Atos 17
Endagaano Epyaha mu Lunyole (NUJ) vs NTLH
1 Ngʼaŋo Pawulo ni Silaasi batiina babita mu hibuga ehyʼAfipooli nʼehya Apolooniya nga boola mu hibuga hyʼe Sesalonika. Eyo yaaliyo ehumbaaniro lyʼAbayudaaya.
1 Paulo e Silas passaram pelas cidades de Anfípolis e Apolônia e chegaram a Tessalônica, onde havia uma sinagoga .
2 Oludaalo lwa Sabbaato ni lwola, nga Pawulo atiina mu humbaaniro ngʼolu esambo yiye yaali era ngʼalondehania Sabbaato edatu nʼatiinanga mu humbaaniro nʼanyonyola abaatu abaalingamo Ebyaŋandihiwa,
2 Conforme o seu costume, Paulo foi lá e nos três sábados seguintes falou sobre as Escrituras Sagradas com as pessoas que estavam ali na sinagoga.
3 ohulaga ati Oyo oyu Hatonda gafuujaho amate ohunoŋola abaatu gaali nʼohubonaabona, bamwite aye ahene alamuhe. Ngʼera abaloma ati, “Yesu ono oyu mbalomera njʼomwene oyo oyu Hatonda gafuujaho amate ohunoŋola abaatu.”
3 Paulo lhes explicava e provava que o Messias precisava sofrer e que, depois de morrer, tinha de ressuscitar. Ele dizia: — Este Jesus que estou anunciando a vocês é o Messias.
4 Nga ŋabaŋo Abayudaaya abafugiirira Kurisito beeŋimba hu Pawulo ni Silaasi era nʼAbatali Bayudaaya abeene abangi abaali ni baŋa Hatonda eŋono ko nʼabahasi abegingihiriri abatali batono boosi bafugiirira Kurisito.
4 Paulo e Silas conseguiram convencer disso algumas daquelas pessoas, as quais se juntaram a eles. Um grande número de não judeus convertidos ao Judaísmo e muitas senhoras da alta sociedade também se juntaram ao grupo.
5 Aye balala hu batangirisi bʼAbayudaaya nga bagongeera olwʼabaatu bomu Sesalonika ohufugiirira ebi Pawulo gabasomesa. Ehyaŋwamo nga batiina mu nabiŋwera bahumbaania balala hu baatu ababi abaalimo ni berereesa nga baŋesa ogubbubbu gwʼabaatu batagiha ohwegugunga mu ehibuga. Nga balumba amago gʼomusinde oyu balanganga baati Yasoni ni baheja Pawulo ni Silaasi babaŋire mu bobuŋabangi babaŋohesye.
5 Mas os judeus ficaram com inveja. Eles foram buscar alguns homens maus entre os malandros das ruas e formaram um grupo de desordeiros. Estes fizeram muita confusão na cidade e atacaram a casa de Jasão, procurando Paulo e Silas a fim de os levar para o meio do povo.
6 Ni batabagaanayo nga baŋamba Yasoni bamudyedyesa ko nʼabafugiirira abandi abaaliyo babaŋira eyiri abobuŋangi mu hibuga ehyo. Ni baboosa nga baloma abobuŋangi ni bahayuha baati, “Abasinde nago ababiri abatabuuyetabuuye abaatu mu hyalo hyosihyosi bajire ni naŋano mu hibuga hyefe.
6 Mas, como não os encontraram, levaram à força Jasão e alguns outros irmãos até a presença das autoridades da cidade, gritando: — Aqueles homens têm provocado desordens em todos os lugares! Agora chegaram até a nossa cidade,
7 Era omusinde ono Yasoni, njʼabahuumire mu mago gage. Abaatu bosibosi abomu hibbubbu hyawe bajeemera amagambi ga Kayisaali ni baloma mbo ŋaliŋo habaha owundi atali Kayisaali. Mbo bamulanga baati Yesu.”
7 e Jasão os hospedou na casa dele. Eles estão desobedecendo às leis do Imperador romano, dizendo que existe outro rei, chamado Jesus.
8 Ehiŋindi hyʼabaatu abaaliŋo nʼabatangirisi bʼehibuga ni baŋulira ebibono ebyo nga batawuha.
8 Tanto a multidão como as autoridades ficaram agitadas quando ouviram essas palavras.
9 Baali benda hu danya Yasoni nʼabafugiirira aba gaali ni nabo mu komera aye nga basasula endiŋi nga abatangirisi bʼehibuga babalehula.
9 E as autoridades soltaram Jasão e os outros, depois que eles pagaram a quantia exigida para isso.
10 Ni wiira ngʼabafugiirira baseebula Pawulo ni Silaasi batiine e Bberoya. Ni boola eyo ngʼolu esambo yaawe yaali, batiina mu humbaaniro lyʼAbayudaaya.
10 Logo que anoiteceu, os irmãos enviaram Paulo e Silas para a cidade de Bereia. Quando chegaram lá, eles foram à sinagoga .
