Gênesis 31

Ndagaanu Gihyaka (RUB) vs NTLH

Sair da comparação
NTLH Nova Tradução na Linguagem de Hoje 2000
1 Yakobbo yeegwi̱ri̱ batabani̱ ba Labbani̱ nibakubaza nibakoba yati, “Yakobbo agu̱daheeri̱ yaatyo hab̯wa itungu lya bbaabba li̱yaatweri̱.”
1 Jacó ficou sabendo que os filhos de Labão andavam dizendo o seguinte: — Jacó está tirando tudo o que é do nosso pai. É às custas do nosso pai que ele está ficando rico.
2 Kindi Yakobbo yeetegeri̱i̱ze Labbani̱ nka kwataalinayo mukagu nka b̯u̱di̱.
2 Jacó também notou que Labão já não se mostrava tão amigo como antes.
3 Kasi Mukama yaaweera Yakobbo naakoba yati, “Weemuka mu nsi gya kwamwenyu̱, mu banyaruganda baamu nyeicalanga hamwei̱ nawe.”
3 Então o Senhor Deus disse a Jacó: — Volte para a terra dos seus pais, onde estão os seus parentes. Eu estarei com você.
4 Nahaahwo, Yakobbo yaatu̱mi̱ri̱ bamwetere Lakeeri̱ na Leeya, aleke barombere mwi̱li̱si̱i̱ryo hali magana gaamwe gaali.
4 Aí Jacó mandou chamar Raquel e Leia para que viessem ao campo, onde ele estava com as suas ovelhas e cabras.
5 Kasi yaakoba yati, “Nkuwona bbaaweenyu̱ takyakangiira maku̱ni̱ nka b̯u̱di̱, bei̱tu̱ Ruhanga wa bbaabba tandu̱gi̱ri̱ho.
5 Quando chegaram, ele disse: — Tenho reparado que o pai de vocês já não se mostra tão meu amigo como antes; mas o Deus do meu pai tem estado comigo.
6 Kandi mu̱kyegi̱ri̱ nka ku̱nkoleeri̱ bbaaweenyu̱ na maani gange gensei̱.
6 Vocês sabem muito bem que tenho me esforçado muito, trabalhando para o pai de vocês.
7 Bbaaweenyu̱ anzi̱bi̱ri̱ mirundi minene. Mpeera gyange yaakagihindula mirundi i̱ku̱mi̱. Bei̱tu̱ Ruhanga atakamwikirize kumputaaza.
7 Mas ele me tem enganado e já mudou o meu salário umas dez vezes. Porém Deus não deixou que ele me prejudicasse.
8 Labbani̱ b̯u̱yaakakobanga yati, ‘Ndikusasula na magana ga rangi̱ zikwahukana ha mibiri.’ Magana gensei̱ gaabyalengi̱ b̯wana wa rangi̱ zikwahukana ha mibiri. B̯undi yaakakobanga yati, ‘Ndikusasula na zi̱byali̱i̱rwe nizili kitanga.’ Magana gensei̱ nigabyala b̯wana nib̯uli kitanga.
8 Quando ele dizia: “Os cabritos com manchas serão o seu salário”, aí as fêmeas tinham crias manchadas. E, quando ele dizia: “Os cabritos listados serão o seu salário”, aí as crias saíam todas listadas.
9 Kwokwo yatyo Ruhanga yaatoori̱ho bbaaweenyu̱ magana gaamwe, yaaganzi̱ri̱i̱rya.
9 Foi assim que Deus tirou os rebanhos do pai de vocês e os deu a mim.
10 I̱jolo li̱mwei̱ nyaalooti̱ri̱. B̯wali b̯u̱su̱mi̱ b̯wa magana kwema. Mu kilooto, nyaaweeni̱ mbu̱li̱ zidulu nizili kitanga na za marangi̱ gakwahukana.
