Lucas 1
Tjukurpa Palya (PJT) vs NVT
1 — ausente —
1 Muitos se propuseram a escrever uma narração dos acontecimentos que se cumpriram entre nós.
2 — ausente —
2 Usaram os relatos que nos foram transmitidos por aqueles que, desde o princípio, foram testemunhas oculares e servos da palavra.
3 — ausente —
3 Depois de investigar tudo detalhadamente desde o início, também decidi escrever-lhe um relato preciso, excelentíssimo Teófilo,
4 — ausente —
4 para que tenha plena certeza de tudo que lhe foi ensinado.
5 Nyara palula aṟangka, panya wati Iṟatanya manta Judeaku winkiku mayatja puḻka nyinanyangka, wati ini Tjakaṟayanya tjukurtjara nyinangi. Wati nyara paluṟu panya Apitjanya tjamutjara nyinangi. Ka palumpa kuri kuḻu nyinangi minyma ini Elizabethanya. Minyma nyara paluṟu panya wati Aaronta tjanalanguṟu.
5 Quando Herodes era rei da Judeia, havia um sacerdote chamado Zacarias, que fazia parte do grupo sacerdotal de Abias. Sua esposa, Isabel, também pertencia à linhagem sacerdotal de Arão.
6 Munu nyanga paluṟu pula tjukaṟuru mulapa nyinangi Godala miṟangka munu pula Godaku tjukurpa uwankara wangaṉarangku kulilpai.
6 Zacarias e Isabel eram justos aos olhos de Deus e obedeciam cuidadosamente a todos os mandamentos e estatutos do Senhor.
7 Palu paluṟu pula kutjara alatjiṯu rawa nyinangi tjitji wiya munu pula tjiḻpiringkula pamparingu.
7 Não tinham filhos, pois Isabel era estéril, e ambos já estavam bem velhos.
8 Ka tjiṉṯu kutjupa timpulangka Apitjakunu tjuṯangku ngapartji waṟka palyantjaku ngaṟangi, ka wati panya Tjakaṟayanya tjukurtjara tjanala tjungu waṟkaringi Godala miṟangka.
8 Certo dia, Zacarias estava servindo diante de Deus no templo, pois seu grupo realizava o trabalho sacerdotal, conforme a escala.
9 Kaya wati nyanga palunya ngurkantanu timpulangka unngu tjarpara pitjilta nyaḻpi wiṟu tjunkula tiliṟa puyu paṉṯi wiṟu palyantjaku. Nyanga paluṟu tjana alatjinkupai tjanampa aṟangka, munuya wati kutju ngurkantankupai tjukurtjarangku puyu paṉṯi wiṟu tilintjaku.
9 Foi escolhido por sorteio, como era costume dos sacerdotes, para entrar no santuário do Senhor e queimar incenso.
10 Ka tjiṉṯu wirkanu puyu paṉṯi wiṟu tilintjaku, kaya aṉangu tjuṯa mulapaṯu timpulangka uṟilta ngaṟala Godala tjapiningi.
10 Enquanto o incenso era queimado, uma grande multidão orava do lado de fora.
11 Ka wati panya paluṟu timpula unngu puyu paṉṯi wiṟu tilinnyangka Mayatjaku angelpa utiringu palula munu ngaṟangi pitjilpangka kampa wakungka wiṟu paṉṯipaingka itingka.
11 Então um anjo do Senhor lhe apareceu, à direita do altar de incenso.
12 Ka Tjakaṟayalu angelpa nyakula urulyaraṉu munu puḻkaṟa nguḻuringu.
12 Ao vê-lo, Zacarias ficou muito abalado e assustado.
13 Ka angeltu palula wangkangu, “Tjakaṟaya, nguḻuringkunytja wiya. Godalunta kulinu nyuntu palula tjapinnyangka munuṉi wituṉu nyuntula tjakultjunkunytjaku panya nyuntumpa kuri Elizabethanya pakuringkuku, ka nyupali katjatjararingkuku. Ka iṯi wirkankunyangka nyuntu palunya inila Johnnga.
13 O anjo, porém, lhe disse: “Não tenha medo, Zacarias! Sua oração foi ouvida. Isabel, sua esposa, lhe dará um filho, e você o chamará João.
