Gênesis 42
Bepaŋ'Walaŋ Folofolok Kobuli (NOP) vs ARA
1 Kaŋ Yakobo adi Isip kwetneŋ nanaŋe kedem tuwadok unduŋ nadiŋa mihiŋiye indiŋ yeniŋguk, “Hidi maŋgoŋde nadikabaleeŋ hatiiŋ?
1 Sabedor Jacó de que havia mantimento no Egito, disse a seus filhos: Por que estais aí a olhar uns para os outros?
2 Isip kwetneŋ nanaŋe kedem tuwadok yobune nadilat. Ale hidi uŋoŋ wooŋ tuwaaŋ moŋgola buneŋ. Tiyauge indi nanaŋe map kisaŋ tineemneŋ alaa.”
2 E ajuntou: Tenho ouvido que há cereais no Egito; descei até lá e comprai-nos deles, para que vivamos e não morramos.
3 Kaŋ Yosep daliye ten adi nanaŋe tuwaneene Isip kwetneŋ ugiŋ.
3 Então, desceram dez dos irmãos de José, para comprar cereal do Egito.
4 Biyagoŋ kuyoŋ Yosep’walaŋ kwayaŋ Benyamin adi yadi beudi daliyedut mu uundok nadisuuŋa kahile tubune hakuk. Tiyauge kwet fiileŋ haulune nemek figitaaŋ niŋ mintamimbaakneŋ yoŋa unduŋ tuguk.
4 A Benjamim, porém, irmão de José, não enviou Jacó na companhia dos irmãos, porque dizia: Para que não lhe suceda, acaso, algum desastre.
5 Kaŋ Isilae Mihiŋiye adi Kanaaŋhi me noli nanaŋe tuwaneene ugiŋ adut noŋgoŋ ugiŋ. Uge uge usuwagiŋ. Biyagoŋ hinek Kanaaŋ kwetneŋ maaŋ fiye kadaka wapum hakuk.
5 Entre os que iam, pois, para lá, foram também os filhos de Israel; porque havia fome na terra de Canaã.
6 Yosep adi Isip kwet diniŋ kadoko me wapum hatiŋila kwetkwet me nanaŋe tuwaneene bulune nanaŋe yembuune kibikooŋ muneeŋ miŋgiŋ. Unduŋ tulune daliyedibo busuwaŋ duwookeneeŋ namandahik kwet foloŋ tubuwopmoobut timiŋgiŋ.
6 José era governador daquela terra; era ele quem vendia a todos os povos da terra; e os irmãos de José vieram e se prostraram rosto em terra, perante ele.
7 Kaŋ Yosep adi daliye agaŋ yabukiyondaguk. Iŋgoŋ mebiŋiŋ kameheebi tiŋa mede fafaŋeniŋgoŋ yeniŋa indiŋ yeninadiguk, “Hidi diŋahi yeŋ biiŋ?”
7 Vendo José a seus irmãos, reconheceu-os, porém não se deu a conhecer, e lhes falou asperamente, e lhes perguntou: Donde vindes? Responderam: Da terra de Canaã, para comprar mantimento.
8 Yosep adi daliye agaŋ yabukiyodaguk iŋgoŋ adi kibi mu kakiyondagiŋ.
8 José reconheceu os irmãos; porém eles não o reconheceram.
9 Kaŋ Yosep adi koom kwaha aditok lihine tuguk u nadisuguk. Tiŋa indiŋ yeniŋguk, “Hidi yadi bolik titiŋ me. Hidi yadi indi’walaŋ kwet kanadi tiŋa kwet faakii daŋgoŋ momooŋgoŋ mu kadokoyam undihi kanadiku tineene buŋit oŋ.”
9 Então, se lembrou José dos sonhos que tivera a respeito deles e lhes disse: Vós sois espiões e viestes para ver os pontos fracos da terra.
