Lucas 13

Nyɩsʋa a =hapʋtitie (TED) vs ARIB

Sair da comparação
ARIB Almeida Revisada Imprensa Bíblica
1 Ti a ‑gbɛ 'yri, nahuin ꞊de, nʋ‑ mu 'le ‑Yusu ‑wɔn, 'ʋ lo dɛ ꞊nʋ, ‑ɛ mue 'lu ‑wɔn, 'ke 'le Galileblʋgba 'mʋ, 'ke 'o nahuin ‑ye a ‑ta 'mʋ. Nahuin a ‑gbɛ, ti ꞊nʋ kɔ 'yri ʋʋ o 'o ‑cɔhlʋn pii, 'ke 'o Nyɩsʋa ye, 'ke ‑gʋlʋnʋma Pilatɩ le o 'a 'sɔyuo, bʋ 'lʋ o, 'waa dablo ꞊nʋ, ‑ɔ 'wlɛ gbo, 'ɔ bi 'le ‑cɔhlʋndɛhʋɛ a dablo ‑hɛyri.
1 Ora, naquele mesmo tempo estavam presentes alguns que lhe falavam dos galileus cujo sangue Pilatos misturara com os sacrifícios deles.
2 Bʋ ꞊gba 'klɛɛ ‑Yusu wlɔn, ‑ye ɔ ꞊tu ‑wɔn, ɔ nɔ: «꞊Be a pui ‑tɛɛ, ‑ɛ mɔ, Galilekʋɛ a ‑gbɛ, ‑tɛ ʋ nu lɛ 'waa 'lɩla, ꞊be ɛ ꞊hɛn 'nyrɛ, 'waa dɛ 'kuku, ɛ ‑huo nɩ 'dɔ, 'ɛ ‑hi 'o 'waa 'bienʋ Galilekʋɛ a nɛnɛ 'mʋ?
2 Respondeu-lhes Jesus: Pensais vós que esses foram maiores pecadores do que todos os galileus, por terem padecido tais coisas?
3 'Ʋʋn, kɛ 'nɩɩ 'a mʋ ye po, 'ba 'de 'o 'a nɩ dɛ 'kuku gbo hie, 'ba 'de 'a nɩ 'klɔ 'bii Nyɩsʋa ‑nyi, kɛ'ɛ nɩ, a di ‑wɛ lɛ'kʋkʋlɛ nu.
3 Não, eu vos digo; antes, se não vos arrependerdes, todos de igual modo perecereis.
4 'Ya 'o lele 'lu, nahuiin ‑pu ꞊tu 'o ‑yehɛn‑yehɛn, ‑ʋ 'kʋ, 'ke 'le Jrusrɛdɩɔ 'mʋ, 'waa ‑tɩ bɩ bi 'le 'a mʋ 'kwli 'mʋ. Yrayrɩkayudʋ ꞊nʋ, ‑ʋ ꞊hɩan 'le ‑wɔn lɛ, ‑ʋ nɩ 'le Jrusrɛ a 'dɩ꞊tɩɔ ꞊nʋ 'mʋ, ʋʋ Siloe daa, nʋ‑ bi ꞊nʋ ke, 'ʋ 'kʋ. ꞊Be a pui lele ‑tɛɛ, ‑ɛ mɔ, ɛ ꞊hɛn 'nyrɛ, 'waa dɛ 'kuku, ɛ ‑huo nɩ 'dɔ, 'ɛ ‑hi 'o 'waa 'bienʋ Jrusrɛkʋɛ a nɛnɛ 'mʋ?
4 Ou pensais que aqueles dezoito, sobre os quais caiu a torre de Siloé e os matou, foram mais culpados do que todos os outros habitantes de Jerusalém?
5 'Ʋʋn, kɛ 'nɩɩ 'a mʋ ye po, 'ba 'de 'o 'a nɩ dɛ 'kuku gbo hie, 'ba 'de 'a nɩ 'klɔ 'bii Nyɩsʋa ‑nyi, kɛ'ɛ nɩ, a di ‑wɛ lɛ'kʋkʋlɛ nu.»