14 Munu nyupali puḻkaṟa pukuḻariku, kaya aṉangu kutjupa tjuṯa kuḻukuḻu nyakula pukuḻariku.
14 Você terá grande satisfação e alegria, e muitos se alegrarão com o nascimento do menino,
15 Panya paluṟu ngula puḻkaringkula Godala miṟangka wati puḻka alatjiṯu nyinaku Godaku tjukurtjara puḻka mulapa. Munu paluṟu wama tjikintja wiya nyinaku. Ka paluṟu iṯi wirkankunyangka alatjiṯu Kurunpa Miḻmiḻnga tjarpaku munu palula tjungu tiṯutjara nyinaku.
15 pois ele será grande aos olhos do Senhor. Nunca tomará vinho nem outra bebida forte. Será cheio do Espírito Santo, antes mesmo de nascer.
16 Ka wati nyara paluṟu Israelkunu tjuṯangka tjukurpa wangkara maḻakungku tjananya aḻṯira Godala tjungulku piṟuku palumpa walytja nyinanytjaku.
16 Fará muitos israelitas voltarem ao Senhor, seu Deus.
17 Munu paluṟu kuranyurira rapangku nguḻu wiyangku wangkaku Godaku tjukurpa, panya wati panya Ilaitjalu iriti Godaku tjukurtjara puḻkangku Godaku tjukurpa wangkangi, palu puṟunytju. Kaya mama tjuṯangku palunya kuliṟa kampa kutjuparira tjananku tjitji tjuṯa tjukaṟurungku mukulyangku aṯunymankuku. Munuya aṉangu kutjupa tjuṯangku kuḻu Godala tungunpungkunytjatjanungku paluṟu wangkanyangka kulilku munuya aṟuringkula Godala tjukaṟurungku kulilku. Uwa, wati nyara paluṟu aṉangu tjuṯa alatjirinytjaku palyalku tjana kuliṟa Mayatjaku aḻa-aḻa paṯaṟa nyinanytjaku.” Nyanga palunya angeltu wangkangu wati panya Tjakaṟayala.
17 Será um homem com o espírito e o poder de Elias, e preparará o povo para a vinda do Senhor. Fará o coração dos pais voltar para seus filhos e levará os rebeldes a aceitarem a sabedoria dos justos”.
18 Ka paluṟu angelta kuliṟa puṯu mulamularingkula palula ngapartji wangkangu, “Wiya, ngali tjiḻpiringu munu pamparingu kuḻu. Yaaltjingaṟali tjitji kanyilku? Wanyuṉi kutjupa kutjupa nintila kaṉa nyakula mulamulariwa nyuntu panya wangkanytja tjukaṟuru ngaṟanytjaku.”
18 Zacarias disse ao anjo: “Como posso ter certeza de que isso acontecerá? Já sou velho, e minha mulher também é de idade avançada”.
19 Ka angeltu wangkangu palula, “Ngayuluṉa ini Gabrielnga panya Godala miṟangka ngaṟapainya. Kaṉi Godalu wituṉu tjukurpa nyanga palunya nyuntula tjakultjunkunytjaku.
19 O anjo respondeu: “Sou Gabriel, e estou sempre na presença de Deus. Foi ele quem me enviou para lhe trazer estas boas-novas.
20 Palu kulila, ngayulu nyanga nyuntula wangkanytjitjaku nyuntu puṯu mulamularingkulampa nyuntu tjaa patiringkuku munun puṯu wangkaku. Ka tjukurpa nyanga ngayulu wangkanytjanya nyuntula utiringkuku alatjiṯu, kan nyakuku tjiṉṯu nyara palula, munun iṯi wirkankunyangka kutju ngula tjaa aḻaringkuku munun wangkaku.” Alatji angeltu palula wangkangu.
20 Agora, porém, você ficará mudo até os dias em que essas coisas acontecerão, pois não acreditou em minhas palavras, que se cumprirão no devido tempo”.
21 Kaya aṉangu tjuṯa uṟilta ngaṟala paṯaningi wati panya Tjakaṟayaku munuya ngaṟala puṯu kuliningi wangkara, “Nyaaku paluṟu timpulangka unngu tjarpara rawaringu?”
