Mateus 5
Ẽwandam Iek (NOAE) vs NVT
1 Mag õor pöm ich ẽudee noodʉbaadëm oobaawai ich Jesús warag durrsĩ gaai waaidʉ öbërwi oo sĩsijim anʉm. Magbaawai i khapeen i dʉ̈i wënʉrraajerr khʉʉn ich bigaau ohood aphöbaadeewai |src="CN01700B.TIF" size="span" copy="© 1978 David C. Cook Publishing Co." ref="MAT 5.1"
1 Certo dia, quando Jesus viu que as multidões se ajuntavam, subiu a encosta do monte e ali sentou-se. Seus discípulos se reuniram ao redor,
2 jãga chadcha Ẽwandam dʉ̈i ajapha wënʉrraju aai nʉ a jaaumamua magjim anʉm, thumaam khʉʉnag:
2 e ele começou a ensiná-los.
3 —Pãar ar pãach khaigba nʉm khap Ẽwandamagta pãach eeg oopim khõsi durrum khʉʉn, onee abat ajim anʉm, pãachta i dʉ̈i ãba jooba wënʉrraju aawai.
3 “Felizes os pobres de espírito, pois o reino dos céus lhes pertence.
4 ’Pãar ar pãach pekau pöm nʉm khaug auwi ökhĩirjunaa Ẽwandamagta chugpaapi nʉm khʉʉn, onee abat ajim anʉm, ich Ẽwandamauta pãar khĩir jãsenkhawi pãar khĩir onee apiju aawai.
4 Felizes os que choram, pois serão consolados.
5 ’Pãar ar bʉ̈ʉr abarm gaaimua meeukhaba khĩir thũu Ẽwandamagta pãach dʉ̈i ichdëu ampierr apiejem khʉʉn, onee abat ajim anʉm, pãach mag nʉm paar irua durr iiur deeju a simjã pãachdëuta jʉ̈aju aawai.
5 Felizes os humildes, pois herdarão a terra.
6 ’Pãar ar Ẽwandamau waupim khõsim nem wawaagta jãsog thʉnʉmjönaa öbichag thʉnʉmjö nʉm khʉʉn, onee abat ajim anʉm, mag nem wajapha waum khõchkha nʉm khʉʉn juagta Ẽwandamau dʉ̈i oojeewai.
6 Felizes os que têm fome e sede de justiça, pois serão saciados.
7 ’Pãar ar wir aig pãach khapeendamjã dau aug khaug paraa aajem khʉʉn, onee abat; pãachdëu am dʉ̈i jãagjem paran Ẽwandamaujã agjö pãar dau aug khaug paraa ajugui ajim anʉm.
7 Felizes os misericordiosos, pois serão tratados com misericórdia.
8 ’Pãar ar thãar ajapha nʉm gaaimua ãba Ẽwandam dawagaata nem waaujem khʉʉn, onee abat ajim anʉm, pãrauta pãach mag nʉm gaaimua Ẽwandam khĩir ooju aawai.
8 Felizes os que têm coração puro, pois verão a Deus.
9 ’Pãar ar pãachdëu Ẽwandam iek ʉ̈khatarr gaaimua pãach khõinaa nʉmjö khõinaa amkhĩir õrag jaau durrum khʉʉn, onee abat, pãachta Ẽwandamau ich chaainkha auju aawai.
9 Felizes os que promovem a paz, pois serão chamados filhos de Deus.
10 ’Ar Ẽwandamau nem waupi sim ipierraa nem wau nʉm gaaimua jũrr õrau pãach dʉ̈ita khaigba aawai dau aphʉʉ durraajem khʉʉn, onee abat ajim anʉm, pãachta mʉg atagjã Ẽwandam dʉ̈i ãba jooba wënʉrraju aawai.
10 Felizes os perseguidos por causa da justiça, pois o reino dos céus lhes pertence.
11 ’Ar mʉ gaaimua õrau pãach khĩir iekhanaa pãach gaaijã jua khʉaba nʉm dʉ̈i ĩchab sĩi pãach khaibag waum khõchgau pãach dʉ̈i chad khabam iekta chadam iekjöo aadëp aawai, warag onee abat.
