Mateus 5
Tjukurpa Palya (PJT) vs NTLH
1 Ka palulanguṟu Jesulu aṉangu tjuṯa mulapa nyakula puḻi paṉṯangka ma-tatiṟa nyinakatingu, kaya palumpa nintintja tjuṯangku waṉaṟa palula tjunguringu. |src="tnMAT05V01.tif" size="col" loc="p" ref="5:2"
1 Quando Jesus viu aquelas multidões, subiu um monte e sentou-se. Os seus discípulos chegaram perto dele,
2 Ka Jesulu palula tjanala tjukurpa wangkara nintiningi alatji,
2 e ele começou a ensiná-los. Jesus disse:
3 “Kutjupa tjuṯangkuya Godala miṟangka ngaṟala walytjangku unngu kuliṟa kuṉṯaringkupai.
3 — Felizes as pessoas que sabem que são
4 Kutjupa tjuṯaya tjituṟu-tjituṟu puḻka nyinanyi.
4 — Felizes as pessoas que choram,
5 Kutjupa tjuṯaya purkaṟanytju nyinanyi kaṉany-kaṉanypa wiya.
5 — Felizes as pessoas humildes,
6 Kutjupa tjuṯaya Godala wangaṉarangku kuliṟa tjukaṟuru nyinanytjikitja puḻkaṟa mukuringkupai kurunpa winki.
6 — Felizes as pessoas que têm fome e sede
7 Kutjupa tjuṯaya ngaḻṯunytju puḻka nyinanyi aṉangu tjuṯaku kurunpa ngaḻṯuringkupai.
7 — Felizes as pessoas que têm misericórdia
8 Kutjupa tjuṯaya kurunpa winki mukuringkupai Godanya kutju pukuḻmankunytjikitja.
8 — Felizes as pessoas que têm o coração puro,
9 Kutjupa tjuṯangkuya pikaringkunyangka kalypaṟa pilunmankupai munuya kanyilpai.
9 — Felizes as pessoas que trabalham pela paz,
10 Kutjupa tjuṯangkuya Godala wangaṉarangku kuliṟa tjukaṟuru nyinapai, kaya mirpaṉtju tjuṯangku tjananya tjukaṟuru nyinanyangka nyakula kuralpai munu pungkupai.
10 — Felizes as pessoas que sofrem perseguições
11 “Panya nyura ngayuku walytja nyinanyangka aṉangu kutjupa tjuṯangku nyuranya warkira kuralku munu pungkuku munuya nyuranya ngunti kuranmankuku tjukurpa ngunti tjuṯa tjunguṟa wangkara. Palu tjana alatjingannyangka nyura wantima munu nyara palulanguṟu nyura pukuḻpa mulapa nyinaku.
11 — Felizes são vocês quando os insultam, perseguem e dizem todo tipo de calúnia contra vocês por serem meus seguidores.
12 Uwa, puḻkaṟa pukuḻarima Godanya kuliṟa panya paluṟu nyurampa wiṟu mulapa ungkunytjikitjangku paṯaṟa kanyini ngura nyara ilkaṟingka. Panya nyurala kuwaripangkaya iriti aṉangu tjuṯangku palu puṟunypaṯu kuraningi wati panya wangkatjara ngaṉmanyitja tjuṯa, ka panyaya tungunpungkula wantingi.
12 Fiquem alegres e felizes, pois uma grande recompensa está guardada no céu para vocês. Porque foi assim mesmo que perseguiram os
13 “Panya kutjupangku tjaltu tjunkupai kukangka mayu palya ngaṟanytjaku, kaya aṉangu tjuṯa puḻkaṟa mukuringkupai. Ka palu puṟunypa nyura Godala wangaṉarangku kuliṟa palyannyangkampa aṉangu tjuṯangku nyuranya nyakula puḻkaṟa mukuringkuku tjana kuḻu Godaku walytjaringkula wangaṉarangku kuliṟa palyantjikitja. Palu tjinguṟu tjaltu kuraringkuku, ka kukangka tjunkunyangka mayu kura ngaṟanyi, ka mayu kura arkaṟa wantinyi. Ka tjaltu palunya mantangka waṉinyi aṉangu tjuṯangku paḻtjuṟa tjinangku kantuṟa kurantjaku. Ka palu puṟunypa nyura tungunpungkula Godalanguṟu paṯuringkunyangka aṉangu tjuṯangku nyuranya nyakula Godanya wantiku palula tjunguringkunytjikitja mukuringkunytja wiyangku. Palulanguṟu nyura ngayuku waṟka puṯu wiṟuṟa palyalku.