21 Enquanto isso, o povo esperava Zacarias sair do santuário e se perguntava por que ele demorava tanto.
22 Ka Tjakaṟayanya timpulanguṟu ngalya-pakaṉu munu puṯu wangkangi. Kaya maṟa kutju urinyangka nyakula kuliningi, “Munta, tjinguṟu kutjupa kutjupa palula utiringu timpula unngu, ka nyanga palulanguṟu tjaa patiringu.” |src="MH00004.tif" size="col" loc="p" ref="1:20"
22 Quando finalmente saiu, não conseguia falar com eles, e perceberam por seus gestos e seu silêncio que ele havia tido uma visão no santuário.
23 Ka tjiṉṯu maṉkurnguṟu Tjakaṟayalu timpulangka waṟka wiyaṟa ngurakutu anu.
23 Ao fim de seus dias de serviço no templo, Zacarias voltou para casa.
24 Ka nyara palula maḻangka palumpa kuri Elizabethanya pakuringu munu uṟilkutu pakantja wiya waḻi unngu kutju nyinangi tiṯutjara piṟa maṉkurpa kutjara.
24 Pouco tempo depois, sua esposa, Isabel, engravidou e não saiu de casa por cinco meses.
25 Munu paluṟu pukuḻarira alatji wangkangu, “Ngangari, wiṟu mulapa nyangatja. Ngula-ngulaṉitju mulapaṯu Mayatjalu pukuḻmanu. Panya ngaṉmanytjuṉitjuya aṉangu tjuṯangku kuraṟa pungkupai tjitji wiya nyinanyangka, kaṉa kuṉṯaringkupai. Palu kuwari nyanga Mayatjalu ngayuku kuṉṯa wiyaṉu alatjiṯu, kaya puṯulta ngayunya piṟuku nyanga puṟunypa wangkanyi.”
25 “Como o Senhor foi bom para mim em minha velhice!”, exclamou ela. “Tirou de mim a humilhação pública de não ter filhos!”
26 — ausente —
26 No sexto mês da gestação de Isabel, Deus enviou o anjo Gabriel a Nazaré, uma cidade da Galileia,
27 — ausente —
27 a uma virgem de nome Maria. Ela estava prometida em casamento a um homem chamado José, descendente do rei Davi.
28 Ka angelpa panya paluṟu wirkanu Mary-la munu pukuḻṯu tjakultjunu palula alatji, “Awa, Mayatjanyanku puḻkaṟa pukuḻarinyi, mununta ilangku kanyiṟa nyuntumpa wiṟu mulapa palyalku.”
28 Gabriel apareceu a ela e lhe disse: “Alegre-se, mulher favorecida! O Senhor está com você!”.
29 Ka Mary-lu wangkanyangka kuliṟa puḻkaṟa urulyaraṉu munu kuliningi, “Nyaaṉi nyangangku wangkangu?”
29 Confusa, Maria tentou imaginar o que o anjo quis dizer.
30 Ka angeltu palula wangkangu, “Mary, nguḻuringkunytja wiya! Mayatjanya nyuntumpa puḻkaṟa pukuḻarinyi mununta paluṟu nyuntunya ngurkantanu.
30 “Não tenha medo, Maria”, disse o anjo, “pois você encontrou favor diante de Deus.
31 Kulila, nyuntu kuwari iṯitjararingkuku, munun katja kanyilku munun palunya inilku Jesunya.
31 Ficará grávida e dará à luz um filho, e o chamará Jesus.
32 Ka paluṟu puḻka mulapa nyinaku Mayatja Katutja Puḻkaku katja. Ka Godalu palunya tjunkuku Mayatja puḻka nyinanytjaku wati panya palumpa tjamu Davidaku aṟangka.
32 Ele será grande, e será chamado Filho do Altíssimo. O Senhor Deus lhe dará o trono de seu antepassado Davi,
33 Ka paluṟu mayatja puḻka mulapa rawa nyinaku Israelkunu tjuṯaku aṉangu kutjupa tjuṯaku kuḻu tiṯutjara alatjiṯu wiyaringkunytja wiya.” Nyanga palunya angeltu Mary-la wangkangu. |src="tnLUK01V26.tif" size="col" loc="p" ref="1:29-38"
33 e ele reinará sobre Israel para sempre; seu reino jamais terá fim!”
34 Ka Mary-lu palula ngapartji wangkangu, “Palu nganalanguṟuṉa iṯi nyanga palunya kanyilku? Panya ngayulu watiku ngurpa munuṉa wati kutjupangka nyinanytja wiyaṯu.”