11 “Felizes são vocês quando, por minha causa, sofrerem zombaria e perseguição, e quando outros, mentindo, disserem todo tipo de maldade a seu respeito.
12 Pari pãach dʉ̈i maagwaijã, oob ökhĩirjuu amiet ajim anʉm. Magju khãai warag onee abat; pãar mag nʉm jũrran ʉ̈gtharin pãar athee nem wajapham pöomata thʉnʉm. Ĩs jãg pãar dʉ̈i khaibag thʉnʉmjö aba aajeejieb ajim anʉm warrgarwejã am jöoinau Ẽwandam i jaaujerr khʉʉn dʉ̈i. Pari magtarr ĩs am ʉ̈gthar Ẽwandam dʉ̈i onee naabahab a jaaumajim aajem.
12 Alegrem-se e exultem, porque uma grande recompensa os espera no céu. E lembrem-se de que os antigos profetas foram perseguidos da mesma forma.”
13 Mag iekhakhagmamua ich Jesuupai, ’Pãrau khaphʉ nʉmgui ajim anʉm, thakhaar nakha aadëkhiin, tag bʉ̈ʉrjã maadëu nem igba sĩsiju. Magbaawai sĩi õrau ag ʉ̈r ërëu dich thʉnaawiajã, ausĩuba ich mag bʉ̈ ee sĩeju, tag igba sĩewai. Jãg nem ãrpimaaugau thakhaar iigjemjö, pãrauta õor okhooju arrjã ʉ̈u mʉ juapierr khaigpër durraba aajeeb ajim anʉm okhoopimaaugau.
13 “Vocês são o sal da terra. Mas, se o sal perder o sabor, para que servirá? É possível torná-lo salgado outra vez? Será jogado fora e pisado pelos que passam, pois já não serve para nada.
14 ’Jãg durrsĩ gaai phöbör sim pöd dau merju khaba aajemjö, pãraujã pãachdëu mʉ iek khaugtarr chan pöd meerju khaba nʉmgui ajim anaabá, pãach nem wajapha wau nʉm gaaimua pãachta mʉig eegarm khʉʉn athee khĩchag ee lámpara paa dʉnʉmjö naawai.
14 “Vocês são a luz do mundo. É impossível esconder uma cidade construída no alto de um monte.
15 Pãrau khaphʉ nʉm, lamparaan paanaa sĩi nem bʉ̈ ee ausĩuba, dau garta ausĩiujem, dijã thum araraa amkhĩir.
15 Não faz sentido acender uma lâmpada e depois colocá-la sob um cesto. Pelo contrário, ela é colocada num pedestal, de onde ilumina todos que estão na casa.
16 Ich jãgta aju aai nʉmgui ajim anʉm pãarjã. Magua pãachdëu nemdam wajapha wau nʉm gaaimua pãachta õtdau phuu dʉnʉmjö abat ajim anʉm, thumaam khʉʉn na arar amkhĩir; mag pãach nem wajapha wau nʉm gaaimua maach Aai ʉ̈gthar chirʉmta thumaam khʉʉnau thömkhĩir.
16 Da mesma forma, suas boas obras devem brilhar, para que todos as vejam e louvem seu Pai, que está no céu.”
17 ’Oob pãrau mua mag Moiseeu ley phã pʉatarr warre isegpäain wa sĩi warrgar Ẽwandam i jaaujerr khʉʉnau nem jaaujerr khãijã isegpäainta bëejim amiet ajim anʉm Jesuu. Magju khãai muan warag chadcha ag gaai jaau sim thumaa wawaanta bëejim.
17 “Não pensem que eu vim abolir a lei de Moisés ou os escritos dos profetas; vim cumpri-los.
18 Cha mʉ iekha chirʉm iekhau, mʉg durr jöoita edaujã dʉ̈i Ẽwandamau i agkhabam aig chan, ley gaai jaau sĩsidʉm iek bʉ̈dam ãbjã okhoopibaju. Ichiita nem thumaa ich jaautarrjö öbëbërg majugui ajim anʉm.