5 Não, eu vos digo; antes, se não vos arrependerdes, todos de igual modo perecereis.
6 ‑Ye ‑Yusu po lele ꞊nʋ ye ‑talʋdʋ, ɔ nɔ: «Nyɩbɛyu ꞊de, nɔ‑ 'dɔ figietu, ‑ɛ mɔ, tugbɛ, ‑ɛɛ 'kui tʋ, 'ke 'le 'a ‑ci 'kwli 'mʋ. 'Dai ti bɩ ‑hi, ‑ye ‑cikɔnyɔ a ‑gbɛ, ɔ di 'le ꞊le, ɔ 'mʋ tugbɛ a ‑gbɛ a 'kui ‑ha, kɛɛ, ɔ 'de 'le ꞊nɔ 'kuoo ‑do 'klɔ 'yee.
6 E passou a narrar esta parábola: Certo homem tinha uma figueira plantada na sua vinha; e indo procurar fruto nela, e não o achou.
7 ‑Ye kɛ ɔɔ ‑ci'yie꞊tunyɔ ye po, ɔ nɔ: Ta 'o lɛ, ɛ mɔ 'klɛɛ 'yrɩɩ ta, 'ɛ nɩ ti, kɛ 'nɩɩ nu, 'nɩɩ nɔ di, 'mʋ tugbɛ ‑gbo a 'kui ‑ha. Kɛɛ, 'bɩa 'nɩ di 'le, 'nɩ 'yee ꞊le 'le ꞊nɔ 'kuoo ‑do 'klɔ gbo. 'A ‑tɩ, hrɛ! ‑Ɛ nue, ɛ nɩ mɔ ‑tʋtʋtɩɔ ‑gbo ke ‑gbʋgbɛ.
7 Disse então ao viticultor: Eis que há três anos venho procurar fruto nesta figueira, e não o acho; corta-a; para que ocupa ela ainda a terra inutilmente?
8 Kɛɛ ‑ye ‑ci'yie꞊tunyɔ ꞊tuo ‑wɔn, ɔ nɔ: ‑Hɩɛ mɛ lɛ, 'yrʋ ‑gbo bʋ ‑hi. 'N kɔ ꞊bo 'ble 'hʋɩn 'mʋ lɛ, 'mʋ 'le ‑tʋtʋ yrayrʋ po.
8 Respondeu-lhe ele: Senhor, deixa-a este ano ainda, até que eu cave em derredor, e lhe deite estrume;
9 'Nɩ nue 'klɛɛ, 'n pue ‑tɛɛ, 'yrʋ ‑de' di, ɛ di tʋ 'kui. 'Bɩa 'bɛ 'de ꞊nɛ, ‑ye ‑n ‑wɛ 'le ‑bo hrɛ nɩ.»
9 e se no futuro der fruto, bem; mas, se não, cortá-la-ás.
10 ‑Wuwle‑nyrɔwɔ ꞊de 'mʋ, ‑Yusu 'ɔɔ nahuin Nyɩsʋa a ‑tɩ tɔɔ, 'ke 'le Nyɩsʋa a kayu gbo.
10 Jesus estava ensinando numa das sinagogas no sábado.
11 Nyrʋgba ꞊de nɩ 'o. Nɔ‑ 'ku ‑hʋan nɩ 'o ke 'mʋ. 'Ku ‑hʋan a ‑gbɛ, nʋ‑ puo 'kʋɛ ye. 'A 'kʋɛ a ‑gbɛ, 'a 'yrʋ a ‑pu ꞊tu 'o ‑yehɛn‑yehɛn a nʋnʋ nɩ gbo. Ɔ 'klii ye. Ɔ 'die 'le ‑wɛ bɔ 'wʋ 'le lɛ.
11 E estava ali uma mulher que tinha um espírito de enfermidade havia já dezoito anos; e andava encurvada, e não podia de modo algum endireitar-se.
12 ‑Tɛ ‑Yusu 'yo, ‑ye ɔ dɔ nɩ, ɔ nɔ: «Nyrʋgba o, ‑na 'kʋɛ ‑wɛ nɩ,»
12 Vendo-a Jesus, chamou-a, e disse-lhe: Mulher, estás livre da tua enfermidade;
13 'ɔ puo dabʋɩ 'lu gbo. Tii ‑do a ti 'yri, ‑ye ɔ 'wʋ 'le lɛ, 'ɔ ‑tʋa Nyɩsʋa a baalɛ gbo.