34 Maria perguntou ao anjo: “Como isso acontecerá? Eu sou virgem!”.
35 Ka angeltu palula wangkangu, “Kulila, Kurunpa Miḻmiḻnga nyuntula tjarpaku munu Godaku witulya puḻkatjarangku nyuntunya iṯitjararingkunytjaku palyalku. Ka nyara palulanguṟu nyuntu iṯi miḻmiḻpa kanyilku ‘Godaku Katja.’
35 O anjo respondeu: “O Espírito Santo virá sobre você, e o poder do Altíssimo a cobrirá com sua sombra. Portanto, o bebê que vai nascer será santo, e será chamado Filho de Deus.
36 Munu wanyu piṟuku kulila, nyuntumpa panya walytja Elizabethanya, Tjakaṟayaku panya kuri. Paluṟu pampa mulapa nyinanyi. Palu kuwari nyanga paluṟu iṯitjara nyinanyi. Munu panya piṟa maṉkur-maṉkurnguṟu tjitji kanyilku pampa panya mulatu.
36 Além disso, sua parenta, Isabel, ficou grávida em idade avançada. As pessoas diziam que ela era estéril, mas ela concebeu um filho e está no sexto mês de gestação.
37 Ka nyangatja kulinma panya Godalu kutjupa kutjupa uwankara alatjiṯu paluṟu nintingku palyalpai.”
37 Pois nada é impossível para Deus”.
38 Ka Mary-lu nyangatja kuliṟa wangkangu, “Uwa palya, ngayuluṉatju mulapa Mayatjaku walytja nyinanyi paluṟu wangkanytja wangaṉarangku kuliṟa palyantjikitja. Ka nyanga nyuntu wangkanytja palya ngayula utiringkuku.” Ka nyanga palulanguṟu angeltu palunya wantikatira anu.
38 Maria disse: “Sou serva do Senhor. Que aconteça comigo tudo que foi dito a meu respeito”. E o anjo a deixou.
39 Ka palula maḻangka Mary-lu mapalku ulytja karpiṟa ma-pakaṉu uḻpaṟira palumpa walytja Elizabethanya nyakunytjikitja. Panya paluṟu pula kuriṟara nyinangi Jerusalemala uḻpaṟira tawunu tjukutjukungka apu murpu tjuṯangka nguṟurpa.
39 Alguns dias depois, Maria dirigiu-se apressadamente à região montanhosa da Judeia, à cidade
40 Palu Mary-nya wala puḻka nguwanpa ankula ankula tjiṉṯu maṉkurnguṟu ngura panya palula wirkanu munu pulampa waḻingka tjarpara Elizabethanya nyakula wangkara ampuṟa pukuḻaringu.
40 onde Zacarias morava. Ela entrou na casa e saudou Isabel.
41 Ka Mary-lu wangkanyangka Elizabethalu kulinu palula tjuningka unngu iṯi puḻkaṟa urinyangka. Ka nyara palula aṟangka Kurunpa Miḻmiḻnga Elizabethala tjarpangu munu tjukaṟurungku nintinu wangkanytjaku,
41 Ao ouvir a saudação de Maria, o bebê de Isabel se agitou dentro dela, e Isabel ficou cheia do Espírito Santo.
42 ka puḻkaṟa pukuḻarira mirara wangkangu alatji, “Mama God, wiṟungkun minyma nyanga Mary-nya ngurkantanu munun pukuḻmanu minyma kutjupa uwankarangka waintaṟa, munun iṯi panya Mary-lu ngula kanyintjanya nyuntu pukuḻmaṟa kanyilku.
42 Em alta voz, Isabel exclamou: “Você é abençoada entre as mulheres, e abençoada é a criança em seu ventre!
43 Ngayuluṉa minyma puḻka wiya, tjukutjuku nyinanyi, ka nyangatja nyaaku Mayatjaku ngunytju ngayulakutu pitjangu puḻkakutu-palku? Palu palya, puḻkaṟaṉa pukuḻarinyi palumpa.
43 Por que tenho a grande honra de receber a visita da mãe do meu Senhor?
44 Ka nyuntu panya kuwari wirkaṟa wangkanyangka ngayulu kulinu ngayula unngu iṯi pukuḻarira urinyangka.
44 Quando ouvi sua saudação, o bebê em meu ventre se agitou de alegria.
45 Ka palan nyuntu kuḻu pukuḻpa ngaṟanyi panya nyuntu Mayatjalu wangkanyangka kuliṟa mulamularingu munu palan paṯaṉi paluṟu wangkanytja utiringkunytjaku.” Alatji Elizabethalu Mary-la wangkara pukuḻaringi.