10 Adibo yogiŋ, “Bombooŋgi, unduŋ mooŋ ale! Tipilapilayemegeye indi yadi nanaŋe tuwaneene bumun.
10 Responderam-lhe: Não, senhor meu; mas vieram os teus servos para comprar mantimento.
11 Indi yadi me kubugoŋ diniŋ mihiŋiye hogohogok. Indi yalaŋ me mooŋ. Eŋ boolik mu tiyam.”
11 Somos todos filhos de um mesmo homem; somos homens honestos; os teus servos não são espiões.
12 Adibo yeniŋguk, “Mooŋ, hidi yadi indi’walaŋ kwet faakii daŋgoŋ hogok hatak uku kanadi tineene buŋit.”
12 Ele, porém, lhes respondeu: Nada disso; pelo contrário, viestes para ver os pontos fracos da terra.
13 Yobune adibo yogiŋ, “Tipilapilayemegeye indi 12 hatigumun. Tiŋa indi hekidalit me kubugoŋ diniŋ mihiŋiye ala indi Kanaaŋhi. Kwayanik dikineŋ hinek adi beudut halumuk. Eŋ kwayanik noli adi yadi koom kwaha daambek fiikuk.”
13 Eles disseram: Nós, teus servos, somos doze irmãos, filhos de um homem na terra de Canaã; o mais novo está hoje com nosso pai, outro já não existe.
14 Kaŋ Yosepdibo yeniŋguk, “Nu agaŋ haniŋat, hidi yadi boolik titiŋ me.
14 Então, lhes falou José: É como já vos disse: sois espiões.
15 Unduŋ doktiŋa medehik diniŋ mebi dakalewaak. Nu Felo’walaŋ wou foloŋ yofafaŋeeŋ hanilat. Kwayahik dikineŋ hinek mu nobu busuwawaak adi hidi kwet i bikabuŋa kotigoŋ yohikwehineŋ mu uneeŋ.
15 Nisto sereis provados: pela vida de Faraó, daqui não saireis, sem que primeiro venha o vosso irmão mais novo.
16 Unduŋ doktiŋa hidi’walaniŋ niŋ niŋkulune wooŋ kwayahik dikineŋ nagila baak. Eŋ noli hogohogok hidi yadi yot fafaŋeniŋ ginaŋ itneeŋ. Kaŋ nu medehik diniŋ mebi didimeniŋgoŋ nadidakalewaat. Unduŋ tiŋa mede yoiŋ u kawene yalaŋ nobu tibaak adi hidi boolik titiŋ me hanimbaat. U Felo’walaŋ wou foloŋ yofafaŋelat.”
16 Enviai um dentre vós, que traga vosso irmão; vós ficareis detidos para que sejam provadas as vossas palavras, se há verdade no que dizeis; ou se não, pela vida de Faraó, sois espiões.
17 Unduŋ yoŋa wanakaŋ hogohogok yot fafaŋeniŋ ginaŋ yapmeune melenai lufomkulitniŋ uŋoŋ itougiŋ.
17 E os meteu juntos em prisão três dias.
18 Ala agaŋ melenai lufomkulitniŋ tubune Yosepdi indiŋ yeniŋguk, “Nu Bepaŋ gikiŋgoŋ timilat doktiŋa hidi hehifiyakutdok nobu nadiyaneŋ kaŋ indiŋ tineŋ.
18 Ao terceiro dia, disse-lhes José: Fazei o seguinte e vivereis, pois temo a Deus.
19 Hidi yalaŋ mu yoiŋ kaŋ hidi’walaniŋ me kubugoŋdi yot fafaŋeniŋneŋ iŋgoŋ bikabuune ilune noli hogohogok hidi noohiye nanaŋe map kisaŋ tineeneŋ doktiŋa pandiŋ eŋ haŋgom beeŋa uneeŋ.
19 Se sois homens honestos, fique detido um de vós na casa da vossa prisão; vós outros ide, levai cereal para suprir a fome das vossas casas.
20 Tiŋa kwayahik dikineŋ nagila buune mede biyagoŋ yoiŋ unduŋ nadiŋa bihabeene hatineeŋ.” Kaŋ daliye adi Yosepdi yoguk undugoŋ tigiŋ.
20 E trazei-me vosso irmão mais novo, com o que serão verificadas as vossas palavras, e não morrereis. E eles se dispuseram a fazê-lo.
21 Tiŋa nehigoŋ uŋgoŋ kiyonadi tiŋa indiŋ yogiŋ, “Biyagoŋ kuyoŋ, nemek yoŋ adi kwayanik titiŋ hogoli timiŋgumun doktiŋa mintanimulak. Adi munabukadeŋa ninimbulabulaye tulune indi nadikabale tiŋa bikabune uguk. Ale woondegoŋ tiŋa kibikooŋ nemek mulabumuŋ i mintanimlak.”