10 — Um dia, quando os animais estavam no tempo do cruzamento, eu tive um sonho. Eu vi que os bodes que cobriam as fêmeas eram listados, malhados e manchados.
11 Nahaahwo, malayika wa Ruhanga yambwereeri̱ na mu kilooto naakoba yati, ‘Yakobbo,’ nyei̱ramwo ninkoba yati, ‘Ndi haha!’
11 O Anjo de Deus me chamou pelo nome, e eu respondi: “Aqui estou.”
12 Malayika yaakoba yati, ‘Byokya mei̱so gaamu owone mbu̱li̱ zidulu zi̱kwemya, zili kitanga na za marangi̱ gakwahukana. Nkukusagika hab̯wakubba mbweni̱ bibiibi bya Labbani̱ aku̱koori̱.
12 Então ele continuou: “Veja! Todos os bodes que estão cruzando são listados, malhados e manchados. Eu estou fazendo com que isso aconteça porque tenho visto o que Labão está fazendo com você.
13 Gyagya Ruhanga wa Bbeseeri̱, cali waabbwomeri̱ nkondo gyei̱hi̱ga gya kwi̱zu̱kya maku̱ta kandi wandahirira. Nahab̯waki̱kyo byoka oruge mu gigi nsi, weemuke kwamwenyu̱.’ ”
13 Eu sou o Deus que apareceu a você em Betel, onde você me dedicou uma pedra, derramando azeite sobre ela, e onde você me fez uma promessa. Agora prepare-se, saia desta terra e volte para a terra onde você nasceu.”
14 Kasi Lakeeri̱ na Leeya baaweera Yakobbo nibakoba yati, “Bbaaweetu̱ tali na kyalituha ku̱dooosya b̯wali̱kwa
14 Então Raquel e Leia responderam: — Não sobrou nada para herdarmos do nosso pai.
15 Hataati̱ akutuwona nka banyamahanga. Waamu̱kooleeri̱ na maani aleke otutunge nka bakalwo. Yaatwi̱bi̱ri̱ nawe yaakwi̱ba.
15 Ele nos trata como se fôssemos estrangeiras. Ele até nos vendeu e depois gastou todo o dinheiro que recebeu como pagamento.
16 Bintu byensei̱ Ruhanga bi̱yaatoori̱ho bbaaweetu̱, bi̱i̱ri̱ri̱ byetu̱ hamwei̱ na baana beetu̱, kyensei̱ kya Ruhanga ki̱yaaku̱ragi̱i̱ri̱ oki̱kole.”
16 Toda a riqueza que Deus tirou do nosso pai é nossa e dos nossos filhos. Portanto, faça tudo o que Deus mandou.
17 Nahaahwo, Yakobbo yaateeri̱ mu̱kalwe na baana baamwe ha ngamira, baasetuka.
17 — ausente —
18 Yaatweri̱ igana lyamwei̱ neitungo lyamwe lyensei̱ liyaali nalyo mu Padanaramu, yaagyenda mu nsi gya Kanani̱ b̯u bbaawe I̱saka.
18 — ausente —
19 Batakasetu̱ki̱ri̱ Labbani̱ yaagyendi̱ri̱ kusala byoza bya ntaama zaamwe. B̯uyaali ataloho Lakeeri̱ yeebi̱ri̱ baruhanga ba Labbani̱ yaaramyengi̱.
19 Labão, o pai de Raquel, havia ido para outro lugar a fim de cortar a lã das suas ovelhas; e, enquanto ele estava fora, Raquel roubou as imagens dos deuses da casa dele.
20 Yakobbo yaagobeerye Labbani̱, Mu̱raami̱i̱ni̱ atakamuhwetulire nka kwalimwo kwemuka.
20 Foi assim que Jacó, sem avisar que ia embora, enganou Labão, o arameu,
21 Yei̱ru̱ka na bintu byamwe byensei̱ biyaali nabyo, yambu̱ki̱ri̱ mugira Efu̱raati̱, yaagyenda ali̱ngi̱ri̱i̱ri̱ mu nsi za mu nsahu za Gi̱ryadi̱.