45 Você é abençoada, pois creu no que o Senhor disse que faria!”.
46 Ka Mary-lu alatji wangkangu,
46 Maria respondeu: “Minha alma exalta ao Senhor!
47 Munuṉatju palumpa puḻkaṟa pukuḻarinyi, nganampa God panya Wankaṟunkupaiku.
47 Como meu espírito se alegra em Deus, meu Salvador!
48 Panya paluṟuṉitju ngurkantanu tjukutjuku nyinanyangka
48 Pois ele observou sua humilde serva, e, de agora em diante, todas as gerações me chamarão abençoada.
49 Panya Godalu witulya puḻkangku ngayuku puḻka mulapa palyaṉu.
49 Pois o Poderoso é santo, e fez grandes coisas por mim.
50 Munu aṉangu tjuṯangku palunya rawangku kulinnyangka paluṟu tiṯutjarangku alatjiṯu ngaḻṯunytjungku kanyilpai aṉangu uwankara, munu aṉangu kutjupa palula tjanala maḻatja tjuṯa kuḻukuḻu.
50 Demonstra misericórdia a todos que o temem, geração após geração.
51 Munu paluṟu kaṉany-kaṉanyaripai tjuṯa wililytjingalpai witulya puḻkangku tjananku walytjangku kuliṟa palyannyangka.
51 Seu braço poderoso fez coisas tremendas! Dispersou os orgulhosos e os arrogantes.
52 Munu paluṟu alatjiṯu mayatja puḻka tjuṯa pauntjingaṟa tjaṟulpai,
52 Derrubou príncipes de seus tronos e exaltou os humildes.
53 Munu paluṟu paḻtjatjiratja tjuṯa paḻtjalpai wiṟu tjuṯa ungkula,
53 Encheu de coisas boas os famintos e despediu de mãos vazias os ricos.
54 — ausente —
54 Ajudou seu servo Israel e lembrou-se de ser misericordioso.
55 — ausente —
55 Pois assim prometeu a nossos antepassados, a Abraão e a seus descendentes para sempre”.
56 Munu paluṟu palumpa walytjangka Elizabethala piṟa maṉkurpa nyinangi, munu nyinara wiyaringkula palulanguṟu maḻakulta anu alinytjara ngura walytjakutu.
56 Maria ficou com Isabel cerca de três meses, e então voltou para casa.
57 — ausente —
57 Chegado o tempo de seu bebê nascer, Isabel deu à luz um filho.
58 — ausente —
58 Vizinhos e parentes se alegraram ao tomar conhecimento de que o Senhor havia sido tão misericordioso com ela.
59 Munuya palulanguṟu tjiṉṯu 7 ngaṟala wiyaringkunyangka maḻangka aṉangu tjuṯa piṟuku tjunguringu wati tjukurtjarangku iṯi palunya watintjaku. Munuya palunya kuliningi mamangka iningka tjunkunytjikitjangku, Tjakaṟayala.
59 Quando o bebê estava com oito dias, eles vieram para a cerimônia de circuncisão. Queriam chamar o menino de Zacarias, como o pai,
60 Palu palumpa ngunytjungku wangkangu, “Wiya alatjiṯu, tjitji nyanga paluṟu ini Johnnga.”
60 mas Isabel disse: “Não! Seu nome é João!”.
61 Kaya aṉangu tjuṯangku wangkangu palula, “Palu nyuntumpa walytja kutjupa ini nyanga paluṟu nyinanytja wiyaṯu.”
61 Então eles lhe disseram: “Não há ninguém em sua família com esse nome”,
62 Munuya palumpa mamangka maṟangku tjapiningi, “Tjitji nyangatjan ini ngananya tjunkuku? Tjakultjuralanya kala kulila.”
62 e com gestos perguntaram ao pai como queria chamar o bebê.
