Atos 7
Mushog Testamento (QXONT) vs NAA
1 Tsaypitanam Estebanta sacerdöticunapa mandagnin tapurgan: “¿Rasunpacu cay runacuna niyangannö gam parlarguyqui?” nir.
1 Então o sumo sacerdote perguntou a Estêvão: — Isso de fato é assim?
2 Tsaynam Esteban parlar gallaycurgan caynö: “Shumag wiyayämay, taytacuna. Unay tiempuchöpis llapan imaycacuna päsanganta musyantsicmi, Diospa palabranchö gellgashga captin. Unay Abrahamtam poderösu Tayta Dios yuripargan Mesopotamia marcallachörä taycaptin.
2 Estêvão respondeu: — Irmãos e pais, escutem. O Deus da glória apareceu a Abraão, nosso pai, quando este estava na Mesopotâmia, antes de morar em Harã,
3 Tsaychö yuriparmi nirgan: ‘Castayquicunata y marcayquitapis jagiriycur noga entreganäpä cag marcaman aywacuy’ nir”.
3 e lhe disse: “Saia da sua terra e do meio da sua parentela e vá para a terra que eu lhe mostrarei.”
4 “Tsaynö niptinmi Mesopotamiapita Abraham aywacurgan ‘Haran’ ningan marcachö täcunanpä. Tsaychömi täcurgan taytan wanucunganyag. Tsaypitanam Tayta Dios pushamurgan cay taycangantsicman.
4 Então Abraão saiu da terra dos caldeus e foi morar em Harã. E dali, com a morte de seu pai, Deus o trouxe para esta terra em que vocês agora estão morando.
5 Cayman täränanpä chaycatsimurpis manam maynintapis ricatsirgantsu quiquinpana cananpäga. Mana ricatsirpis tsurin manarä captinmi Tayta Dios aunir caynö nirgan: ‘Cay taycangayquita gampita miragcuna juc nacionta rurayänanpämi entregashä’ nir.
5 Nela, não lhe deu herança, nem sequer o espaço de um pé; mas prometeu dar-lhe a posse dela e, depois dele, à sua descendência, embora Abraão ainda não tivesse filhos.
6 Nircur Tayta Dios yapay nirganmi: ‘Manarä maychöpis täyänanpä ricatsiptïmi willcayquipa tsurincuna y paycunapita miragcunapis caru marcachö jäpayashgallarä cayanga. Tsaychömi juc nacion runacuna pasaypa maltratarnin munayanganchö ñacatsir tsaräyanga chuscu pachac (400) wata entëru.
6 E Deus falou que a descendência dele seria peregrina em terra estrangeira, onde seriam escravizados e maltratados durante quatrocentos anos.
7 Peru nogam juzgashä castiganäpä tsay munayninchö maltratarnin tsararag runacunata. Tsaynö esclävu caycäyanganpita yargaramurnam caychö cushishgallana täcuyanga nogapa mandamientücunata cäsur’ ”.
7 — Deus disse ainda: “Castigarei a nação da qual forem escravos; e, depois disso, sairão daí e me servirão neste lugar.”
8 “Tsaynömi Tayta Dios Abrahamta aunirnin nirgan: ‘Gampita miragcunata yanapanäpäga cuerpuncunatarä señalacuyätsun. Y tsaynölla ollgu tsuriquicunatapis señalatsiyanqui’ nir. Tsay ningannöllam quiquin Abrahamrä señalacurgan. Y nircurmi tsurin Isaac yurisquiptinpis señalatsirgan yuringanpita puwag (8) junagyogllata. Tsaynöllam Isaacpis tsurin Jacobta señalatsirgan y Jacobpis chunca ishcay (12) tsurincunata señalatsirgan. Tsay Jacobpa tsurincunapitam llapan Israel nacion runacuna mirayashga”.
8 Então lhe deu a aliança da circuncisão. Assim, Abraão gerou Isaque e o circuncidou no oitavo dia; e Isaque gerou Jacó, e Jacó gerou os doze patriarcas.