21 fugindo com tudo o que tinha. Atravessou o rio Eufrates e foi na direção da região montanhosa de Gileade.
22 Kiro kyakasatu Labbani̱ b̯u̱baamu̱weereeri̱ Yakobbo nka kwagyendi̱ri̱,
22 Três dias depois Labão ficou sabendo que Jacó havia fugido.
23 Yaatweri̱ banyaruganda baamwe, baamuhondera hab̯wa biro musanju, batakamu̱kweti̱ mu nsi gya nsahu za Gi̱ryadi̱.
23 Ele reuniu os seus parentes e foi atrás de Jacó. Sete dias depois, Labão alcançou Jacó na região montanhosa de Gileade.
24 Bei̱tu̱ mu b̯wi̱re b̯wei̱jolo, Ruhanga yeezolokeerye hali Labbani̱ Mu̱raami̱i̱ni̱ mu kilooto, yaamuweera naakoba yati, “Weerinda hoi̱ otaweera Yakobbo kintu kindi kyensei̱ kibiibi rundi kirungi.”
24 Naquela noite Deus apareceu num sonho a Labão, o arameu, e disse: — Cuidado! Não faça nada a Jacó.
25 Labbani̱ yaadwerereeri̱ Yakobbo. Mu kasu̱mi̱ kakwo, Yakobbo yaali abi̱mbi̱ri̱ heema mu nsi gya nsahu, Labbani̱ na banyaruganda baamwe na yo yaabi̱mbi̱ri̱ gyab̯u mu nsi gya nsahu za Gi̱ryadi̱.
25 Labão alcançou Jacó na região montanhosa de Gileade, onde ele estava acampado. E Labão e os seus parentes acamparam no mesmo lugar.
26 Kasi Labbani̱ yaab̯u̱u̱lya Yakobbo naakoba yati, “Hab̯waki waakoori̱ ki̱kyo? Ongobeerye waatwala bahara bange nka bantu bawanyagi̱ri̱ mu b̯ulemu?
26 Aí Labão disse a Jacó: — Por que foi que você me enganou, levando as minhas filhas como se fossem prisioneiras de guerra?
27 Kyani kinyaakukuha kwezi̱ba, nyaku̱bbeeri̱ ntaku̱ragi̱ri̱ na byembu na kusemererwa, na ndi̱ngi̱di̱ na ndongo?
27 Por que você me enganou, fugindo desse jeito, sem me dizer nada? Se você tivesse falado comigo, eu teria preparado uma festa alegre de despedida, com canções acompanhadas de pandeiros e de liras .
28 Hab̯waki otanzi̱ki̱ri̱i̱ze nkaraga bahara bange na beizukulu bange? Okoori̱ ki̱tadoori̱.
28 Você nem me deixou beijar os meus netos e as minhas filhas. O que você fez foi coisa de gente sem juízo.
29 Ndi na b̯u̱sobozi̱ kukukoraho kabii, bei̱tu̱ Ruhanga wa bbaawu yambwereeri̱ naakoba yati, ‘Weerinda hoi̱ otaweera Yakobbo kintu kindi kyensei̱ kibiibi rundi kirungi.’
29 Eu poderia ter feito muito mal a vocês, mas na noite passada o Deus do seu pai me disse assim: “Cuidado! Não faça nada a Jacó.”
30 Hataati̱ kandi ondu̱gi̱ri̱ho waagyenda, oi̱ceeri̱ niwendyanga hoi̱ kwemuka kwamwenyu̱, bei̱tu̱ hab̯waki wei̱bi̱ri̱ baruhanga bange?”
30 Eu sei que você foi embora porque tinha saudades de casa. Mas por que foi que você roubou as imagens dos deuses da minha casa?
