Atos 7
Ndaghaano Mpyaka Mu Lubwisi (TLJ) vs NVI
1 Mukulu wa bahongi̱ boona aabu̱u̱li̱ya Siteefaano oghu ati, “Ebi bakwete kukunyegheelela bati waabu̱ghi̱ye ebi byona ni majima?”
1 Então o sumo sacerdote perguntou a Estêvão: "São verdadeiras estas acusações? "
2 Siteefaano aakuukamu ati, “Baana baamaaha na baatita, dhaani mu̱ntegheeleli̱ye. Mumani̱ye ngoku hambele taata waatu Ebbulahi̱mu̱ anaakaaye mu ehanga lya Mesopotami̱ya, Luhanga waatu wa ki̱ti̱i̱ni̱sa akamubonekela atakaghendi̱ye kuukala mu tau̱ni̱ ya Halaani̱.
2 A isso ele respondeu: "Irmãos e pais, ouçam-me! O Deus glorioso apareceu a Abraão, nosso pai, estando ele ainda na Mesopotâmia, antes de morar em Harã, e lhe disse:
3 Aamughila ati, ‘Olu̱ghe mu nganda syawe, nʼomu ehanga lyanu lini, oghende mu ehanga eli nkukwoleka.’
3 ‘Saia da sua terra e do meio dos seus parentes e vá para a terra que eu lhe mostrarei’.
4 “Nahabweki Ebbulahi̱mu̱ aalu̱gha mu ehanga lya Bakaladi̱ya eli, aaghenda aakala mu tau̱ni̱ ya Halaani̱. Obu ese wee aaku̱u̱ye, Luhanga aaleeta Ebbulahi̱mu̱ oghu kuukala mu ehanga lya I̱saaleeli̱ eli tulimu lini.
4 "Então, ele saiu da terra dos caldeus e se estabeleceu em Harã. Depois da morte de seu pai, Deus o trouxe a esta terra, onde vocês agora vivem.
5 Ti̱ bwile obu Luhanga taamuhaaye nankabha kahande kati̱i̱ konkaha kʼetaka lya hambali tuli endindi. Bhaatu nankabha Ebbulahi̱mu̱ ataabaagha na mwana bwile obu, Luhanga aamulaghi̱i̱sani̱ya ati akumuha na baasukulu be nsi eni.
5 Deus não lhe deu nenhuma herança aqui, nem mesmo o espaço de um pé. Mas lhe prometeu que ele e, depois dele, seus descendentes, possuiriam a terra, embora, naquele tempo, Abraão não tivesse filhos.
6 Haanu̱ma Luhanga aamughila ati, ‘Baasukulu baawe aba baku̱du̱bha kuukala mu ehanga linji nga basyana kandi mbababona-boneli̱ya kimui kumala myaka bi̱ku̱mi̱ bbinaa.
6 Deus lhe falou desta forma: ‘Seus descendentes serão peregrinos numa terra estrangeira, e serão escravizados e maltratados por quatrocentos anos.
7 Bhaatu ndifubila abakubabona-boni̱ya aba, du̱mbi̱ niiye baasukulu baawe aba mu ehanga eli, baase bandami̱li̱ye mu ehanga lyabo lini.’
7 Mas eu castigarei a nação a quem servirão como escravos, e depois sairão dali e me adorarão neste lugar’.
8 Kandi Luhanga aalaghila Ebbulahi̱mu̱ kusaali̱i̱si̱ya baana be nga ndaghaano eghi aakoli̱ye naye. Ti̱ obu Ebbulahi̱mu̱ aabyaye I̱saka aamusali̱i̱si̱ya haanu̱ma ya bilo munaanaa. I̱saka aabyala Yakobbo, na Yakobbo aabyala batabani̱ be eku̱mi̱ na babili, baataata baatu.
8 E deu a Abraão a aliança da circuncisão. Por isso, Abraão gerou Isaque e o circuncidou oito dias depois do seu nascimento. Mais tarde, Isaque gerou Jacó, e este os doze patriarcas.