9 — ausente —
9 — Os patriarcas, invejosos de José, venderam-no para ser levado para o Egito. Mas Deus estava com ele
10 — ausente —
10 e o livrou de todas as suas aflições, concedendo-lhe também graça e sabedoria diante de Faraó, rei do Egito, que o constituiu governador daquela nação e de toda a casa real.
11 “Tsay witsanmi Egipto nacionchö y ‘Canaan’ ningan marcacunachöpis feyupa usya captin unay Israel runacuna micuyänanpä micuynincuna cargannatsu.
11 Depois houve fome e grande sofrimento em todo o Egito e em Canaã, e nossos pais não achavam o que comer.
12 Egiptuchömi itsanga usya manarä gallaptin atsca trïguta Jose tröjaman churacunä. Tsaypita muchuyna captin tsay churatsingan trïguta Egiptuchö ranticuycanganta musyaycurnam tsurincunata Jacob cachargan trïgu ranteg aywayänanpä.
12 Mas, quando Jacó ouviu que no Egito havia trigo, mandou, pela primeira vez, os nossos pais até lá.
13 Tsaypita trïgu ranteg yapay cutirpis manarämi tantiyayänärätsu Jose paycunapa waugin canganta. Tsaynö mana tantiyayaptinmi quiquin Josena willargan ranticuyangan waugincuna canganta. Waugincunawan tincunganta willaptinrämi rey faraon musyargan maygan casta Jose cangantapis.
13 Na segunda vez, José se fez reconhecer pelos seus irmãos, e o Faraó veio a conhecer a família de José.
14 Tsaypitanam Jose gayatsirgan papänin Jacobta y llapan castancunata Egipto nacionman aywacuyänanpä. Egiptuman aywagcunaga llapan cayargan ganchis chunca pitsga (75) runacunam.
14 Então José mandou chamar Jacó, seu pai, e toda a sua parentela, isto é, setenta e cinco pessoas.
15 Tsaynöpam Egiptuman llapan tsurincunawan Jacob aywacurgan. Tsaychö taycarmi paypis y tsurincunapis wanuyargan”.
15 Jacó foi para o Egito, e ali morreu ele e também os nossos pais.
16 “Tsaypita Jacob wanusquiptinnam ayanta apayämurgan ‘Canaan’ ninganchö Siquem marcaman pampayänanpä. Tsaychömi awilun Abrahampis pamparargan. Nircur tsayllamanmi Josepa ayantapis apayämurgan pampayänanpä. Tsay pampacuyänanpä chacrataga Abrahammi rantirgan Hamor jutiyog runapa tsurincunapita”.
16 Depois eles foram transportados para Siquém e postos no túmulo que Abraão tinha comprado dos filhos de Hamor, em Siquém, pagando um certo preço.
17 “Tayta Diosga Abrahamta caynö nir auningancunata manam gongargantsu: ‘Gampita yuregpitam ishyaypa mirayanga’ y ‘Paycunatam juclä nacionchö ñacacuypita jipimushä’. Ningannölla tsay jipimunanpä cag tiempucuna chämuptinnam Israel runacuna Egipto nacionchö pasaypa ajayaypäna mirashga cayargan”.
17 — E, quando já estava próximo o tempo em que Deus cumpriria a promessa feita a Abraão, o povo cresceu e se multiplicou no Egito,
18 “Tsay witsanga Egiptuchö jucnam yaycurgan rey cananpä. Payga mananam mayargannatsu Jose pï cangantapis.
18 até que se levantou ali outro rei, que não conhecia José.
19 Tsay reymi Josepä manana imatapis mayar Israel runacunata pasaypa maltratar gallaycurgan. Tsaynö manana atipaypä mirayaptinnam ajayarna rey mandargan llapan llullu yureg ollgu wamracunataga wanutsiyänanpä”.
