Lucas 12
Séréel Ndút: Unni Koope (NDV) vs ARA
1 Wahtaa na wonaꞌ Yéesú fariseŋŋa na a yëeddëh yí kootii Mëyíis rë, i ow júnní-júnní na ɓaatuu ac ; caagi wa tahte wa na togantuu hanndal ki wa. Yéesú ɗéɓëꞌ taalibe yi na won wa tih : « Lah mëytíi lëwíirí fariseŋŋa, daa ri wonnee ke wa teem ɓúkkí wë rë.
1 Posto que miríades de pessoas se aglomeraram, a ponto de uns aos outros se atropelarem, passou Jesus a dizer, antes de tudo, aos seus discípulos: Acautelai-vos do fermento dos fariseus, que é a hipocrisia.
2 Yii laku ɓéeɓ ay olu, yii ɗapu ɓéeɓ ay yúhú.
2 Nada há encoberto que não venha a ser revelado; e oculto que não venha a ser conhecido.
3 Yii ɗon won ɗi filiɓ ñúus ɓéeɓ ay keluu naꞌ këtëŋ, te yii ɗon mëddëꞌ rí filiɓ las ɓéeɓ ay ɗaañnjuu këem.
3 Porque tudo o que dissestes às escuras será ouvido em plena luz; e o que dissestes aos ouvidos no interior da casa será proclamado dos eirados.
4 « Mi won ɗon na, ɗon fi kooƴƴi soꞌ : ngënë néehí ɓëewë na hawu ow húl rë, wa míníh yii luk baaha.
4 Digo-vos, pois, amigos meus: não temais os que matam o corpo e, depois disso, nada mais podem fazer.
5 Cëe mi teeɓ ɗon ɓëeꞌ warun ɗon neeh ra : néehí Koope, ndah ri hap húl rëe mín ɓek safara. Mi won ɗon tee ɓal, ɗon waɗti neehun ɗi.
5 Eu, porém, vos mostrarei a quem deveis temer: temei aquele que, depois de matar, tem poder para lançar no inferno. Sim, digo-vos, a esse deveis temer.
6 « Ndiit iip na yëeyíih fíttíŋ ana woo ? Añcaŋ, yínë sah na múuƴéh në Koope.
6 Não se vendem cinco pardais por dois asses? Entretanto, nenhum deles está em esquecimento diante de Deus.
7 Ɓaatte biti fen fi affon sah kídúté ! Kon ngënë sídíi yin, ɗon génú líir ndiit fap !
7 Até os cabelos da vossa cabeça estão todos contados. Não temais! Bem mais valeis do que muitos pardais.
8 « Mi won ɗon tee : ɓëyí won fíi ɓëewë biti ɗi non ɓëewí soꞌ mi Koy-ɓëeꞌ, may won fíi malaaka yi Koope biti ɓëyí baa non ɓëewí sëꞌ.
8 Digo-vos ainda: todo aquele que me confessar diante dos homens, também o Filho do Homem o confessará diante dos anjos de Deus;
9 Ɓëyí won fíi ɓëewë biti ɗi yéeh sëꞌ nék, may won fíi malaaka yi Koope biti mi yéeh ɓëyí baaha ɓal.
9 mas o que me negar diante dos homens será negado diante dos anjos de Deus.
10 Ɓëyí won yin ɓos sun fi soꞌ mi Koy-ɓëeꞌ ɓéeɓ, ɗi mín baalu. Ƴaha sun fi Ruuh-Peseŋ raa nék, ɓëyí baa ii baalu.
10 Todo aquele que proferir uma palavra contra o Filho do Homem, isso lhe será perdoado; mas, para o que blasfemar contra o Espírito Santo, não haverá perdão.
11 — ausente —
11 Quando vos levarem às sinagogas e perante os governadores e as autoridades, não vos preocupeis quanto ao modo por que respondereis, nem quanto às coisas que tiverdes de falar.