21 Então, disseram uns aos outros: Na verdade, somos culpados, no tocante a nosso irmão, pois lhe vimos a angústia da alma, quando nos rogava, e não lhe acudimos; por isso, nos vem esta ansiedade.
22 Kaŋ Lubendi indiŋ yeniŋguk, “Nu agaŋ haniŋgut! Hidi mihi kada u nemek hogoli mu timineŋ. Iŋgoŋ hidi medene nadikabaleeŋ tigiŋ wondoktiŋa kibikooŋ mintalak u agaŋ kaŋ nadiiŋ. Naŋgatŋiŋ diniŋ yomdok kibikooŋ mintanimlak.”
22 Respondeu-lhes Rúben: Não vos disse eu: Não pequeis contra o jovem? E não me quisestes ouvir. Pois vedes aí que se requer de nós o seu sangue.
23 Biyagoŋ kuyoŋ, adi yadi Yosepdi medenik agaŋ nadilak u mu nadigiŋ. Yosep adi yadi daliyedut mede yonadi tibene me niŋdut mede yotubutakale tuguk.
23 Eles, porém, não sabiam que José os entendia, porque lhes falava por intérprete.
24 Unduŋ tiŋa Yosep adi daliye biyabuŋa wooŋ maat kookuk. Unduŋ tiŋa kotigoŋ udaneŋ wooŋ adut mede mede toguk. Tiŋa yobune Simeon lekiŋgoŋhik ginaŋ yakuk hamane tiŋa wooŋ yakalune dauhik folooŋgoŋ kohoŋ ibigiŋ.
24 E, retirando-se deles, chorou; depois, tornando, lhes falou; tomou a Simeão dentre eles e o algemou na presença deles.
25 Tiŋa yobune pandiŋ eŋ haaŋgoom likhik ginaŋ dahitoki tiyemiŋgiŋ tiŋa muneeŋhik kotigoŋ likhik maŋiŋ ginaŋ kadahiyemgiŋ. Tiŋa talipmeŋ wooŋ map nadiŋa nanandok dumuŋ maaŋ dahiyemdok yoguk kaŋ undugoŋ tigiŋ.
25 Ordenou José que lhes enchessem de cereal os sacos, e lhes restituíssem o dinheiro, a cada um no saco de cereal, e os suprissem de comida para o caminho; e assim lhes foi feito.
26 Kaŋ adi nanaŋe likhik doŋkihiye foloŋ moŋgolooŋ boiŋa agaŋ tububihila ugiŋ.
26 E carregaram o cereal sobre os seus jumentos e partiram dali.
27 Uge uge bufaune nalum yot niŋ ginaŋ usuwaaŋ me niŋdi doŋkiŋiŋ nanaŋe mimbeene lik maŋiŋ fiyakula kaguk, be muneeŋŋiŋ lik ginaŋ uŋgoŋ dahigiŋ.
27 Abrindo um deles o saco de cereal, para dar de comer ao seu jumento na estalagem, deu com o dinheiro na boca do saco de cereal.
28 Biyabgoŋ kuyoŋ, adi unduŋ kaŋ dali kwayaŋiye yeniŋguk, “Ai! Deebek tiŋa muneeŋne kotigoŋ likne maŋiŋ ginaŋ kotigoŋ dahinamuŋit. Lik maŋiŋ ginaŋ i itak oŋ!” Yobune adi boho tiŋa kikakika tiŋa yogiŋ, “Bepaŋdi dediŋ tinimilak.”
28 Então, disse aos irmãos: Devolveram o meu dinheiro; aqui está na boca do saco de cereal. Desfaleceu-lhes o coração, e, atemorizados, entreolhavam-se, dizendo: Que é isto que Deus nos fez?
29 Kaŋ adi Kanaaŋ kwetneŋ behik Yakobo wooŋ kaŋ nemek mintayemiŋguk wondiniŋ mede kahat wanakaŋ hogohogok tubudapmaaŋ niŋgiŋ. Tiŋa niŋgiŋ,
29 E vieram para Jacó, seu pai, na terra de Canaã, e lhe contaram tudo o que lhes acontecera, dizendo:
30 “Kwet umun wondiniŋ me bombooŋgi adi mede fafaŋeniŋ eŋ wapum hinek niniŋguk. Tiŋa inditok boolik titiŋ me niniŋa yot fafaŋeniŋ ginaŋ nipmeguk.