19 Este outro rei tratou com astúcia a nossa gente e torturou os nossos pais, a ponto de forçá-los a abandonar seus meninos recém-nascidos, para que não sobrevivessem.
20 “Tsay witsanmi Moisespis yurirgan. Paytaga Tayta Diosmi pasaypa cuyargan. Tsay llullutaga taytanwan maman wayillanchömi pacayllapa shacshatsicuyargan quimsa quillayog canganyag.
20 Por esse tempo nasceu Moisés, que era formoso aos olhos de Deus. Durante três meses ele foi mantido na casa de seu pai.
21 Tsaypitanam rey mandanganta mantsacurnin tsay llulluta mayu cuchunman pacaycuyargan. Tsaypita reypa warmi tsurinnam taricuycur apacurgan quiquinpa wawantanö ricananpä.
21 Quando tiveram de abandoná-lo, a filha de Faraó o recolheu e criou como seu próprio filho.
22 Tsaypita Egiptuchö jövinyarnam yachatsiyangancunatapis pasaypa yachar regishga runana ticrargan”.
22 E Moisés foi educado em toda a ciência dos egípcios e era poderoso em palavras e obras.
23 “Chuscu chunca (40) watayog caycarnam juc junagna Moises yarpänä marca mayincunaman watucag aywayta.
23 — Quando completou quarenta anos, Moisés teve a ideia de visitar os seus irmãos, os filhos de Israel.
24 Yarpangannölla watucag aywarmi tarirgan juc Israel runata Egipto runa magaycagta. Tsaynöta tariycurmi Israel runapa janan sharcur Moises wanuscatsirgan tsay Egipto runata.
24 Vendo um homem ser maltratado, saiu em defesa dele e vingou o oprimido, matando o egípcio.
25 Tsaynö rurarmi Moises yarpargan Egiptupa mandunpita tsay Israel runacunata jipinanpä Tayta Dios cachanganta cuentata gocuyänanta. Tsaynö Moises yarpaptinpis paycunaga manam ichicllapis tantiyargantsu”.
25 Ora, Moisés pensava que seus irmãos entenderiam que Deus queria salvá-los por meio dele; eles, porém, não entenderam.
26 “Tsaypita warayninnam yapay watucagnin aywar Moises tarirgan ishcag Israel mayincunana pelyaycäyagta. Tsaymi washayta munar nirgan: ‘Gamcuna tsay castalla caycarga ¿imanirtä pelyaycäyanqui?’ nir.
26 No dia seguinte, Moisés aproximou-se de uns que brigavam e procurou reconduzi-los à paz, dizendo: “Homens, vocês são irmãos; por que estão maltratando um ao outro?”
27 Tsaynam magag cag runa Moisesta tangarirninrä nirgan: ‘¡Manam Israel runacunapa mandagnintsu ni jueznintsu canqui tsaynö niyämänayquipäga!
27 Mas o que agredia o seu próximo repeliu Moisés, dizendo: “Quem colocou você como chefe e juiz sobre nós?
28 ¿O Egipto runata ganyan wanutsingayquinöcu nogacunatapis wanutsimaytana munaycanqui?’ nir.
28 Será que quer me matar, assim como ontem matou o egípcio?”
29 Tsaynö niycuptinmi Egipto runata wanutsinganpä reyta musyascatsiyänanta yarparnin geshpir aywacurgan ‘Madian’ ningan jircaman. Tsaychö taycaptinnam ishcay ollgu tsurincuna yurirgan”.
29 Ao ouvir isto, Moisés fugiu e se tornou peregrino na terra de Midiã, onde lhe nasceram dois filhos.
30 “Tsaypita chuscu chunca (40) wata Madianchö taycarnam Moises aywargan ‘Sinai’ ningan tsunyag jircapa washaläninman. Tsaychömi shiraca rupaycagchö Tayta Diospa angelnin yuripargan.
30 — Passados quarenta anos, apareceu-lhe, no deserto do monte Sinai, um anjo, por entre as chamas de uma sarça que estava queimando.