13 e impôs-lhe as mãos e imediatamente ela se endireitou, e glorificava a Deus.
14 Kɛɛ ‑ye Nyɩsʋa a kayu a nyɩgblaka, ‑ɔ nɩ 'o, ‑tɛ ɔ 'ye dɛ a ‑gbɛ, ‑Yusu nu, ‑ye ɔ bi 'mʋ yrʋ, ‑ɛ nue, ‑wuwle‑nyrɔwɔ 'mʋ, 'ke ‑Yusu ‑wɔɔ 'o nahuon a 'kʋɛ. ‑Ye kɛ nyɩgblaka a ‑gbɛ, ɔɔ nahuin ‑huohui ꞊nʋ ye po, ɔ nɔ: «'Ke 'le 'wee 'kwli 'mʋ, ‑nyrɔwɩɩ ‑huonnɔ nɩ 'le, ‑ɩ kɔ 'kwli 'mʋ ‑a blɛ ye ‑ba nuu 'o ‑kʋan. 'A ‑tɩ, ‑nyrɔwɩ a ‑gbɛ 'kwli 'mʋ, 'kee nɩ, ba di 'le, ɔ 'mʋ 'a nɩ 'kʋɛi ‑wɔ. A nɩ di 'le 'le ‑wuwle‑nyrɔwɔ 'mʋ.»
14 Então o chefe da sinagoga, indignado porque Jesus curara no sábado, tomando a palavra disse à multidão: Seis dias há em que se deve trabalhar; vinde, pois, neles para serdes curados, e não no dia de sábado.
15 ‑Ye kɛ Kʋkɔnyɔ nyo ye po, ɔ nɔ: «'A mʋ ‑gbo, ‑ʋʋ 'lii 'hɔn naa. 'Ɛ nɩ nahuon 'bɔ nɩ 'o, 'bɔ kɔ bri kɔ 'ɛ nɩ 'wlugbadɛ, ꞊be ɔ 'nɩ ꞊wlɩɩ ꞊le gbo, ‑wuwle‑nyrɔwɔ 'mʋ, ‑ɛ die nu, ɔ 'mui 'le 'naalɛ 'mʋ gba?
15 Respondeu-lhe, porém, o Senhor: Hipócritas, no sábado não desprende da manjedoura cada um de vós o seu boi, ou jumento, para o levar a beber?
16 'Plɩɩ nyrʋgba ‑gbo, ‑ɔ mɔ ‑a nɩ bu gblaka Abrahamʋ a 'yuo a 'yu ‑ye, Satan mʋa, 'ke 'le 'yrɩɩ ‑pu ꞊tu 'o ‑yehɛn‑yehɛn 'kwli 'mʋ, ꞊be ɛ 'de 'o lɛ nɔɔ, 'ke ꞊bo ‑wɔ 'a 'kʋɛ ‑wuwle‑nyrɔwɔ 'mʋ?»
16 E não devia ser solta desta prisão, no dia de sábado, esta que é filha de Abraão, a qual há dezoito anos Satanás tinha presa?
17 ‑Yusu bɔ po 'klɛɛ lɛ, ‑ye 'a yraanyʋ ꞊nʋ, ‑tʋɩ nyu nu 'dɔ. Kɛɛ, nahuin ‑ye ꞊nʋ, ‑ʋ nɩ 'o, ʋ kɔ plɔ a bleelɛ, 'ke 'o 'yilɛnɔ‑tɔplɩ 'bii ꞊nʋ, ‑Yusuu nu a ‑ta 'mʋ.
17 E dizendo ele essas coisas, todos os seus adversário ficavam envergonhados; e todo o povo se alegrava por todas as coisas gloriosas que eram feitas por ele.
18 Dɛ a ‑gbɛ, ‑tɛ ɛ ‑hi, ‑ye kɛ ‑Yusuu ꞊nʋ ye po, ɔ nɔ: «'N di po ‑talʋdʋ, 'mue 'a mʋ tɔɔ, ‑tɛ Nyɩsʋaa nu, 'ɛ kɔ nahuin a ‑dodo, 'ɔ kʋʋ win ke, 'plɩɩ nahuin ‑ye 'ʋʋ klɛ bii.