12 — ausente —
12 Porque o Espírito Santo vos ensinará, naquela mesma hora, as coisas que deveis dizer.
13 Tígí daaha, ow di ɓëewë won Yéesú tih : « Ɓahaa, wone ɓahii soꞌ woɗ soꞌ na alal ma heliɗ fun boffi fun ra. »
13 Nesse ponto, um homem que estava no meio da multidão lhe falou: Mestre, ordena a meu irmão que reparta comigo a herança.
14 Yéesú won ɗi tih : « Kooja, daa fal soꞌ aattiyaꞌi iñon mbée woraꞌi alal mon ? »
14 Mas Jesus lhe respondeu: Homem, quem me constituiu juiz ou partidor entre vós?
15 Ɗi antee ɓaat won ɓëewë ɓéeɓ tih : « Lah héní wun, ngënë fëhíi alal níi lukus, ndée caagi ow alal taheh ri lahaꞌ ñíiní. »
15 Então, lhes recomendou: Tende cuidado e guardai-vos de toda e qualquer avareza; porque a vida de um homem não consiste na abundância dos bens que ele possui.
16 Tígí daaha, Yéesú ñeyaꞌte wa léeh won wa tih : « Lahte yíkíi alal mi húmú lahaꞌ meeyyi laaɓpe níi laaɓ.
16 E lhes proferiu ainda uma parábola, dizendo: O campo de um homem rico produziu com abundância.
17 Ɗi won nufi tih : “May hene ɗí ɗeh, bee lahay mi tígí túmë mí pebi soꞌ bee ra ?
17 E arrazoava consigo mesmo, dizendo: Que farei, pois não tenho onde recolher os meus frutos?
18 Mi ot na ! May hene ɗeh : may ɓaate misah yi soꞌ, mi túm pebi soꞌ a iña lahaꞌ mi ra ɓéeɓ filiɓ.
18 E disse: Farei isto: destruirei os meus celeiros, reconstruí-los-ei maiores e aí recolherei todo o meu produto e todos os meus bens.
19 Mi anti won af soꞌ tih : mi lahte alal mi ay soo mín kúɗ kíil caak ; mi tallaꞌ hílsëh, mi ñame, mi hane níi keeñ soꞌ sos siiɓ.”
19 Então, direi à minha alma: tens em depósito muitos bens para muitos anos; descansa, come, bebe e regala-te.
20 Ndaa Koo won ɗi tih : “Lúh nuf fe ! Fay húl elgee woteh beh. Daa nay lahee iña yefiɗ fu afu ra ɓéeɓ leegi ?” »
20 Mas Deus lhe disse: Louco, esta noite te pedirão a tua alma; e o que tens preparado, para quem será?
21 Yéesú ɓaatte won tih : « Ɓëyí homaꞌ négírëꞌ alal mi saañ afi na kut, saamay Koope, hom míllëꞌ ɗaaha. »
21 Assim é o que entesoura para si mesmo e não é rico para com Deus.
22 Yéesú antee won taalibe yi tih : « Yii baa daa tah mi won ɗon tee : ngënë sídíi yii ñamun ɗon, mbée yii ɓekuun ɗon.
22 A seguir, dirigiu-se Jesus a seus discípulos, dizendo: Por isso, eu vos advirto: não andeis ansiosos pela vossa vida, quanto ao que haveis de comer, nem pelo vosso corpo, quanto ao que haveis de vestir.
23 Pes luk ñam lah solo, te faan luk yéré lah solo ɓal.
23 Porque a vida é mais do que o alimento, e o corpo, mais do que as vestes.
24 « Ëlsíi ŋaakka : wa na sëhíh níi púlé lec, wa lahuy misah, lahuy túmëe, ndaa Koope ee waa ñëmíɗ rë ! Ɗon nék, ɗon lúkíh ƴakka lah solo a ?