13 — Vocês são o sal para a humanidade; mas, se o sal perde o gosto, deixa de ser sal e não serve para mais nada. É jogado fora e pisado pelas pessoas que passam.
14 “Panya nyura tili puṟunypa nyinanyi aṉangu tjuṯaku. Panya mungangka tilingku iwara irnyaṟa utilpai, kaya nyakula tjukaṟuru ankupai, palu puṟunytju nyura aṉangu manta winkitja iwara nintilpai Godalakutu wirkankunytjaku. Panya tawunu puḻka apungka katu palyantja uti ngaṟala irnyalpai aṉangu tjuṯangku nyakunytjaku.
14 — Vocês são a luz para o mundo. Não se pode esconder uma cidade construída sobre um monte.
15 Ka palu puṟunypa aṉangungku waḻi unngu lampa tiliṟa piti anga-pupatjunkupai wiya uti tjunkupai katu tili paluṟu irnyaṟa utintjaku aṉangu tjuṯangku uti nyakunytjaku.
15 Ninguém acende uma lamparina para colocá-la debaixo de um cesto. Pelo contrário, ela é colocada no lugar próprio para que ilumine todos os que estão na casa.
16 Ka palu puṟunypa nyura palyanyku nyinama tjukaṟuru munu mukulyangku wiṟu tjuṯa palyanma aṉangu tjuṯaku, ka palulanguṟulta aṉangu tjuṯangku nyuranya utingku palyannyangka nyakuku tili puṟunypa irnyannyangka, munuya nyurampa Mama Ilkaṟitjanya waintaṟa kuliṟa palunya mirawaṉira waḻkulku.
16 Assim também a luz de vocês deve brilhar para que os outros vejam as coisas boas que vocês fazem e louvem o Pai de vocês, que está no céu.
17 “Tjinguṟu nyura ngayunya alatji kulini, ‘Nyangatja-manti pitjangu tjukurpa panya Mosenya ungkunytja munu wati wangkatjara tjuṯa kuḻu ungkunytjanya wiyantjikitjampa.’ Palu wiya, ngayulu tjukurpa palunya tjananya wiyantjikitja pitjanytja wiya, palu panya tjana iriti wangkanytjitja palyantjikitjaṉa pitjangu.
17 — Não pensem que eu vim para acabar com a
18 Mulamulangkuṉa nyurala wangkanyi, panya manta ilkaṟi ngaṟanyangka, tjukurpa paluṟu tjana uwankaraṯu tiṯutjara ngaṟaku, nyura rawangku wangaṉarangku kulintjaku, tjukurpa puḻka tjuṯa, munu tjukutjuku tjuṯa kuḻu. Palu tjukurpa panya paluṟu tjana wangkanytja uwankara utiringkunyangka kutju, tjukurpa paluṟu tjana wiyaringkuku tjiṉṯu maḻatjangka.
18 Eu afirmo a vocês que isto é verdade: enquanto o céu e a terra durarem, nada será tirado da Lei — nem a menor letra, nem qualquer acento. E assim será até o fim de todas as coisas.
19 Palulanguṟu tjukurpa palunya tjananya uwankara wangaṉarangku kulintjaku ngaṟanyi, ka tjinguṟu kutjupangku tjukurpa puḻka tjuṯa, munu tjukutjuku tjuṯa kuḻu kulilwiyangku wantinyi, munu aṉangu kutjupa tjuṯa kuḻu nintini palu puṟunytjuṯu wantinytjaku, ka palunya Godalu nyakula pukuḻarinytja wiyangku tjaṟulku, Godaku walytja uwankarangka maḻarku nyinanytjaku. Ka tjinguṟu kutjupangku tjukurpa nyanga palunya tjananya wangaṉarangku kuliṟa palyaṉi munu paluṟu aṉangu kutjupa tjuṯa nintini palu puṟunytjuṯu palyantjaku, ka aṉangu nyara palunya Godalu nyakula pukuḻarira palunya kuranyu tjunkuku Godaku walytja kutjupa tjuṯangka waintaṟa.
19 Portanto, qualquer um que desobedecer ao menor mandamento e ensinar os outros a fazerem o mesmo será considerado o menor no
20 Palu kulilaya! Nyura Godaku walytja nyinanytjikitja mukuringkulampa, wati nyara Moseku tjukurpa nintilpai tjuṯa, munu Paṟatji tjuṯa kuḻu arkantja wiyangku wantima. Panya paluṟu tjana Moseku tjukurpa kanyiṟa kaṉany-kaṉanyaripai, tjukurpa nyara palulawanu kutju. Palu utiya kurunpa winki Godaku mukuringkula, palula wangaṉarangku kuliṟa, tjukurpa nyara palunya tjananya palyanma, kaṉany-kaṉanyarinytja wiyangku. Ka nyura Godaku walytja nyinanytjikitja mukuringkula palu puṟunypaṯu palyanma kurunpa winki Godaku mukuringkula ka nyara palulanguṟu kutju Godalu nyuranya walytjanmankuku nyura palula tjunguringkula tiṯutjara nyinanytjaku.