18 Ele, pois, dizia: A que é semelhante o reino de Deus, e a que o compararei?
19 Dɛ a ‑gbɛ, ɛ 'we ꞊nɔ 'dɩdɔdɛ ꞊nʋ ye, ‑ɛ kɔ 'yɛɛ 'cɩmɩ 'dɔ, 'ɛ ‑hi 'o 'dɩdɔ‑tɔplɩ ‑ye a 'yɔ 'mʋ. 'Dɩdɔdɛ a 'yɛɛ a ‑gbɛ, nɛ‑ nahuon ꞊de gba, 'ɔ 'dʋɛ 'le 'a ‑ci ke, 'ɛ ꞊ga, 'ɛ ‑hɛ tugbɛ gblaka, 'a babʋɩ ‑hɛyri, nʋblɩ 'ɩɩ 'le 'lɛ poo.»
19 É semelhante a um grão de mostarda que um homem tomou e lançou na sua horta; cresceu, e fez-se árvore, e em seus ramos se aninharam as aves do céu.
20 ‑Ye kɛ ‑Yusuu lele ꞊nʋ ye po ɔ nɔ: «꞊Bo po ‑talʋdʋ ‑ye, 'mue 'a mʋ tɔɔ, ‑tɛ Nyɩsʋaa nu, 'ɛ kɔ nahuin a ‑dodo, 'ɔ kʋʋ win ke, 'plɩɩ nahuin ‑ye 'ʋʋ klɛ bii.
20 E disse outra vez: A que compararei o reino de Deus?
21 Dɛ a ‑gbɛ, ɛ 'we ꞊nɔ 'flɔɔ a 'yaadɛ ye, nyrʋgba po 'le 'flɔɔpupu ‑huohui ‑wɔn, 'ɔ nyʋɔ ‑nyʋanyʋa, 'flɔɔ 'bii 'ɔ 'ya.»
21 É semelhante ao fermento que uma mulher tomou e misturou com três medidas de farinha, até ficar toda ela levedada.
22 ‑Yusu 'kɩɛ nɩɛ 'le Jrusrɛdɩɔ 'mʋ a 'hru wlɔn, ɔ kɔ 'a ‑naagbopʋ 'hɛɛn. ‑Tɛ ɔɔ nu, 'ɔɔ 'dɩɛ ꞊tɩɔ lɛ 'bɛ, kɛ ɔɔ nu, 'ɔɔ Nyɩsʋa a ‑tɩ tɔɔ.
22 Assim percorria Jesus as cidades e as aldeias, ensinando, e caminhando para Jerusalém.
23 A 'wɔ ꞊de 'mʋ, nahuon ꞊de, nɔ‑ ꞊gbɔ wlɔn, ɔ nɔ: «Nahuin ꞊nʋ, Nyɩsʋa di waa, 'ke 'o 'a ‑bati a lɛpupue ‑wɔn, ꞊be ʋ 'deɛ bʋ ‑huo?» ‑Ye nahuin ꞊nʋ, ‑ʋ nɩ 'o, ɔ ꞊tu ‑wɔn, ɔ nɔ:
23 E alguém lhe perguntou: Senhor, são poucos os que se salvam? Ao que ele lhes respondeu:
24 «Paalɛ ꞊nʋ, ‑ɛɛ 'a mʋ Nyɩsʋa a 'klɔ yrayrʋ 'kwli 'mʋ paa, ɛ 'cɩmɩ lɛ 'yri. 'Bɩa 'ba nye ‑hʋa, ba pa 'le Nyɩsʋa a 'klɔ yrayrʋ a ‑gbɛ 'kwli 'mʋ, ‑ye ba ꞊tu 'o 'klɩ, a 'mʋ 'o paalɛ a ‑gbɛ 'yri naa. 'Nɩɩ 'a mʋ 'nɩ le, nahuin 'plɔplɔ, ʋ die lɛ 'nɩ ꞊mɔ, 'ke bʋ pa 'le Nyɩsʋa a 'klɔ yrayrʋ ꞊nʋ 'kwli 'mʋ. Kɛɛ, ʋ 'deɛ bʋ ‑wɛ 'le.