31 Yakobbo yei̱ri̱ri̱mwo Labbani̱ naakoba yati, “Nyati̱i̱nengi̱, nintekerezanga nti osobora ku̱ndwani̱sya ontooleho bahara baamu byampaka.
31 Jacó respondeu: — Eu fiquei com medo, pois pensei que o senhor ia me tirar as suas filhas à força.
32 Kakubba waagya muntu wondi yensei̱ ali na baruhanga baamu, yogwo muntu akwi̱za ku̱kwa b̯u̱kwi̱. Mu mei̱so ga batabani̱ beetu̱, nahab̯waki̱kyo, weewonira b̯uli kikweteb̯wa kyamu, ki̱wagi̱i̱rye mu bintu byetu̱ osenge otwale.” Bei̱tu̱ Yakobbo yaali ateegi̱ri̱ Lakeeri̱ nka kwei̱bi̱ri̱ baruhanga ba bbaawe.
32 Mas, se o senhor achar as suas imagens com alguém aqui, essa pessoa será morta. Os nossos parentes são testemunhas: se o senhor encontrar aqui qualquer coisa que seja sua, pode levar. Acontece que Jacó não sabia que Raquel havia roubado as imagens.
33 Nahab̯waki̱yo, Labbani̱ yaagyendi̱ri̱ yaatolereerya mu heema gya Yakobbo, gya Leeya, na mu heema gya bazaana babiri, bei̱tu̱ atakazaagye. Kasi yaaruga mu heema gya Leeya yeingira mu gya Lakeeri̱.
33 Labão entrou na barraca de Jacó, depois na de Leia e depois na das duas escravas, porém não encontrou as suas imagens. Então foi para a barraca de Raquel.
34 Lakeeri̱ yaali amaari̱ ku̱bi̱sa bi̱si̱sani̱ bya baruhanga ba kwamwab̯u, ku musagu gwa ngamira, abi̱i̱cali̱i̱ri̱, Labbani̱ yaatolerereerye bei̱tu̱ atakabaagye.
34 Aí ele procurou em toda parte, porém não achou nada, pois Raquel havia posto as imagens numa sela de camelo e estava sentada em cima.
35 Lakeeri̱ yaaweereeri̱ bbaawe naakoba yati, “Bbaabba otankwatirwa ki̱ni̱ga, b̯utemeera mu mei̱so gaamu, hab̯wakubba ndi mu nsonga.” Bei̱tu̱ Labbani̱ yaatoleerye baruhanga baamwe ataku̱baagya.
35 Ela disse ao pai: — O senhor não fique zangado comigo por eu não me levantar, mas é que estou menstruada. Foi assim que Labão procurou as suas imagens, sem as encontrar.
36 Nahaahwo, Yakobbo yaakwati̱i̱rwe ki̱ni̱ga, yaajumbutukira Labbani̱ naakoba yati, “Ki̱nyasobeerye kyokyo kilahi, nyagu̱mi̱ri̱ musangu ki, oleke ompondere?
36 Aí Jacó ficou zangado. Ele disse a Labão: — O que foi que eu fiz de errado? Qual foi a
37 Otoolereerye b̯uli ki̱mwei̱, mu bintu byange byensei̱, bi̱kyani̱ bi̱wagi̱i̱ryemwo bya mu nnyu̱mba gyamu, bite hasyanu̱ mu mei̱so ga baluganda beetu̱ aleke baturamure?
37 Agora que mexeu em todas as minhas coisas, será que encontrou alguns objetos que são seus? Pois ponha esses objetos aqui, na frente dos meus parentes e dos seus, para que eles julguem qual de nós dois está com a razão.
38 Mmaari̱ nawe myaka maku̱mi̱ gabiri, tihakabbangaho ntaama, rundi mbu̱li̱ gyamu gyensei̱ ginyaakutorooga, kandi tinkadyanga mpaya gya ntaama mwigana lyamu.
38 Durante os vinte anos que trabalhei para o senhor, as suas ovelhas e as suas cabras nunca tiveram abortos, e eu não comi um só carneiro do seu rebanho.