20 Pois eu afirmo a vocês que só entrarão no Reino do Céu se forem mais fiéis em fazer a vontade de Deus do que os
21 “Panyatjaya kulila, panya Godalu nyurampa tjamu tjuṯangka iriṯi wangkanytja alatji,
21 — Vocês ouviram o que foi dito aos seus antepassados: “Não mate. Quem matar será julgado.”
22 Palu kuwariṉa ngayulu nyurala wangkanyi alatji, nyuntu tjinguṟu maḻanypaku unngu kuraringkula mirpaṉarinyangka Godalu nyuntunya kura ngurkantankuku. Munu piṟuku tjinguṟu nyuntu maḻanypa ngunti kuranmankunyangkampa nyuntunya kuutpa puḻkakutu katiku Jewku kantjulpa tjuṯangku ngurkantankunytjaku. Munta nyuntu tjinguṟu maḻanypa anaṟa ngurpanmankunyangkampa Godalu palu puṟunypaṯu nyuntunya kura ngurkantankuku munu nyuntunya waṟu panya tiṯutjara kampapaingka waṉiku.
22 Mas eu lhes digo que qualquer um que ficar com raiva do seu irmão será julgado. Quem disser ao seu irmão: “Você não vale nada” será julgado pelo tribunal. E quem chamar o seu irmão de idiota estará em perigo de ir para o fogo do inferno.
23 — ausente —
23 Portanto, se você estiver oferecendo no altar a sua oferta a Deus e lembrar que o seu irmão tem alguma queixa contra você,
24 — ausente —
24 deixe a sua oferta ali, na frente do altar, e vá logo fazer as pazes com o seu irmão. Depois volte e ofereça a sua oferta a Deus.
25 “Tjinguṟu nyuntu aṉangu kutjupa kurannyangka paluṟu nyuntunya mirpaṉarira kuutpakutu katiku. Ka katinyangka nyuntu uti palunya wiṟuṟa purkaṟangku wangkakatima palumpa kalyparingkunytjikitjangku kuutpangka wirkankunytja kuwaripangka, kanta paluṟu tjinguṟu kalypangku wantiku kuutpangka tjunkunytja wiyangku. Palu tjinguṟu nyuntu wangkara palumpa kalyparingkunytja wiyangku wantinyangkampa paluṟu nyuntunya katiku alatjiṯu wati ngurkantankupaikutu, kanta paluṟu nyuntunya kura ngurkantaṟa wangkaku maningka payamilantjaku munu paluṟu wati pulitjamunu aḻṯiku kanta pitjala nyuntunya witiṟa katira tjailangka tjarpatjunkuku.
25 — Se alguém fizer uma acusação contra você e levá-lo ao tribunal, entre em acordo com essa pessoa enquanto ainda é tempo, antes de chegarem lá. Porque, depois de chegarem ao tribunal, você será entregue ao juiz, o juiz o entregará ao carcereiro, e você será jogado na cadeia.
26 Mununta nyara palula rawangku kanyilku nyuntu mani uwankara payamilaṟa wiyantjaku paṯaṟa. Nyangatjaṉa mulamulangku wangkanyi.
26 Eu afirmo a você que isto é verdade: você não sairá dali enquanto não pagar a multa toda.
27 “Munuya nyangatja kuḻu kulila, panya Godalu nyurala iriti wangkangu nyanga alatji,
27 — Vocês ouviram o que foi dito: “Não cometa adultério.”
28 Palu kuwariṉa ngayulu nyurala wangkanyi alatji, tjinguṟu watingku kungkawaṟa kutjupa nyakula unngu alatji kulini, ‘Kuwariṉatju kungkawaṟa nyara wiṟungka ngarinyi.’ Ka nyura tjinguṟu kulini paluṟu kungkawaṟa pala palula ngarinyangka kutju Godalu palunya kuranmankunytja-palku. Palu wiya, nyara paluṟu nyakula ngarinytjikitja unngu mukuringkunyangka kuḻu Godalu palunya kuranmankuku.