18 Eu lhes digo a verdade: enquanto o céu e a terra existirem, nem a menor letra ou o menor traço da lei desaparecerá até que todas as coisas se cumpram.
19 Magua, ãbmua khãijã leidam bʉthʉ khitawiajã ag gaai jaau sim iek bʉ̈ ãb khãijã ʉʉrkhaba, ni ag gaai jaau simjö amkhĩir ich paarmua deeum khʉʉnagjã jaauba sim chan, Ẽwandam maach Pörkha sim durr paaukhaimaawaijã ichta thumaam khʉʉn khãaijã jua eegpai sĩerraju. Pari magba, ar ichdëujã mag ley gaai jaau simjö ipierraanaa warm khʉʉnagjã agjö ag gaai jaau simjö ipierraa amkhĩir jaau simʉn chadau, mag Ẽwandam durr paimaawaijã ĩchab ichta warm khʉʉn ʉ̈rpai sĩsijugui ajim anaabá.
19 Portanto, quem desobedecer até ao menor mandamento, e ensinar outros a fazer o mesmo, será considerado o menor no reino dos céus. Mas aquele que obedecer à lei de Deus e ensiná-la será considerado grande no reino dos céus.
20 Magnaa ichdëupai, Pãrauta ich Ẽwandamau nem waupi jaau simjö nem wauba, sĩi jãg Ẽwandam iek jawaag chi machnaan aajem khʉʉnjöpai nem waunaa Moiseeu ley phã pʉatarr ʉʉrkhaajem khʉʉn dënjöpaita nem wau nʉm chan, pãar ʉ̈gthar öbërbamgui ajim anʉm.
20 “Eu os advirto: a menos que sua justiça supere muito a justiça dos mestres da lei e dos fariseus, vocês jamais entrarão no reino dos céus.”
21 Maimua ich Jesuu magjim aajem: ’Pãrau khaphʉ nʉmgui ajim anʉm, warrgarwejã pãar jöoinau, “Oob õor thõom; chi õor thõo simʉn ich agjö thõopʉ̈iju aai sim” a jaaujeejim.
21 “Vocês ouviram o que foi dito a seus antepassados: ‘Não mate. Se cometer homicídio, estará sujeito a julgamento’.
22 Pari mua mag chirʉmgui ajim anʉm: Õor thõoba awiajã sĩi dich khapeendam dʉ̈i meeukha nʉmpaijã ich agjö pekaukha öbër sim. Sĩi dich khapeer meeukhamkhĩir i khĩir iekha nʉmjã pekauu; chi mag iekha sim khʉʉn, thethemnaanau khaibag waupi jaauju. Maimua ar sĩi chikham thõp iekha simjã ya sĩi khĩmie durr barpʉ̈ijuuta sim; õor thõoba ab mamʉ ich agjö sĩebahab ajim anʉm, pekauta wau sĩewai.
22 Eu, porém, lhes digo que basta irar-se contra alguém para estar sujeito a julgamento. Quem xingar alguém de estúpido, corre o risco de ser levado ao tribunal. Quem chamar alguém de louco, corre o risco de ir para o inferno de fogo.
23 ’Maguata mag chirʉm: Pʉ, Ẽwandamag nemchaaita ofrendakha deenaa jëwaan mam; pari mag mam ee pʉ khĩir ee dʉnʉisim, ãbmua pʉch dʉ̈i iekkhõrdam paraa sim.
23 “Portanto, se você estiver apresentando uma oferta no altar do templo e se lembrar de que alguém tem algo contra você,
24 Magbaawai pʉch ofrenda chi nemchaain phaajem aig pʉawi, mag pʉch dʉ̈i khaigba sim aar mawi, ithũu i dʉ̈i iyʉ̈ʉ awi, khõinaa nʉisit a jaaumajim anaabá. Maimuan chadau deeu mawia pʉch ofrendadamau Ẽwandamag jëeubamí ajim anʉm.
24 deixe sua oferta ali no altar. Vá, reconcilie-se com a pessoa e então volte e apresente sua oferta.
