Mateus 5
Ŋwa' Nyo' Moŋkan mo Monfɛm (NHUNT) vs NVI
1 Ɛ Jisos ke dioo yɛn kebombom ke bonyii le nonɛn, mum nɛ ben gɛn shii yî kum e, ɛ boom bew bo ŋgoo le baancɛ to mbew ye le.
1 Vendo as multidões, Jesus subiu ao monte e se assentou. Seus discípulos aproximaram-se dele,
2 Ɛ wvú mum kɛw no yɛɛyi bó gayte lɛ,
2 e ele começou a ensiná-los, dizendo:
3 “Njoŋ wvu baay nu fô bonyii bò kee lɛ bó fuute yî mwɛɛm mvu ɛ̂ keyoy e,
3 "Bem-aventurados os pobres em espírito, pois deles é o Reino dos céus.
4 Njoŋ wvu baay nu fô bonyii bò beele le,
4 Bem-aventurados os que choram, pois serão consolados.
5 Njoŋ wvu baay nu fô bonyii bò joo bikuu bibole fokuse,
5 Bem-aventurados os humildes, pois eles receberão a terra por herança.
6 Njoŋ wvu baay nu fô bonyii bò jeŋ yuu bó ɛ kendoŋ yumte bó ɛkumɛ nce wvu teytey e,
6 Bem-aventurados os que têm fome e sede de justiça, pois serão satisfeitos.
7 Njoŋ wvu baay nu fô bonyii bò camte shen fô bomew e,
7 Bem-aventurados os misericordiosos, pois obterão misericórdia.
8 Njoŋ wvu baay nu fô bonyii bò yuule ɛ̂ mvuntelem e,
8 Bem-aventurados os puros de coração, pois verão a Deus.
9 Njoŋ wvu baay nu fô bonyii bò too bô nyɛkeey e,
9 Bem-aventurados os pacificadores, pois serão chamados filhos de Deus.
10 Njoŋ wvu baay nu fô bonyii bò bonyii bone bikaa ɛ̂ bó ɛjim nje bó cee nce wvu teytey,
10 Bem-aventurados os perseguidos por causa da justiça, pois deles é o Reino dos céus.
11 Njoŋ wvu baay nu wene, seke bonyii nan'yi ben, bone bikaa ɛ̂ ben ɛjim, jemyi kfuu mwɛɛm mvù befe mvunciim ɛ̂ ben yî ɛcici le nje ben nu bonyii bem.
11 "Bem-aventurados serão vocês quando, por minha causa os insultarem, perseguirem e levantarem todo tipo de calúnia contra vocês.
12 Fí ke dioo kooyi nonɛn ɛ ben no yuukè njoŋ laŋlaŋè, njefo mmawcɛ wene wvù kuuke nu woŋ wvu we le. Ben ekeè lɛ ɛ̀ nu kɛ nonɛn no bonyii to bone bikaa ɛjim jo bonyii bo ntum Nyo' le bò to yawɛɛ to fwe ɛ̂ ben e.
12 Alegrem-se e regozijem-se, porque grande é a recompensa de vocês nos céus, pois da mesma forma perseguiram os profetas que viveram antes de vocês".
13 Ɛ̀ nu ben ŋkauw yi yî nshɛ yin e. Geenɛn ɛ́ ŋkauw nɛ lo ɛ cife, ɛ́ bó ebvuu ege nɛɛ dvú ɛ́ yí sɛ ebvuu ekase eyeke? Kɛ ɛ̀ nulo ɛ́ bó ebvuu ege fiɛɛ fì jee dvú ɛfey lɛ bó elaŋ lo ɛ́ bonyii efele lɛɛnci bô bikaa kɛ.
13 "Vocês são o sal da terra. Mas se o sal perder o seu sabor, como restaurá-lo? Não servirá para nada, exceto para ser jogado fora e pisado pelos homens.
14 Ɛ̀ nu tɛn ben n'yuu wvu yî woŋ wvun e. Kɛ kelaante kè bó bom yî kum e ké no nyiime kɛ.