28 Mas eu lhes digo: quem olhar para uma mulher e desejar possuí-la já cometeu adultério no seu coração.
29 “Uwa, uti nyura kura tjuṯa wantinytjikitjangku puḻkaṟa kulinma munu wantima alatjiṯu kuraku piṟuku mukuringkunytja wiyangku. Tjinguṟu nyuntu kuṟungku kutjupa kutjupa nyakula kura palyalku. Palu uti nyuntu kuṟu warpuṟa waṉima kura rawangku palyantjaku-tawara munu palya kuṟutjara nyinama, panya nyuntu tjinguṟu kuṟu winkingku kura rawangku palyannyangkampa Godalu nyuntunya ngura kurangka waṉiku waṟu puḻkangka.
29 Portanto, se o seu olho direito faz com que você peque, arranque-o e jogue-o fora. Pois é melhor perder uma parte do seu corpo do que o corpo inteiro ser atirado no inferno.
30 “Munu palu puṟunypa tjinguṟu nyuntu maṟangku kura kutjupa kutjupa palyalku. Palu uti nyuntu maṟa kaṯaṟa waṉima kura rawangku palyantjaku-tawara, munu palya maṟa wiya nyinama, panya nyuntu tjinguṟu maṟa winkingku kura rawangku palyannyangka Godalu nyuntunya ngura kurangka waṉiku waṟu puḻkangka.
30 Se a sua mão direita faz com que você peque, corte-a e jogue-a fora. Pois é melhor perder uma parte do seu corpo do que o corpo inteiro ir para o inferno.
31 “Munuya nyangatja kuḻu kulila, panya nyiringka iriti walkatjunkunytja ngaṟanyi Godalu wangkanytja nyanga alatji,
31 — Foi dito também: “Quem mandar a sua esposa embora deverá dar a ela um documento de divórcio.”
32 Uwa, nyura ninti tjukurpa nyara palumpa, palu kuwariṉa nyurala alatji wangkanyi tjinguṟu watingku minyma kuri nyiri unganyi wantinytjikitjangku paluṟu mukuringkula, ka tjinguṟu minyma palunya wati kutjupangku ngula aḻṯinyi, ka nyara palulanguṟu wati panya kuri ngaṉmanyitjangku minyma palunya wantira Godala tungunpungkunytjaku palyaṉi, panya Godalu wangkangu kuri walytjangka kutju ngarinytjaku. Ka wati panya kuri maḻa aḻṯinytjanya kuḻu Godala tungunpunganyi minyma panya palula tjunguringkula. Palulanguṟu nyura uti minyma kuri kanyinma alatjiṯu wantinytja wiyangku, palu wati kutjupangka kampangkaṯu ngarinyangka nyakula kutju palya mukuringkula wantima.
32 Mas eu lhes digo: todo homem que mandar a sua esposa embora, a não ser em caso de adultério, será culpado de fazer com que ela se torne adúltera, se ela casar de novo. E o homem que casar com ela também cometerá adultério.
33 “Munuya nyangatja kuḻu kulinma, panya Godalu nyurampa tjamu tjuṯangka iriti wangkangu nyanga alatji,
33 — Vocês ouviram o que foi dito aos seus antepassados: “Não quebre a sua promessa, mas cumpra o que você jurou ao Senhor que ia fazer.”
34 — ausente —
34 Mas eu lhes digo: não jurem de jeito nenhum. Não jurem pelo céu, pois é o trono de Deus;
35 — ausente —
35 nem pela terra, pois é o estrado onde ele descansa os seus pés; nem por Jerusalém, pois é a cidade do grande Rei.
36 — ausente —
36 Não jurem nem mesmo pela sua cabeça, pois vocês não podem fazer com que um só fio dos seus cabelos fique branco ou preto.
37 — ausente —
37 Que o “sim” de vocês seja sim, e o “não”, não, pois qualquer coisa a mais que disserem vem do Maligno .
38 “Munuya nyangatja kuḻu kulila! Panya Moselu iriti walkatjunu alatji,
38 — Vocês ouviram o que foi dito: “Olho por olho, dente por dente.”
39 Palu kuwariṉa ngayulu nyurala alatji wangkanyi, aṉangu kutjupangku nyuntunya kurannyangkampa ngapartji kuralwiyangku wantima. Tjinguṟu kutjupangku nyuntunya mitamita kampa waku pungkunyangkampa mitamita kampa kutjupa nintinma piṟuku pungkunytjaku.
39 Mas eu lhes digo: não se vinguem dos que fazem mal a vocês. Se alguém lhe der um tapa na cara, vire o outro lado para ele bater também.