30 O homem, o senhor da terra, falou conosco asperamente e nos tratou como espiões da terra.
31 Unduŋ tinimbuune indiŋ niŋgumun, ‘Indi yadi me kwelemaahi eŋ boolik mu tiyam.
31 Dissemos-lhe: Somos homens honestos; não somos espiões;
32 Indi me heki dalit 12, beetnik’walaŋ mihiŋiye. Ala kubugoŋdi koom kwaha fiikuk eŋ kwayanik kuyaniŋ hinek adi yadi Kanaaŋ kwetneŋ beetnik dut hatilak.’
32 somos doze irmãos, filhos de um mesmo pai; um já não existe, e o mais novo está hoje com nosso pai na terra de Canaã.
33 Unduŋ yoneene kwet wondiniŋ me bombooŋgi adi indiŋ niniŋguk. ‘Hidi me kwelemahi be dediŋ adi mebihik indiŋ tubune habuŋa nadidakalewaat. Ale hidi’walaniŋ me kubugoŋdi iŋgoŋ hatilune noli hidi mehimehiye nanaŋe map tineeneŋ doktiŋa nanaŋe moŋgola uneŋ.
33 Respondeu-nos o homem, o senhor da terra: Nisto conhecerei que sois homens honestos: deixai comigo um de vossos irmãos, tomai o cereal para remediar a fome de vossas casas e parti;
34 Ala hatigane kotigoŋ buneene kwayahik kuyaniŋ u maaŋ nagila buneeŋ. Kaŋ hidi boolik titiŋ me mooŋ me kwelemahi hatiiŋ wondiniŋ mebi dakalewaak. Unduŋ tubune daahik tubuudanehambene hidi kwet iŋoŋ uŋat buŋat tineene kaakaa tiyaneeŋ.’”
34 trazei-me vosso irmão mais novo; assim saberei que não sois espiões, mas homens honestos. Então, vos entregarei vosso irmão, e negociareis na terra.
35 Kaŋ adi lik molomoloom pandiŋ kwaatneelune muneeŋ yawenit maaŋ foune yabuŋa bohoo tigiŋ. Unduŋ tiŋa mewoi nehi be behik adi muneeŋ yawe folooŋ hinit yabuŋa munta nadigiŋ.
35 Aconteceu que, despejando eles os sacos de cereal, eis cada um tinha a sua trouxinha de dinheiro no saco de cereal; e viram as trouxinhas com o dinheiro, eles e seu pai, e temeram.
36 Kaŋ behik Yakobodi indiŋ yeniŋguk, “Hidi mihineye noloom-moŋgodapmaiŋ. Yosep agaŋ fiikuk, Simeon iŋgoŋ mu hatinamulak. Kaŋ yoŋ adi Benyamin maaŋ nagila unee yoiŋ. Doktiŋa nu bulaaniŋgoŋ wapum hinek nadilat.”
36 Então, lhes disse Jacó, seu pai: Tendes-me privado de filhos: José já não existe, Simeão não está aqui, e ides levar a Benjamim! Todas estas coisas me sobrevêm.
37 Unduŋ yobune Lubendibo niŋguk, “Mu nagikambaat kaŋ wondok kibikooŋ nu’walaŋ mihineyat lufom u udihikumumbaaŋ. Unduŋ doktiŋa adi fiit nu’walaŋ kohoone foloŋ kameweŋ. Kaŋ nu kedem kotigoŋ nagikambaat.”
37 Mas Rúben disse a seu pai: Mata os meus dois filhos, se to não tornar a trazer; entrega-mo, e eu to restituirei.
38 Adibo yoguk, “Mihine adi hidut mu waak. Dali agaŋ kumuŋguk doktiŋa adi neehogok kadaa hatinamulak. Hidi talik uneeneŋ uŋoŋ nemek mulabumuŋ niŋ mintamimbaak adi nu guhakatnenitdi bulaaniŋgoŋ tiŋa hatigane kumumbaat wondiniŋ yom adi hidi foloŋ halaak.”
38 Ele, porém, disse: Meu filho não descerá convosco; seu irmão é morto, e ele ficou só; se lhe sucede algum desastre no caminho por onde fordes, fareis descer minhas cãs com tristeza à sepultura.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Gênesis 42, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.