14 "Vocês são a luz do mundo. Não se pode esconder uma cidade construída sobre um monte.
15 Kɛ wee ké tfuuke tɛn ken'yeese bvuu jo ŋkaa kfuke dvú kɛ. Wvú ké tome ɛ ɛ̀ nu yî fiɛɛ fì bó tomyi ken'yeese yî dvú le, ɛ kí mum no yeese wee tfuu wvù nu yew.
15 E, também, ninguém acende uma candeia e a coloca debaixo de uma vasilha. Pelo contrário, coloca-a no lugar apropriado, e assim ilumina a todos os que estão na casa.
16 Ɛ̀ nu kɛ lɛŋlɛŋ no n'yuu wene kɛŋke keebaa ɛ̂ bonyii ɛjise, wvu lɛ bó eyɛne lemme dinɛn dì jee le emum enyaa mbense ɛ̂ icee wene wvù nu fowe.
16 Assim brilhe a luz de vocês diante dos homens, para que vejam as suas boas obras e glorifiquem ao Pai de vocês, que está nos céus".
17 Fo ben ekpwaakè lɛ me nto keenfiwsɛ mwɛɛm mvù nu ɛ̂ Ŋwa' bonci bo Muses e noo mvù nu ɛ̂ Boŋwa' bo bonyii bo ntum Nyo' le kɛ. Me nto keeŋge ɛ́ mvú ekocɛn lo. Kɛ me nto keenfiwsɛ lo kɛ.
17 "Não pensem que vim abolir a Lei ou os Profetas; não vim abolir, mas cumprir.
18 Ɛ́ me ensee ɛ̂ ben kecɛɛy lɛ ɛ gɛn ɛ buy naa no ɛbulɛ bô nshɛ nu ke eka, nu ɛ kɛ fijise fi ŋwa' le ɛ̂ Ŋwa' bonci le naa ɛ́ fí cim doose nɛɛ, nu ke eyuu efey kuse sɛ fiɛɛ fidvu ɛ kocɛn no fí duŋci kɛ.
18 Digo-lhes a verdade: Enquanto existirem céus e terra, de forma alguma desaparecerá da Lei a menor letra ou o menor traço, até que tudo se cumpra.
19 Fí ɛ mum ɛ no nu lɛ ɛ́ ɛ̀ nu naa yɛɛ wvù jine nci mvu ɛ̂ bonci ban e, ɛ́ wvuwɛ nci cim doose naa nɛɛ, ɛ no yɛɛyi bonyii lɛ bó ejinè tɛn nonɛn, tu mwɛtɛn nu ke enu lo wee wvu caan ɛnte jo bvunfon bvu fowe. Geenɛn ɛ́ wee gɛɛle bonci ban, bvuu yɛɛyi tɛn bonyii lɛ bó egɛɛlè, tu mwɛtɛn nu ke enu lo wee wvu baay ɛnte jo bvunfon bvu fowe.
19 Todo aquele que desobedecer a um desses mandamentos, ainda que dos menores, e ensinar os outros a fazerem o mesmo, será chamado menor no Reino dos céus; mas todo aquele que praticar e ensinar estes mandamentos será chamado grande no Reino dos céus.
20 Nonɛn me ɛ no nseŋe ɛ̂ ben lɛ, ɛ́ gee dinɛn di teytey baa fele di bonyii bò duŋci bonci bo Nyo' le noo di Bofalasii le, ben saa ke eyuu eley bvunfon bvu fowe le kɛ.
20 Pois eu lhes digo que se a justiça de vocês não for muito superior à dos fariseus e mestres da lei, de modo nenhum entrarão no Reino dos céus".
21 Ben nu ɛ yuw wase lɛ bó to nu ɛ gay ɛ̂ bonyii bo fwele lɛ, ‘Fo wo eyu wee kɛ. Ɛ́ wee yu lo wee, tu wvú kɛŋke nsaw.’
21 "Vocês ouviram o que foi dito aos seus antepassados: ‘Não matarás’, e ‘quem matar estará sujeito a julgamento’.