31 Tsaynö pasaypa rauraycagta ricaycurnam Moises ima ruraytapis camäpacurgantsu. Tsaymi mas shumag ricaycuyta munar maslla witipaycanganchö wiyargan Tayta Dios caynö nimogta:
31 Moisés ficou maravilhado diante daquela visão e, aproximando-se para contemplá-la, ouviu-se a voz do Senhor, que disse:
32 ‘Unay Abraham, Isaac, y Jacob, tsay Israel runacuna yäracayämangayqui Diosmi noga cä’ nir. Tsayta wiyaycurmi sï Moises tsuctsucyarnin ricaycuytapis mantsarirgan.
32 “Eu sou o Deus dos seus pais, o Deus de Abraão, de Isaque e de Jacó.” Moisés, tremendo de medo, não ousava contemplar a sarça.
33 Tsaynö Moises mantsarir caycaptinmi Tayta Dios yapaypis caynö nirgan: ‘Cay patsaga feyupa sagrädum caycan. Respitamarnï llangiquita jipicuriy’.
33 Então o Senhor disse: “Tire as sandálias dos pés, porque o lugar em que você está é terra santa.
34 Nircurnam nirgan: ‘Noga ricaycämi Israel runacuna Egipto nacionchö imanö ñacar wagaycäyanganta. Tsaymi Egiptuman gamta cachashayqui paycunata jipimunayquipä’ nir”.
34 Certamente vi o sofrimento do meu povo no Egito, ouvi o seu gemido e desci para libertá-lo. Venha, agora; vou mandar você para o Egito.”
35 “Tsay Israel runacuna Moisesta mana cäsurninmi niyargan: ‘¡Manam gam mandagnïcunatsu ni jueznïcunatsu canqui!’ nir. Tsaynö Moisesta nicäyaptinpis Tayta Dios rupaycag shiracachö parlapashga carmi angelninwan payta cachargan Egiptupita paycunata jipimunanpä. Tsaynöpam Tayta Dios Moisesta churargan paycunapa salvagnin y mandagnin cananpä.
35 — A este Moisés, a quem tinham rejeitado, dizendo: “Quem colocou você como chefe e juiz?”, Deus enviou como chefe e libertador, com a assistência do anjo que lhe apareceu na sarça.
36 Tsaynömi ari Moises jipimurgan unay Israel runacunata Egipto nacionpita. Imayca milagrucunatapis rurarganmi Egiptuchöpis y ‘Puca Lamar’ ninganchöpis. Tsaynölla chuscu chunca (40) watantin tsunyagcunata aywaycarpis milagrucunataga rurarganmi.
36 Foi Moisés quem os tirou de lá, fazendo prodígios e sinais na terra do Egito, no mar Vermelho e no deserto, durante quarenta anos.
37 Tsaynö jipirmi Moises Israel runacunata nirgan: ‘Tayta Diosmi gamcunapita juc runata churanga noganö willacog cananpä’ nir.
37 Foi ainda Moisés quem disse aos filhos de Israel: “Deus fará com que, do meio dos irmãos de vocês, se levante um profeta semelhante a mim.”
38 Y Moisesmi Tayta Dios cachamungan angelpita chasquirgan Sinai jircachö mandamientucunata. Tsay mandamientucunatam runacunata yachatsirgan Tayta Dios munangannöna alli cawayänanpä”.
38 É este Moisés quem esteve na congregação no deserto, com o anjo que lhe falava no monte Sinai e com os nossos pais. Foi ele quem recebeu palavras vivas para nos transmitir.
39 “Moises tsaynö yachatsicuptinpis manam cäsuyargantsu Israel runacuna tsunyag jircacunata aywaraycarninpis. Tsaynö mana cäsurninmi Egiptuman cuticuyta munayargan.