25 ’Wa ãbmua khãijã leinaanag pʉ khaibag waumkhĩir pʉch jawaan arrwai, chi thethemnaan aar barwi jaauju nawe, i dʉ̈i wajapha iyʉ̈ʉ awi khõinaa nʉisit ajim anʉm. Magbamʉn chi thethemnaanau guardianaanag pʉ pʉr deebaawai jũrr makhʉʉnau pʉ cárcel deg pʉ̈ijugui ajim anaabá.
25 “Quando você e seu adversário estiverem a caminho do tribunal, acertem logo suas diferenças. Do contrário, pode ser que o acusador o entregue ao juiz, e o juiz, a um oficial, e você seja lançado na prisão.
26 Cha mʉ iekha chirʉm iekhau, ya pʉʉta amau mag phãar athamʉn, phatkhon gaaimua atarr khai, ãbmiecharam centaaudam phagpʉ̈ibam aigjã amau pʉ öbeerpʉ̈ibajugui ajim anʉm. Mua mag chirʉmʉn, pãach khaibag Ẽwandamag chugpaapiju aai nʉwe chugpaapiwi i dʉ̈i khõinaa ajuuta ẽkhabat a chirʉm.
26 Eu lhe digo a verdade: você não será solto enquanto não tiver pago até o último centavo.”
27 Mag iekhamamua ich Jesuupai amag magjim aajem: ’Pãrau khaphʉ nʉmgui ajim anʉm ĩchab, warrgarwejã pãar jöoinau, “Oob pãach õor khabam dʉ̈i khapes amiet” a jaaujeejim.
27 “Vocês ouviram o que foi dito: ‘Não cometa adultério’.
28 Pari ĩs mua mag chirʉm: Warre khapes aba awiajã, ãbmuata ʉʉi oowi ich ödegpai khãijã, “Jãg ʉʉita magju aai khitaba” a khĩirju simʉn, mag khĩirjubarmuapai ya ich thãar ee pekau waubarm mag ʉʉi dʉ̈i.
28 Eu, porém, lhes digo que quem olhar para uma mulher com cobiça já cometeu adultério com ela em seu coração.
29 ’Magam uguata, pʉ juachaar garm daúa khãijã pʉ pekau waupi sim khai, jẽunaa warre warp barbapʉ̈i. Mag dau ãbpaim gaaimua pʉch mor thum khĩmie durr maju khãai, dau appaita okhoobarmʉn, ʉ̈u simgui ajim anʉm.
29 Se o olho direito o leva a pecar, arranque-o e jogue-o fora. É melhor perder uma parte do corpo que ser todo ele lançado no inferno.
30 Wa pʉ juachaar garm juau khãijã pʉ pekau waupi sim khai, warre thʉapnaa warp barbapʉ̈i. Jua ãbpaim gaaimua pʉch mor thum khĩmie durr maju khãai, mag jua appaita okhoobarmʉn ʉ̈u simgui ajim aajem. Wajapcharan magʉm pekau waumaaugau dau chukhumjö oobamjönaa magʉm nem khaigbam wawaagjã jua chukhumjö abá, bʉ̈ʉrjã wauba. Magju khãai Ẽwandam dau na pʉch morta sʉrkhabá a chirʉmgui ajim anʉm.
30 E, se a mão direita o leva a pecar, corte-a e jogue-a fora. É melhor perder uma parte do corpo que ser todo ele lançado no inferno.”
31 ’Pãrau khaphʉ nʉmgui ajim anʉm ĩchab, pãar jöoinau jaauwai, “Ãbmua khãijã ich ʉʉi pʉagpam khai, warre ẽsap gaai ‘Mua pʉ pʉa chirʉm’ a phãnaata irig deeju aai sim” a jaaujeejim.
31 “Também foi dito: ‘Quem se divorciar da esposa deverá conceder-lhe um certificado de divórcio’.