11 Abayudaaya abaali mu Bberoya nibo baali balaŋi ohuhira abʼe Sesalonika olwohuba baafugiirira ehibono hya Hatonda nʼomwoyo mulala era baatayo omwoyo hiisi ludaalo ohwendulirisa mu Byaŋandiihiwa ohubona hanye ebi Pawulo ni Silaasi baali ni babasomesa dala bituufu.
11 As pessoas dali eram mais bem-educadas do que as de Tessalônica e ouviam a mensagem com muito interesse. Todos os dias estudavam as Escrituras Sagradas para saber se o que Paulo dizia era mesmo verdade.
12 Ehyaŋwamo, Abayudaaya bangi nga bafugiirira Kurisito era balala hu bahasi abegingihiriri nʼabasinde abeene bangi Abatali Bayudaaya nga boosi bafugiirira.
12 Assim muitos judeus naquela cidade creram, e também não judeus, tanto mulheres da alta sociedade como também muitos homens.
13 Aye ni hyagwa Abayudaaya bomu Sesalonika mu hutwi ti Pawulo gaali abuulira ehibono hya Hatonda e Bberoya, nga yoosi batiinayo baja basasamasa abaatu baayo ni babaloma baati ebi Pawulo gaali nʼabasomesa byabudulingi.
13 Mas, quando os judeus de Tessalônica souberam que Paulo tinha anunciado a palavra de Deus também em Bereia, foram até lá e começaram a agitar e atiçar o povo contra eles.
14 Olwʼehyo, balala hu bafugiirira nga baŋamba Pawulo bamuŋereha hu mwalo aye Silaasi ni Temuseewo nibo nga basigala e Bberoya.
14 Então os irmãos enviaram Paulo imediatamente para o litoral; porém Silas e Timóteo ficaram em Bereia.
15 Abaŋerehera Pawulo ni bamwosa hu mwalo nga basomoha ni naye bamwosa mu hibuga Asene nga ko baagamayo. Ni baali ni baagama nga Pawulo abalagiirisa balome Silaasi ni Temuseewo batere bamulondeho.
15 Os irmãos que protegiam Paulo o levaram até a cidade de Atenas. Depois voltaram para Bereia, levando um recado de Paulo; ele pedia que Silas e Timóteo fossem encontrá-lo em Atenas o mais depressa possível.
16 Pawulo ni gaali mu Asene nʼahumiriye Silaasi ni Temuseewo ohutiina ohumweŋimbaho ngʼaŋulira ohulumwa mu mwoyo olwʼehibuga ohwijulamo ebiitu ebibbote ebi bajumiryanga.
16 Enquanto estava esperando Silas e Timóteo em Atenas, Paulo ficou revoltado ao ver a cidade tão cheia de ídolos.
17 Hino hyamuleetera ohutiinanga habuhyabuhya mu humbaaniro nomu nabiŋwera mu hibuga ehyo ohulomera Abayudaaya nʼAbatali Bayudaaya abaali ni baŋa Hatonda eŋono, ebiŋamba hu Yesu.
17 Ele ia para a sinagoga e ali falava com os judeus e com os não judeus convertidos ao Judaísmo. E todos os dias, na praça pública, ele falava com as pessoas que se encontravam ali.
18 Nga ŋabaŋo abasomesa aba balanganga baati Abeepikuro ko nʼAbasitoyiki abaŋahanianga ebya Pawulo. Nga mubaamo abaaloma ni bamujerega baati, “Ko ono yeesi adafaaya hi?” Abandi nga baloma baati, “Hinaabe ti emisambwa emigeni njʼejimulomereraho.” Abaatu abo baaloma batyo olwohuba Pawulo gaali abuulira Amaŋuliro Amalaŋi agaŋamba hu Yesu ngʼolu gafa gaahena gaalamuha.
18 Alguns professores epicureus e alguns estoicos discutiam com ele e perguntavam: — O que é que esse ignorante está querendo dizer? Outros comentavam: — Parece que ele está falando de deuses estrangeiros. Diziam isso porque Paulo estava anunciando Jesus e a ressurreição .
19 Ngʼaŋo bamuŋira mu hifo omu bahihiranga ehi balanganga baati Arewopagaawo. Ni boola nga bamuloma baati, “Ale ŋaahani tulomereho ebiŋamba hu buhwenda buno obunyaaha obu oli hulomeranga abaatu.
19 Então eles o levaram a uma reunião da Câmara Municipal e disseram: — Gostaríamos de saber que novo ensinamento é esse que você está trazendo para nós.
20 Ebi oloma binyaaha mu matwi geefe era hwenda humanye ehi bitegeesa.”
20 Pois você diz algumas coisas que nos parecem esquisitas, e nós gostaríamos de saber o que elas querem dizer.
21 Ehyo bahiroma olwohuba abasaale bomu Asene ko nʼabaali ni bamenyire mu hibuga ehyo bosibosi, bahenanga ebiseera byawe ni baŋulirisa aba balomeranga amaŋuliro amanyaaha.
21 É que todos os moradores de Atenas e os estrangeiros que viviam ali gostavam de passar o tempo contando e ouvindo as últimas novidades.
22 Ngʼaŋo Pawulo gemeerera mu moni jʼoluhiiho lwʼArewopagaawo aloma ati, “Bataka bomu Asene, mbwene ngʼolu muli banadiini ehibitiriiye.