40 Ka tjinguṟu aṉangu kutjupangku nyuntunya kuutpakutu katiku nyuntu palula ngaṉmanytju ngatjintjatjanungku palunya maḻakungku ungkunytja wiyangka. Ka wati panya ngurkantankupaingku tjinguṟu nyuntunya wangkaku tjata araltjaṟa aṉangu panya palunya ungkunytjaku, ka nyuntu uti palunya tjata kutju ungkunytja wiyangku nyuntumpa upukuta kuḻu ungama panya mani puḻkatja.|src="DN00421b.tif" size="col" loc="p" ref="5:40"
40 Se alguém processar você para tomar a sua
41 Ka tjinguṟu tjaultjingku nyuntunya pauntjingaṟa wangkaku palumpa yakutja tjaḻiṟa katira palula tjungu ankunytjaku. Ka nyuntu uti wangaṉarangku tjaḻiṟa katima munu ngula maḻakungku ungkunytjaku wangkanyangka palula wangka, ‘Wiya, palyaṉa piṟuku katinyi.’ Munu nyuntu muṉkara nguwanpa palula tjungu anama palumpa yakutja katira.
41 Se um dos soldados estrangeiros forçá-lo a carregar uma carga um quilômetro, carregue-a dois quilômetros.
42 Ka tjinguṟu aṉangu kutjupangku nyuntunya kutjupa kutjupaku ngatjilku, ka palunya wantinytja wiyangku ngatjinnyangkampa ungama alatjiṯu.
42 Se alguém lhe pedir alguma coisa, dê; e, se alguém lhe pedir emprestado, empreste.
43 “Nyura ninti panya kutjupangku iriti wangkangu alatji,
43 — Vocês ouviram o que foi dito: “Ame os seus amigos e odeie os seus inimigos.”
44 Palu kuwariṉa ngayulu nyurala nintini tjukurpa kutjupa alatji,
44 Mas eu lhes digo: amem os seus inimigos e orem pelos que perseguem vocês,
45 Ka nyura alatji palyannyangka Mama God ilkaṟitjangku nyuranya nyakula alatji kulilku, ‘Munta mulapa nyanganpa ngayuku walytja mulapa nyinanyi ngayunya arkaṟa.’ Uwa, nyura mirpaṉtju tjuṯaku Godala tjapinnyangka paluṟu tjananya ngaḻṯunytjungku kulilku, panya paluṟu tjiṉṯu pakaltjingalpai aṉangu palya tjuṯa munu kura tjuṯa kuḻu irnyantjaku. Munu panya mina wiṟu iyalpai aṉangu wiṟu palyalpai tjuṯaku munu aṉangu ngunti palyalpai tjuṯaku kuḻu.
45 para que vocês se tornem filhos do Pai de vocês, que está no céu. Porque ele faz com que o sol brilhe sobre os bons e sobre os maus e dá chuvas tanto para os que fazem o bem como para os que fazem o mal.
46 Tjinguṟu nyura aṉangu kutjupaku mukulyangku wiṟuṟa palyalku paluṟu nyurampa wiṟuṟa palyannyangka kutju. Ka Godanya wanyu nyakula puḻkaṟa pukuḻariku nyurampa? Wiya, panya wati kamantaku mani mantjilpai tjuṯa palu puṟunypaṯu nyinanyi munuya ngapartji wiṟuṟa palyannyangka kutju aṉangu kutjupaku mukulyangku wiṟuṟa palyalpai. Ka nyura uti kutjarakuṯu mukulya nyinama walytja tjuṯaku munu nyuranya kuralpai tjuṯaku kuḻu.
46 Se vocês amam somente aqueles que os amam, por que esperam que Deus lhes dê alguma recompensa? Até os cobradores de impostos amam as pessoas que os amam!
47 Ka nyura walytja tjuṯangka kutju wirkaṟa pukuḻṯu wangkanyangka nyakula wanyu Godanya nyurampa pukuḻariku? Wiya, aṉangu Godaku ngurpa tjuṯangku kuḻuya walytja kutjupa tjuṯangka wiṟuṟa wangkapai. Ka nyura uti kutjarakuṯu nyakula pukuḻarima walytja tjuṯaku munu walytja wiya tjuṯaku kuḻu.
47 Se vocês falam somente com os seus amigos, o que é que estão fazendo de mais? Até os pagãos fazem isso!
48 Uwa, nyura uti palya mulapa nyinama, panya nyurampa Mama Ilkaṟitjanya palya mulapa nyinanyi, palu puṟunypa.”
48 Portanto, sejam perfeitos, assim como é perfeito o Pai de vocês, que está no céu.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Mateus 5, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.