32 Pari ĩs jũrr mua mag chirʉmgui ajim anʉm: Ãbmua khãijã ich ʉʉi deeum dʉ̈i chadcha magba simta pʉa simʉn magan warag juau deeum dʉ̈i magamkhĩirjöta pʉa simgui ajim nʉm, magʉm gaaimua warag pekau waumkhĩir. Mag ich ap sim awi chikhamnau pʉatarr ʉʉita au sim wounjã pekauta wau simgui ajim anʉm, agtha chikham ʉʉikha simta au sĩewai.
32 Eu, porém, lhes digo que quem se divorcia da esposa, exceto por imoralidade, a faz cometer adultério. E quem se casa com uma mulher divorciada também comete adultério.”
33 ’Ĩchab pãrau khaphʉ nʉm, warrgarwejã pãar jöoinau jaauwain, sĩi parhoobam nem igwiata dichdëu nem waum khõsim wauju a iekhaawain, naspawiajã deeu waubam aju aai sim a jaaujeejim. Magarrau “Maach Pör Ẽwandam igwiata mua mag nem wauju a iekhabarmʉn chadau pöd naspawiajã dich iekhatarr chaaur aju khaba sim” a jaaujeejim.
33 “Vocês também ouviram o que foi dito a seus antepassados: ‘Não quebre seus juramentos; cumpra os juramentos que fizer ao Senhor’.
34 Pari ĩs mua pãrag mag chirʉmgui ajim anʉm ich Jesuu: Oob bʉ̈ʉrjã nem inagdam igwia khãijã mag gaaimuata nem wauju a iekhamiet. Edjã Ẽwandam khu juupjem aawai oob edjã igwiajã mag gaaimuata nem wauju amiet.
34 Eu, porém, lhes digo que não façam juramento algum. Não digam: ‘Juro pelo céu’, pois o céu é o trono de Deus.
35 Mʉg durrjã sĩi Ẽwandam bʉ̈ dʉnʉʉujem aawai ni mʉg durr igwiajã oob mag gaaimuata nem wauju a iekhamiet a jaaumajim anʉm. Wa Jerusalén phöbör igwia khãijã, jãg phöbör thumaam khʉʉn khãaijã chi ʉ̈rʉʉcharam Rey sĩejem phöbör aawai, oob mag gaaimuajã nem wauju a iekhamiet ajim anʉm.
35 Também não digam: ‘Juro pela terra’, pois a terra é onde ele descansa os pés. E não digam: ‘Juro por Jerusalém’, pois Jerusalém é a cidade do grande Rei.
36 Wa dich pör igwia khãijã oob mag iekhamiet; magʉmjã pekauu. Pãach iphithur mag iekhawiajã pãrau pãach pörbʉ̈ ãbjã bäphä paa auba ni phʉisijã paa aubamgui ajim anʉm, ich Ẽwandamaupaita magpiejeewai. Mag nem parhooba igwiata iekha nʉm aig, Ẽwandam igwiata pãar mag iekha nʉm khabahab, nem thum ichdëuta omparr aawai.
36 Nem sequer digam: ‘Juro pela minha cabeça’, pois vocês não podem tornar branco ou preto um fio de cabelo sequer.
37 Magju khãai chadcha nem wauju khai, warre wauju abat. Wa wauba khãijã aju khai, warre ich agjö waubam abat, mag nem inag igwia magʉm gaaimuata wauju a iekhaba.
37 Quando disserem ‘sim’, seja de fato sim. Quando disserem ‘não’, seja de fato não. Qualquer coisa além disso vem do maligno.”
38 ’Pãrau khaphʉ nʉm ĩchab, warrgarin pãar jöoinau jaauwai, “Chikhamnau pʉch dau suawai puajã agjö i dën suju aai sim” a jaaujeejim; wa “Chikhamnau pʉ khierr ãb khãijã buathẽupäaiwai pʉchdëujã i dën agjö aju aai sim” a jaaujeejim.
38 “Vocês ouviram o que foi dito: ‘Olho por olho, dente por dente’.
39 Pari ĩs mua mag chirʉmgui ajim anʉm deeu ich Jesuu: Ãbmua khãijã pãach dʉ̈i khaigba aawai oob am dʉ̈i agjö khaigba amiet. Magʉmjã agjö pekauu. Magju khãai pʉ khĩidadcha deetarr khai, thoom garjã agjö deemkhĩir irig khĩir ʉabá ajim anaabá warag.