24 Observai os corvos, os quais não semeiam, nem ceifam, não têm despensa nem celeiros; todavia, Deus os sustenta. Quanto mais valeis do que as aves!
25 Wa ɗon na, sídëꞌë në sídëꞌ rí rë, mín fehe níi ɓaat yin ƴutuuɗ pesi ?
25 Qual de vós, por ansioso que esteja, pode acrescentar um côvado ao curso da sua vida?
26 Hém ɗon daa míníh yii ƴutuudi baa raa, ɗon sídúu yi yin kay ?
26 Se, portanto, nada podeis fazer quanto às coisas mínimas, por que andais ansiosos pelas outras?
27 « Ëlsíi ɗee man capussi gaaw fa luufa ra : wa na légéyíh te wa na mëkíh ɗíis búuɓ. Añcaŋ, mee ron won ra ee : ɗi fi buura hínú Salomoo ra sah, húmú lahaꞌ ri alal níi, ɗi lahay búuɓɓí madaꞌ a capussi gaaw fi ƴaa wun !
27 Observai os lírios; eles não fiam, nem tecem. Eu, contudo, vos afirmo que nem Salomão, em toda a sua glória, se vestiu como qualquer deles.
28 Ngémën tasaꞌte ee ! Koope posil gaaw fa luufa woteh níi wa man ɗaaha wun, te teem kéy wa ay luuhu tamu raa, ɗi ay lukee ɓek ɗon fi ƴaa búuɓ neh a ?
28 Ora, se Deus veste assim a erva que hoje está no campo e amanhã é lançada no forno, quanto mais tratando-se de vós, homens de pequena fé!
29 Kon ngënë mëklí affon saami yii ñamun ɗon mbée yii hanun ɗon ; ngënë sídíi.
29 Não andeis, pois, a indagar o que haveis de comer ou beber e não vos entregueis a inquietações.
30 Ɓëewë nëníh ɓëewí Koope feey fi bee ra daa na moklu affi wa saami iñƴaaha ɓéeɓ. Ndaa ɗon fi ƴah, Boffon yúhté biti ɗon sohluute wa ɓéeɓ.
30 Porque os gentios de todo o mundo é que procuram estas coisas; mas vosso Pai sabe que necessitais delas.
31 Nguur ki Koope daa mit saam ; bee tas ɗa ín yaꞌ Koo !
31 Buscai, antes de tudo, o seu reino, e estas coisas vos serão acrescentadas.
32 Ɗon fa yubi ƴutuudi beh, ngënë néekíñíi, ndée Boffon daa fahaꞌ biti ɗon haal Nguur ki.
32 Não temais, ó pequenino rebanho; porque vosso Pai se agradou em dar-vos o seu reino.
33 Yëeyí alal mon ɗon sarah ñëkíɗɗë cadum fa. Sëemí tígí wëerté, négíríi alal mi mínéh ɗúm sun-Koo, tígí lohoh liileh na te lahay maasoh.
33 Vendei os vossos bens e dai esmola; fazei para vós outros bolsas que não desgastem, tesouro inextinguível nos céus, onde não chega o ladrão, nem a traça consome,
34 Yúhí biti tígí hom alal mon, nuffon homaꞌ na ɓal.
34 porque, onde está o vosso tesouro, aí estará também o vosso coração.
35 « Pëkíi, ɗon këríɗ lampa yon.
35 Cingido esteja o vosso corpo, e acesas, as vossas candeias.
36 Mëdíi a súrgë yí sehu kélfíi saañ kílëek, nda ri ac laɓ ílë rëe, wa yíp ríi kúnsíɗ.
36 Sede vós semelhantes a homens que esperam pelo seu senhor, ao voltar ele das festas de casamento; para que, quando vier e bater à porta, logo lha abram.