24 Porfiai por entrar pela porta estreita; porque eu vos digo que muitos procurarão entrar, e não poderão.
25 Dɛ ɛ di ye 'we, nɛ‑ ‑gbo: Kayukɔnyɔ, 'ke ɔ di 'le dɛdiilɛ 'mʋ ye 'mʋ 'baa, ɔ 'mʋ 'maju ꞊gba. A ‑mɛ ‑ye, 'ke a di 'le ‑patʋ 'mʋ nɩ, a 'mʋ 'maju bibie, a 'mʋ ‑wɛ lɛ po: Kʋkɔnyɔ o, ‑ha ‑a mʋ 'maju ye. Kɛ ɔ di po, ɔ 'mʋ 'a mʋ ‑wɔn ꞊tu: 'N 'de 'a mʋ yi.
25 Quando o dono da casa se tiver levantado e cerrado a porta, e vós começardes, de fora, a bater à porta, dizendo: Senhor, abre-nos; e ele vos responder: Não sei donde vós sois;
26 ‑Ye kɛ a dio ye po: ‑N kɔ ‑a mʋ 'hɛɛn, ‑a mʋʋ o 'o ‑tɛgbii ‑do dɛ dii, kɔ, ꞊nɩɩ o Nyɩsʋa a ‑tɩ tɔɔ, 'ke 'le ‑a nɩ 'dɩɛ a 'dika.
26 então começareis a dizer: Comemos e bebemos na tua presença, e tu ensinaste nas nossas ruas;
27 Kɛ ɔ di lele 'a mʋ ye po: 'N 'de 'a mʋ yi. Ba hren 'mʋ ‑wɔn, ‑ɛ nue, a 'bii ꞊nʋ, 'yilɛnyre‑tɔplɩ ꞊nʋ, Nyɩsʋa 'nɩnɩ ‑hʋa ba nu, nɩ‑ aa nu.
27 e ele vos responderá: Não sei donde sois; apartai-vos de mim, vós todos os que praticais a iniqüidade.
28 Ti a ‑gbɛ 'yri, a di 'ye 'a nɩ bunʋ Abrahamʋ, Yisakɩ kɔ Sakɔbʋ 'hɛɛn, kɔ Nyɩsʋa a winwlɔn‑hɛnyʋ 'bii, 'ke 'le Nyɩsʋa a 'klɔ yrayrʋ ꞊nʋ 'kwli 'mʋ. A ‑mɛ ‑ye, ʋ di 'le 'a mʋ 'mʋ po ‑patʋ. 'Ke a di 'o ꞊hien wee, kɔ, 'ke a di ‑wɛ 'o yrʋ poo.
28 Ali haverá choro e ranger de dentes quando virdes Abraão, Isaque, Jacó e todos os profetas no reino de Deus, e vós lançados fora.
29 Ti a ‑gbɛ 'yri, 'klɔ a ꞊gɛii ‑hɛn ‑gbo 'yri, 'ke nahuin di 'le 'mʋ lɛ ‑hɔn, ʋ 'mʋ lɛ 'kukue, ʋ 'mʋ dɛ ‑wɔn didi, 'ke 'le Nyɩsʋa a 'klɔ yrayrʋ 'kwli 'mʋ.
29 Muitos virão do oriente e do ocidente, do norte e do sul, e reclinar-se-ão à mesa no reino de Deus.
30 ‑Ye 'klɛɛ, nahuin ‑ye, ‑ʋ nɩ 'le 'waa 'bienʋ bʋ gbo, ‑tɛ ti nɩ lɛ 'mʋ ‑gbo, nʋ‑ di ‑tado 'o 'waa 'bienʋ 'lu ye nɩ, kɔ, nahuin ‑ye, ‑ʋ nɩ 'o 'waa 'bienʋ 'lu ye, ‑tɛ ti nɩ lɛ 'mʋ ‑gbo, nʋ‑ di ‑tado 'le 'waa 'bienʋ bʋ gbo nɩ.»
30 Pois há últimos que serão primeiros, e primeiros que serão últimos.
31 Tii ‑do a ‑gbɛ 'yri, Falisi꞊tumu a nahuin ꞊de, nʋ‑ 'yɩya 'o ‑Yusu 'hʋɩn 'mʋ gbo, 'ʋ lo, ʋ nɔ: «‑Tɛgbi ‑gbo, ‑n nɩ mɔ, ‑hɔn nɔ 'mʋ, ‑bo mu 'le ‑tɛgbi ‑ye, ‑ɛ nue, 'kɩɩn Helɔdɩ, ɔɔ ‑na 'lɩla lɛ 'nɩ ꞊mɔ.»