39 — Nossos pais não quiseram obedecer a Moisés, mas o rejeitaram e, no seu coração, voltaram para o Egito,
40 Tsaymi Sinai jircaman witsanganpita Moises ras mana cutimuptin waugin Aarontana niyargan: ‘Manam musyantsictsu Egiptupita jipimagnintsic Moisesta ima päsangantapis. Gam cananga juc diosta rurapaycayällämay mañacuyaptï yanapayämänanpä’.
40 dizendo a Arão: “Faça para nós deuses que vão adiante de nós; porque, quanto a este Moisés, que nos tirou da terra do Egito, não sabemos o que lhe aconteceu.”
41 Tsaynö mañacuyaptinmi rurapargan becërrupa imäjinnintanö ‘Caymi Diosnintsic’ nir adorayänanpä. Nircurmi tsay ïduluncunatana mañacuyangancunata wiyananpä altarninchö ashmacunata pishtapäyargan. Tsay aytsacunatanam micuyargan ïdulupa jutinchö fiestata rurar”.
41 Naqueles dias, fizeram um bezerro e ofereceram sacrifício ao ídolo, alegrando-se com as obras das suas mãos.
42 “Tsaynö rurayaptinmi Tayta Dios pasaypa rabyacurnin paycunata manana yanapargannatsu. Tsaymi quiquincuna munayangannö cawarna estrëllacunatapis, rupaytapis, y quillatapis adorarninna gallaycuyargan. Tsaymi willacognin unay profëta gellgananpä Tayta Dios nirgan:
42 Mas Deus se afastou e os entregou à adoração das estrelas do céu, como está escrito no Livro dos Profetas: “Ó casa de Israel, será que foi para mim que vocês ofereceram vítimas e sacrifícios no deserto, durante quarenta anos?
43 Nogapä yarpäyänayquipa rantinga maypa aywarpis “Moloc” ningan rurayangayqui ïdulutam puritsiyarguyqui payman mañacuyänayquipä.
43 Não é verdade que vocês levantaram o tabernáculo de Moloque e a estrela de Renfã, o deus de vocês, imagens que vocês fizeram para as adorar? Por isso, vou mandar vocês ao exílio para além da Babilônia.”
44 “Mana imapis cag tsunyag jircachömi unay Israel runacunaga ‘tabernäculu’ ningan tolduta puritsiyargan tsaychö Tayta Diosman mañacur adorayänanpä. Tsay tabernäculutaga rurayargan Moisesta Tayta Dios tantiyatsingannöllam.
44 — O tabernáculo do testemunho estava entre nossos pais no deserto, como havia ordenado aquele que disse a Moisés que o fizesse segundo o modelo que tinha visto.
45 Tsaypita unaytanam tabernäculuta apacurcur Josuewan Israel runacuna yaycayämurgan auningan marcacunaman. Yaycayämuptinmi Tayta Dios cay marcacunachö täcog cag runacunata gargurgan. Tsaynö gargurirnam tsay marcacunata Israel runacunata auningannölla entregargan. Tsaynö cagmi tabernäculoga cay marcantsiccunachö quëdargan rey David cawangan witsanyag.
45 Também nossos pais, com Josué, tendo recebido o tabernáculo, o levaram, quando tomaram posse das nações que Deus expulsou da presença deles. Foi assim até os dias de Davi,
46 Tayta Dios yanapaptinmi Davidga Jerusalenchö templutana sharcatsiyta munargan Tayta Dios tsaychö täcunanpä.
46 que obteve o favor de Deus e pediu autorização para construir uma casa para o Deus de Jacó.
47 Tsaynö yarpaptinpis Davidpa tsurin rey Salomonrämi sharcatsirgan templuta”.
47 Mas foi Salomão quem lhe edificou a casa.
48 “Tsaynö sharcatsishga captinpis imaycawan poderösu Tayta Diosga manam runacuna rurayangan templuchöga tärantsu. Tsaynö captinmi willacognin unay profëta gellgananpä Tayta Dios nirgan:
48 Entretanto, o Altíssimo não habita em casas feitas por mãos humanas. Como diz o profeta:
49 ‘Ciëloga jamaräcunämi. Tsaypitam llapantapis munaynïchö tsararä.