9 “Baataata baatu aba booha muto wabo Yojeefu̱ kandi baamu̱ghu̱li̱ya Banami̱si̱li̱. Bhaatu Luhanga aakala anamu̱li̱ndi̱ye,
9 "Os patriarcas, tendo inveja de José, venderam-no como escravo para o Egito. Mas Deus estava com ele
10 aamuuya mu kubona-bona oku, aamuheela kimui magheji. Ti̱ Falaaho, mukama wʼehanga lya Mi̱si̱li̱, aamukunda kandi aamuha mulimo ghwa kuloleelela kikaali kiye kyona.
10 e o libertou de todas as suas tribulações, dando a José favor e sabedoria diante do faraó, rei do Egito; este o tornou governador do Egito e de todo o seu palácio.
11 “Niibuwo njala yaaghuuye mu ehanga lya Mi̱si̱li̱ na lya Kanaani̱. Ti̱ njala eghi yaabona-boneli̱ya kimui bantu. Baataata baatu tabaatungagha byokuliya.
11 "Depois houve fome em todo o Egito e em Canaã, trazendo consigo grande sofrimento, e os nossos antepassados não encontravam alimento.
12 Bhaatu obu Yakobbo aaghu̱u̱ye ngu byokuliya bili mu ehanga lya Mi̱si̱li̱, aadu̱bha aatumayo batabani̱ be, baataata baatu, kughulayo byokuliya.
12 Ouvindo que havia trigo no Egito, Jacó enviou nossos antepassados em sua primeira viagem.
13 Obu baatodhi̱ye kukuukayo mulundi ghwakabili, Yojeefu̱ aabaghambila ngoku ali mwana waani̱nabo. Ti̱ Falaaho mukama wʼehanga lya Mi̱si̱li̱ eli, aamanya nganda sya Yojeefu̱ esi.
13 Na segunda viagem deles, José fez-se reconhecer por seus irmãos, e o faraó pôde conhecer a família de José.
14 Niibuwo Yojeefu̱ aabatu̱mi̱ye kughambila ese wee Yakobbo kwisa na ka yee yoona kuukala mu ehanga lya Mi̱si̱li̱. Ka eghi yoona bakaba bali bantu nsanju̱ na bataano.
14 Depois disso, José mandou buscar seu pai Jacó e toda a sua família, que eram setenta e cinco pessoas.
15 Nahabweki Yakobbo aaghenda Mi̱si̱li̱ na ka yee yoona. Eye na batabani̱ be boona niiyo baakwi̱li̱i̱ye.
15 Então Jacó desceu ao Egito, onde faleceram ele e os nossos antepassados.
16 Ti̱ oghu aakaku̱wagha, mu̱ku̱ ghuwe baaghuleetagha baghuta mu kituulo hani Sekeemu mu kibanja eki Ebbulahi̱mu̱ aasangu̱u̱we aghu̱li̱ye na batabani̱ baa Hamooli̱.
16 Seus corpos foram levados de volta a Siquém e colocados no túmulo que Abraão havia comprado ali dos filhos de Hamor, por certa quantia.
17 “Obu Luhanga aabaagha ali haai kukola eki aalaghi̱i̱sani̱i̱ye Ebbulahi̱mu̱ ati akuuya Bayu̱daaya mu kubona-bona, bwile obu bakaba mbakaniiye kimui mu ehanga lya Mi̱si̱li̱.
17 "Ao se aproximar o tempo em que Deus cumpriria sua promessa a Abraão, aumentou muito o número do nosso povo no Egito.
18 Kandi mukama onji oghu akaba atamani̱ye Yojeefu̱ niiye akaba alemi̱ye ehanga lya Mi̱si̱li̱ bwile obu.
18 Então outro rei, que nada sabia a respeito de José, passou a governar o Egito.
19 Eeli̱li̱kana milingo ya bu̱ghobi̱ya ya kubona-boneli̱yamu baataata baatu aba niikuwo bakeehe. Aabalaghila kutwalagha baana baabo nkelembe mu kisaka hambali haseli̱ye babati̱gheyo, niikuwo bakwi̱leyo.
19 Ele agiu traiçoeiramente para com o nosso povo e oprimiu os nossos antepassados, obrigando-os a abandonar os seus recém-nascidos, para que não sobrevivessem.