22 Geenɛn me ɛ no ŋgayte ɛ̂ ben lɛ wee tfuu wvù ton'yi shém bô waa bwee, nu ɛ wvú kɛŋke tɛn nsaw. Wee ɛ́ nan waa bwee, ɛ́ wvú no keè lɛ wvú nu ke eleem fwe dvu bonyii bò saake bonsaw. Wee ɛ́ tee waa bwee lɛ, ‘keyuŋ’ ɛ́ wvú no keè lɛ wvú nu ke eley ŋguy wvu baay e.
22 Mas eu lhes digo que qualquer que se irar contra seu irmão estará sujeito a julgamento. Também, qualquer que disser a seu irmão: ‘Racá’, será levado ao tribunal. E qualquer que disser: ‘Louco! ’, corre o risco de ir para o fogo do inferno.
23 Fí ɛ mum ɛ no nu lɛ, ɛ́ wo leeme keenya nnya yo fô ketaŋ ke ncese le, ɛ kume lɛ waa bwoo kɛŋke wo fô shem,
23 "Portanto, se você estiver apresentando sua oferta diante do altar e ali se lembrar de que seu irmão tem algo contra você,
24 ɛ́ wo cinɛ nnya yo le mbew ketaŋ ke ncese le, gɛn ɛ ben ɛ wvú yaw mancɛ mwɛɛm, ɛ wo sɛ kase to nya nnya yo.
24 deixe sua oferta ali, diante do altar, e vá primeiro reconciliar-se com seu irmão; depois volte e apresente sua oferta.
25 Ɛ́ wee jo wo ɛ no gɛne dvú yew nsaw e, ɛ́ wo mom ɛ ben ɛ wvú yaŋsɛn seyse tu wee bô nsan ɛ ɛ̀ bɛɛ ɛ̂ je, fo wvú ke egɛn efese wo can wee wvù saake bonsaw e, ɛ́ wvú efese wo can nci le ɛ́ bó efen wo yew ncaw e.
25 "Entre em acordo depressa com seu adversário que pretende levá-lo ao tribunal. Faça isso enquanto ainda estiver com ele a caminho, pois, caso contrário, ele poderá entregá-lo ao juiz, e o juiz ao guarda, e você poderá ser jogado na prisão.
26 Ɛ́ me ensee ɛ̂ wo kecɛɛy lɛ kɛ wo nu ke ebuy dvú sɛ wo ɛ mɛse ɛ law finyinyi ficii fì bó shieele kɛ.
26 Eu lhe garanto que você não sairá de lá enquanto não pagar o último centavo".
27 Ben nu ɛ yuw wase lɛ bó to nu ɛ gay lɛ, ‘Fo wo ejaŋ kpwɛɛ wee kɛ.’
27 "Vocês ouviram o que foi dito: ‘Não adulterarás’.
28 Geenɛn me ɛ no ŋgayte ɛ̂ ben lɛ, wee tfuu wvù taale kpwoon kɛŋke shiee we, nu ɛ wvú ɛ jaŋ kɛ wase wvú ɛ̂ fitele le.
28 Mas eu lhes digo: qualquer que olhar para uma mulher para desejá-la, já cometeu adultério com ela no seu coração.
29 Ɛ́ jise diuw di ɛcɛɛy gee ɛ wo gee kebefɛ, ɛ́ wo min jise didvu laŋ. Fí jee lɛ wo elase keba kuw ke ye le kemwaaŋ, ɛfey fo bó ke elaŋ ye yo yicii ŋguy wvu baay e.
29 Se o seu olho direito o fizer pecar, arranque-o e lance-o fora. É melhor perder uma parte do seu corpo do que ser todo ele lançado no inferno.