37 Lahute sos-keeñ, súrgë yí ƴaa yéŋké biti ayaꞌ kélfíi wë rë, ɗeef wa na sehu ra. Mee ron won kaaf ka ra ee bitih : ɗi fi kélfëe ay pokoh, tëekíɗ súrgë yë, yeɗ wa ñam.
37 Bem-aventurados aqueles servos a quem o senhor, quando vier, os encontre vigilantes; em verdade vos afirmo que ele há de cingir-se, dar-lhes lugar à mesa e, aproximando-se, os servirá.
38 Wuti kélfëe elkaꞌ níi elkaꞌ raa sah, te ɗeef wa sehe ri, wa ay lah sos-keeñ.
38 Quer ele venha na segunda vigília, quer na terceira, bem-aventurados serão eles, se assim os achar.
39 « Ɗon yúhúté biti yíkëe faam yúh wahtaa nay aye lohoha faami ra koon, tin ɗi ii rii yeris poo faam fa.
39 Sabei, porém, isto: se o pai de família soubesse a que hora havia de vir o ladrão, [vigiaria e] não deixaria arrombar a sua casa.
40 Kon këlíi affon ɗon ɓal, ndée soꞌ mi Koy-ɓëeꞌ, may nimile wahtii nuffon paay na. »
40 Ficai também vós apercebidos, porque, à hora em que não cuidais, o Filho do Homem virá.
41 Peer won Yéesú tígí daaha tih : « Yíkëe, fu woniɗ fun kut léehí bah, mbée fu ɓekke ɓëewë ɓéeɓ në ? »
41 Então, Pedro perguntou: Senhor, proferes esta parábola para nós ou também para todos?
42 Ɗi fi Yíkëe won ɗi tih : « Mëdíi a súrgíi ñeyaꞌ woni kélfíi te ñaañce, bi kélfíi tík súrgë yí kayya faam fa yaꞌi, yeri wa ñam biti wahtaa lah ra.
42 Disse o Senhor: Quem é, pois, o mordomo fiel e prudente, a quem o senhor confiará os seus conservos para dar-lhes o sustento a seu tempo?
43 Lahte sos-keeñ, súrgíi baa yéŋké biti yiin nay nimile kélfíi faam fa ra, ɗeefa ri page yee nahu ri ra.
43 Bem-aventurado aquele servo a quem seu senhor, quando vier, achar fazendo assim.
44 Mee ron won kaaf ka ra ee, kélfíi ay tík iña lahaꞌ ri ra ɓéeɓ yaꞌi.
44 Verdadeiramente, vos digo que lhe confiará todos os seus bens.
45 Ndaa hena biti koon súrgíi baaha won nufi tih : “Kélfíi sëꞌ aay doom”, níi tah ɗi yam sun fi súrgë yí kayya hawsee wa, ɗi ñame ñami neɓpe, hane maniye,
45 Mas, se aquele servo disser consigo mesmo: Meu senhor tarda em vir, e passar a espancar os criados e as criadas, a comer, a beber e a embriagar-se,
46 kélfíi ay nimil wahtii ɗi yéeh rí te ɗeefa ri seheh ri. Tígí daaha, kélfíi ay rii bëkdëꞌ ɓëewë gémúy Koope ra, mokil ri mokli misikke.
46 virá o senhor daquele servo, em dia em que não o espera e em hora que não sabe, e castigá-lo-á, lançando-lhe a sorte com os infiéis.
47 Súrgíi yúh yee fahaꞌ kélfíi rë, antee cagay afi te pagay yii baaha, ay laɓu laɓɓi misikke.
47 Aquele servo, porém, que conheceu a vontade de seu senhor e não se aprontou, nem fez segundo a sua vontade será punido com muitos açoites.
