-na, mas deixem o toco e as suas raízes, presos com ferro e bronze; fique ele no chão, em meio a relva do campo. Ele será molhado com o orvalho do céu e viverá com os animais selvagens, até que se passem sete tempos’.
24 “Mukama wanje, ndooti̱ eghi ekumani̱i̱si̱ya kini kandi eki niikiyo Luhanga wa Eghulu Munu aalaghiiye kukubʼo, mukama wanje.
24 "Esta é a interpretação, ó rei, e este é o decreto que o Altíssimo emitiu contra o rei, meu senhor:
25 Okubhinguwa mu bantu kandi olaakalagha na binyama bya mu kisaka. Olaliyaagha bi̱si̱ngo nga nte kandi okumala myaka musanju̱ ki̱me kyʼomu mwanya nkinakutoonela kandi nkinaku̱gbondi̱ya, ku̱hi̱ki̱ya omani̱ye ngoku Luhanga wa Eghulu Munu alemi̱ye bukama bwa bantu kandi ngoku akugubha kubuha oghu abbali̱ye.
25 Tu serás expulso do meio dos homens e viverás com os animais selvagens; comerás capim como os bois e te molharás com o orvalho do céu. Passarão sete tempos até que admitas que o Altíssimo domina sobre os reinos dos homens e os dá a quem quer.
26 Malai̱ka kulaghila ati ki̱ti̱na na mi̱li̱ ya kiti eki babi̱ti̱ghe mu etaka, kikumani̱i̱si̱ya ngu bukama bwawe bukutodha kukukuukila haanu̱ma yaawe kumanya ngoku Luhanga wʼomu eghulu alemi̱ye nsi yoona.
26 A ordem para deixar o toco da árvore com as raízes significa que o teu reino te será devolvido quando reconheceres que os Céus dominam.
27 Nahabweki mukama wanje, osi̱i̱me ebi nkukughambila. Oleke ku̱si̱i̱sa kandi okole ebi̱hi̱ki̱ye. Oghilile ngughuma banaku kandi okweyongela kukula-kulana.”
27 Portanto, ó rei, aceita o meu conselho: Renuncia a teus pecados e à tua maldade, pratique a justiça e tenha compaixão dos necessitados. Talvez, então, continues a viver em paz".
28 Bintu ebi byona byabʼo Mukama Nebbukadeneeja.
28 Tudo isso aconteceu com o rei Nabucodonosor.
29 Haanu̱ma ya meeli̱ eku̱mi̱ na abili, obu mukama aalubhatangilagha haa lusui lwenganililaane lwa numba yee mu kikaali kiye kya Bbabbu̱looni̱,
29 Doze meses depois, quando o rei estava andando no terraço do palácio real da Babilônia,
30 aaghila ati, “Olole kibugha kyamaani̱ kya Bbabbu̱looni̱! Nkakwela kibugha kisemeeye eki kukiikalamu haabwa maani̱ ghanje kandi kwoleka ngoku ndi na ki̱ti̱i̱ni̱sa.”
30 disse: "Acaso não é esta a grande Babilônia que eu construí como capital do meu reino, com o meu enorme poder e para a glória da minha majestade? "
31 Mukama oghu naanabu̱gha bighambo ebi, elaka lyalu̱gha mu eghulu ndighila liti, “Uwe Mukama Nebbukadeneeja otegheeleli̱ye ebi nkukughambila: bukama bwawe bwaku̱lu̱ghi̱yʼo.
31 As palavras ainda estavam nos seus lábios quando veio do céu uma voz que disse: "É isto que está decretado quanto a você, rei Nabucodonosor: Sua autoridade real lhe foi tirada.
32 Okubhinguwa mu bantu kandi okuukala na binyama bya mu kisaka, okuliya bi̱si̱ngo nga nte haabwa myaka musanju̱, ku̱hi̱ki̱ya omani̱ye ngoku Luhanga wa Eghulu Munu alemi̱ye bukama bwa bantu kandi ngoku akugubha kubuha oghu abbali̱ye.”
32 Você será expulso do meio dos homens, viverá com os animais selvagens e comerá capim como os bois. Passarão sete tempos até que admita que o Altíssimo domina sobre os reinos dos homens e os dá a quem quer".
33 Bwile obu bwonini, eki baaghambiiye Nebbukadeneeja kyabʼo. Aabhinguwa mu bantu kandi aatandika kuliya bi̱si̱ngo nga nte. Ki̱me ekyalu̱ghagha mu mwanya kyatandika kumutoonela kandi kyamu̱gbondi̱ya, ku̱hi̱ki̱ya obu esoke liye lyajambi̱ye nga lya byoha bya kibebe kandi bi̱ku̱lu̱ biye byajamba nga bya noni̱.
33 A sentença sobre Nabucodonosor cumpriu-se imediatamente. Ele foi expulso do meio dos homens e passou a comer capim como os bois. Seu corpo molhou-se com o orvalho do céu, até que os seus cabelos e pêlos cresceram como as penas de uma águia, e as suas unhas como as garras de uma ave.
34 Haanu̱ma ya myaka musanju̱ eghi, si̱ye Nebbukadeneeja naamu̱ki̱ya maaso ghanje mu eghulu kandi naatodha naatandika kweli̱li̱kana kusemeeye. Naasinda Luhanga wa Eghulu Munu kandi naahu̱ti̱ya eye oghu ali mwomi̱i̱li̱ bilo nʼebilo.
34 Ao fim daquele período, eu, Nabucodonosor, levantei os olhos ao céu, e percebi que o meu entendimento tinha voltado. Então louvei o Altíssimo; honrei e glorifiquei aquele que vive para sempre. O seu domínio é um domínio eterno; o seu reino dura de geração em geração.
35 Bantu boona bʼomu nsi,
35 Todos os povos da terra são como nada diante dele. Ele age como lhe agrada com os exércitos dos céus e com os habitantes da terra. Ninguém é capaz de resistir à sua mão nem de dizer-lhe: "O que fizeste? "
36 Bwile obu naatodha naatandika kweli̱li̱kana kusemeeye. Bukulu bwanje na ki̱ti̱i̱ni̱sa kya bukama bwanje byankuukila. Abampanuulilagha na banyolo banje bankuukʼo. Naaba na bu̱toki̱ mu bukama bwanje kusaali̱ya ngoku naabaagha haa ku̱du̱bha.
36 Naquele momento voltou-me o entendimento, e eu recuperei a honra a majestade e a glória do meu reino. Meus conselheiros e nobres me procuraram, meu trono me foi restaurado, e minha grandeza veio a ser ainda maior.
37 Nahabweki si̱ye Nebbukadeneeja nkusinda, nku̱ghi̱je kandi mpe ki̱ti̱i̱ni̱sa Luhanga, Mukama wʼomu eghulu nanga ebi akukolagha byona bi̱hi̱ki̱ye kandi ni bya bwengani̱ja. Akugubha ku̱dhooti̱ya abali na myepanko.
37 Agora eu, Nabucodonosor, louvo e exalto e glorifico o Rei dos céus, porque tudo o que ele faz é certo, e todos os seus caminhos são justos. E ele tem poder para humilhar aqueles que vivem com arrogância.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Daniel 4, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.