20 “Bwile obu niibuwo baabyaliiyemu Musa. Akaba ali mwana asemeleeye kimui kandi adheedhi̱ye Luhanga. Babyaye be baakala naye ewaabo e ka kumala meeli̱ asatu. Bhaatu bataagubha kuukala banamu̱bi̱si̱ye.
20 "Naquele tempo nasceu Moisés, que era um menino extraordinário. Por três meses ele foi criado na casa de seu pai.
21 Niibuwo baamutwete baamuta mu kisaka hambali haseli̱ye, baamu̱ti̱ghayo. Muhala wa Falaaho oghu aamukoma, aamutwala, aatandika ku̱mu̱ku̱li̱ya nga mwana wee.
21 Quando foi abandonado, a filha do faraó o tomou e o criou como seu próprio filho.
22 Musa oghu aakula, aasomela mu maasukuulu ghaa Banami̱si̱li̱, aaba wamaani̱ mu ebi aabu̱ghagha nʼebi aakolagha.
22 Moisés foi educado em toda a sabedoria dos egípcios e veio a ser poderoso em palavras e obras.
23 “Obu aahi̱ki̱i̱ye myaka maku̱mi̱ anaa, aatu̱wamu kughenda kubunga mu nganda siye Banai̱saaleeli̱.
23 "Ao completar quarenta anos, Moisés decidiu visitar seus irmãos israelitas.
24 Analiyeyo, aabona Munami̱si̱li̱ naakola kubhi Munai̱saaleeli̱. Aaghenda kugama Munai̱saaleeli̱ oghu. Aahuulila kimui Munami̱si̱li̱, aamwitilʼo.
24 Ao ver um deles sendo maltratado por um egípcio, saiu em defesa do oprimido e o vingou, matando o egípcio.
25 Aakola eki neeli̱li̱kana ati nganda siye esi sikumanya ngoku aaniiye Luhanga aatu̱mi̱ye kwisa kubaaya mu kubona-bona oku, bhaatu baamubhenga.
25 Ele pensava que seus irmãos compreenderiam que Deus o estava usando para salvá-los, mas eles não o compreenderam.
26 Kilo ekyalabhi̱yʼo, aabona Bayu̱daaya babili mbalwana. Du̱mbi̱ aaghenda kubali̱na. Aabaghila ati, ‘Baana baamaaha, enu̱we boona muli baani̱na emui Banai̱saaleeli̱, ti̱ mukwete kukolangana kubhi nangaaki?’
26 No dia seguinte, Moisés dirigiu-se a dois israelitas que estavam brigando, e tentou reconciliá-los, dizendo: ‘Homens, vocês são irmãos; por que ferem um ao outro? ’
27 “Bhaatu oghu aakolagha kubhi muunakiye aati̱ngi̱ta eli̱ Musa, aamubhenga, aamughila ati, ‘Ni ani̱ aakufooye mu̱lemi̱ kandi mu̱cu̱ waatu?
27 "Mas o homem que maltratava o outro empurrou Moisés e disse: ‘Quem o nomeou líder e juiz sobre nós?
28 Okubbala kunjita ngoku eso waati̱ye Munami̱si̱li̱?’
28 Quer matar-me como matou o egípcio ontem? ’
29 Obu Musa aaghu̱u̱ye eki, aamanya ngoku bantu bakani̱ye baamani̱ye ngoku aati̱ye muntu. Du̱mbi̱ oobaha, aaluka mu ehanga lya Mi̱si̱li̱ eli. Aaghenda, aakala mu ehanga lya Mi̱di̱yaani̱. Aamalayo myaka ekani̱ye, aaswela kandi aabyalilayo baana babili.
29 Ouvindo isso, Moisés fugiu para Midiã, onde ficou morando como estrangeiro e teve dois filhos.
30 “Ti̱ Musa akaba naamali̱ye myaka maku̱mi̱ anaa mu ehanga eli. Kilo kimui obu aabaagha mu elungu haai-haai na mwena Si̱naai̱, aabona malai̱ka mu kati akaakaghamu mulilo.
30 "Passados quarenta anos, apareceu a Moisés um anjo nas labaredas de uma sarça em chamas no deserto, perto do monte Sinai.