63 Ka Tjakaṟayalu maṟangku wangkangu nyiri ungkunytjaku. Kaya mantjiṟa palunya ungu. Ka paluṟu walkatjunu nyiri nyara palula alatji, “Paluṟu ini Johnnga.” Kaya uwankarangku nyakula urulyaraṉu. |src="CN01612b.tif" size="col" loc="p" ref="1:63-64"
63 Ele pediu que lhe dessem uma tabuinha e, para surpresa de todos, escreveu: “Seu nome é João”.
64 Ka palulanguṟu Tjakaṟayanya tjaa mapalku aḻaringu munu wangkapairingu, munu paluṟu Godanya puḻkaṟa mirawaṉingi.
64 No mesmo instante, Zacarias voltou a falar e começou a louvar a Deus.
65 Kaya palumpa maḻpa tjuṯangku palunya nyakula urulyaraṉu. Ka tjukurpa nyanga paluṟu manta Judeala ngura winkingka lipiringu.
65 Toda a vizinhança se encheu de temor, e a notícia do que havia acontecido se espalhou por toda a região montanhosa da Judeia.
66 Kaya ngura uwankarangka aṉangu tjuṯangku tjukurpa nyanga palunya kulinu munuya rawangku kuliningi, “Mulapa Godalu tjitji nyara palunya maṟangku kanyini. Ka yaaltji-yaaltji paluṟu nyinaku ngula puḻkaringkula?” Alatji tjana wangkara kuliningi.
66 Todos que ficavam sabendo meditavam sobre esses acontecimentos e perguntavam: “O que vai ser esse menino?”. Pois a mão do Senhor estava sobre ele.
67 Ka Kurunpa Miḻmiḻnga tjarpangu wati panya Tjakaṟayala, iṯi panya Johnku mamangka munu palunya kuranyukutungku nintinu, ka paluṟu pukuḻarira wangkangu alatji, |src="Praise symbol MB.tif" size="col" loc="p" ref="1:67"
67 Então seu pai, Zacarias, ficou cheio do Espírito Santo e profetizou:
68 “Waḻkunmala Godanya, Israelkunu tjuṯa kanyilpainya,
68 “Seja bendito o Senhor, o Deus de Israel, pois visitou e resgatou seu povo.
69 Godalulampa iyaṉu wankaṟunkupainya witulya puḻkatjara.
69 Ele nos enviou poderosa salvação da linhagem real de seu servo Davi,
70 — ausente —
70 como havia prometido muito tempo atrás por meio de seus santos profetas.
71 — ausente —
71 Agora seremos salvos de nossos inimigos e de todos que nos odeiam.
72 Munu panya wangkangu nganampa tjamu irititja tjuṯangka Aipuṟamala tjanala palunya tjananya ngaḻṯunytjungku kanyintjikitjangku
72 Ele foi misericordioso com nossos antepassados ao lembrar-se de sua santa aliança,
73 — ausente —
73 o juramento solene que fez com nosso antepassado Abraão.
74 — ausente —
74 Prometeu livrar-nos de nossos inimigos para o servirmos sem medo,
75 — ausente —
75 em santidade e justiça, enquanto vivermos.
76 Munu Tjakaṟayalu piṟuku katjaku tjukurpa ngapartji wangkangu alatji,
76 “E você, meu filhinho, será chamado profeta do Altíssimo, pois preparará o caminho para o Senhor.
77 Nyuntu tjanala ngaṉmanytju tjakultjunkuku alatji, ‘Godalu nyuranya kura tjuṯa palyantjitjanguṟu pungkuwiyangku kalypangku wantiku munu palulanguṟu nyuranya wankaṟunkuku.’
77 Dirá a seu povo como encontrar salvação por meio do perdão de seus pecados.
78 Uwa, mulapa Godanya nganampa ngaḻṯunytju mukulya puḻka mulapa nyinanyi.
78 Graças à terna misericórdia de nosso Deus, a luz da manhã, vinda do céu, está prestes a raiar sobre nós,
79 Panya nganaṉa mungawaḻuṟungka nyinanyi munula iwara palyangka ankunytjikitjangku puṯu kuliṟa ilunytjikitja kutju ngaṟanyi.
79 para iluminar aqueles que estão na escuridão e na sombra da morte e nos guiar ao caminho da paz”.
80 Ka palumpa katja Johnnga tjitji puḻkaringu, munu Godanya kurunpa winkingku kuliningi. Munu paluṟu ngula puḻkaringkula anu ilytjikutu munu ilytjingka nyinangi kumpilpa, munu ngula utiringu Godaku tjukurpa wangkanytjikitja Israelkunu tjuṯangka.
80 João cresceu e se fortaleceu em espírito. E viveu no deserto até chegar o tempo de se apresentar ao povo de Israel.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Lucas 1, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.