39 Eu, porém, lhes digo que não se oponham ao perverso. Se alguém lhe der um tapa na face direita, ofereça também a outra.
40 Ãbmua khãijã leinaanag pʉ jaauwia pʉ camis khãijã khechthʉg aum ig sim khai, warag tagam khajũajã ʉdʉraa irig arrpibá.
40 Se você for processado no tribunal e lhe tomarem a roupa do corpo, deixe que levem também a capa.
41 Nem chʉkhʉm khãijã ajués pʉchig kilómetro ãb arrpi sim khai, magʉm aba warag kilómetro numí athaad ajim anaabá.
41 Se alguém o forçar a caminhar uma milha com ele, caminhe duas.
42 Õrau pʉchig nem jëeuwai ö ajapha magʉm aba deebá. Maimua sĩi pʉchig nem prestaa khãijã jëeuwai deeb khaba deebapʉ̈i ajim anʉm.
42 Dê a quem pedir e não volte as costas a quem quiser tomar emprestado de você.”
43 ’Ĩchab pãrau khaphʉ nʉm, warrgar pãar jöoinau jaauwain, “Pãach khapkhʉʉnta kha khõsinaa pãach kha ukhurm khʉʉn oomapha abat” a jaaujeejim.
43 “Vocês ouviram o que foi dito: ‘Ame o seu próximo’ e odeie o seu inimigo.
44 Pari ĩs mua mag chirʉmgui ajim anʉm ich Jesuu: Pãach kha ukhurm khʉʉnjã daupii abat; maimua agjö mʉ iek gaaimua pãach khaibag wauju ẽkhaajem khʉʉn kõitjã warag Ẽwandamagta jëeubat.
44 Eu, porém, lhes digo: amem os seus inimigos e orem por quem os persegue.
45 Pãrau magta amʉn magan chadcha pãar ʉ̈gthar Ẽwandam chiraajem chaainau. Ich ag Ẽwandamauta õor wajapham khʉʉn atheejã edau wʉʉpinaa khaigbam khʉʉn atheejã wʉʉpiejem. Ichdëuta ĩchab ich daar agpierraa aajem khʉʉn atheejã noseg chëpinaa sĩi parhoob amach khõchagpierr nem waaujem khʉʉn atheejã noseg chëpiejemgui ajim anʉm. Magua pãraujã agjö thum pãach dʉ̈i khaigba aajem khʉʉnpata daupii aju aai nʉmgui ajim aajem, ichdëu aajemjö.
45 Desse modo, vocês agirão como verdadeiros filhos de seu Pai, que está no céu. Pois ele dá a luz do sol tanto a maus como a bons e faz chover tanto sobre justos como injustos.
46 Pãrau sĩi pãach daupiim khʉʉnpaita agjö daupii amʉn, ¿maig khan wajaug sĩ? ¿Sĩi Romaam gobierno athee dëbpaar jëeujem khʉʉn chi khaigbam khʉʉnaujã ich agjö aba aajẽ? ajim anʉm.
46 Se amarem apenas aqueles que os amam, que recompensa receberão? Até os cobradores de impostos fazem o mesmo.
47 Wa sĩi pãrau pãachjö judionaankha thʉnʉm khʉʉnagpai khãijã saludaakhiin, ¿maigjã khan wajaug sĩ? ¿Ich agjö aba aajẽ judionaan khabam khʉʉnaujã? Pãach meeun khabam khʉʉn awiajã oob amag saludaamapha amiet ajim anʉm.
47 Se cumprimentarem apenas seus amigos, que estarão fazendo de mais? Até os gentios fazem isso.
48 Pãach Aai ʉ̈gthar chiraajemjã chi wajapham aawai pãach chi chaainaujã ĩchab pãach Aaijö ö wajapha abat pãach khapeen dʉ̈i a jaaumajim anaabá.
48 Portanto, sejam perfeitos, como perfeito é seu Pai celestial.”
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Mateus 5, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.