31 Obu Musa aaboone mulilo oghu aaswekela kimui, nanga aabona kiti eki nkyakamu mulilo bhaatu bibabi byakiyo bitaakuhiya. Du̱mbi̱ aatandika kukyebinga. Niibuwo aaghu̱u̱ye elaka lya Mukama ndimughila liti,
31 Vendo aquilo, ficou atônito. E, aproximando-se para observar, ouviu a voz do Senhor:
32 ‘Ni̱i̱si̱ye Luhanga wa baataata baanu, Luhanga wa Ebbulahi̱mu̱, I̱saka kandi Yakobbo.’ Obu Musa aaghu̱u̱ye atiyo ataabbala kutodha kukilola, oobahila kimui kandi aatandika kutukumila.
32 ‘Eu sou o Deus dos seus antepassados, o Deus de Abraão, o Deus de Isaque e o Deus de Jacó’. Moisés, tremendo de medo, não ousava olhar.
33 “Mukama aamughila ati, ‘Ooyemu nkai̱to mu bighele byawe, nanga ki̱i̱kalo eki weemiliiyʼo ni etaka li̱hi̱ki̱li̱i̱ye.
33 "Então o Senhor lhe disse: ‘Tire as sandálias dos pés, porque o lugar em que você está é terra santa.
34 Majima kuwo naaboone ngoku bantu banje abali mu ehanga lya Mi̱si̱li̱ bakwete kubona-bona kandi naaghu̱u̱ye ngoku bakwete kundiliilila. Nahabweki naasi̱ye kubaaya mu kubona-bona oku. Ndimakutuma endindi oghende mu ehanga lya Mi̱si̱li̱ obajune.’
34 De fato tenho visto a opressão sobre o meu povo no Egito. Ouvi seus gemidos e desci para livrá-lo. Venha agora, e eu o enviarei de volta ao Egito’.
35 “Nahabweki Musa oghu Bayu̱daaya baali basangu̱u̱we baabhengi̱ye mbamughila bati, ‘Ni ani̱ aakufooye mu̱lemi̱ kandi mu̱cu̱ waatu?’ Niiye Luhanga aatu̱mi̱ye kubacungula kukwama mu malai̱ka oghu aaboone mu kiti ekyakaghamu mulilo, aamutuma kughenda kuuya Bayu̱daaya mu kubona-bona mu Mi̱si̱li̱ kandi kuba mukama wabo.
35 "Este é o mesmo Moisés que tinham rejeitado com estas palavras: ‘Quem o nomeou líder e juiz? ’ Ele foi enviado pelo próprio Deus para ser líder e libertador deles, por meio do anjo que lhe tinha aparecido na sarça.
36 Musa aaya baataata baatu mu ehanga lya Mi̱si̱li̱. Bhaatu atakabaahi̱yeyo, aakola byakuswekani̱ya na bintu binji bikani̱ye kwoleka ngoku Luhanga aamuhaaye bu̱toki̱. Aabakwami̱li̱ya mu Nanja Mutuku na mu elungu. Baamala myaka maku̱mi̱ anaa mbanaghenda.
36 Ele os tirou de lá, fazendo maravilhas e sinais no Egito, no mar Vermelho e no deserto durante quarenta anos.
37 “Musa oghu niiye akaghambila dhee Banai̱saaleeli̱ ati, ‘Luhanga akubatumila mulangi̱ ngʼanje ku̱lu̱gha mu bantu baanu.’
37 "Este é aquele Moisés que disse aos israelitas: ‘Deus lhes levantará dentre seus irmãos um profeta como eu’.
38 Obu baataata baatu baanabaagha mu elungu, Musa aabakumaani̱li̱ya hamui haai-haai na mwena Si̱naai̱. Malai̱ka oghu aamughambila kughambila bantu baa I̱saaleeli̱ aba mulingo oghu bakugubha kukola ebi̱dheedhi̱ye Luhanga niikuwo babe boomi̱i̱li̱.
38 Ele estava na congregação, no deserto, com o anjo que lhe falava no monte Sinai e com os nossos antepassados, e recebeu palavras vivas, para transmiti-las a nós.