30 Kebo kuw ke ɛcɛɛy ɛ́ no gee tɛn ɛ wo gee kebefɛ, ɛ́ wo sum kebo kedvu laŋ. Fí jee lɛ wo elase keba kuw ke ye le kemwaaŋ, ɛfey fo ye yo yicii egɛn ŋguy wvu baay e.
30 E se a sua mão direita o fizer pecar, corte-a e lance-a fora. É melhor perder uma parte do seu corpo do que ir todo ele para o inferno".
31 Bó to nu ɛ gay tɛn lɛ ‘Ɛ́ wee kuŋ lo kpwɛse, ɛ́ wvú saŋ ŋwa' nya ɛ̂ kpwoon wvudvu wvù duŋci lɛ kɛ wvú bɛɛ kpwɛɛ wen kɛ.’
31 "Foi dito: ‘Aquele que se divorciar de sua mulher deverá dar-lhe certidão de divórcio’.
32 Geenɛn me no ŋgayte ɛ̂ ben lɛ, ɛ́ wee kuŋ lo kpwɛse, ɛ ɛ̀ baa nu lɛ kpwoon wvudvu nu ɛ ge nsake, tu wvú nu ɛ ge lɛ wvú egɛn etu kpwoon nsake. Wee ɛ́ jo kpwoon wvù buy ɛ̂ diemsɛn yew ɛ gɛɛ yew dvu wvú, tu wvú nu ɛ jo kpwɛɛ wee.
32 Mas eu lhes digo que todo aquele que se divorciar de sua mulher, exceto por imoralidade sexual, faz que ela se torne adúltera, e quem se casar com a mulher divorciada estará cometendo adultério".
33 Ben nu ɛ yuw wase tɛn no bó to gayɛɛ ɛ̂ bonyii bo fwele lɛ, ‘Fo wo ejeme fiɛɛ ekan sɛ wo nu ke ege fí kɛ. Wo kɛŋke keege fiɛɛ fì wo nu ɛ jeme ɛ kan lɛ wo nu ege fô Tata le.’
33 "Vocês também ouviram o que foi dito aos seus antepassados: ‘Não jure falsamente, mas cumpra os juramentos que você fez diante do Senhor’.
34 Geenɛn me ɛ no ŋgayte ɛ̂ ben lɛ, fo wee dioo ɛ jeme fiɛɛ kan naa lo kɛ. Fo wvú ekan ɛ̂ diee di fowe le kɛ, njefo fowe nu kawla Nyo'.
34 Mas eu lhes digo: Não jurem de forma alguma: nem pelo céu, porque é o trono de Deus;
35 Fo wvú ekan nshɛ kɛ, njefo nshɛ nu kedvuushɛɛ ke bikaa bi Nyo' le. Fo wvú ekan Jɛlusalɛm kɛ, njefo Jɛlusalɛm nu kelaante ke Nfon wvu baay e.
35 nem pela terra, porque é o estrado de seus pés; nem por Jerusalém, porque é a cidade do grande Rei.
36 Fo wvú cim ekan naa ɛkolɛ kew kɛ, njefo kɛ wvú nulo ege ɛ́ yvuw miaaŋ etu dibvuu kɛnɛɛ eyiile kɛ.
36 E não jure pela sua cabeça, pois você não pode tornar branco ou preto nem um fio de cabelo.
37 Ɛ́ wee beŋe fiɛɛ lɛ ‘'Ɛɛ,’ ɛ́ fí kocɛn nonɛn. Wvú ɛ́ tun lɛ, ‘'Aay,’ ɛ́ fí kocɛn nonɛn. Ɛ́ wvú bvuu bise lo fiɛɛ fó, tu fifiɛ nɛ wase fô Satan wvù wee kebefɛ le.
37 Seja o seu ‘sim’, ‘sim’, e o seu ‘não’, ‘não’; o que passar disso vem do Maligno".
38 Ben nu ɛ yuw wase tɛn lɛ bó to nu ɛ gay lɛ, ‘Ɛ́ wee bvuse jise di wee le, ɛ́ bó bvuse tɛn diew. Wee ɛ́ baa ɛge ke wee le, ɛ́ bó baa tɛn kew.’