39 B̯uli ntaama, rundi mbu̱li̱ gyensei̱ gi̱nyakwi̱twa kisolo, rundi gi̱bei̱bi̱ri̱, habbe mwinsi rundi i̱jolo nyaagi̱ku̱saswi̱ri̱.
39 Nunca lhe trouxe os animais que as feras mataram, mas eu mesmo pagava o prejuízo. O senhor me cobrava qualquer animal que fosse roubado de dia ou de noite.
40 Kwokwo yatyo nyei̱ceeri̱ mu kingeere ni̱ki̱nzokya kandi ni̱nsu̱u̱twa mpehu gyei̱jolo, b̯ulo ni̱b̯u̱nsyerekeera mu mei̱so.
40 A minha vida era assim: de dia o calor me castigava, e de noite eu morria de frio. E quantas noites eu passei sem dormir!
41 Mu myaka maku̱mi̱ gabiri, ganyaamaari̱ mu nnyu̱mba gyamu, nyaaku̱koleeri̱ milimo kumala myaka i̱ku̱mi̱ na minei, kwokwo ntunge bahara baamu babiri, kandi myaka mukaaga, nyami̱maari̱ ni̱nku̱li̱i̱sya magana gaamu, mu kasu̱mi̱ kakwo kensei̱, mpeera gyange waagi̱hi̱ngi̱si̱i̱rye mirundi i̱ku̱mi̱
41 Fiquei vinte anos na sua casa. Trabalhei catorze anos para conseguir as suas duas filhas e seis anos para conseguir os seus animais. E, ainda por cima, o senhor mudou o meu salário umas dez vezes.
42 Kabbenge Ruhanga wa bbaabba I̱bbu̱rahi̱mu̱, Ruhanga wʼI̱saka, atambereeri̱ho, mananu kwo waaku̱bbeeri̱ ombi̱ngi̱ri̱ ntali na kantu kensei̱, Ruhanga yaaweeni̱ mutima gwange, na milimo mi̱nyakoori̱, kyokyo yaaku̱hani̱ri̱ i̱jolo.”
42 Se o Deus dos meus antepassados — o Deus de Abraão, o Deus a quem Isaque temia — não tivesse estado comigo, o senhor teria me mandado embora com as mãos vazias. Mas Deus viu o meu sofrimento e o trabalho que tive e ontem à noite ele resolveu a questão.
43 Labbani̱ yei̱ri̱ri̱mwo Yakobbo naakoba yati, “Bahala bab̯wo bahara bange, baana bab̯wo bange, gagwo magana ga ntaama na mbu̱li̱ gensei̱ gange, na byensei̱ bi̱byo byokuwona byange, hataati̱ bahara bange rundi baana baab̯u banyakubabyala mbakoore kyani?
43 Labão respondeu a Jacó assim: — Estas filhas são minhas, os netos são meus, estes animais são meus, e tudo o que você está vendo é meu. Agora, como não posso fazer nada para ficar com as minhas filhas e com os filhos que elas tiveram,
44 Hataati̱ gya nawe, leka tukore ndagaanu, gibbe b̯u̱kei̱so hakati̱ gyetu̱.”
44 estou disposto a fazer um trato com você. Vamos fazer aqui um montão de pedras para que lembremos desse trato.
45 Yakobbo yaakweti̱ i̱hi̱ga, yaalisimba aleke libbe kyakwi̱zu̱ki̱raho.
45 Então Jacó pegou uma pedra e a pôs de pé como se fosse um pilar.
46 Yakobbo yaaweereeri̱ banyaruganda baamwe naakoba yati, “Mu̱soorooze mahi̱ga.” Bu̱bagasooroozi̱ri̱, gaatu̱u̱ma, baadi̱i̱ri̱ bidyo bei̱cali̱i̱ri̱ ku gi̱gyo ntuumo.