39 “Baataata baatu aba baabhenga Musa ngoku mukwete kubhenga Yesu endindi. Baabhenga kukola ebi aabalaghiiye kandi bataabbala bati aakale anabalemi̱ye. Baacuwamu bati nkilungi bakuuke Mi̱si̱li̱.
39 "Mas nossos antepassados se recusaram a obedecer-lhe; pelo contrário, rejeitaram-no, e em seus corações voltaram para o Egito.
40 Niibuwo baaghi̱li̱ye Alooni̱ mukulu wa Musa bati, ‘Otukolele bisasani̱ bya baaluhanga aaniibiyo byaghendagha bituhikiiye, nanga Musa oghu akatuuya mu nsi ya Mi̱si̱li̱ tatumani̱ye hambali ali.’
40 Disseram a Arão: ‘Faça para nós deuses que nos conduzam, pois a esse Moisés que nos tirou do Egito, não sabemos o que lhe aconteceu! ’
41 Nahabweki aabakolela kisasani̱ ki̱su̱si̱ye kyana kya nte. Baakibembela kukilami̱ya. Kandi baakola bu̱ghenu̱ ku̱hu̱ti̱ya kisasani̱ eki Alooni̱ aakoli̱ye eki.
41 Naquela ocasião fizeram um ídolo em forma de bezerro. Trouxeram-lhe sacrifícios e fizeram uma celebração em honra ao que suas mãos tinham feito.
42 Bhaatu Luhanga aabalu̱ghʼo, aabaleka baalami̱ya bihanguwa byʼomu mwanya, ngoku kili mu kitabo eki balangi̱ baahandi̱i̱ki̱ye ngu,
42 Mas Deus afastou-se deles e os entregou à adoração dos astros, conforme o que foi escrito no livro dos profetas: ‘Foi a mim que vocês apresentaram sacrifícios e ofertas durante os quarenta anos no deserto, Ó nação de Israel?
43 Nanga weema eghi mwabungagha mu̱heeki̱ye ni ya luhanga waanu Moleki̱,
43 Ao invés disso, levantaram o santuário de Moloque e a estrela do seu deus Renfã, ídolos que vocês fizeram para adorar! Portanto, eu os enviarei para o exílio, para além da Babilônia’.
44 “Baataata baatu bakaba bali na weema mu elungu eghi yoolekagha ngoku Luhanga ali nabo. Bakaba baghikweye kusighikila ngoku Luhanga aalaghiiye kandi aaghyoleki̱ye Musa.
44 "No deserto os nossos antepassados tinham o tabernáculo da aliança, que fora feito segundo a ordem de Deus a Moisés, de acordo com o modelo que ele tinha visto.
45 Baataata baatu nabo baaheeka weema eghi, baasa hamui na Yosuwa munsi eni eghi Luhanga aabhi̱ngi̱yemu bantu niikuwo baataata baatu aba baakalemu. Nahabweki niikuwo kyabaaye kitiyo ku̱hi̱ki̱ya bwile obu Dhau̱dhi̱ aalemi̱ye.
45 Tendo recebido o tabernáculo, nossos antepassados o levaram, sob a liderança de Josué, quando tomaram a terra das nações que Deus expulsou de diante deles. Esse tabernáculo permaneceu na terra até a época de Davi,
46 Ti̱ Dhau̱dhi̱ oghu Luhanga aaghiliiye ngughuma kandi aamwesengeleli̱ya ati akwelele Luhanga wa Yakobbo oghu numba.
46 que encontrou graça diante de Deus e pediu que ele lhe permitisse providenciar uma habitação para o Deus de Jacó.
47 Luhanga taasi̱i̱mi̱lani̱i̱ye Dhau̱dhi̱ oghu, nanga majima Numba ya Luhanga eghi oghu akaghikwela ni Solomooni̱.
47 Mas foi Salomão quem lhe construiu a casa.
48 “Kuni oghu ali Eghulu Munu taakuukalagha mu manumba agha bantu bakweye bbaa. Ngoku mulangi̱ aaghi̱li̱ye ati Mukama aaghila ati,
48 "Todavia, o Altíssimo não habita em casas feitas por homens. Como diz o profeta:
49 “ ‘Eghulu niiliyo ntebe yanje ya bukama
49 ‘O céu é o meu trono, e a terra, o estrado dos meus pés. Que espécie de casa vocês me edificarão? diz o Senhor, ou onde seria meu lugar de descanso?