22 Então Paulo ficou de pé diante deles, na reunião da Câmara Municipal, e disse: — Atenienses! Vejo que em todas as coisas vocês são muito religiosos.
23 Hiri hiityo olwohuba ni mbaaye ni genda mu hibuga hyenywe, hiisi aŋa kubbirenga emoni nga mbonaŋo ehirorero era kenire naabona nʼehindi ehi baŋandiihaho baati:
23 De fato, quando eu estava andando pela cidade e olhava os lugares onde vocês adoram os seus deuses, encontrei um altar em que está escrito: “ Ao Deus Desconhecido ”. Pois esse Deus que vocês adoram sem conhecer é justamente aquele que eu estou anunciando a vocês.
24 “Hatonda oyo njʼowatonda ehyalo ni neebyo byosibyosi ebirimo era nje Musengwa aŋuga egulu nʼehyalo era saamenya mu masabo aga abaatu batongola nʼengalo jaawe.
24 — Deus, que fez o mundo e tudo o que nele existe, é o Senhor do céu e da terra e não mora em templos feitos por seres humanos.
25 Hatonda oyo aŋuma ehi getaaga abaatu ohumuhirihitanira olwohuba niye njʼaŋa abaatu bosibosi omuuya ogwʼobulamu nʼebiitu byosibyosi ebi benda.
25 E também não precisa que façam nada por ele, pois é ele mesmo quem dá a todos vida, respiração e tudo mais.
26 Mu hutandiha, Hatonda gawumba omuutu mulala era mu oyo nga muŋwamo amawanga gʼabaatu bosibosi abahwene ehyalo hyosihyosi. Ni gahena ngʼateeraŋo hiisi baatu ehifo omu banamenyenga nʼebiseera ebi banahenenga.
26 De um só homem ele criou todas as raças humanas para viverem na terra. Antes de criar os povos, Deus marcou para eles os lugares onde iriam morar e quanto tempo ficariam lá.
27 Ehyo Hatonda gahihola olwʼohwenda abaatu bamwendule hamunga bahamubona wayire saali ŋaleeŋi ni hiisi mulala hu fe.
27 Ele fez isso para que todos pudessem procurá-lo e talvez encontrá-lo, embora ele não esteja longe de cada um de nós.
28 Ngʼolu baloma, ‘Hatonda oyo njʼagema hwagenda era hwabaŋo balamu,’ era ngʼolu balala hu bahirimagesi benywe baloma baati, ‘Huli baana babe.’
28 Porque, como alguém disse: “Nele vivemos, nos movemos e existimos.” E alguns dos poetas de vocês disseram: “Nós também somos filhos dele.”
29 Olwʼehyo, ngʼolu huli baana ba Hatonda, sihiba hiraŋi huŋeega huuti Hatonda ali mu hifaananyi hyʼehiitu ehi baatu bahola mu magesi gaawe ogʼobuutu buutu mu zaabbu oba mu feeza.
29 E, já que somos filhos dele, não devemos pensar que Deus é parecido com um ídolo de ouro, de prata ou de pedra, feito pela arte e habilidade das pessoas.
30 “Ahalehale Hatonda sigafangayo hu ebyo ebi baatu baholanga olwʼobuŋaayi ni batamumanyire. Aye ŋaahani alagira abaatu bosibosi hiisi eyi bali bebbwage bacuuse emyoyo,
30 No passado Deus não levou em conta essa ignorância. Mas agora ele manda que todas as pessoas, em todos os lugares, se arrependam dos seus pecados.
31 olwohuba gataŋo oludaalo olu alisalira abaatu bosibosi omusango nʼatehubbira nʼatambisa omuutu oyo oyu omwene gahena ohweyangalira. Hino gahihahasa eyiri abaatu bosibosi ni galamusa omuutu oyo mu bafu.”
31 Pois ele marcou o dia em que vai julgar o mundo com justiça, por meio de um homem que escolheu. E deu prova disso a todos quando ressuscitou esse homem.
32 Ni baŋulira Pawulo nʼaloma hu hulamuha nga ŋabaaŋo abesiniola aye abandi nga baloma baati, “Hunahende wongere ohutulomera hu songa eyo oludaalo olundi.”
32 Quando ouviram Paulo falar a respeito de ressurreição, alguns zombaram dele, mas outros disseram: — Em outra ocasião queremos ouvir você falar sobre este assunto.
33 Ngʼaŋo Pawulo aŋwa mu luhiiho atiina.
33 Então Paulo foi embora dali.
34 Nga ŋabaaŋo abaatu bageregere abehirisa ebi Pawulo galoma nga bafugiirira Yesu. Mu baatu abo mwalimo mulala hu bʼOluhiiho oyu balanganga baati Diyoniziyo, nʼomuhasi oyu balanganga baati Damari ko nʼabandi.
34 Mas algumas pessoas creram e se juntaram a ele. Entre essas estavam Dionísio, que era membro da Câmara Municipal, uma mulher chamada Dâmaris e mais outras pessoas.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Atos 17, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.