31 Naquela mesma hora chegaram alguns fariseus que lhe disseram: Sai, e retira-te daqui, porque Herodes quer matar-te.
32 ‑Ye kɛ ɔɔ ꞊nʋ ye po, ɔ nɔ: «Ba mu, ba le Helɔdɩ a ‑gbɛ, ‑ɔ kɔ gblagblʋ, ‑nɔ 'gbekle, ‑ɛ mɔ: Kɛkɛ ‑gbo, kɔ ‑ŋaŋa 'hɛɛn, 'nɩɩ lɛ bla 'kuo ‑hʋɩn ꞊nʋ, ‑ɔ nɩ 'o nahuin ke 'mʋ, kɔ, 'nɩɩ nahuin a 'kʋɛi ‑wɔ, ‑ye ꞊nyrɛɛ, 'n ‑yra 'na ‑kʋan 'lu.
32 Respondeu-lhes Jesus: Ide e dizei a essa raposa: Eis que vou expulsando demônios e fazendo curas, hoje e amanhã, e no terceiro dia serei consumado.
33 Kɛɛ, kɛkɛ ‑gbo, kɔ ‑ŋaŋa, kɔ ꞊nyrɛɛ 'hɛɛn, 'n kɔ ꞊bo gba 'na 'hru 'lu ‑wɔn, 'mʋ 'le Jrusrɛdɩɔ 'mʋ nyre, ‑ɛ nue, ɛ 'de 'o lɛ nɔɔ, 'ke bʋ 'la Nyɩsʋa a winwlɔn‑hɛnyɔ, 'ke 'le ‑tɛgbi ‑ye, 'bɛ 'de 'le Jrusrɛ 'mʋ.
33 Importa, contudo, caminhar hoje, amanhã, e no dia seguinte; porque não convém que morra um profeta fora de Jerusalém.
34 'Nɩɩ Jrusrɛ 'mʋ a nahuin 'nɩ le: Nyɩsʋa 'bɔ lee nɔ 'a mʋ 'a winwlɔn‑hɛnyʋ ‑wɔn, a nyu ‑wɔn lɛ po 'hɛ, 'a nyu 'la. 'Ɛ nɩ ti, 'n nye o 'nɩ ‑hʋa, 'ke ꞊bo 'kukue o mɔ 'a mʋ lɛ, kɛ mɔ 'mʋ 'hʋɩn 'mʋ, ‑ɛ 'we ꞊nɔ ye, ‑tɛ hapɛ'gbaa nu, 'ɔɔ 'a 'yuo꞊pli lɛ 'kukue, 'plɩɩ, 'ɔ nyi ke gbo ꞊jri, kɛɛ, a 'die ke wɛɛn.
34 Jerusalém, Jerusalém, que matas os profetas, e apedrejas os que a ti são enviados! Quantas vezes quis eu ajuntar os teus filhos, como a galinha ajunta a sua ninhada debaixo das asas, e não quiseste!
35 Ɛ nɛ‑ kɔ ‑tɩ Nyɩsʋa 'mʋ 'o 'a nɩ 'dɩɔ gbo hie, a ‑do, a 'mʋ 'a nɩ dɩɔnʋ lɛ kikle. 'Nɩɩ 'a mʋ 'nɩ le, kʋɛ 'klɛɛ mɔ gbo, a 'deɛ ba 'ye 'klɛɛ lele 'mʋ, ɛ 'mue gba ‑gbagba, ti ꞊nʋ, ɩ 'mʋ 'o nyre, ‑ɩ kɔ 'yri a di 'o lɛ poo: ‑Na 'wio, ‑mɔ ‑gbo, ‑ɔɔ 'le di, 'ke 'le Kʋkɔnyɔ Nyɩsʋa a 'dʋ 'kwli 'mʋ. Nyɩsʋa bɔ ‑nyi ‑mʋ ‑tɩ a 'yi'bʋaalɛ!»
35 Eis aí, abandonada vos é a vossa casa. E eu vos digo que não me vereis até que venha o tempo em que digais: Bendito aquele que vem em nome do Senhor.

Ler em outra tradução

Comparar com outra

Estude este capítulo no WhatsApp

Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Lucas 13, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.