50 Nanga nsi nʼeghulu na byona ebilimu ni̱i̱si̱ye nkabihanga.’ ”
50 Não foram as minhas mãos que fizeram todas estas coisas? ’
51 Siteefaano aatodha aabaghila ati, “Enu̱we muli ntaaghu̱wa, mitima yaanu yoomakakaane kandi tamuli na matui aghaaku̱u̱ghu̱wagha. Mukubhengagha Mwoyo Ahi̱ki̱li̱i̱ye. Mukukolagha ngʼebi baataata baanu baakolagha.
51 "Povo rebelde, obstinado de coração e de ouvidos! Vocês são iguais aos seus antepassados: sempre resistem ao Espírito Santo!
52 Buuye haliyo mulangi̱ nʼomui oghu baataata baanu bataabona-boneei̱ye? Baatagha balangi̱, otaayemu nʼabaalangagha ngoku oghu Ahi̱ki̱li̱i̱ye, akwisa. Ti̱ Ki̱li̱si̱to oghu aasa, bhaatu enu̱we mwamu̱ghobeli̱ya kandi mwaleka baamwita.
52 Qual dos profetas os seus antepassados não perseguiram? Eles mataram aqueles que prediziam a vinda do Justo, de quem agora vocês se tornaram traidores e assassinos —
53 Nankabha Luhanga naabahaaye bilaghilo biye kukwama mu baamalai̱ka be, enu̱we mukubyeghahilagha.”
53 vocês, que receberam a Lei por intermédio de anjos, mas não lhe obedeceram".
54 Obu baamemba abaabaagha mu Lukulato olu baaghu̱u̱ye ebi, ki̱i̱ni̱gha kyabakwatila kimui kandi baatandika kumwenenela ngaga basaaliluuwe kimui.
54 Ouvindo isso, ficavam furiosos e rangiam os dentes contra ele.
55 Bhaatu Siteefaano aasuliiye kimui Mwoyo Ahi̱ki̱li̱i̱ye aalola eghulu, aabona ku̱bbeni̱ya kwa bu̱toki̱ bwa ki̱ti̱i̱ni̱sa kya Luhanga, na Yesu aamiliiye haa luhande lwa mukono ghwabuliyo ghwa Luhanga.
55 Mas Estêvão, cheio do Espírito Santo, levantou os olhos para o céu e viu a glória de Deus, e Jesus de pé, à direita de Deus,
56 Aaghila ati, “Mulole! Mboone eghulu li̱i̱ghu̱li̱ki̱ye, ti̱ Mwana wa Muntu aamiliiye haa luhande lwa mukono ghwabuliyo ghwa Luhanga!”
56 e disse: "Vejo o céu aberto e o Filho do homem de pé, à direita de Deus".
57 Obu baaghu̱u̱ye ebi beehighala matui, baagolela kimui du̱mbi̱ baamwisʼo,
57 Mas eles taparam os ouvidos e, gritando bem alto, lançaram-se todos juntos contra ele,
58 baamughwilikiilila, baamu̱twesi̱ya mu kibugha eki, baatandika kumuhuula mabaale. Saulo aalinda kooti̱ syʼabahuulagha Siteefaano mabaale.
58 arrastaram-no para fora da cidade e começaram a apedrejá-lo. As testemunhas deixaram seus mantos aos pés de um jovem chamado Saulo.
59 Mbanamuhuula mabaale, aasaba nʼelaka lyamaani̱ ati, “Mukama Yesu, gutu onsi̱i̱mi̱lani̱ye niise niikale naawe!”
59 Enquanto apedrejavam Estêvão, este orava: "Senhor Jesus, recebe o meu espírito".
60 Niibuwo aateei̱ye, aagugila kimui ati, “Mukama, obaghanile kibhi eki baakoli̱ye kini.” Obu aamali̱ye ku̱bu̱gha eki, du̱mbi̱ aaku̱wa.
60 Então caiu de joelhos e bradou: "Senhor, não os consideres culpados deste pecado". E, dizendo isso, adormeceu.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Atos 7, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.