46 Depois disse aos seus parentes que ajuntassem e amontoassem pedras. Eles fizeram um montão de pedras e depois tomaram uma refeição ali do lado dele.
47 Gi̱gyo ntuumo gya mahi̱ga, Labbani̱ yaagyeti̱ri̱ ibara Yegera-sahadu̱sa, bei̱tu̱ kandi yo Yakobbo yaagyeta Galeedi̱.
47 Labão pôs naquele lugar o nome de Jegar-Saaduta , e Jacó o chamou de Galeede .
48 Labbani̱ yaakobi̱ri̱ yati, “Kuruga na hataati̱, ntuumo gya mahi̱ga gi̱gyo, gyogyo gyabbanga b̯u̱kei̱so b̯wetu̱.” Nahahwo yaagyeti̱ri̱ ibara Galeedi̱,
48 Depois Labão disse: — Este montão de pedras servirá para que nós dois lembremos desse trato. Foi por isso que aquele lugar recebeu o nome de Galeede.
49 kandi i̱hi̱ga yaalyeta Mizipa, hab̯wakubba yaakobi̱ri̱ yati, “Mukama atulinde b̯utwakahukana haha.
49 E também teve o nome de Mispa porque Labão disse: — Que o
50 B̯woli̱wonawonesya bahara bange, rundi okabagerekaho bakali̱ bandi, nab̯uhakabba hataloho muntu wondi yensei̱, oi̱zu̱ke Ruhanga yooyo mu̱kei̱so weetu̱.”
50 Se você maltratar as minhas filhas ou se você casar com outras mulheres, mesmo que eu não saiba o que está acontecendo, lembre que Deus está nos vigiando.
51 Kasi Labbani̱ yaaweera Yakobbo naakoba yati, “Wona gi̱gyo ntuumo gya mahi̱ga, gi̱nteeri̱ hakati̱ waagya nawe nka ki̱zu̱kyo.
51 Aqui estão as pedras e o pilar que coloquei entre nós dois.
52 Gi̱gyo ntuumo gya mahi̱ga b̯uli b̯u̱kei̱so kwolokya tindigyakaalya nkei̱za rubaju lwamu kukuhuutaaza. Nawe otaligyakaalya okei̱za rubaju lwange kumputaaza.
52 O montão de pedras e o pilar são para lembrarmos desse trato. Eu nunca passarei para lá deste pilar para atacá-lo, e você não passará para cá deste montão de pedras e deste pilar para me atacar.
53 Ruhanga wʼI̱bbu̱rahi̱mu̱, Ruhanga wa Nahoori̱ kandi Ruhanga wa bahaaha baab̯u, tu̱ramu̱re.” Nahaahwo, Yakobbo yaarahi̱i̱ri̱ mwibara lya Ruhanga wa bbaawe I̱saka yaaramyengi̱.
53 O Deus de Abraão e o Deus de Naor será juiz entre nós. Então Jacó fez um juramento em nome do Deus a quem Isaque, o seu pai,
54 Yakobbo yeeti̱ri̱ kisolo, yaakihonga ha lu̱lwo lusahu, yeeta banyaruganda baamwe kwi̱za kudya hamwei̱ nayo, baadi̱i̱ri̱ kandi baalaalayoona.
54 Ele ofereceu um animal em sacrifício ali na montanha e convidou os seus parentes para uma refeição. Naquela noite eles comeram e dormiram ali na montanha.
55 B̯wi̱re b̯u̱b̯wakeeri̱, Labbani̱ yaabyoki̱ri̱ yanywegera bahara na beizukulu baamwe yaabaha mu̱gi̱sa yeemuka.
55 Na manhã seguinte Labão se levantou bem cedo, beijou as suas filhas e os seus netos e os abençoou. E depois foi embora, voltando para a sua terra.

Ler em outra tradução

Comparar com outra

Estude este capítulo no WhatsApp

Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Gênesis 31, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.