38 "Vocês ouviram o que foi dito: ‘Olho por olho e dente por dente’.
39 Geenɛn me ɛ no ŋgayte ɛ̂ ben lɛ, fo wee etɛɛncinè fiɛɛ bô wee wvù befe kɛ. Ɛ́ wee suŋ lo kediɛw kuw ke ɛcɛɛy, ɛ́ wo baŋke ke ɛŋkoŋko ɛ wvú mɛse.
39 Mas eu lhes digo: Não resistam ao perverso. Se alguém o ferir na face direita, ofereça-lhe também a outra.
40 Wee ɛ́ shomse wo lɛ wen efi kekum kuw ke ɛnte, ɛ́ wo mɛse nya naa noo ke ɛkfuŋ fó.
40 E se alguém quiser processá-lo e tirar-lhe a túnica, deixe que leve também a capa.
41 Wee ɛ́ kan wo lɛ wo elɛn egɛn may mwaaŋ, ɛ́ wo lɛn buy naa bomay bofɛɛ ben ɛ wvú.
41 Se alguém o forçar a caminhar com ele uma milha, vá com ele duas.
42 Wee ɛ́ no lɛke fiɛɛ ɛ̂ wo, ɛ́ wo nya. Wee ɛ́ no foole fiɛɛ ɛ̂ wo, fo wo etun keenya kɛ.
42 Dê a quem lhe pede, e não volte as costas àquele que deseja pedir-lhe algo emprestado".
43 Ben nu ɛ yuw wase lɛ bó to nu ɛ gay lɛ, ‘Ɛ̀ kooŋkè waa bwoo banè wee wo bvuban.’
43 "Vocês ouviram o que foi dito: ‘Ame o seu próximo e odeie o seu inimigo’.
44 Geenɛn me ɛ no ŋgayte ɛ̂ ben lɛ, ben ekooŋkè bonyii bonɛn bo bvuban e, ebunleè fô bò bone bikaa ɛ̂ ben ɛjim e.
44 Mas eu lhes digo: Amem os seus inimigos e orem por aqueles que os perseguem,
45 Nonɛn, ɛ́ ben emum enu boom bo Icee wene wvù nu fowe le. Ɛ̀ nu wvú wvù ké no gee ɛ diuu sane fô bonyii bò befe le noo bò jee le. Wvú ké no gee tɛn ɛ jaŋ too fô bonyii bò gee mwɛɛm teytey, noo fô bò yaa gee kɛ mwɛɛm teytey e.
45 para que vocês venham a ser filhos de seu Pai que está nos céus. Porque ele faz raiar o seu sol sobre maus e bons e derrama chuva sobre justos e injustos.
46 Ben kpwaake lɛ ɛ́ ben kooŋke kɛ ɛ ɛ̀ nu bonyii bò kooŋke ben, ɛ́ sɛw wvudvu enu la fô ben e? Kɛ naa bonyii bò fii shile gee kɛ tɛn nonɛn e?
46 Se vocês amarem aqueles que os amam, que recompensa receberão? Até os publicanos fazem isso!
47 Ɛ́ ben fɛn gayte kɛ ɛ ɛ̀ nu boom bo bwee wene le, tu fiɛɛ fì ben gee fì bonyii bomew yaa gee kɛ nu la? Kɛ bonyii bò yaa kee kɛ Nyo' ké no gee kɛ lɛŋlɛŋ e?
47 E se vocês saudarem apenas os seus irmãos, o que estarão fazendo de mais? Até os pagãos fazem isso!
48 Fí ɛ mum ɛ no nu lɛ ben kɛŋke keejeè gɛne mɛɛse no Icee wene wvù nu fowe jee gɛne mɛɛse.”
48 Portanto, sejam perfeitos como perfeito é o Pai celestial de vocês".
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Mateus 5, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.