49 “O céu é o meu trono, e a terra é o estrado dos meus pés. Que casa vocês edificarão para mim, diz o Senhor, ou qual é o lugar do meu repouso?
50 Nogam camargä ciëlutapis y runa cawangan patsatapis’ ”.
50 Não é fato que a minha mão fez todas estas coisas?”
51 Tsaynö nircurmi Esteban nirgan: “Gamcunapis unay mana alli cag Israel runacunanöllam Espiritu Santupa contran imaypis caycäyanqui. Chucru shongu carmi munayangayquinölla cawaycäyanqui. Tsaynölla imayyagrä Tayta Diosta mana cäsur payman mana yäracog runacunanö caycäyanqui.
51 — Homens teimosos e incircuncisos de coração e de ouvidos, vocês sempre resistem ao Espírito Santo. Vocês fazem exatamente o mesmo que fizeram os seus pais.
52 ¿Manacu unay Israel runacunapis Tayta Dios cachamungan salvacogpä willacog profëtacunatapis chiquirnin wanutsiyargan? Gamcunapis tsay castallapita carmi Tayta Dios cachamungan salvamagnintsic Jesucristutapis autoridäcunaman entregayargayqui wanutsiyänanpä.
52 Qual dos profetas os pais de vocês não perseguiram? Eles mataram os que anteriormente anunciavam a vinda do Justo, do qual vocês agora se tornaram traidores e assassinos,
53 ¡Angelnincunawan mandamientuncunata Tayta Dios apaycätsimuptinpis manam ni imallapäpis cäsucuyanquitsu!”
53 vocês que receberam a lei por ministério de anjos e não a guardaram.
54 Tsaypitanam tsaynö Esteban ningancunata wiyaycur autoridäcuna pasaypa ajacurcuyargan.
54 Ao ouvirem isto, ficaram com o coração cheio de raiva e rangiam os dentes contra ele.
55 Peru Estebantaga Espiritu Santo ricatsiptinmi ciëluchö ricasquirgan chipipiycag Tayta Diospa derëcha cag lädunchö Señor Jesucristo caycagta.
55 Mas Estêvão, cheio do Espírito Santo, fitou os olhos no céu e viu a glória de Deus e Jesus, que estava à direita de Deus.
56 Tsaynam tsayta ricaycur nirgan: “¡Ciëlu quicharaycämogtam ricaycä! Tayta Diospa derëcha cag lädunchömi Señor Jesucristo caycämun” nir.
56 Então disse: — Eis que vejo os céus abertos e o Filho do Homem, em pé à direita de Deus.
57 Tsaynö niptin paycunaga rinrincunatapis tsapacurcuyarganmi mastaga wiyayta mana munar. Tsaypita pasaypa rabyarnam gayararnin Estebanman tsaregna cörricuycuyargan.
57 Eles, porém, gritando bem alto, taparam os ouvidos e, unânimes, avançaram contra ele.
58 Nircur marcapita jipisquirmi samgayargan. Tsay samgayänanpä contrag runacunam röpancunata jipiscärir paytacuyargan Saulo jutiyog jövinman.
58 E, expulsando-o da cidade, o apedrejaram. As testemunhas deixaram as capas deles aos pés de um jovem chamado Saulo.
59 Paycuna samgaycäyaptinmi Esteban Jesucristuman mañacurgan caynö: “Señor Jesus, ñöpayquiman apacallämay” nir.
59 E enquanto o apedrejavam, Estêvão orava, dizendo: — Senhor Jesus, recebe o meu espírito!
60 Tsaypita gonguricuycurnam llapan callpanwan nirgan: “¡Cay samgaycäyämag runacunata perdonaycullay, taytay!” Nisquillarnam wanusquirgan.
60 Então, ajoelhando-se, gritou bem alto: — Senhor, não os condenes por causa deste pecado! E, depois que ele disse isso, morreu.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Atos 7, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.