48 Ndaa súrgíi yéeh yee fahaꞌ kélfíi rë, anti paŋ yii cal hap, ii laɓu laɓ caak. Ɓëyí onu yin caak ay meelu caak ; ɓëyí déŋéenú yin caak ay meelu ƴi luk ƴi ɓëyí déŋéenú ƴutuuɗ. »
48 Aquele, porém, que não soube a vontade do seu senhor e fez coisas dignas de reprovação levará poucos açoites. Mas àquele a quem muito foi dado, muito lhe será exigido; e àquele a quem muito se confia, muito mais lhe pedirão.
49 Yéesú ɓaatte won tih : « Mi ac yíin kíi feey fa, a ɗee fahaꞌ mi biti ɗi yíppí kaɗ haat ɗa !
49 Eu vim para lançar fogo sobre a terra e bem quisera que já estivesse a arder.
50 Mi waɗtee ñee coono, keeñ soꞌ antee tookay níi lëhín kí.
50 Tenho, porém, um batismo com o qual hei de ser batizado; e quanto me angustio até que o mesmo se realize!
51 Ɗon habuu biti mi ac kúɗ jaamma feey fa a ? Ëe-ëeꞌ, mi won ɗon tee : mi ac ɗaralsaꞌ.
51 Supondes que vim para dar paz à terra? Não, eu vo-lo afirmo; antes, divisão.
52 Dalaꞌte woteh, faam fi lahaꞌ ow iip ay ɗaralsaꞌ : ɓëewí éeyë yë múuƴëꞌ a ɓëewí ana ya, ɓëewí ana ya múuƴëꞌ a ɓëewí éeyë yë.
52 Porque, daqui em diante, estarão cinco divididos numa casa: três contra dois, e dois contra três.
53 Baap ay múuƴëꞌ a koy ki ƴaali, koy ka múuƴëꞌ a boffi. Yaay ay múuƴëꞌ a koy ki ɓelii, koy ka múuƴëꞌ a yaafi. Pacool ay múuƴëꞌ a ɓeleɓ koohi, ɓeleɓ koy ka múuƴëꞌ a pacooli. »
53 Estarão divididos: pai contra filho, filho contra pai; mãe contra filha, filha contra mãe; sogra contra nora, e nora contra sogra.
54 Yéesú ɓaatte won ɓëewë tih : « Ɗon ot Koo húuh rëe, ɗon yíppí yúh biti ɗi ay toɓ ; te yii baa daa na lah.
54 Disse também às multidões: Quando vedes aparecer uma nuvem no poente, logo dizeis que vem chuva, e assim acontece;
55 Te ngilaaw ma kúlëe rën waal tagu raa, ɗon yúh biti ɗi ay mbëeyë ; te yi baa daa na lah.
55 e, quando vedes soprar o vento sul, dizeis que haverá calor, e assim acontece.
56 Wonnon teem ɓúkkën ! Ɗon fa mínú tíinndëꞌ iña na teeɓaꞌ yii nay lahe feey fa a sun ra, haalaꞌ yi níi ɗon míníh tíinndëꞌ iña na teeɓaꞌ Koo woteh ƴee ra ?
56 Hipócritas, sabeis interpretar o aspecto da terra e do céu e, entretanto, não sabeis discernir esta época?
57 « Yi tah ɗon míníh yúh yee waɗti pagun ra ?
57 E por que não julgais também por vós mesmos o que é justo?
58 Ow yam ɗo yin níi ɗoni saye faam buur raa, ɗon lah waala, lah saame biti ɗoni júɓëꞌ, toñeh ɗoni lah dín fë ɗi ey ro, buur tík rë yaꞌ yi alkaati ya, fu téƴú.
58 Quando fores com o teu adversário ao magistrado, esforça-te para te livrares desse adversário no caminho; para que não suceda que ele te arraste ao juiz, o juiz te entregue ao meirinho e o meirinho te recolha à prisão.
59 Daa mi won ɗon ɗi ee : fii ɗúh kasaa níi bín yínlëe fu kabut ka ɓéeɓ rë. »
59 Digo-te que não sairás dali enquanto não pagares o último centavo.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Lucas 12, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.